Con hát, bố khen hay và câu chuyện xung đột lợi ích
GiadinhNet - Gương mặt thân quen 2014 đã khép lại với chiến thắng thuộc về Hoài Lâm. Liệu có ai giật mình khi biết rằng Hoài Linh là bố nuôi của ca sỹ Hoài Lâm, một trong các thí sinh của cuộc thi, và cũng chính là 1 trong 3 thành viên của Ban Giám khảo? Không bàn tới việc Hoài Lâm biểu diễn ra sao và giành ngôi quán quân có xứng đáng hay không, chỉ thấy có một sự xung đột lợi ích rất rõ ràng. Có lẽ ở bất kỳ nước phát triển nào, người ta nghe chuyện này sẽ tưởng là một trò đùa.
Hoài Linh: Một vai trò – hai lợi
ích
Đối chiếu vào trường hợp này, kể cả giả định trên thực tế là Hoài Linh rất công tâm và hoàn toàn không can thiệp vào kết quả còn Hoài Lâm là thí sinh xuất sắc nhất cuộc thi, thì vẫn có xung đột lợi ích. Và xung đột này xuất hiện ngay từ khi công bố danh sách giám khảo và thí sinh.

- Hoài Linh là giám khảo, có thể chấm điểm và nhận xét ưu ái cho con nuôi của mình. Tâm lý con người luôn có sự ưu ái dành cho người thân thiết. Đặc biệt, Hoài Linh còn là người dẫn dắt, định hướng nghệ thuật cho Hoài Lâm, nên nguy cơ này càng cao. Trong dân gian cũng có câu "Con hát, mẹ khen hay".
- Quyết định bình chọn của công chúng có thể bị tác động bởi lời nhận xét của giám khảo. Tâm lý con người cũng dễ bịảnh hưởng bởi lời nói của người khác, đặc biệt nếu người đó có uy tín về mặt chuyên môn hoặc là người mình yêu mến. Mà Hoài Linh là một nghệ sỹ có tên tuổi, có uy tín và có lượng fan rất hùng hậu. Vì thế, có nguy cơ cao là fan của Hoài Linh cũng bình chọn cho Hoài Lâm. Những lời nhận xét rưng rưng cảm động và rất chân thành của Hoài Linh dành cho sự lựa chọn dòng nhạc dân gian của Hoài Lâm với tư cách là một người bố với con trong đêm chung kết cũng có thể khiến khán giả cảm động mà tăng thêm cảm tình cho Hoài Lâm.
- Hoài Linh là giám khảo, nhưng lại người dẫn dắt, định hướng nghệ thuật cho Hoài Lâm từ nhiều năm nay. Trong trường hợp này, Hoài Linh có thể tư vấn cho con nuôi của mình. Xung đột lợi ích ở đây là rất lớn luôn vì có nguy cơ anh tự chấm điểm và nhận xét cho tác phẩm mà anh hướng dẫn người khác trình bày. Trong đêm chung kết, chính Hoài Linh cũng không ngần ngại mà nhận xét sau tiết mục của Hoài Lâm với tư cách là một người bố trước khi nhận xét với tư cách là giám khảo: ““Bố cảm ơn con vì đã nghe lời bố, không phải nghe lời bố là hát trích đoạn này, mà nghe lời bố là con đã giữ dòng nhạc quê hương...".
Tôi xin nhấn mạnh là trên đây chỉ là những NGUY CƠ có thể xảy ra trong thực tế. Tôi hoàn toàn không có bằng chứng nào chứng minh những điều đó đã thực sự xảy ra. Tuy nhiên, như đã giải thích ở trên, xung đột lợi ích xuất hiện ngay từ NGUY CƠ, chứ không phải từ hậu quả.
