Lễ vật dâng cúng Thanh minh
GiadinhNet - Theo ông Trịnh Yên, Ủy viên Hội Các dòng họ Việt Nam, Thanh minh như một ngày giỗ chung của mọi nhà nhằm báo hiếu trả nghĩa người quá cố. Dù đi làm ăn xa con cháu cũng cố về chăm sóc sinh phần tổ tiên. Với nhiều gia tộc, việc tảo mộ trong tiết Thanh minh được quy định rõ trong gia phả.
![]() |
|
Tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên trong tiết Thanh minh thể hiện đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. Ảnh: TL |
|
Theo các nhà tâm linh, Thanh minh là lễ tiết hàng năm, sau Lập xuân 45 ngày, sau ngày Đông chí 105 ngày. Năm nay, Thanh minh bắt đầu từ 22h ngày 4/4 dương lịch (24/2 âm lịch) và kết thúc vào khoảng ngày 20, hay 21/4 khi tiết Cốc vũ bắt đầu. Tiết Thanh minh trời thường quang đãng, sáng sủa, mưa phùn và nồm ẩm chấm dứt. Thanh minh vừa là dịp lễ, vừa là ngày mặt trời ở vị trí hoàng đạo, may mắn và người dân đi tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên với đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. |
Với các nhà tâm linh, Thanh minh vừa là dịp lễ, vừa là ngày mặt trời ở vị trí hoàng đạo, may mắn và người dân đi tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên với đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. Với nhiều gia đình, lễ tảo mộ là dịp con cháu sum họp để thực hiện trách nhiệm, sự tận nghĩa, hiếu hạnh, thành kính với tổ tiên.
Trong gia tộc, phụ lão đi trước mang vàng hương, thanh niên đi sau đội mâm lễ, rồi thứ tự người già, trưởng nam, trưởng nữ, con cháu ruột nội ngoại, dâu rể. Người lớn thắp hương, sửa sang mộ phần, dâng hương hoa, vàng, nến…Con trẻ cũng theo đi tảo mộ để biết về gia tiên, dòng tộc. Phẩm vật cúng lễ tuy “tay xách, nách mang” nhưng không được thuê người giúp để thể hiện lòng thành với tiên tổ. Sau khi dâng hương tổ tiên, mọi người sẽ đi dâng hương một vòng những ngôi mộ không có người tới thăm, thể hiện tâm đức của người đang sống với người đã khuất.
Thượng tọa Thích Thanh Duệ (Giáo hội Phật giáo Việt Nam) hướng dẫn trong Văn khấn Việt Nam: Lễ cúng trong tiết Thanh minh gồm: Nước, hương đèn, trầu cau, tiền vàng, hoa quả... Khi đến nghĩa trang (hay khu vực mộ phần tổ tiên), gia chủ đặt lễ vào chỗ thờ chung, sau đó thắp hương, đèn vái các vị thần linh, thổ địa rồi khấn cầu cho vong linh được an nhàn yên ổn, siêu thoát, độ trì cho con cháu mạnh khỏe an bình, bốn mùa không tật ách, tám tiết hưởng thanh bình.
Khi đến mộ phần, gia chủ đặt lễ vào am (nơi cúng chung), nếu không có thì dùng đôn (ghế) đặt lễ vật. Dân gian thường có 2 lễ: Một lễ quan niệm cúng sơn thần, thổ địa… cai quản để xin quan thần linh thổ địa cho phép tảo mộ, chăm chút, phát quang, sửa sang, bồi thổ phần mộ và độ cho vong linh được yên ổn, siêu thoát.
Theo ông Đặng Nam, Trung tâm UNESCO cổ học Phương Đông, các phần mộ nhiều khi cách xa, thăm viếng trọn vẹn mất cả ngày, cả tuần. Nhưng nếu đã đi cúng tại mộ phần thì phải thăm mộ tổ trước, rồi mới tới các mộ kế cận. Đứng lễ cúng tế nếu là họ tộc thì người già nhất họ sẽ dâng hương, cúng tế, rồi mới tới con cháu đồng tâm khấn vái. Nếu là gia đình thì trưởng nam dâng hương. Đợi hết 2/3 hương thì hóa vàng, hạ lễ và thụ lộc.
Nếu không có điều kiện đi tới các phần mộ thì có thể cúng Thanh minh tại nhà, hoặc nhà thờ họ rồi chia lộc cho con cháu để thể hiện tình cảm ruột rà, tình nghĩa. “Thanh minh như một ngày giỗ chung của mọi nhà nhằm báo hiếu trả nghĩa người quá cố. Dù đi làm ăn xa ai cũng cố về chăm sóc sinh phần tổ tiên, là dịp cha chú ôn chuyện xưa, dạy bảo con cháu, dâu rể biết về mộ phần, tên tuổi, vai vế của tổ tiên, về dòng họ phụng thờ. Với nhiều gia tộc, việc tảo mộ quy định rõ trong gia phả, cứ đúng ngày là con cháu phải về phụng sự, như sợi dây vô hình nối kết dòng họ”, ông Trịnh Yên cho biết.
Nên và không nên trong cúng Thanh minh
Cũng theo ông Đặng Nam, trong cúng Thanh minh, các gia chủ lưu ý một số điều sau:
Nên:
> Cúng Thanh minh bằng lễ chay, không nên làm lễ mặn bởi quan niệm được ăn chay, niệm Phật mới dễ siêu thoát.
> Nên sắm lễ chay với: Xôi chè, oản chuối, bánh trái, chai nước, gạo muối, bỏng, bơ, chén mật ong.
