Thứ Sáu, 15/11/2019 10:25 (GTM +7)
Hà Nội
23°C / 22-25°C

Cơ quan giữ sinh mệnh của con người: Nhiều người Việt 'dùng như phá', lúc hỏng mới hối hận

Thứ tư, 3:42 PM 18/05/2022 | Bệnh thường gặp

Theo chuyên gia, thói quen dùng thuốc theo kiểu mách nhau, không có đơn thuốc, không biết thành phần thuốc... rất có hại cho tuyến thượng thận.

Dùng thuốc vô tội vạ, mắc bệnh suy thượng thận không hay biết

Người Việt thường có thói quen dùng thuốc theo lời mách, tin vào những lời truyền tai rằng "thuốc này tốt lắm, nhanh hết bệnh". Thói quen dùng thuốc này đã khiến cho không ít người chịu hậu quả gánh nặng bệnh tật suốt đời.

Thạc sĩ, bác sĩ Phạm Như Quỳnh, Nguyên bác sĩ Bệnh viện Nội tiết Trung Ương, cho biết đã gặp không ít các trường hợp dùng thuốc theo lời mách, thuốc không có đơn... đã phải nhập viện điều trị do suy tuyến thượng thận cấp.

"Tuyến thượng thận là một tuyến nội tiết của cơ thể, tuy rất nhỏ và nằm trên hai quả thận, nhưng nắm sinh mệnh của cơ thể. Tuyến thượng thận tiết ra các hóc môn sinh mệnh của cơ thể: hóc môn điều hòa huyết áp, hóc môn chuyển hóa đường, hóc môn điều hòa chuyển hóa muối và chất khoáng.

Suy tuyến thượng thận cấp tính hoặc mãn tính sẽ gây ra hàng loạt các vấn đề rối loạn chuyển hóa trong cơ thể, ví dụ như kali máu hạ, thừa hoặc thiếu natri, huyết áp tụt, đái tháo đường…", bác sĩ Quỳnh phân tích.

Cơ quan giữ sinh mệnh của con người: Nhiều người Việt dùng như phá, lúc hỏng mới hối hận - Ảnh 1.

Bác sĩ Quỳnh đang khám cho bệnh nhân bị suy tuyến thượng thận.

Suy tuyến thượng thận có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau. Trong đó, suy tuyến thượng thận do dùng thuốc corticoid xuất hiện rất nhiều trong những năm qua.

Một bệnh nhân 9 tuổi đến khám vì có biểu hiện mặt tròn đỏ, có ria mép, chân tay nhiều lông...  Mẹ nghi con bị dậy thì sớm nên đưa đến khám.

Khi điều tra bệnh sử, bác sĩ Quỳnh biết được bệnh nhân có tiền sử viêm phế quản, viêm mũi từ nhỏ và thường được gia đình dùng một loại thuốc không nhớ rõ tên. Khi dùng thuốc này, bệnh nhi rất khỏi bệnh rất nhanh chóng.

Kết quả khám cho thấy bệnh nhân không bị dậy thì sớm mà suy tuyến thượng thận do hậu quả dùng thuốc corticoid kéo dài. Bệnh nhân bị suy tuyến thượng thận mãn tính không có khả năng hồi phục.

"Suy tuyến thượng thận ở trẻ em thường do dùng các loại thuốc điều trị viêm mũi, phế quản có thành phần corticoid kéo dài. Với bệnh nhân 9 tuổi này tuy còn rất bé nhưng đã phải dùng hóc môn thay thế do tuyến thượng thận suy không phục hồi", bác sĩ Quỳnh tiếc nuối chia sẻ.

Cơ quan giữ sinh mệnh của con người: Nhiều người Việt dùng như phá, lúc hỏng mới hối hận - Ảnh 2.

Bệnh nhân lạm dụng dùng corticoid, ảnh BSCC.

Theo bác sĩ Quỳnh, suy tuyến thượng thận ở người lớn thường gặp ở các bệnh nhân sử dụng thuốc khớp, thuốc nam hoàn viên không rõ nguồn gốc… 

Trường hợp bệnh nhân T.L (59 tuổi, tại Thanh Hoá) bị bệnh xương khớp đã được người thân mách đi tiêm thuốc hết đau lưng. Theo bệnh nhân, sau tiêm thuốc, các triệu chứng đau giảm nhanh chóng. Sau đó, bệnh nhân đã dùng thuốc trong nhiều năm, tới khi nhập viện khám thì bệnh nhân đã bị suy tuyến thượng thận.

