Lễ vật dâng cúng Thanh minh
GiadinhNet - Theo ông Trịnh Yên, Ủy viên Hội Các dòng họ Việt Nam, Thanh minh như một ngày giỗ chung của mọi nhà nhằm báo hiếu trả nghĩa người quá cố. Dù đi làm ăn xa con cháu cũng cố về chăm sóc sinh phần tổ tiên. Với nhiều gia tộc, việc tảo mộ trong tiết Thanh minh được quy định rõ trong gia phả.
![]() |
|
Tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên trong tiết Thanh minh thể hiện đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. Ảnh: TL |
|
Theo các nhà tâm linh, Thanh minh là lễ tiết hàng năm, sau Lập xuân 45 ngày, sau ngày Đông chí 105 ngày. Năm nay, Thanh minh bắt đầu từ 22h ngày 4/4 dương lịch (24/2 âm lịch) và kết thúc vào khoảng ngày 20, hay 21/4 khi tiết Cốc vũ bắt đầu. Tiết Thanh minh trời thường quang đãng, sáng sủa, mưa phùn và nồm ẩm chấm dứt. Thanh minh vừa là dịp lễ, vừa là ngày mặt trời ở vị trí hoàng đạo, may mắn và người dân đi tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên với đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. |
Với các nhà tâm linh, Thanh minh vừa là dịp lễ, vừa là ngày mặt trời ở vị trí hoàng đạo, may mắn và người dân đi tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên với đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. Với nhiều gia đình, lễ tảo mộ là dịp con cháu sum họp để thực hiện trách nhiệm, sự tận nghĩa, hiếu hạnh, thành kính với tổ tiên.
Trong gia tộc, phụ lão đi trước mang vàng hương, thanh niên đi sau đội mâm lễ, rồi thứ tự người già, trưởng nam, trưởng nữ, con cháu ruột nội ngoại, dâu rể. Người lớn thắp hương, sửa sang mộ phần, dâng hương hoa, vàng, nến…Con trẻ cũng theo đi tảo mộ để biết về gia tiên, dòng tộc. Phẩm vật cúng lễ tuy “tay xách, nách mang” nhưng không được thuê người giúp để thể hiện lòng thành với tiên tổ. Sau khi dâng hương tổ tiên, mọi người sẽ đi dâng hương một vòng những ngôi mộ không có người tới thăm, thể hiện tâm đức của người đang sống với người đã khuất.
Thượng tọa Thích Thanh Duệ (Giáo hội Phật giáo Việt Nam) hướng dẫn trong Văn khấn Việt Nam: Lễ cúng trong tiết Thanh minh gồm: Nước, hương đèn, trầu cau, tiền vàng, hoa quả... Khi đến nghĩa trang (hay khu vực mộ phần tổ tiên), gia chủ đặt lễ vào chỗ thờ chung, sau đó thắp hương, đèn vái các vị thần linh, thổ địa rồi khấn cầu cho vong linh được an nhàn yên ổn, siêu thoát, độ trì cho con cháu mạnh khỏe an bình, bốn mùa không tật ách, tám tiết hưởng thanh bình.
Khi đến mộ phần, gia chủ đặt lễ vào am (nơi cúng chung), nếu không có thì dùng đôn (ghế) đặt lễ vật. Dân gian thường có 2 lễ: Một lễ quan niệm cúng sơn thần, thổ địa… cai quản để xin quan thần linh thổ địa cho phép tảo mộ, chăm chút, phát quang, sửa sang, bồi thổ phần mộ và độ cho vong linh được yên ổn, siêu thoát.
Theo ông Đặng Nam, Trung tâm UNESCO cổ học Phương Đông, các phần mộ nhiều khi cách xa, thăm viếng trọn vẹn mất cả ngày, cả tuần. Nhưng nếu đã đi cúng tại mộ phần thì phải thăm mộ tổ trước, rồi mới tới các mộ kế cận. Đứng lễ cúng tế nếu là họ tộc thì người già nhất họ sẽ dâng hương, cúng tế, rồi mới tới con cháu đồng tâm khấn vái. Nếu là gia đình thì trưởng nam dâng hương. Đợi hết 2/3 hương thì hóa vàng, hạ lễ và thụ lộc.
Nếu không có điều kiện đi tới các phần mộ thì có thể cúng Thanh minh tại nhà, hoặc nhà thờ họ rồi chia lộc cho con cháu để thể hiện tình cảm ruột rà, tình nghĩa. “Thanh minh như một ngày giỗ chung của mọi nhà nhằm báo hiếu trả nghĩa người quá cố. Dù đi làm ăn xa ai cũng cố về chăm sóc sinh phần tổ tiên, là dịp cha chú ôn chuyện xưa, dạy bảo con cháu, dâu rể biết về mộ phần, tên tuổi, vai vế của tổ tiên, về dòng họ phụng thờ. Với nhiều gia tộc, việc tảo mộ quy định rõ trong gia phả, cứ đúng ngày là con cháu phải về phụng sự, như sợi dây vô hình nối kết dòng họ”, ông Trịnh Yên cho biết.
Nên và không nên trong cúng Thanh minh
Cũng theo ông Đặng Nam, trong cúng Thanh minh, các gia chủ lưu ý một số điều sau:
Nên:
> Cúng Thanh minh bằng lễ chay, không nên làm lễ mặn bởi quan niệm được ăn chay, niệm Phật mới dễ siêu thoát.
