Kinh ngạc rạp xiếc to gấp 3 lần sân bóng, xây hơn ngàn năm trước
Một rạp xiếc La Mã với sức chứa hơn 5.000 khán giả vừa được khai quật tại tỉnh Álava thuộc xứ Basque ở Tây Ban Nha.
Theo Heritage Daily, khu vực phát hiện ra rạp xiếc thuộc về một thị trấn La Mã cổ đại tên Iruña-Veleia, là nơi sinh sống của 10.000 cư dân vào thời kỳ hoàng kim.
Các nhà khảo cổ học từ dự án tái thiết ảo di sản quá khứ ARKIKUS ở Tây Ban Nha, với sự hỗ trợ của Hội đồng Tỉnh Álava và chính quyền khu vực Basque, đã sử dụng công nghệ chụp ảnh trên không và phát hiện và đo khoảng cách bằng ánh sáng (LiDAR) để khảo sát khu vực.

Đường viền của rạp xiếc cổ đại vẫn hiện ra lờ mờ trong bức ảnh chụp từ trên không - Ảnh: ARKIKUS
Rạp xiếc lớn nói trên đã lộ diện với chiều dài lên tới hơn 280 m, rộng khoảng 72 m, tức diện tích khoảng 3 lần một sân bóng đá 11 người tiêu chuẩn.
Các dấu vết để lại cho thấy nơi đây từng diễn ra các cuộc đua xe ngựa cùng các trò xiếc tiêu khiển khác để phục vụ cư dân thị trấn.
Đây là rạp xiếc La Mã thứ 3 được biết đến từ nửa phía Bắc của Bán đảo Iberia.
Ngoài rạp xiếc, các cuộc điều tra tại Iruña-Veleia còn phát hiện sự hiện diện của một số tòa nhà và cơ sở hạ tầng đô thị khác ẩn bên dưới những cấu trúc hiện đại trong khu vực, giúp làm sáng tỏ thêm về thị trấn cổ này.
Bên cạnh đó, một số dấu vết chưa rõ ràng được cho là đường phố, quảng trường công cộng, khu dân cư, các công trình tôn giáo, cơ sở hạ tầng cấp thoát nước... cũng được tiết lộ.
Những phát hiện này làm nổi bật tầm quan trọng của Iruña-Veleia trong thời cổ đại như một điểm dừng chân cho những người đi dọc theo con đường La Mã nối liền nơi hiện là Astorga - Tây Ban Nha và Bordeaux - Pháp ngày nay.
Các nhà khảo cổ chưa xác định niên đại cụ thể của rạp xiếc và các công trình quanh đó, nhưng chắc chắn chúng rất cổ xưa. Bởi lẽ chúng phải được xây dựng trước thời kỳ Đế chế La Mã phương Tây suy vong tức thế kỷ thứ V sau Công nguyên.
Loài chim bí ẩn nhất thế giới, chỉ còn lại 1.000 cá thể
Chuyện đó đây - 4 giờ trướcMới đây, một người đàn ông đã tình cờ phát hiện và ghi lại hình ảnh của loài chim vô cùng quý hiếm và khó gặp này ngoài tự nhiên.
Hơn 11.000 vật thể "vô hình" cùng lộ diện trên bầu trời
Chuyện đó đây - 9 giờ trước"Mắt thần" của Đài quan sát Vera C. Rubin đã phơi bày hàng loạt vật thể ngay trong hệ Mặt Trời nhưng "vô hình" trước các kính thiên văn khác.
Phát hiện mộ cổ 500 năm hợp táng 2 người đàn ông: Văn bia hé lộ sự thật xót xa
Chuyện đó đây - 20 giờ trướcTheo phong tục truyền thống Trung Quốc, mộ hợp táng thông thường là vợ chồng, việc hai nam giới cùng chung huyệt là cực kỳ hiếm thấy.
Bí ẩn bộ gen người: Tổ tiên chúng ta từng lai tạo với hai loài siêu cổ xưa, riêng biệt và bí ẩn
Chuyện đó đây - 1 ngày trướcHóa ra con người hiện đại có thể không hoàn toàn là con người như chúng ta vẫn hằng tưởng. Khoảng một phần năm bộ gen của chúng ta được thừa hưởng từ những người tình cổ đại thuộc về một dòng dõi bí ẩn đã tuyệt chủng từ lâu.
Cần thủ câu được con cá đeo nhẫn vàng trên cơ thể
Chuyện đó đây - 1 ngày trướcTrong lúc đi câu, người đàn ông bất ngờ bắt được một con cá nhỏ có vật giống chiếc nhẫn vàng mắc kẹt trên thân.
Phát hiện bất ngờ về nguồn gốc Trái Đất
Chuyện đó đây - 2 ngày trướcTrái Đất không phải ''đứa con lai của vũ trụ" như giới khoa học từng nghĩ.
Bí ẩn về 7 loài động vật có sức mạnh tương đồng với Pokémon huyền thoại
Chuyện đó đây - 2 ngày trướcNhiều năng lực siêu phàm của các nhân vật Pokémon thực chất được lấy cảm hứng trực tiếp từ thế giới tự nhiên. Trong ba thập kỷ qua, thương hiệu này không chỉ định hình giáo dục và nghiên cứu mà còn cho thấy thiên nhiên kỳ diệu ra sao.
Mỹ: Xà đầu long 80 triệu tuổi lộ diện với "vật lạ" trong cổ
Chuyện đó đây - 2 ngày trước"Hóa thạch phi thường" của một con xà đầu long ở Mỹ đã cung cấp bằng chứng hiếm hoi về cuộc chạm trán giữa 2 loài quái vật hung hãn thời tiền sử.
Tại sao đồng hồ có 60 phút mà không phải 100: Lý do bắt nguồn từ một quyết định bí ẩn 5.000 năm trước
Chuyện đó đây - 3 ngày trướcTừng có lúc người ta đã quy định mỗi ngày sẽ có 10 giờ, mỗi giờ 100 phút, mỗi phút 100 giây, nhưng cuối cùng phải hủy bỏ vì không thể sử dụng được.
Phát hiện báu vật la liệt dưới đáy biển, Mỹ và Trung Quốc chạy đua giành phần hơn, chìa khóa cho năng lượng tương lai
Chuyện đó đây - 4 ngày trướcMột cuộc cạnh tranh mới đang hình thành dưới đáy đại dương, khi các cường quốc đẩy mạnh tìm kiếm nguồn khoáng sản phục vụ chuyển đổi năng lượng.
Đi câu cá, người đàn ông bất ngờ đụng độ loài vật hiếm hơn gấu trúc: Cả thế giới chỉ còn 1.000 con
Chuyện đó đâyMột buổi câu cá tưởng như bình thường bên hồ nước bỗng trở thành cuộc chạm mặt hiếm có với một trong những loài vật ít được ghi nhận nhất hành tinh.