“Đại gia” chi 2,5 tỷ đồng cho công nhân bị doanh nghiệp “xù” nợ

Ông Nguyễn Hữu Nghĩa chia sẻ với phóng viên về cuộc đời mình.

Quyết tâm làm giàu sau một lần bị “hạ nhục”

Chúng tôi gặp “vị cứu tinh của công nhân” tại nhà riêng tại quận Tân Bình (TP.HCM). Ông sống giản dị trong căn nhà ngăn nắp, nội thất cũng rất “xoàng”, không có vẻ gì là một đại gia lắm tiền nhiều của như người ngoài vẫn nghĩ sau lần đứng ra chịu trách nhiệm trả 2,5 tỷ đồng cho hàng trăm người xa lạ. Ông cho biết: “Nhiều năm nay tôi sống chủ yếu bằng tiền cho thuê nhà xưởng. Bởi vậy khi doanh nghiệp thuê bỏ trốn, tôi cũng bị mất hơn 1 tỷ đồng từ tiền cho thuê mặt bằng nhà xưởng, cũng điêu đứng lắm. Thế nhưng nhìn thấy hoàn cảnh công nhân như vậy, tôi không đành ngoảng mặt làm ngơ”.

Ông Nghĩa sinh ra khi đất nước chiến tranh loạn lạc, cuộc sống của đại bộ phận người dân đều khó khăn. Gia đình ông có đến 8 anh em, nhưng cha mẹ lại là lao động phổ thông, buôn thúng bán mẹt chẳng được mấy đồng. Cũng may, các con hiếu thảo, sớm ý thức được nỗi nhọc nhằn của bậc sinh thành nên đều cố gắng học hành chăm chỉ và tìm tranh thủ kiếm việc làm thêm. Riêng ông Nghĩa, năm 14 tuổi, ông đã quyết tâm phải kiếm được tiền tự nuôi mình ăn học. Từ đó, hàng ngày một buổi đi học, một buổi ông đi bộ khắp các khu nhà giàu, khu ăn uống các nơi sản xuất để xin việc.

Ban đầu, ông xin làm công cắt tỉa cây cảnh, dọn dẹp nhà cửa bán thời gian cho một số gia đình giàu có. Tuy nhiên, công việc không thường xuyên nên sau đó ông xin làm bưng bê tại các quán ăn, tiếp đến là nhân viên trong một tiệm sản xuất bánh mì. Ông nhớ lại: “Dù chỉ được trả tiền công theo mức lương trẻ con, nhưng nhiều lúc tôi phải làm những công việc của những người lớn như trộn bột, khiêng bánh hay đứng canh máy. Môi trường làm việc thì cực kỳ khắc nghiệt, mùa nắng, nóng như thiêu như đốt, mùa mưa nước ngập qua mắt cá chân, có khi mưa to, nước đổ về ngập gần tới đầu gối nhưng công nhân vẫn phải làm việc cho kịp giờ ra bánh”.

Sớm phải lăn lộn với việc mưu sinh, tiếp xúc những người rất giàu có tiền tiêu không hết, cũng gặp vô số kẻ bần hàn làm quần quật nhưng vẫn vật vã vì đói, trong đầu ông Nghĩa luôn trăn trở câu hỏi tại sao. Tại sao cùng đi làm nhưng người này giàu có, còn người kia nghèo khổ? Tại sao cùng kinh doanh một món ăn nhưng quán kia đông khách, còn quán này chẳng ai thèm vào?... Sau đó, ông lại tự tìm cho mình những giải đáp hợp lý. Ông cho biết, thời đó, ông đã ấp ủ dự định kinh doanh, nhưng chắc chắn  không “theo gót” ai đó mà tìm những hướng đi mới, riêng biệt chưa ai nghĩ ra để hấp dẫn mọi người. Mơ ước đó càng cháy bỏng hơn sau một lần ông bị người khác “hạ nhục” vì nghèo. “Một lần giao bánh mì về sớm, tôi lân la đến một rạp chiếu phim ngắm nhìn các poster quảng cáo trước cổng bán vé. Đang say mê nhìn ảnh thì giật mình bởi tiếng loa phóng thanh liên tục phát thông báo: “Mọi người chú ý, mọi người chú ý! Hiện có kẻ gian trà trộn trước cổng vé, yêu cầu quý khách bảo vệ tài sản của mình tránh bị mất cắp”. Theo phản xạ tự nhiên, tôi đưa mắt đi tìm kẻ gian thì lại bắt gặp hàng chục ánh mắt khinh miệt của những người ăn mặc sang trọng đang hướng về mình. Lúc đó tôi cảm thấy rất nhục nhã, ý nghĩ phải làm giàu để không bị khinh thường càng sôi sục hơn”, ông Nghĩa nhớ lại.

Ông Nghĩa trong buổi trò chuyện với những nhân viên bị lãnh đạo công ty PIA Toàn Cầu “xù” lương.