Cũng cần nhắc tới việc Hoài Linh đã “tiến cử” một cậu con nuôi khác là Cao Hữu Thiên trình bày 1 ca khúc trong đêm chung kết. Rõ ràng đây là sự tận dụng vị trí để đưa người thân quen tham gia một chương trình phát sóng trực tiếp trên đài truyền hình quốc gia. Điều này cho thấy nguy cơ tận dụng vai trò giám khảo của Hoài Linh là có thể xảy ra.
Xung đột lợi ích: Xử lý ra sao?
Có một số ý kiến cho rằng, Gương mặt thân quen chỉ là một trò chơi truyền hình, và nhưng chương trình kiểu này phải có những “chiêu trò” để hút khách. Đồng ý rằng các cuộc thi mang tính chất giải trí phải có những điểm nhấn để thu hút người xem, nhưng không thể phá vỡ những nguyên tắc cơ bản để đảm bảo một cuộc thi lành mạnh.

Năm 2013, American Idol đã loại nhà sản xuất kiêm nhạc sỹ Dr. Luke ra khỏi ghế giám khảo cho mùa thi năm 2014 vì Dr. Luke đã ký hợp đồng sản xuất với Sony Music trong khi đó, Universal Music Group, đối thủ của Sony, lại năm bản quyền của American Idol. Như vậy dù chương trình chưa diễn ra và chưa có bên nào bị thiệt hại nhưng cả Ban tổ chức và Dr. Luke đều thống nhất rút tên anh ra khỏi vị trí giám khảo để tránh xung đột lợi ích.
Ngay cả với các giải thưởng giật lon bia, lon nước ngọt trúng thưởng TV, xe máy, các công ty cũng cấm người nhà của nhân viên tham gia. Một tình huống thường gặp trong cuộc sống là học bổng của các chính phủ nước ngoài thường cấm con em các đại sứ quán của nước đó dự thi. Tất cả đều để ngăn chặn xung đột lợi ích, mặc dù trong các tình huống đó, nguy cơ một nhân viên bất kỳ có thể can thiệp vào kết quả của một cuộc thi học bổng hay việc giật nắp lon trúng thưởng thấp hơn nhiều so với nguy cơ bố nuôi, với tư cách là 1 trong 3 thành viên của ban giám khảo, can thiệp vào kết quả thi của con.
Như vậy có thể thấy, cách xử lý thông thường là loại bỏ hoàn toàn xung đột lợi ích ngay cả khi chưa có hậu quả đáng tiếc nào xảy ra, trừ những trường hợp bất khả kháng. Đối chiếu với tình huống của Gương mặt thân quen, Ban tổ chức hoàn toàn có thể thay thế Hoài Linh bằng một nghệ sỹ khác để đảm nhiệm vai trò giám khảo. Chẳng nhẽ cả Việt Nam chỉ có Hoài Linh có thể ngồi “ghế nóng”?
Showbiz là một thế giới nhiều tiền và quyền lực chứ không phải chỉ là chốn để đùa vui. Những cuộc chơi với giải thưởng vài trăm triệu đồng, và mật độ xuất hiện dày đặc trên truyền hình quốc gia vào giờ vàng – điều mà có tiền chưa chắc đã mua được – khiến cho sự nghiêm túc và lành mạnh càng phải được coi trọng.
Lan Hương
Hà Việt Dũng tiết lộ về bạn diễn thân thiết, người thứ hai khiến khán giả bồi hồi xúc động
Giải trí - 15 phút trướcGĐXH - Trong mắt Hà Việt Dũng, Duy Hưng và Huyền Lizzie là hai người bạn thân thiết nhất cả khi đóng phim lẫn ngoài đời.
Trang điêu đứng vì bị quy kết làm lộ bí mật dự án công ty
Xem - nghe - đọc - 39 phút trướcGĐXH - Cả giám đốc công ty và người phụ trách dự án đã đổ lỗi cho Trang gây ra vụ việc làm lộ clip demo dự án trọng điểm của công ty.
