Lễ vật dâng cúng Thanh minh
GiadinhNet - Theo ông Trịnh Yên, Ủy viên Hội Các dòng họ Việt Nam, Thanh minh như một ngày giỗ chung của mọi nhà nhằm báo hiếu trả nghĩa người quá cố. Dù đi làm ăn xa con cháu cũng cố về chăm sóc sinh phần tổ tiên. Với nhiều gia tộc, việc tảo mộ trong tiết Thanh minh được quy định rõ trong gia phả.
![]() |
|
Tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên trong tiết Thanh minh thể hiện đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. Ảnh: TL |
|
Theo các nhà tâm linh, Thanh minh là lễ tiết hàng năm, sau Lập xuân 45 ngày, sau ngày Đông chí 105 ngày. Năm nay, Thanh minh bắt đầu từ 22h ngày 4/4 dương lịch (24/2 âm lịch) và kết thúc vào khoảng ngày 20, hay 21/4 khi tiết Cốc vũ bắt đầu. Tiết Thanh minh trời thường quang đãng, sáng sủa, mưa phùn và nồm ẩm chấm dứt. Thanh minh vừa là dịp lễ, vừa là ngày mặt trời ở vị trí hoàng đạo, may mắn và người dân đi tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên với đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. |
Với các nhà tâm linh, Thanh minh vừa là dịp lễ, vừa là ngày mặt trời ở vị trí hoàng đạo, may mắn và người dân đi tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên với đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. Với nhiều gia đình, lễ tảo mộ là dịp con cháu sum họp để thực hiện trách nhiệm, sự tận nghĩa, hiếu hạnh, thành kính với tổ tiên.
Trong gia tộc, phụ lão đi trước mang vàng hương, thanh niên đi sau đội mâm lễ, rồi thứ tự người già, trưởng nam, trưởng nữ, con cháu ruột nội ngoại, dâu rể. Người lớn thắp hương, sửa sang mộ phần, dâng hương hoa, vàng, nến…Con trẻ cũng theo đi tảo mộ để biết về gia tiên, dòng tộc. Phẩm vật cúng lễ tuy “tay xách, nách mang” nhưng không được thuê người giúp để thể hiện lòng thành với tiên tổ. Sau khi dâng hương tổ tiên, mọi người sẽ đi dâng hương một vòng những ngôi mộ không có người tới thăm, thể hiện tâm đức của người đang sống với người đã khuất.
Thượng tọa Thích Thanh Duệ (Giáo hội Phật giáo Việt Nam) hướng dẫn trong Văn khấn Việt Nam: Lễ cúng trong tiết Thanh minh gồm: Nước, hương đèn, trầu cau, tiền vàng, hoa quả... Khi đến nghĩa trang (hay khu vực mộ phần tổ tiên), gia chủ đặt lễ vào chỗ thờ chung, sau đó thắp hương, đèn vái các vị thần linh, thổ địa rồi khấn cầu cho vong linh được an nhàn yên ổn, siêu thoát, độ trì cho con cháu mạnh khỏe an bình, bốn mùa không tật ách, tám tiết hưởng thanh bình.
Khi đến mộ phần, gia chủ đặt lễ vào am (nơi cúng chung), nếu không có thì dùng đôn (ghế) đặt lễ vật. Dân gian thường có 2 lễ: Một lễ quan niệm cúng sơn thần, thổ địa… cai quản để xin quan thần linh thổ địa cho phép tảo mộ, chăm chút, phát quang, sửa sang, bồi thổ phần mộ và độ cho vong linh được yên ổn, siêu thoát.
Theo ông Đặng Nam, Trung tâm UNESCO cổ học Phương Đông, các phần mộ nhiều khi cách xa, thăm viếng trọn vẹn mất cả ngày, cả tuần. Nhưng nếu đã đi cúng tại mộ phần thì phải thăm mộ tổ trước, rồi mới tới các mộ kế cận. Đứng lễ cúng tế nếu là họ tộc thì người già nhất họ sẽ dâng hương, cúng tế, rồi mới tới con cháu đồng tâm khấn vái. Nếu là gia đình thì trưởng nam dâng hương. Đợi hết 2/3 hương thì hóa vàng, hạ lễ và thụ lộc.
Nếu không có điều kiện đi tới các phần mộ thì có thể cúng Thanh minh tại nhà, hoặc nhà thờ họ rồi chia lộc cho con cháu để thể hiện tình cảm ruột rà, tình nghĩa. “Thanh minh như một ngày giỗ chung của mọi nhà nhằm báo hiếu trả nghĩa người quá cố. Dù đi làm ăn xa ai cũng cố về chăm sóc sinh phần tổ tiên, là dịp cha chú ôn chuyện xưa, dạy bảo con cháu, dâu rể biết về mộ phần, tên tuổi, vai vế của tổ tiên, về dòng họ phụng thờ. Với nhiều gia tộc, việc tảo mộ quy định rõ trong gia phả, cứ đúng ngày là con cháu phải về phụng sự, như sợi dây vô hình nối kết dòng họ”, ông Trịnh Yên cho biết.
Nên và không nên trong cúng Thanh minh
Cũng theo ông Đặng Nam, trong cúng Thanh minh, các gia chủ lưu ý một số điều sau:
Nên:
> Cúng Thanh minh bằng lễ chay, không nên làm lễ mặn bởi quan niệm được ăn chay, niệm Phật mới dễ siêu thoát.
