Con hát, bố khen hay và câu chuyện xung đột lợi ích
GiadinhNet - Gương mặt thân quen 2014 đã khép lại với chiến thắng thuộc về Hoài Lâm. Liệu có ai giật mình khi biết rằng Hoài Linh là bố nuôi của ca sỹ Hoài Lâm, một trong các thí sinh của cuộc thi, và cũng chính là 1 trong 3 thành viên của Ban Giám khảo? Không bàn tới việc Hoài Lâm biểu diễn ra sao và giành ngôi quán quân có xứng đáng hay không, chỉ thấy có một sự xung đột lợi ích rất rõ ràng. Có lẽ ở bất kỳ nước phát triển nào, người ta nghe chuyện này sẽ tưởng là một trò đùa.
Hoài Linh: Một vai trò – hai lợi
ích
Đối chiếu vào trường hợp này, kể cả giả định trên thực tế là Hoài Linh rất công tâm và hoàn toàn không can thiệp vào kết quả còn Hoài Lâm là thí sinh xuất sắc nhất cuộc thi, thì vẫn có xung đột lợi ích. Và xung đột này xuất hiện ngay từ khi công bố danh sách giám khảo và thí sinh.

- Hoài Linh là giám khảo, có thể chấm điểm và nhận xét ưu ái cho con nuôi của mình. Tâm lý con người luôn có sự ưu ái dành cho người thân thiết. Đặc biệt, Hoài Linh còn là người dẫn dắt, định hướng nghệ thuật cho Hoài Lâm, nên nguy cơ này càng cao. Trong dân gian cũng có câu "Con hát, mẹ khen hay".
- Quyết định bình chọn của công chúng có thể bị tác động bởi lời nhận xét của giám khảo. Tâm lý con người cũng dễ bịảnh hưởng bởi lời nói của người khác, đặc biệt nếu người đó có uy tín về mặt chuyên môn hoặc là người mình yêu mến. Mà Hoài Linh là một nghệ sỹ có tên tuổi, có uy tín và có lượng fan rất hùng hậu. Vì thế, có nguy cơ cao là fan của Hoài Linh cũng bình chọn cho Hoài Lâm. Những lời nhận xét rưng rưng cảm động và rất chân thành của Hoài Linh dành cho sự lựa chọn dòng nhạc dân gian của Hoài Lâm với tư cách là một người bố với con trong đêm chung kết cũng có thể khiến khán giả cảm động mà tăng thêm cảm tình cho Hoài Lâm.
- Hoài Linh là giám khảo, nhưng lại người dẫn dắt, định hướng nghệ thuật cho Hoài Lâm từ nhiều năm nay. Trong trường hợp này, Hoài Linh có thể tư vấn cho con nuôi của mình. Xung đột lợi ích ở đây là rất lớn luôn vì có nguy cơ anh tự chấm điểm và nhận xét cho tác phẩm mà anh hướng dẫn người khác trình bày. Trong đêm chung kết, chính Hoài Linh cũng không ngần ngại mà nhận xét sau tiết mục của Hoài Lâm với tư cách là một người bố trước khi nhận xét với tư cách là giám khảo: ““Bố cảm ơn con vì đã nghe lời bố, không phải nghe lời bố là hát trích đoạn này, mà nghe lời bố là con đã giữ dòng nhạc quê hương...".
Tôi xin nhấn mạnh là trên đây chỉ là những NGUY CƠ có thể xảy ra trong thực tế. Tôi hoàn toàn không có bằng chứng nào chứng minh những điều đó đã thực sự xảy ra. Tuy nhiên, như đã giải thích ở trên, xung đột lợi ích xuất hiện ngay từ NGUY CƠ, chứ không phải từ hậu quả.
Cũng cần nhắc tới việc Hoài Linh đã “tiến cử” một cậu con nuôi khác là Cao Hữu Thiên trình bày 1 ca khúc trong đêm chung kết. Rõ ràng đây là sự tận dụng vị trí để đưa người thân quen tham gia một chương trình phát sóng trực tiếp trên đài truyền hình quốc gia. Điều này cho thấy nguy cơ tận dụng vai trò giám khảo của Hoài Linh là có thể xảy ra.
Xung đột lợi ích: Xử lý ra sao?
Có một số ý kiến cho rằng, Gương mặt thân quen chỉ là một trò chơi truyền hình, và nhưng chương trình kiểu này phải có những “chiêu trò” để hút khách. Đồng ý rằng các cuộc thi mang tính chất giải trí phải có những điểm nhấn để thu hút người xem, nhưng không thể phá vỡ những nguyên tắc cơ bản để đảm bảo một cuộc thi lành mạnh.

Năm 2013, American Idol đã loại nhà sản xuất kiêm nhạc sỹ Dr. Luke ra khỏi ghế giám khảo cho mùa thi năm 2014 vì Dr. Luke đã ký hợp đồng sản xuất với Sony Music trong khi đó, Universal Music Group, đối thủ của Sony, lại năm bản quyền của American Idol. Như vậy dù chương trình chưa diễn ra và chưa có bên nào bị thiệt hại nhưng cả Ban tổ chức và Dr. Luke đều thống nhất rút tên anh ra khỏi vị trí giám khảo để tránh xung đột lợi ích.