Không chỉ có trẻ em, người già mà suy tuyến thường thận gặp khá nhiều ở người trẻ. Bác sĩ Quỳnh đã gặp rất nhiều trường hợp người trẻ dùng kem trộn làm trắng da toàn thân kéo dài dẫn tới suy thượng thận.

Bác sĩ Quỳnh cho biết: "Corticoid có mặt rất nhiều trong thành phần thuốc và thường được gọi với cái tên thuốc chống viêm. Việc dùng thuốc có thành phần corticoid sẽ rất nhanh khỏi bệnh nhưng lâu dài sẽ "bức tử" tuyến thượng thận. 

Đối với những bệnh nhân mắc các bệnh tự miễn như lupus ban đỏ, hen phế quản mãn tính hoặc các bệnh tự miễn rất cần dùng corticoid. Corticoid dùng đúng chỉ định vấn có tác dụng tốt. Tuy nhiên, corticoid nếu điều trị không đúng sẽ rất nguy hiểm, như con dao hai lưỡi".

Khoa Nội tiết và Đái tháo đường, Bệnh viện Bạch Mai, hiện đang điều trị cho rất nhiều bệnh nhân suy tuyến thượng thận mà nguyên nhân chính được xác định là do lạm dụng các thuốc chứa corticoid. Theo ước tính, tỉ lệ này lên đến 1/3 số ca nhập viện điều trị và có xu hướng ngày càng gia tăng.

Theo các bác sĩ, corticoid là thuốc dạng tổng hợp của hormone vỏ thượng thận, có tác dụng giảm đau, chống viêm, chống dị ứng, ức chế miễn dịch, được áp dụng điều trị trong rất nhiều bệnh lý khác nhau như khớp, dị ứng, bệnh lý đường hô hấp, da liễu… Thuốc được sử dụng ở nhiều dạng khác nhau như tiêm truyền, dạng viên uống, dạng hít xịt, dạng bôi…

Trên thực tế, có nhiều trường hợp bệnh nhân khi gặp các vấn đề về sức khỏe đã tự mua thuốc về dùng, thấy hiệu quả tức thì nên dùng thường xuyên, đến khi có nhiều tác dụng không mong muốn mới đến gặp bác sĩ.

Bên cạnh đó, với tâm lý lo ngại sử dụng thuốc tây y kéo dài ảnh hưởng đến sức khỏe, đã có nhiều người bệnh bỏ điều trị và tìm đến các loại thuốc đông y, thuốc nam không rõ nguồn gốc vì cho rằng chúng "lành hơn" thuốc tây.

Bảo vệ cơ quan sinh mệnh của cơ thể bằng cách nào?

Theo bác sĩ Quỳnh, đa phần các trường hợp bệnh nhân suy tuyến thượng tới khám khi xuất hiện các triệu chứng rõ ràng, hoặc đi khám vì các bệnh lý khác như tiểu đường, mệt mỏi, rậm lông... từ đó mới phát hiện bệnh ở tuyến thượng thận. Người bị suy tuyến thượng thận phải dùng hóc môn thay thế có thể xuất hiện bệnh lý đái tháo đường, mỡ máu...

Để phòng tránh suy tuyến thường thận, bác sĩ Quỳnh cho rằng người dân cần phải lưu ý trong việc dùng thuốc có thành phần corticoid. Nếu dùng corticoid cần phải có tư vấn bác sĩ. Trường hợp có dùng thuốc khớp, thuốc giảm đau, kem trộn, thuốc chống viêm kéo dài thì nên đi kiểm tra lại tuyến thượng thận.

Nếu bệnh nhân có suy hoặc cường tuyến thượng thận sẽ được bác sĩ tư vấn dừng thuốc từ từ để tránh gây hại cho sức khoẻ.

Ngoài ra, bác sĩ Quỳnh lưu ý mỗi người cần phải có thói quen kiểm tra thành phần thuốc trước khi mua. Nếu thuốc có thành phần corticoid thì cần phải có chỉ định của bác sĩ.

Bình luận
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
3 loại thực phẩm này dần dần 'rút ruột' xương, không muốn gây loãng xương thì cố gắng đụng vào càng ít càng tốt

3 loại thực phẩm này dần dần 'rút ruột' xương, không muốn gây loãng xương thì cố gắng đụng vào càng ít càng tốt

Bệnh thường gặp - 6 giờ trước

GiadinhNet - Biến chứng nghiêm trọng nhất là gãy xương do loãng xương, thường gặp nhất là gãy cột sống, gãy xương hông và gãy xương cổ tay.