NSND Bùi Bài Bình: Tôi bị thu hút những vai có phần 'dị dạng'
Giải trí - 1 giờ trướcGĐXH - NSND Bùi Bài Bình gây chú ý khi đảm nhận vai phản diện trong bộ phim kinh dị "Phí Phông". Ông cho biết, "tôi bị thu hút bởi những vai có phần "dị dạng" hơn một chút, chẳng hạn như thầy mo hay những nhân vật phản diện".
Ca khúc do Cẩm Ly, Hòa Minzy thể hiện gây tranh cãi, nhạc sĩ quyết định sửa lời
Giải trí - 2 giờ trướcGĐXH - Châu Đăng Khoa - nhạc sĩ ca khúc "Người Việt mình thương nhau" do Cẩm Ly, Hòa Minzy thể hiện đã sửa lời "lúa chín chẳng cúi đầu' thành ca từ có ý nghĩa hơn.
Bố làm kinh doanh, mẹ kế toán của Phương Oanh gây chú ý
Giải trí - 2 giờ trướcGĐXH - Phương Oanh trở về Hà Nội sau 1 tháng đăng quang Miss World Vietnam 2025. Bố mẹ và chị gái sinh đôi vui mừng đón cô, cùng chia sẻ những khoảnh khắc xúc động và niềm tự hào.
Trung (Đình Tú) bất ngờ bị Mai (Ngọc Huyền) tránh mặt
Xem - nghe - đọc - 4 giờ trướcGĐXH - Trung không liên lạc được với Mai nên sang tận nhà để tìm, Mai đã không còn muốn gặp Trung sau khi nói chuyện với bà Diện.
Tranh cãi 'lúa chín chẳng hề cúi đầu', Hòa Minzy – Cẩm Ly vẫn hát 'Người Việt mình thương nhau' trong 'Âm vang Tổ quốc' tối nay tại Mỹ Đình
Giải trí - 4 giờ trướcGĐXH - Tối nay 28/4 tại SVĐ Quốc gia Mỹ Đình, Hà Nội sẽ diễn ra chương trình nghệ thuật chính luận đặc biệt "Âm vang Tổ quốc". Ca khúc Người Việt minh thương nhau của Hòa Minzy - Cẩm Ly sẽ là một điểm nhấn trong chương trình.
Thương (Quỳnh Kool) phũ phàng không đến gặp bạn trai cũ
Xem - nghe - đọc - 5 giờ trướcGĐXH - Thương đã không đến gặp người yêu cũ lần cuối, để mặc Quân chờ đợi cả buổi trong tâm trạng ngổn ngang.
NSƯT Tân Nhàn khoe nhan sắc 'hack tuổi' trong biệt thự 10 phòng ngủ đẹp như mơ
Giải trí - 5 giờ trướcGĐXH - NSƯT Tân Nhàn mới đây lại khiến khán giả quan tâm khi khoe nhan sắc trẻ đẹp trong biệt thự rộng 1000m2 với 10 phòng ngủ.
Tối nay 28/4, hơn 1.000 cán bộ, chiến sĩ Quân đội và Công an tham gia màn thực cảnh trong 'Âm vang Tổ quốc’
Giải trí - 7 giờ trướcGĐXH - Tối nay 28/4, "Âm vang Tổ quốc" sẽ có hơn một nghìn cán bộ, chiến sĩ Quân đội và Công an tham gia màn thực cảnh ấn tượng nhất từ trước đến nay.
Quang Minh tuổi 67: Sở hữu nhà phố 4 tầng hơn 200m2, vợ trẻ kém 37 tuổi và áp lực làm cha khi tuổi đã lớn
Giải tríGĐXH - Nghệ sĩ Quang Minh ở tuổi 67, gây chú ý khi trở lại điện ảnh với hai phim mới trong năm 2026. Anh chia sẻ những khó khăn khi làm cha lần 3 và nỗ lực xây dựng tổ ấm tại Việt Nam.