Lấy tiền học của con làm việc nghĩa

Năm 1979, Trung Quốc gây hấn ở phía Bắc, Khơ me đỏ đe dọa ở phía Nam, ông Nghĩa khi ấy đang học lớp 12 đành gác lại ước mơ làm giàu lên đường bảo vệ Tổ quốc. Trong một trận đánh lớn năm 1980, ông bị thương do một mảnh đạn pháo bắn vào người phải về sư đoàn bộ công tác. Rời quân ngũ, ông được cử về làm bảo vệ công trình giao thông 2 của Bộ Giao thông vận tải, sau đó được cử đi học. Tuy nhiên, “máu” kinh doanh thôi thúc nên ông từ chối cơ hội đi học, xin nghỉ việc để thực hiện hoài bão của mình. Nhờ những tích lũy trong cuộc sống, niềm đam mê, khiếu kinh doanh cùng năng khiếu hội họa, chỉ mấy năm sau, ông trở thành một đại gia nổi tiếng trong nghề in phim nổi trên vải. “Công việc bảo vệ công trình giao thông chủ yếu về đêm, rất dễ “tức cảnh sinh tình”. Những lúc ngắm trời đêm, tôi lại lấy bút ra phác họa đủ thứ như trăng sao, cây cỏ… Cảnh vật về đêm cuốn hút khiến tôi trở thành họa sĩ lúc nào không hay. Sau đó tình cờ, tôi phát hiện ngoài vẽ tranh nghệ thuật trưng bày, một vài họa sĩ vẫn vẽ tranh nghệ thuật trên vải theo đơn đặt hàng của các tiểu thương ngoài chợ với giá rất cao. Qua tìm hiểu tôi nhận thấy, thị trường cầu nhiều hơn cung nên liền bắt tay vào dự án kinh doanh. Sản phẩm đầu tay, tôi đi đến các chợ đầu mối chào hàng với giá cực thấp và nhận được sự đón nhận ngoài sức tưởng tượng”, ông Nghĩa nhớ lại cơ duyên nghề nghiệp.

Chưa đầy 1 năm với nghề kinh doanh trên, ông Nghĩa đã trở thành đại gia giàu có với hàng ngàn đơn hàng từ cả nước đổ về. Tuy nhiên việc kinh doanh đang tốt thì gia đình ông gặp nhiều biến cố. Vợ chồng tan vỡ khiến ông quyết định chuyển hướng kinh doanh, cho công ty Công ty PIA Toàn Cầu thuê lại mặt bằng cùng toàn bộ máy móc thiết bị sản xuất cho đến ngày xảy ra sự việc lãnh đạo công ty này bỏ trốn để lại khoản nợ khổng lồ. Theo thống kê, ngoài lương công nhân 3,2 tỷ, doanh nghiệp trên còn nợ hơn 4 tỷ tiền của nhiều đối tác làm ăn khác. Ông Nghĩa cho biết, hơn 6 năm nay, thu nhập của ông và 2 con hầu như dựa vào tiền cho thuê nhà xưởng, các con đều đang tuổi ăn tuổi học, lại du học ở nước ngoài, chi phí vô cùng tốn kém. Bởi thế khi bị khách hàng chạy hơn 1 tỷ tiền thuê mặt bằng, ông cũng mất ăn, mất ngủ.

Vậy nhưng khi chứng kiến những công nhân trắng tay vì bị “xù” tiền lương và thất nghiệp, ông lại nhớ đến thời gian khó trước kia và không khỏi thương cảm. Ông nghĩ: “Mình từng đi chùa làm từ thiện, tại sao những hoàn cảnh khó khăn trước mắt lại làm lơ”. Chính suy nghĩ đó đã khiến ông đi đến quyết định sẽ chi trả 1 tháng tiền lương cho họ. Nghĩ là làm, ông Nghĩa bắt đầu đi thương thảo các doanh nghiệp nợ tiền công ty Toàn Cầu nhờ họ giúp đỡ nhưng cũng chẳng được bao nhiên nên phải “ứng” luôn tiền học của các con ra để làm việc nghĩa. Ông kể: “Thời điểm đó đúng vào dịp các con phải đóng tiền học, nhà lại hết sạch tiền nên tôi buộc phải gọi điện cầu cứu vợ cũ gửi tạm cho các con vài ngàn USD. Cô ấy không chịu giúp nhưng may mắn các con tôi đã được bạn bè giúp đỡ chờ đến lúc tôi có tiền gửi sang”.

Trước việc thiện của ông Nghĩa, có nhiều người thán phục, thương mến nhưng cũng không hiếm kẻ ganh tị, ghen ghét. Sau khi giúp đỡ công nhân, nhà xưởng của ông không bị niêm phong. Cũng từ đó mà người ta suy luận ông làm việc nghĩa vì mục đích cá nhân, có âm mưu từ trước. Bỏ qua tất cả lời dị nghị không hay, ông Nghĩa lại chọn cách chứng tỏ thiện tâm của mình bằng hành động cụ thể. Sau khi lấy lại được mặt bằng, có rất nhiều doanh nghiệp muốn thuê lại với giá cao nhưng ông chỉ cho công ty TNHH MTV Sumit thuê vì chịu tiếp nhận toàn bộ công nhân của công ty cũ, đồng thời giữ nguyên chế độ mà họ đang hưởng.