Dạy học trực tuyến: Một 'liều kiến thức' bao nhiêu là đủ?

Thứ năm, 16:51 16/09/2021 | Xã hội

Khi đã có máy tính và sóng – những trang thiết bị cần thiết để bắt đầu thực hiện việc dạy học trực tuyến – thì lúc này, sự thay đổi của phương thức dạy và học sẽ quyết định chất lượng dạy học.

Phụ huynh mong giảm môn, giảm thời gian học online với lớp 1

Đây là nhận định của PGS.TS Chu Cẩm Thơ, Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam.

PGS Thơ cho rằng để việc dạy học trực tuyến có hiệu quả, học sinh phải có trách nhiệm hơn, tự chủ, tự học hơn, đồng thời sẵn sàng làm việc “cộng tác”.

Phương pháp của giáo viên hướng tới giúp học sinh trở thành người “đồng hành”, “trợ giảng” cho thầy cô, cho bạn bè và cho chính mình.

Giáo viên “gánh” trọng trách lớn

Bên cạnh đó, theo PGS.TS Chu Cẩm Thơ, giáo viên cũng cần phải chuyển mình để “không chỉ sử dụng công nghệ mà còn phải thay đổi cả cách thức tổ chức và cung cấp tài liệu”.

“Sự chuẩn bị của giáo viên cho dạy học trực tuyến không nên được xem nhẹ. Nó còn đòi hỏi sự nghiên cứu rất công phu để chuyển thể nội dung trực tuyến và đặc điểm người học – những thứ rất khó trong điều kiện thiếu vắng những giao tiếp trực tiếp” – PGS Thơ nhấn mạnh.

“Các nghiên cứu khoa học đều khuyến nghị rằng các nội dung dạy học trực tuyến cần được thiết kế theo định hướng chương trình hóa, mà tốt nhất là chương trình phân nhánh, có sự phân hóa tốt đối với khả năng tiếp thu của người học, cùng với nền tảng công nghệ phù hợp để tích hợp đa phương tiện”.

PGS Thơ cũng lưu ý về dung lượng nội dung trong một liều kiến thức.

“Không nên quá 15 phút tương tác trên máy đối với một liều và quá 90 phút cho một buổi học trực tuyến. Đối với nội dung dạy học trực tuyến, cần thiết có phần mềm chuyển hóa nội dung từ trực tiếp sang trực tuyến, để đảm bảo rằng không có tình trạng nội dung học trực tuyến giống nội dung học trực tiếp, giúp học sinh được tương tác nhiều hơn, hoạt động nhiều hơn” - PGS.TS Chu Cẩm Thơ cho hay.

Để giáo viên có thể thực hiện được những yêu cầu nói trên, TS Thơ khẳng định giáo viên cần phải được tập huấn về việc thiết kế nội dung, đồng thời tương thích với phần mềm dạy học; khai thác tài nguyên trên mạng internet hợp lý. Ngoài ra, cũng cần có phần mềm quản lý trước – trong – sau giờ học để đánh giá được quá trình học tập, giảng dạy, giúp người học tự chủ, tự học tốt hơn.

“Chỉ khi có sự chuẩn bị tốt, nội dung, phương pháp dạy học đạt được những yêu cầu thì dạy học trực tuyến mới đảm bảo chất lượng, hiệu quả học tập; đồng thời đó là điều kiện để xác thực, chính thức hóa việc học tập này” - PGS.TS Chu Cẩm Thơ nói.

TS Quách Tuấn Ngọc, nguyên Cục trưởng Công nghệ Thông tin (Bộ GD-ĐT), cũng cho rằng khi yếu tố về cơ sở hạ tầng thiết bị và kết nối Internet đã được đảm bảo, điều còn lại phụ thuộc vào đội ngũ giáo viên, nội dung giảng dạy và nền tảng sử dụng để xây dựng bài giảng.

Trong các yếu tố này, theo TS Ngọc, điều quan trọng nhất để đảm bảo hiệu quả của việc dạy và học trực tuyến nằm ở giáo viên.

“Năm ngoái, khi dịch Covid-19 ập đến và phải triển khai dạy học trực tuyến, toàn bộ hệ thống còn lúng túng vì không có gì trong tay. Tuy nhiên, sau thời gian một năm vừa làm, vừa rút kinh nghiệm, giáo viên đã có sự thay đổi nhận thức, chuẩn bị bài giảng kỹ càng hơn”.

