Lễ vật dâng cúng Thanh minh
GiadinhNet - Theo ông Trịnh Yên, Ủy viên Hội Các dòng họ Việt Nam, Thanh minh như một ngày giỗ chung của mọi nhà nhằm báo hiếu trả nghĩa người quá cố. Dù đi làm ăn xa con cháu cũng cố về chăm sóc sinh phần tổ tiên. Với nhiều gia tộc, việc tảo mộ trong tiết Thanh minh được quy định rõ trong gia phả.
![]() |
|
Tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên trong tiết Thanh minh thể hiện đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. Ảnh: TL |
|
Theo các nhà tâm linh, Thanh minh là lễ tiết hàng năm, sau Lập xuân 45 ngày, sau ngày Đông chí 105 ngày. Năm nay, Thanh minh bắt đầu từ 22h ngày 4/4 dương lịch (24/2 âm lịch) và kết thúc vào khoảng ngày 20, hay 21/4 khi tiết Cốc vũ bắt đầu. Tiết Thanh minh trời thường quang đãng, sáng sủa, mưa phùn và nồm ẩm chấm dứt. Thanh minh vừa là dịp lễ, vừa là ngày mặt trời ở vị trí hoàng đạo, may mắn và người dân đi tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên với đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. |
Với các nhà tâm linh, Thanh minh vừa là dịp lễ, vừa là ngày mặt trời ở vị trí hoàng đạo, may mắn và người dân đi tảo mộ, tu chỉnh lại mộ phần tổ tiên với đạo nghĩa uống nước nhớ nguồn. Với nhiều gia đình, lễ tảo mộ là dịp con cháu sum họp để thực hiện trách nhiệm, sự tận nghĩa, hiếu hạnh, thành kính với tổ tiên.
Trong gia tộc, phụ lão đi trước mang vàng hương, thanh niên đi sau đội mâm lễ, rồi thứ tự người già, trưởng nam, trưởng nữ, con cháu ruột nội ngoại, dâu rể. Người lớn thắp hương, sửa sang mộ phần, dâng hương hoa, vàng, nến…Con trẻ cũng theo đi tảo mộ để biết về gia tiên, dòng tộc. Phẩm vật cúng lễ tuy “tay xách, nách mang” nhưng không được thuê người giúp để thể hiện lòng thành với tiên tổ. Sau khi dâng hương tổ tiên, mọi người sẽ đi dâng hương một vòng những ngôi mộ không có người tới thăm, thể hiện tâm đức của người đang sống với người đã khuất.
Thượng tọa Thích Thanh Duệ (Giáo hội Phật giáo Việt Nam) hướng dẫn trong Văn khấn Việt Nam: Lễ cúng trong tiết Thanh minh gồm: Nước, hương đèn, trầu cau, tiền vàng, hoa quả... Khi đến nghĩa trang (hay khu vực mộ phần tổ tiên), gia chủ đặt lễ vào chỗ thờ chung, sau đó thắp hương, đèn vái các vị thần linh, thổ địa rồi khấn cầu cho vong linh được an nhàn yên ổn, siêu thoát, độ trì cho con cháu mạnh khỏe an bình, bốn mùa không tật ách, tám tiết hưởng thanh bình.
Khi đến mộ phần, gia chủ đặt lễ vào am (nơi cúng chung), nếu không có thì dùng đôn (ghế) đặt lễ vật. Dân gian thường có 2 lễ: Một lễ quan niệm cúng sơn thần, thổ địa… cai quản để xin quan thần linh thổ địa cho phép tảo mộ, chăm chút, phát quang, sửa sang, bồi thổ phần mộ và độ cho vong linh được yên ổn, siêu thoát.