Ngay cả với các giải thưởng giật lon bia, lon nước ngọt trúng thưởng TV, xe máy, các công ty cũng cấm người nhà của nhân viên tham gia. Một tình huống thường gặp trong cuộc sống là học bổng của các chính phủ nước ngoài thường cấm con em các đại sứ quán của nước đó dự thi. Tất cả đều để ngăn chặn xung đột lợi ích, mặc dù trong các tình huống đó, nguy cơ một nhân viên bất kỳ có thể can thiệp vào kết quả của một cuộc thi học bổng hay việc giật nắp lon trúng thưởng thấp hơn nhiều so với nguy cơ bố nuôi, với tư cách là 1 trong 3 thành viên của ban giám khảo, can thiệp vào kết quả thi của con.
Như vậy có thể thấy, cách xử lý thông thường là loại bỏ hoàn toàn xung đột lợi ích ngay cả khi chưa có hậu quả đáng tiếc nào xảy ra, trừ những trường hợp bất khả kháng. Đối chiếu với tình huống của Gương mặt thân quen, Ban tổ chức hoàn toàn có thể thay thế Hoài Linh bằng một nghệ sỹ khác để đảm nhiệm vai trò giám khảo. Chẳng nhẽ cả Việt Nam chỉ có Hoài Linh có thể ngồi “ghế nóng”?
Showbiz là một thế giới nhiều tiền và quyền lực chứ không phải chỉ là chốn để đùa vui. Những cuộc chơi với giải thưởng vài trăm triệu đồng, và mật độ xuất hiện dày đặc trên truyền hình quốc gia vào giờ vàng – điều mà có tiền chưa chắc đã mua được – khiến cho sự nghiêm túc và lành mạnh càng phải được coi trọng.
Lan Hương
Phan Hiển 'giật mình' vì sự cao lớn của con trai 10 tuổi
Giải trí - 1 giờ trướcGĐXH - Kubi - con trai Phan Hiển - Khánh Thi mới 10 tuổi nhưng đã có chiều cao vượt trội khiến bố "giật mình".
Viện phó Viện Kiểm sát Hằng Thu khuyên Khắc không nên che chắn cho những lợi ích sai trái
Xem - nghe - đọc - 2 giờ trướcGĐXH - Trong tập 49 phim "Lằn ranh", Viện phó Viện Kiểm sát Hằng Thu khuyên Khắc suy nghĩ thấu đáo, không nên che chắn cho những lợi ích sai trái.
Nghiêm tiếp tục thuê người theo dõi Ngân tìm bằng chứng ngoại tình
Xem - nghe - đọc - 2 giờ trướcGĐXH - Bất chấp việc con gái bị sốc về chuyện bố mẹ quyết định ly hôn, Nghiêm vẫn không từ bỏ ý định chơi xấu Ngân nhằm có lợi trong phân chia tài sản.
Nữ sinh quê Thanh Hóa thu hút tại Miss World Vietnam 2025
Giải trí - 4 giờ trướcGĐXH - Lê Thị Trang - người đẹp quê Thanh Hóa, thu hút sự chú ý tại Miss World Vietnam 2025 không chỉ ở sắc đẹp mà còn tài năng Karate xuất sắc.
Chấn thú nhận sự thật clip 'nóng', Viện phó Viện kiểm sát Hằng Thu sắp bị điều chuyển
Xem - nghe - đọc - 6 giờ trướcGĐXH - Bị Thiệu thao túng bằng clip 'nóng', Chấn đã chọn cách thú nhận mọi chuyện với vợ.
'Táo Y tế' Vân Dung mong khán giả đón nhận chương trình thay thế 'Táo Quân' của VTV
Giải trí - 6 giờ trướcGĐXH - 'Táo Y tế' Vân Dung mới đây đã có những chia sẻ về việc 'Táo Quân' dừng phát sóng. Chị cho biết bản thân cũng có nhiều tiếc nuối như khán giả.
Bách đã nhớ ra tất cả nhưng Tú vẫn quyết định khép lại quá khứ
Xem - nghe - đọc - 6 giờ trướcGĐXH - Trí nhớ của Bách đã trở lại, anh tìm đến Tú để nói lời xin lỗi vì đã sống lạnh lùng và không nhận ra cô chính là nữ điều dưỡng Minh.
Hình ảnh mới nhất của NSND Quốc Khánh
Giải trí - 9 giờ trướcGĐXH - NSND Quốc Khánh mới đây vướng tin đồn về sức khỏe, ngay lập tức anh đã phủ nhận và có hình ảnh mới nhất bên bạn bè.
Nữ phản diện 'Thiên đường máu': Từng giành Á hậu, là mỹ nhân phim giờ vàng VTV
Câu chuyện văn hóa - 10 giờ trướcKhác với vẻ hung tợn trên phim "Thiên đường máu", Thanh Hương nổi tiếng với vẻ xinh đẹp, gợi cảm trong dàn mỹ nhân của phim VTV.
MC Vũ Mạnh Cường: 'Thói quen tập luyện thể dục giúp tôi sống hạnh phúc và lạc quan hơn'
Giải trí - 22 giờ trướcGĐXH - MC Vũ Mạnh Cường mới đây đã đồng hành cùng Lễ trao giải cuộc thi 'Tôi khỏe đẹp hơn' vào tối 7/1 của báo Sức khỏe & Đời sống. Anh nhận thấy rất nhiều câu chuyện ý nghĩa về hành trình chăm sóc, giữ gìn sức khỏe với sự lan tỏa tích cực đến mọi người thông qua cuộc thi này.
Viện phó Viện Kiểm sát Hằng Thu bất ngờ khi biết Triển đang bị điều tra
Xem - nghe - đọcGĐXH - Viện phó Viện Kiểm sát Hằng Thu cũng bất ngờ khi lãnh đạo cơ quan công an thông báo Chánh văn phòng ủy ban tỉnh Triển có liên quan tới vụ việc điều tra lần này.