Theo ông Ngọc, khi dạy học trực tuyến, nhiều giáo viên mới tiếp cận công nghệ thường phấn khởi, mải mê “trình diễn công nghệ” mà quên đi mục tiêu tối thượng của việc dạy học là làm thế nào để người học tiếp thu bài hiệu quả. Do đó, bên cạnh việc học về công nghệ, giáo viên cũng cần phải rút kinh nghiệm về cách xây dựng nội dung bài giảng.

“Bài dạy không nên kéo dài quá 40 phút. Muốn vậy, giáo viên cần phải xây dựng giáo án kỹ càng, tránh lan man, bê nguyên si nội dung bài giảng trực tiếp vào trực tuyến”. Ngoài ra, cũng cần phải chọn lọc nội dung cần giảng và cần hỏi trong quá trình học trực tuyến. Một số vấn đề học sinh có thể tự nghiên cứu, giáo viên có thể gợi mở và giao lại cho học sinh suy nghĩ sau giờ học.

Giáo viên có thể tương tác với học sinh qua nhóm lớp để trả lời thắc mắc, kiểm tra bài thông qua các câu hỏi trực tiếp hay trắc nghiệm. Giáo viên cũng nên tham gia các nhóm, diễn đàn trên mạng (Facebook, Youtube,…) để chia sẻ, học hỏi kinh nghiệm với các giáo viên khác.

Với cách làm trên, theo TS Ngọc, việc dạy học trực tuyến sẽ ngày càng có chất lượng, trở nên bình thường, đáp ứng nhu cầu dạy và học trong điều kiện đại dịch bùng phát, kéo dài.

Vai trò của những người “đứng sau”

Để cùng giáo viên làm nên hiệu quả của việc giảng dạy trực tuyến còn có vai trò của các nhà quản lý.

PGS.TS Nguyễn Chí Thành – Chủ nhiệm Khoa Sư phạm, ĐH Quốc gia Hà Nội các nhà quản lý giáo dục cần chủ động xây dựng và triển khai thực hiện kế hoạch năm học linh hoạt, tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên, học sinh, vừa bảo đảm sức khoẻ, vừa hoàn thành chương trình giáo dục theo kế hoạch và bảo đảm chất lượng giáo dục .

“Họ cần xác định các yêu cầu, nội dung cốt lõi, căn bản trong chương trình dạy học, làm cơ sở để chủ động triển khai kế hoạch dạy học linh hoạt, phù hợp với tình hình dịch tại địa phương, nhất là ở những địa bàn dịch Covid-19 diễn biến phức tạp.

Tiếp tục rà soát, hoàn thiện phương thức dạy học trực tuyến và đào tạo từ xa; phát triển nguồn học liệu điện tử, nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên, đáp ứng yêu cầu của phương thức này” - PGS Thành nói.

Lãnh đạo nhà trường cũng phải có trách nhiệm hướng dẫn các gia đình trong việc phối hợp với nhà trường chăm sóc, giáo dục trẻ em, học sinh, sinh viên bảo đảm an toàn, hiệu quả trong thời gian học trực tuyến.

“Hệ thống đề thi, bài kiểm tra, ngân hàng câu hỏi phục vụ tổ chức thi, kiểm tra đánh giá theo hình thức trực tuyến phải được xây dựng một cách phù hợp.

Ngoài ra, khi dạy học trực tuyến, giáo viên cần có thời gian trả lời, giải đáp câu hỏi liên quan tới bài học với cá nhân mỗi học sinh ở nhiều thời điểm khác nhau ngay cả khi kết thúc bài giảng, vì vậy cần phải có chính sách phù hợp đối với giáo viên” - PGS Thành lưu ý.

Theo Vietnamnet

Chia sẻ facebook

Bình luận (0)

Xem thêm bình luận

Ý kiến của bạn

Tags:

Cùng chuyên mục

Ngày sinh Âm lịch của người có tuổi già khỏe mạnh, càng lớn tuổi càng hưởng phúc

Đời sống - 21 phút trước

GĐXH - Theo tử vi, người sinh vào 3 ngày Âm lịch dưới đây thường mang tâm thế tích cực, biết cân bằng cảm xúc và sống bền bỉ theo năm tháng.

Hà Nội: Danh sách 146 trường hợp vi phạm bị Camera AI phát hiện từ ngày 21/5 - 22/5

Đời sống - 4 giờ trước

GĐXH - Trong 24 giờ qua (từ 7h sáng ngày 21/5 đến 7h sáng ngày 22/5/2026), hệ thống Camera AI của Cục Cảnh sát giao thông (CSGT) - Bộ Công an đã liên tục ghi nhận hàng loạt hành vi vi phạm trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường và nút giao trọng điểm.