> Khi tảo mộ, nếu là mộ xây thì xin phép được bao sái mộ chí, sơn vẽ, tu sửa phần bị hư hỏng. Với mộ đất thì xin phép rẫy cỏ, đắp đất tôn cao…với tâm nguyện để mộ phát gia tộc mới thịnh vượng. Lưu ý: sơn, giấy, hoa ở mộ thường chọn màu đỏ để khu mộ vượng khí, đẹp và có tài lộc.
> Ngoài mộ phần thân quyến, nên thắp hương cả những ngôi mộ vô chủ, hoặc gần đó.
Không nên:
Tiktoker hơn 3,1 triệu lượt thích bị xử phạt vì “xuyên tạc trên mạng xã hội”
Pháp luật - 1 giờ trướcGĐXH - Đăng tải những thông tin xấu, độc, ảnh hưởng đến an ninh trật tự, Tiktoker “Khuê Ơi Dậy đi” (ID: @khueoidaydi) bị Công an tỉnh Phú Thọ xử phạt 8.750.000 đồng về hành vi “Cung cấp thông tin sai sự thật, xuyên tạc trên mạng xã hội”.
Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên thăm, chúc mừng các cơ quan báo chí nhân Kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam
Thời sự - 2 giờ trướcNhân dịp Kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026), chiều 15/6, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên đã đến thăm, chúc mừng Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) và Báo Đại biểu Nhân dân.
Theo chân CSGT đường thủy Bến Hiệp kiểm tra nồng độ cồn trên sông Luộc ở Hưng Yên
Đời sống - 2 giờ trướcGĐXH - Giữa dòng sông Luộc tấp nập tàu thuyền qua lại, cán bộ, chiến sĩ Trạm CSGT đường thủy Bến Hiệp, Phòng CSGT Công an tỉnh Hưng Yên ngày ngày bám tuyến, tăng cường kiểm tra nồng độ cồn đối với người điều khiển phương tiện, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật về giao thông đường thủy nội địa.
Giải cứu 3 cá thể gấu ngựa từ Thái Nguyên, Hà Nội
Thời sự - 5 giờ trướcGĐXH - 3 cá thể gấu ngựa từ Thái Nguyên, Hà Nội sẽ được vận chuyển về Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam tại Vườn quốc gia Bạch Mã sau khi các hộ nuôi tự nguyện bàn giao cho cơ quan chức năng.
Mưa lớn sắp lan khắp Bắc Bộ, Thủ đô có mưa to?
Đời sống - 5 giờ trướcGĐXH - Theo dự báo từ chiều tối 15/6 đến ngày 17/6, khu vực vùng núi và trung du Bắc Bộ có mưa to đến rất to. Trong khi đó tại Hà Nội cũng có mưa rào, dông rải rác, cục bộ có nơi mưa to.
Ninh Bình: Triệt phá đường dây cho vay nặng lãi qua iCloud iPhone, lãi suất lên tới 608%/năm
Pháp luật - 5 giờ trướcGĐXH - Từ những lời quảng cáo vay tiền online không cần gặp mặt, không cần thế chấp, hàng nghìn người đã vô tình trao quyền kiểm soát điện thoại cho các đối tượng cho vay nặng lãi. Công an tỉnh Ninh Bình vừa bắt giữ 3 đối tượng, làm rõ đường dây cho vay qua iCloud với mức lãi suất lên tới hơn 600%/năm.
Hà Nội đề nghị kiểm điểm trách nhiệm vì chậm triển khai dự án cải tạo Hồ Tây
Thời sự - 5 giờ trướcGĐXH - Trong quá trình thẩm tra chủ trương đầu tư dự án cải tạo, phát huy giá trị khu vực Hồ Tây và tuyến đường giao thông cảnh quan ven hồ, Ban Đô thị HĐND TP Hà Nội đã đề nghị làm rõ trách nhiệm của các đơn vị liên quan do chậm triển khai dự án, đồng thời yêu cầu bảo đảm giữ nguyên diện tích mặt nước và hệ sinh thái đặc trưng của Hồ Tây.
Chính thức có phương án thu phí đối với 13 đoạn tuyến thuộc cao tốc Bắc - Nam
Thời sự - 5 giờ trướcGĐXH - Bộ Xây dựng vừa thống nhất phương án thu phí đối với 13 đoạn tuyến thuộc dự án đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021 - 2025 do Nhà nước đầu tư, với mức thu dao động từ 900 đến 1.300 đồng/km tùy từng tuyến.
Nước mắt bên mộ chồng của cụ bà rơi vào bẫy Hợp đồng kỳ nghỉ: Vì sao người già dễ bị lừa?
Thời sự - 6 giờ trướcGĐXH - Người ta có thể nói về lòng tham, về đầu tư sai lầm, về sự thiếu hiểu biết. Nhưng vì sao những người bị lừa phần lớn lại là các cụ ông cụ bà từng trải, có học thức, từng đi nhiều, biết nhiều?
Thời điểm Hà Nội công bố điểm thi vào lớp 10 năm 2026, sử dụng cách này, phụ huynh và thí sinh tra cứu dễ dàng điểm thi chính xác nhất
Giáo dục - 6 giờ trướcGĐXH - Theo kế hoạch của Sở GD&ĐT Hà Nội, từ ngày 19-22/6, thí sinh sẽ có thể tra cứu điểm thi vào lớp 10 THPT năm học 2026-2027.
Chế độ tiền thưởng của cán bộ, công chức và viên chức sắp có sự thay đổi từ ngày 1/7/2026?
Đời sốngGĐXH - Từ 1/7/2026 chế độ tiền thưởng đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang được thực hiện theo Nghị định 161/2026/NĐ-CP.
