Hy vọng lóe sáng cho khu dân cư... không hộ khẩu giữa Hà Nội

Nút thắt

Trong hàng chục năm trời, hàng trăm hộ dân thuộc khu vực Đầm Hồng, Đầm Sen (tổ 82, 83, 84, 85 phường Khương Trung, quận Thanh Xuân) sống trong cảnh không được đăng ký hộ khẩu, không được cấp sổ đỏ mặc dù họ đã định cư từ trước thời điểm năm 1993, một số hộ thì thuộc diện được cơ quan cấp đất, phân đất.

Do không được chính quyền sở tại thừa nhận, không được đăng ký hộ khẩu, không được cấp “sổ đỏ” nên cuộc sống của hàng nghìn người dân nơi đây gặp những cảnh tréo ngoe: Con cái sinh ra không được khai sinh tại địa phương vì không có hộ khẩu, người chết cũng không biết khai tử ở đâu, con em của người dân ở đây chấp nhận cảnh học trái tuyến và các hệ lụy khác mặc dù gia đình họ đã sinh sống ổn định ở đây trên 20 năm.

Khi người dân đấu tranh đòi quyền lợi thì được UBND quận Thanh Xuân lý giải cho lý do không thể đăng ký hộ khẩu thường trú và cấp sổ đỏ vì: Theo quy hoạch chi tiết quận Thanh Xuân tỷ lệ 1/2000 được UBND thành phố phê duyệt tại Quyết định số 112/ QĐ-UBND ngày 28/12/1999, thì khu vực Đầm Hồng, Đầm Sen nằm trong Quy hoạch công viên cây xanh và hồ điều hòa Đầm Hồng. Mặc dù quy hoạch này bị treo hàng chục năm nay, trong quyết định quy hoạch cũng không nêu rõ, vị trí, mốc giới quy hoạch đến đâu nhưng vẫn được chính quyền sở tại lấy làm lý do để “treo” quyền lợi được cấp sổ đỏ của người dân.

Một lý do khác được đưa ra là trong bản án về tham nhũng đất đai (bản án hình sự sơ thẩm số 757, năm 1995) của TAND TP.Hà Nội trong khi xét xử quan tham “ăn đất” tại khu vực này thì lại cẩu thả đến mức khi tuyên lại thu hồi đất toàn bộ khu vực Đầm Hồng, Đầm Sen và 2.500m2 đất về danh nghĩa cấp cho khu E 26 phòng không.

Điều bất thường, thiếu sót là bản án này của TAND TP. Hà Nội  không có danh sách kèm theo, không nêu rõ vị trí mốc giới đất... Vì vậy, chính quyền quận Thanh Xuân cũng bị “làm xiếc” bởi bản án và không thể xác định được vị trí đất mà bản án tuyên thu hồi vì vậy họ đã gộp tất cả đất của người dân ở đây vào nội dung bị điều chỉnh bởi bản án phi lý trên.

Khi đó, hàng trăm hộ dân tại đây phải gánh chịu những phi lý từ quy hoạch treo không rõ mốc giới, từ bản án mù mờ không rõ ràng và họ không được đăng ký hộ khẩu, cấp sổ đỏ.

Cởi nút và hy vọng lóe sáng

Lỗi của cơ quan quản lý, nhưng hàng nghìn người dân phải gánh chịu đó là cả một sự phi lý. Trước sự bức xúc của người dân và sự vào cuộc của các cơ quan báo chí, nhận thấy bản án hình sự sơ thẩm số 757/1995 của TAND TP.Hà Nội tuyên án vượt thẩm quyền; thu hồi đất của dân nhưng không có danh sách kèm theo, không nêu rõ vị trí, mốc giới đất phải thu hồi là sai sót làm ảnh hưởng đến quyền lợi ích chính đáng của các hộ dân mua đất dẫn đến bản án không thi hành được, ngày 16/9/2014 TANDTC có kháng nghị số 47 kháng nghị bản án hình sự sơ thẩm số 757 ngày 28, 29/9/1995 của TAND TP.Hà Nội; đề nghị Tòa hình sự TANDTC xét xử giám đốc thẩm hủy và đình chỉ vụ án hình sự đối với phần quyết định:  “Thu hồi toàn bộ số đất tại khu vực Đầm Hồng, Đầm Sen và 2.500m2 đất (về danh nghĩa cấp cho E26 phòng không) các bị cáo đã mua đi bán lại bất hợp pháp. Giao cho chính quyền địa phương quản lý và giải quyết theo thẩm quyền”.

Ngày 24/11/2014, Tòa hình sự TANDTC đã đưa vụ án ra xét xử giám đốc thẩm và đình chỉ việc thu hồi toàn bộ số đất tại khu vực Đầm Hồng- Đầm Sen và 2.500m2 đất về danh nghĩa cấp cho E26 phòng không... Như vậy “nút thắt” bản án 757 đã được gỡ khiến người dân ở khu vực này vui mừng.

Mới đây, cuối tháng 11, khi tiếp dân giải quyết vấn đề này, ông Đặng Hồng Thái- phó Chủ tịch UBND quận Thanh Xuân cam kết là: “Quận sẽ báo cáo HĐND để được phép sử dụng kinh phí tiến hành đo đạc, xác định ranh giới cụ thể các gia đình trên địa bàn. Khi có kinh phí, quận chỉ đạo UBND phường tiến hành đo đạc, khảo sát để cấp sổ đỏ cho dân”.

Còn ông Đinh Tiến Sỹ- Trưởng phòng TNMT quận Thanh Xuân cũng khẳng định là bản án giám đốc thẩm vừa qua là căn cứ để xác định ranh giới giữa đất tập thể và cá nhân, giữa cá nhân với cá nhân. Các hộ kê khai hiện trạng đất, nhà, nguồn gốc đất, thời điểm xây dựng nhà. Từ đó xem xét nhập hộ khẩu thường trú cho những hộ dân đủ điều kiện, đồng thời thực hiện các thủ tục kê khai, đo đạc trình cấp có thẩm quyền xem xét cấp sổ đỏ.

Về vấn đề đăng ký hộ khẩu thường trú, ông Bùi Văn Tiến- Phó trưởng Công an quận Thanh Xuân cũng khẳng định là sẵn sàng nhập hộ khẩu cho các hộ dân có nhà ở, có xác nhận của UBND phường về ăn ở, sinh hoạt ổn định, không lấn chiếm đất đai, không có mâu thuẫn, tranh chấp, không nằm trong diện quy hoạch.

Theo ghi nhận của phóng viên, những cam kết này của lãnh đạo UBND quận Thanh Xuân được đông đảo người dân ủng hộ, chờ đợi. Vấn đề là người dân yêu cầu UBND quận Thanh Xuân cần có lộ trình thời gian cụ thể và có việc giám sát của người dân đối với quá trình thực hiện của chính quyền quận Thanh Xuân khi thực hiện những cam kết này.

Hà Châu