Theo ông Đặng Nam, Trung tâm UNESCO cổ học Phương Đông, các phần mộ nhiều khi cách xa, thăm viếng trọn vẹn mất cả ngày, cả tuần. Nhưng nếu đã đi cúng tại mộ phần thì phải thăm mộ tổ trước, rồi mới tới các mộ kế cận. Đứng lễ cúng tế nếu là họ tộc thì người già nhất họ sẽ dâng hương, cúng tế, rồi mới tới con cháu đồng tâm khấn vái. Nếu là gia đình thì trưởng nam dâng hương. Đợi hết 2/3 hương thì hóa vàng, hạ lễ và thụ lộc.
Nếu không có điều kiện đi tới các phần mộ thì có thể cúng Thanh minh tại nhà, hoặc nhà thờ họ rồi chia lộc cho con cháu để thể hiện tình cảm ruột rà, tình nghĩa. “Thanh minh như một ngày giỗ chung của mọi nhà nhằm báo hiếu trả nghĩa người quá cố. Dù đi làm ăn xa ai cũng cố về chăm sóc sinh phần tổ tiên, là dịp cha chú ôn chuyện xưa, dạy bảo con cháu, dâu rể biết về mộ phần, tên tuổi, vai vế của tổ tiên, về dòng họ phụng thờ. Với nhiều gia tộc, việc tảo mộ quy định rõ trong gia phả, cứ đúng ngày là con cháu phải về phụng sự, như sợi dây vô hình nối kết dòng họ”, ông Trịnh Yên cho biết.
Nên và không nên trong cúng Thanh minh
Cũng theo ông Đặng Nam, trong cúng Thanh minh, các gia chủ lưu ý một số điều sau:
Nên:
> Cúng Thanh minh bằng lễ chay, không nên làm lễ mặn bởi quan niệm được ăn chay, niệm Phật mới dễ siêu thoát.
> Nên sắm lễ chay với: Xôi chè, oản chuối, bánh trái, chai nước, gạo muối, bỏng, bơ, chén mật ong.
> Khi tảo mộ, nếu là mộ xây thì xin phép được bao sái mộ chí, sơn vẽ, tu sửa phần bị hư hỏng. Với mộ đất thì xin phép rẫy cỏ, đắp đất tôn cao…với tâm nguyện để mộ phát gia tộc mới thịnh vượng. Lưu ý: sơn, giấy, hoa ở mộ thường chọn màu đỏ để khu mộ vượng khí, đẹp và có tài lộc.
> Ngoài mộ phần thân quyến, nên thắp hương cả những ngôi mộ vô chủ, hoặc gần đó.
Không nên:
Hà Nội: Sau 'tối hậu thư' của chính quyền, loạt bãi xe không phép tại Hà Đông vẫn vô tư hoạt động
Đời sống - 5 giờ trướcGĐXH - Dù UBND phường Hà Đông (TP Hà Nội) đã ban hành "tối hậu thư" yêu cầu chấm dứt toàn bộ hoạt động trông giữ phương tiện trái phép, không phép trước ngày 20/5, nhưng theo ghi nhận, nhiều bãi xe lậu quy mô lớn tại các Khu đô thị Văn Khê, Văn Quán vẫn ngang nhiên hoạt động, phớt lờ lệnh cấm.
'Nữ quái' mạo danh giáo viên trường chuyên Hà Nội - Amsterdam để lừa đảo đầu tư, mua ô tô, nhà đất
Pháp luật - 5 giờ trướcGĐXH - Bằng chiêu bài tự giới thiệu là giáo viên Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam và có người thân làm việc tại nhiều cơ quan Nhà nước, đối tượng Lê Bích Hạnh đã tạo lòng tin nhằm lừa đảo, chiếm đoạt tiền của nhiều bị hại dưới hình thức góp vốn đầu tư, mua ô tô, nhà đất.
Tổ hợp chăn nuôi lợn nhà cao tầng công nghệ cao Hà Nội: Giải pháp đột phá hay bài toán môi trường mới?