> Nên sắm lễ chay với: Xôi chè, oản chuối, bánh trái, chai nước, gạo muối, bỏng, bơ, chén mật ong.
> Khi tảo mộ, nếu là mộ xây thì xin phép được bao sái mộ chí, sơn vẽ, tu sửa phần bị hư hỏng. Với mộ đất thì xin phép rẫy cỏ, đắp đất tôn cao…với tâm nguyện để mộ phát gia tộc mới thịnh vượng. Lưu ý: sơn, giấy, hoa ở mộ thường chọn màu đỏ để khu mộ vượng khí, đẹp và có tài lộc.
> Ngoài mộ phần thân quyến, nên thắp hương cả những ngôi mộ vô chủ, hoặc gần đó.
Không nên:
Sang mâm khác uống bia giao lưu, thanh niên 20 tuổi bị đâm chết
Pháp luật - 2 phút trướcSang mâm khác uống bia giao lưu, nam thanh niên 20 tuổi bị đâm tử vong vì bị cho là “thiếu tôn trọng”.
Cận cảnh công trường xuyên núi nối liền Thái Nguyên - Tuyên Quang
Đời sống - 32 phút trướcGĐXH - Dự án đường kết nối Bắc Kạn – hồ Ba Bể – Na Hang với tổng vốn hơn 3.700 tỷ đồng đang tăng tốc thi công, đạt gần 60% khối lượng xây lắp. Khi khớp nối hoàn toàn, tuyến huyết mạch này sẽ mở toang cánh cửa phát triển du lịch, kinh tế giữa tỉnh Thái Nguyên và Tuyên Quang.
Vụ tai nạn khiến nam sinh tử vong ở Đắk Lắk: Nạn nhân đủ tuổi lái xe nhưng phương tiện đã 'độ chế', chạy quá tốc độ
Pháp luật - 41 phút trướcGĐXH - Theo Cục CSGT (Bộ Công an), nam sinh V.Đ.Q đã đủ tuổi điều khiển xe máy, tuy nhiên phương tiện có nghi vấn cải tạo (độ pô xe) để có tiếng nổ lớn và nạn nhân cũng được xác định đã chạy xe tốc độ cao trên đường.
Đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT: Tránh sai sót từ đầu
Giáo dục - 1 giờ trướcTừ hôm nay đến 17 giờ ngày 5/5/2026, thí sinh cả nước tiến hành đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT năm 2026 trên hệ thống quản lý thi trực tuyến.
Hà Nội: Khởi tố người phụ nữ bán hàng rong, gây rối tại sân bay Nội Bài
Pháp luật - 4 giờ trướcGĐXH - Dù đã nhiều lần được tuyên truyền, nhắc nhở nhưng đối tượng Nguyễn Thị Thúy vẫn bất chấp quy định, bán hàng rong trái phép tại sân bay Nội Bài (TP Hà Nội), gây cản trở giao thông, ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh trật tự khu vực.
Tàng trữ hơn 170.000 bao thuốc lá lậu, Công an Bắc Ninh khởi tố 2 đối tượng
Pháp luật - 4 giờ trướcGĐXH - Hai đối tượng Nong YongDa (SN 1991, trú tại Quảng Tây, Trung Quốc) và Sái Văn Toàn (SN 2002, trú tại xã Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn) bị Công an Bắc Ninh khởi tố vì tàng trữ lượng lớn thuốc lá lậu.
Thông tin mới nhất về tăng lương hưu 8% từ 1/7/2026
Đời sống - 4 giờ trướcGĐXH - Theo Dự thảo Nghị định điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hàng tháng do Bộ Nội vụ xây dựng, từ 1/7, tăng 8% lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hàng tháng.
Hà Nội: Gấp rút hoàn tất giải tỏa khu đất phía đông hồ Hoàn Kiếm để triển khai dự án quảng trường
Thời sự - 5 giờ trướcGĐXH - Những ngày cuối tháng 4, công tác giải phóng mặt bằng tại khu đất phía đông hồ Hoàn Kiếm (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội) đang bước vào giai đoạn nước rút. Những công trình cuối cùng đang được khẩn trương phá dỡ để triển khai dự án quảng trường, công viên quy mô 2,14 ha.
Hai nhóm thanh thiếu niên ở Hà Tĩnh và Quảng Trị hẹn nhau 'giải quyết mâu thuẫn'
Pháp luật - 8 giờ trướcGĐXH - Các thanh thiếu niên ở Hà Tĩnh lập nhóm kín kêu gọi lực lượng, chuẩn bị hung khí nhằm “giải quyết mâu thuẫn” với nhóm khác ở Quảng Trị. Địa điểm hẹn gặp được xác định nơi giáp ranh giữa hai tỉnh, với mục đích tránh sự phát hiện của cơ quan chức năng.
Người lao động chính thức được nghỉ hưởng nguyên lương ngày 24/11 - "Ngày Văn hóa Việt Nam”
Đời sống - 8 giờ trướcGĐXH - Sáng 24/4, Quốc hội đã thông qua nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam. Nghị quyết quy định ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam, người lao động được nghỉ làm và hưởng nguyên lương.
Ngư dân bán tàu vì thiếu trầm trọng lao động
Xã hộiGĐXH - Từng là 'thủ phủ' đánh bắt hải sản với đội tàu lưới vây hiện đại, xã Quỳnh Long (Nghệ An) nay chứng kiến hàng loạt tàu nằm bờ, rao bán vì không tìm được thuyền viên, dù đã tăng lương và đãi ngộ.