Lãnh đạo có chức vụ, quyền hạn phải kê khai những loại tài sản, thu nhập này từ 1/7

Đời sống - 4 giờ trước

GĐXH - Từ 1/7/2026, Nghị định 164/2026/NĐ-CP có hiệu lực trong đó quy định về việc kê khai tài sản, thu nhập của lãnh đạo có chức vụ, quyền hạn trong cơ quan, tổ chức, đơn vị. Vậy những loại tài sản, thu nhập nào sẽ phải kê khai?

Hà Nội: Giải cứu người đàn ông nghi tai biến, mắc kẹt trên mái nhà ở đường Phùng Hưng

Pháp luật - 5 giờ trước

GĐXH - Trong lúc trèo lên mái nhà để sửa chữa hệ thống điện, một người dân tại phường Hoàn Kiếm (Hà Nội) bất ngờ gặp sự cố sức khỏe, nghi bị tai biến và nằm bất động. Lực lượng Cảnh sát PCCC&CNCH đã lập tức điều động xe chuyên dụng, tổ chức triển khai đội hình đưa nạn nhân xuống đất an toàn trong tình thế hết sức nguy cấp.

Từ 1/7/2026, tiền lương sẽ phải đóng những khoản bảo hiểm xã hội nào?

Đời sống - 6 giờ trước

GĐXH - Từ ngày 1/7/2026, khi mức lương cơ sở được điều chỉnh tăng lên 2.530.000 đồng/tháng các quy định về tiền lương đóng bảo hiểm và các khoản trích nộp sẽ có những thay đổi rất quan trọng.

Thời tiết hôm nay 23/5: Nắng nóng diện rộng đổ bộ cuối tuần

Xã hội - 6 giờ trước

GĐXH - Theo bản tin dự báo mới nhất từ cơ quan Khí tượng, trong hai ngày 23 - 24/5, một đợt nắng nóng diện rộng với cường độ đặc biệt gay gắt sẽ đồng loạt đổ bộ cả ba miền Bắc - Trung - Nam.

Tin sáng 23/5: Thông tin quan trọng về tích hợp sổ đỏ trên VNeID; Nghệ sĩ vi phạm đạo đức, pháp luật sẽ bị đưa vào danh sách đen

Thời sự - 7 giờ trước

GĐXH - Cơ quan Công an đã có nhiều khuyến cáo quan trọng tới người dân; ông Lê Quang Tự Do - Cục trưởng Cục PTTH-TTĐT đã có những chia sẻ liên quan đến việc các nghệ sĩ vi phạm, lệch chuẩn.

Thông báo khẩn truy tìm 2 nghi phạm nước ngoài liên quan vụ giết người ở TPHCM

Pháp luật - 18 giờ trước

Theo Công an Tây Ninh, 2 nghi phạm nước ngoài này sau khi gây án tại TPHCM đã đón taxi di chuyển đến khu vực siêu thị Co.opmart Trảng Bàng rồi xuống xe

Tiếp vụ xe tải chạy rầm rập trên tuyến đê sông Luộc ở Hưng Yên: Theo dấu xe từ bến sông đến công trường san lấp

Đời sống - 19 giờ trước

GĐXH - Sau nhiều ngày theo dấu các đoàn xe "hung thần" hoạt động rầm rộ ở xã Minh Thọ, phóng viên đã ghi nhận cảnh xe tải tấp nập lấy vật liệu tại các bến bãi ven sông Luộc rồi rải bụi khắp đường quê và đến địa điểm san lấp.

Phú Thọ: Khởi tố 2 nữ sinh đánh hội đồng bạn học trong nhà vệ sinh Trường Cao đẳng nghề Việt - Xô số 1

Pháp luật - 21 giờ trước

GĐXH - Liên quan đến vụ án bạo lực học đường gây bức xúc dư luận xảy ra tại Trường Cao đẳng nghề Việt - Xô số 1, ngày 22/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Phú Thọ đã chính thức ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can đối với 2 nữ sinh về tội “Gây rối trật tự công cộng”.

Xem nhiều

Độc đáo tục rửa trứng gà ở suối thiêng của người Ơ Đu

Đời sống

GĐXH - Sau tiếng sấm đầu tiên vang lên giữa núi rừng miền tây Nghệ An, người Ơ Đu ở bản Văng Môn lại mang những quả trứng gà luộc ra suối thiêng Nậm Ngân để “rửa xui”, cầu cho mùa màng tốt tươi, bản làng yên vui và con cháu khỏe mạnh.