Thời sự - 8 giờ trướcGĐXH - Được kỳ vọng là mô hình chăn nuôi hiện đại, tiết kiệm đất và kiểm soát an toàn thực phẩm hiệu quả, dự án tổ hợp chăn nuôi lợn nhà cao tầng tại Hà Nội đang thu hút sự quan tâm của dư luận. Bên cạnh những lợi ích được kỳ vọng, nhiều câu hỏi về xử lý chất thải, kiểm soát dịch bệnh và tác động môi trường vẫn cần được làm rõ trước khi dự án được triển khai.
Kế hoạch lừa tình, lừa tiền của thanh niên 29 tuổi giả nữ sinh, chiếm đoạt gần 1,6 tỷ đồng
Pháp luật - 8 giờ trướcGĐXH - Sử dụng thông tin giả mạo một nữ sinh viên, Hồng Thiên An (SN 1997, trú tại TP Đà Nẵng) giăng bẫy tình yêu trên mạng với một người đàn ông, rồi chiếm đoạt gần 1,6 tỷ đồng.
Học phí 12 trường Đại học Quốc gia Hà Nội năm 2026: Cao nhất 130 triệu đồng/năm
Giáo dục - 9 giờ trướcHọc phí các trường thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội năm học 2026-2027 dao động từ 17,9 đến 130 triệu đồng/năm, đa số tăng so với khóa tuyển sinh trước.
Đăng ảnh mặc quân phục công an lên mạng xã hội, nam thanh niên bị xử phạt
Pháp luật - 10 giờ trướcGĐXH - Một nam thanh niên tại TP Hải Phòng đã sử dụng hình ảnh chỉnh sửa, ghép mặc quân phục công an nhân dân rồi đăng tải lên mạng xã hội. Hành vi vi phạm khiến người này bị cơ quan chức năng xử phạt hành chính 7,5 triệu đồng.
Ninh Bình: Cuộc truy bắt đối tượng giết người kết thúc sau gần 10 tháng lẩn trốn
Pháp luật - 10 giờ trướcGĐXH - Sau gần 10 tháng bỏ trốn nhằm trốn tránh sự xử lý của pháp luật, Vũ Quang Huy bị lực lượng Công an tỉnh Ninh Bình phối hợp với Công an xã Hưng Đạo (TP Hà Nội) phát hiện, khống chế và bắt giữ khi đang lẩn trốn trên địa bàn.
Chỉ còn 10 ngày nữa một quy định mới trên VNeID chính thức áp dụng, người dân cần làm ngay việc này
Đời sống - 10 giờ trướcGĐXH - Theo Thông tư 08/2026/TT-BKHCN, từ ngày 15/6/2026, đổi điện thoại nhưng không xác thực lại khuôn mặt người dùng có thể bị khóa sim.
30 gương mặt xuất sắc gia nhập Khóa 4 Học viện Bóng đá Nutifood
Xã hội - 10 giờ trướcSau hành trình tuyển sinh diễn ra trên toàn quốc, Học viện Bóng đá Nutifood đã tìm được 30 gương mặt xuất sắc nhất gia nhập Khóa 4. Đây là những cầu thủ nhí đã vượt qua gần 4.000 thí sinh trên cả nước để giành cơ hội bước vào môi trường đào tạo bóng đá chuyên nghiệp trong 7 năm của Học viện.
Hang đá trên vách núi – nơi tuổi xuân của những chiến sĩ thông tin hóa thành bất tử
Thời sự - 13 giờ trướcGĐXH - Trong trận bom ác liệt của quân địch cách đây hơn 50 năm, 13 cán bộ, chiến sĩ Trạm Thông tin A69, trong đó có 10 nữ chiến sĩ tuổi đời từ 16 đến 20 đã anh dũng hy sinh để giữ cho mạch máu thông tin không ngừng chảy.
Top con giáp gặp vận đỏ hiếm có trong 2 tuần tới: Tiền bạc và công việc cùng thăng hoa
Đời sốngGĐXH - Trong khoảng thời gian hai tuần sắp tới, một số con giáp được dự báo sẽ bước vào giai đoạn đầy thuận lợi.