> Nên sắm lễ chay với: Xôi chè, oản chuối, bánh trái, chai nước, gạo muối, bỏng, bơ, chén mật ong.
> Khi tảo mộ, nếu là mộ xây thì xin phép được bao sái mộ chí, sơn vẽ, tu sửa phần bị hư hỏng. Với mộ đất thì xin phép rẫy cỏ, đắp đất tôn cao…với tâm nguyện để mộ phát gia tộc mới thịnh vượng. Lưu ý: sơn, giấy, hoa ở mộ thường chọn màu đỏ để khu mộ vượng khí, đẹp và có tài lộc.
> Ngoài mộ phần thân quyến, nên thắp hương cả những ngôi mộ vô chủ, hoặc gần đó.
Không nên:
4 con giáp tốt bụng nên thường xuyên bị lợi dụng
Đời sống - 1 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi, dưới đây là 4 con giáp dễ bị lợi dụng nhất vì thiếu sự đề phòng trong các mối quan hệ.
Các mức trừ điểm và hủy kết quả thi tốt nghiệp THPT thí sinh phải biết
Xã hội - 4 giờ trướcBên cạnh hình thức đình chỉ thi, quy chế thi tốt nghiệp THPT năm nay quy định cụ thể các lỗi vi phạm sẽ bị trừ từ 25% đến 50% tổng điểm, dính điểm 0 trực tiếp hoặc bị hủy bỏ hoàn toàn kết quả thi.
Hà Nội: Truy tìm xe tải 'rải' bùn đất đầy đường Võ Chí Công khiến 2 xe máy ngã nhào
Đời sống - 4 giờ trướcGĐXH - Một vụ rơi vãi đất thải khối lượng lớn vừa xảy ra trên đường Võ Chí Công (Hà Nội) vào rạng sáng nay khiến 2 người điều khiển xe máy bị trượt ngã. Lực lượng CSGT hiện đang khẩn trương trích xuất camera để truy tìm tài xế và phương tiện gây ra sự cố trên.
Cách xác thực thuê bao chính chủ để điện thoại không bị khóa sau ngày 15/6
Xã hội - 4 giờ trướcĐại diện Cục Viễn thông cho biết, sau ngày 15/6, các số điện thoại chưa xác nhận tình trạng sử dụng trên ứng dụng VNeID sẽ bị khóa một chiều để yêu cầu chuẩn hóa thông tin.
Người không có lương hưu được nhận trợ cấp hằng tháng từ 1/7/2026 nếu đủ điều kiện này
Đời sống - 4 giờ trướcGĐXH - Đối với những người không có lương hưu, khoản trợ cấp hằng tháng không đơn thuần là một khoản tiền, mà là chiếc "phao cứu sinh", là điểm tựa an sinh mang lại nhiều giá trị thiết thực. Để được hưởng chính sách này cần đáp ứng điều kiện gì?
Hà Nội và nhiều khu vực Bắc Bộ từ chiều tối có khả năng xuất hiện mưa rào và dông
Xã hội - 6 giờ trướcGĐXH - Theo Trung Tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, đêm nay (7 và ngày 8/6) tiếp tục có mưa rào, dông vài nơi; từ chiều tối mai 8/6 có khả năng xuất hiện mưa vừa đến mưa to, có nơi rất to.
Số cuối ngày sinh Âm lịch của người dễ phát tài, tuổi già tiền bạc không thiếu
Đời sống - 8 giờ trướcGĐXH - Theo quan niệm tử vi dân gian, một số ngày sinh Âm lịch được xem là mang theo vận may về tiền bạc và cuộc sống đủ đầy.
Tin sáng 7/6: Miền Bắc sắp đón đợt mưa lớn; thiết bị bay lạ xuất hiện gần sân bay Nội Bài, nhiều chuyến bay ảnh hưởng
Đời sống - 8 giờ trướcGĐXH - Chiều tối và đêm 8/6 đến đêm 9/6, khu vực Bắc Bộ, Thanh Hóa và Nghệ An có khả năng xuất hiện một đợt mưa vừa, mưa to và dông, cục bộ có nơi mưa rất to.
Việt Nam xếp thứ 7/45 quốc gia tại Olympic Toán học châu Á - Thái Bình Dương 2026
Giáo dục - 17 giờ trướcTheo kết quả chính thức từ Ban Tổ chức Kỳ thi Olympic Toán học châu Á - Thái Bình Dương (APMO) năm 2026, đội tuyển học sinh Việt Nam đã đạt thành tích vang dội, gồm: 1 Huy chương vàng, 2 Huy chương bạc, 4 Huy chương đồng và 3 Bằng khen.
Công an TPHCM bắt vợ chồng chủ xưởng giày cùng 3 nhân viên
Pháp luật - 19 giờ trướcCông an TPHCM đã bắt vợ chồng chủ xưởng giày cùng 3 nhân viên có hành vi sản xuất giày giả các thương hiệu được bảo hộ
Ninh Bình: Mẹ bị khởi tố vì giao xe cho con chưa đủ tuổi gây tai nạn
Pháp luậtGĐXH - Ngày 6/6, Công an tỉnh Ninh Bình cho biết đã khởi tố một người phụ nữ về hành vi giao xe cho người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ sau khi con trai chưa đủ tuổi, chưa có giấy phép lái xe điều khiển xe mô tô gây tai nạn khiến một người bị thương với tỷ lệ tổn hại sức khỏe lên tới 74%.