Cách bảo vệ bản thân trước biến thể Omicron BA.4 và BA.5

Cách bảo vệ bản thân trước biến thể Omicron BA.4 và BA.5

Bệnh thường gặp - 7 giờ trước

Cho tới nay, tiêm vaccine phòng COVID-19 vẫn là biện pháp y tế hiệu quả nhất để ngăn ngừa COVID-19. Vaccine hiệu quả cả trong việc ngăn chặn lây lan dịch lẫn bảo vệ khỏi chuyển nặng và nhập viện.

4 chỗ chảy máu bất thường, rất có thể là ung thư giai đoạn cuối

4 chỗ chảy máu bất thường, rất có thể là ung thư giai đoạn cuối

Bệnh thường gặp - 1 ngày trước

Dấu hiệu của bệnh ung thư đôi khi đến từ những tín hiệu rất đơn giản như chảy máu mũi, nước tiểu bốc mùi...

Đột quỵ vì tự ý mua thuốc điều trị theo toa cũ

Đột quỵ vì tự ý mua thuốc điều trị theo toa cũ

Bệnh thường gặp - 2 ngày trước

Thay vì đến bệnh viện để được bác sĩ thăm khám và điều chỉnh liệu trình sử dụng thuốc, gần 1 năm qua bệnh nhân đã tự ý mua theo toa cũ về uống nên bị đột quỵ, nguy kịch đến tính mạng.

Dấu hiệu cảnh báo trẻ bị cô đặc máu khi sốt xuất huyết

Dấu hiệu cảnh báo trẻ bị cô đặc máu khi sốt xuất huyết

Bệnh thường gặp - 2 ngày trước

Theo bác sĩ Nguyễn Trần Nam – Bệnh viện Nhi đồng TP.HCM, trẻ sốt xuất huyết dễ biến chứng cô đặc máu, sốc, nhất là trẻ dưới 1 tuổi.

Cách nhận biết ung thư thực quản thông qua dấu hiệu này

Cách nhận biết ung thư thực quản thông qua dấu hiệu này

Bệnh thường gặp - 4 ngày trước

Triệu chứng chính để nhận biết ung thư thực quản và cũng được xem là dấu hiệu cảnh báo sớm, đó là tình trạng khó nuốt hoặc gặp vấn đề khi nuốt.

4 loại thực phẩm là "chất xúc tác" gây nhồi máu não, nên hạn chế ăn để ngăn ngừa bệnh

4 loại thực phẩm là "chất xúc tác" gây nhồi máu não, nên hạn chế ăn để ngăn ngừa bệnh

Bệnh thường gặp - 4 ngày trước

Để không làm tăng nguy cơ nhồi máu não, bạn nên tránh ăn thường xuyên những loại thực phẩm sau đây.

Mới 26 tuổi, cô gái đã mắc ung thư gan vì thói quen ăn uống sai cách mà nhiều bạn trẻ đang mắc phải

Mới 26 tuổi, cô gái đã mắc ung thư gan vì thói quen ăn uống sai cách mà nhiều bạn trẻ đang mắc phải

Bệnh thường gặp - 6 ngày trước

GiadinhNet - Các bác sĩ đã chỉ ra rất nhiều điểm sai lầm trong cách sinh hoạt của cô, trong đó phải kể đến thói quen ăn uống và bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh không đúng cách.

Cách ngăn ngừa gan nhiễm mỡ ở người bệnh đái tháo đường

Cách ngăn ngừa gan nhiễm mỡ ở người bệnh đái tháo đường

Bệnh thường gặp - 1 tuần trước

Đái tháo đường là một căn bệnh có thể gây nhiều biến chứng, trong đó có gan nhiễm mỡ. Một số cách dưới đây có thể giúp giảm thiểu rủi ro này.

Đừng nhầm lẫn giữa rối loạn tiền đình và thiếu máu não!

Đừng nhầm lẫn giữa rối loạn tiền đình và thiếu máu não!

Bệnh thường gặp - 1 tuần trước

Để điều trị dứt điểm và ngăn ngừa tái phát, người bệnh nên hiểu rõ căn nguyên của 2 căn bệnh rối loạn tiền đình thiếu máu não, tránh nhầm lẫn và đặc biệt là không được tự ý mua thuốc uống mà phải đi khám bác sĩ để được chẩn đoán đúng và có chỉ định điều trị phù hợp. Ngoài ra để phòng ngừa và hạn chế 2 căn bệnh này, bạn cần thực hiện:

Top