Minh oan cho tuổi già
Từ xưa và cả nay, người già luôn được xếp vào nhóm người suy yếu, vô dụng, không tự lo thân được. Họ không còn hấp dẫn cả về hình dáng lẫn tình dục nên nếu có đưa vô viện dưỡng lão cũng là để chờ ngày theo ông, theo bà một cách có… tập trung!
Tuổi già có đáng để bị đối đãi như vậy không? Có phải đến tuổi xế chiều thì phải đành an phận không hoạt động, không thích nghi, là gánh nặng cho gia đình, cộng đồng? Đã có nhiều dẫn chứng khoa học, nhiều thống kê cụ thể cho thấy nhận định đó sai “đứt đuôi con nòng nọc”.
Trên 60 tuổi đều già cả rồi?
![]() |
|
Ảnh minh họa. |
Về phương diện y khoa, không có một chứng cớ sinh lý học nào hỗ trợ cho ý kiến coi về hưu là lúc cơ thể bắt đầu già. Có người bảy tám mươi tuổi mà vẫn rắn rỏi, nhanh nhẹn, trái lại có người mới gần năm chục mà hom hem, tóc bạc khô, đi đứng không vững. Hoá ra già là do thể chất, gen di truyền, cách sống, ảnh hưởng của môi trường quyết định. Mà cũng rất khó để xác định ở khoảng thời gian nào của cuộc đời, người ta sẽ bắt đầu già. Có người nói ta già từ khi còn trong lòng mẹ. Người ta đã cố gắng đo một số mốc sinh lý để coi xem già bắt đầu từ tuổi nào, như đo sức mạnh bắp thịt, chỉ số huyết áp, giảm thính, thị giác, dung tích của phổi... nhưng kết quả chưa rõ ràng. Thôi thì cứ đành nhận là khi nào ta cảm thấy già thì ta già vậy.
Không phải hễ già thì… yếu
|
“Có nhiều dẫn chứng rằng người cao tuổi làm việc chuyên cần, đáng tin cậy, ít gây ra tai nạn, ít bị ảnh hưởng của những căng thẳng vu vơ hơn nhiều lao động trẻ khác” |
Thường khi nói tới già ta cứ gắn vào chữ yếu. Họ đều già yếu rồi. Người thì đi xe lăn, người chống gậy, lủng lẳng mang thêm bình dưỡng khí để thở. Một tháng 30 ngày thì đi bác sĩ hết 29 ngày, đâu còn sức lực gì. Nhiều khi cả thầy thuốc cũng giải thích cho bệnh nhân những vấn đề của sức khoẻ đều do sự chồng chất của những ngày sinh nhật gây ra. Thực ra, đa số người cao tuổi đều có một sức khoẻ tốt, đều duy trì tình trạng tự cáng đáng các nhu cầu hàng ngày, duy trì khả năng làm việc. 80% các vấn đề sức khoẻ của người già có thể tránh hoặc trì hoãn được khi cơ thể được chăm sóc. Sự hoá già cũng đến từ từ, nhẹ nhàng hơn. Xin nhớ sự hoá già và bệnh tật đôi khi trùng hợp nhưng không có liên hệ nhân, quả.
|
Trí tuệ không giảm do tuổi cao Có nhiều thành kiến gán cho sự hoá già là nguồn gốc của sự nói trước quên sau, trí tuệ trì trệ. Có thời kỳ, ngay cả các nhà khảo cứu cũng cho là về già trí tuệ suy yếu. Tuy nhiên, mới đây nhiều nghiên cứu y khoa đã kết luận trí tuệ không giảm do tuổi cao, ngoại trừ người già đồng thời mắc một số bệnh thần kinh đặc biệt hay chẳng may bị chứng bệnh sa sút trí tuệ. Nói chung sự sáng suốt của con người còn duy trì được tới tuổi ngoài 70. Bác sĩ Robert Butler, một nhà lão khoa có uy tín đã từng xác định: “Cứ tin khi sống lâu, trí tuệ ta trở thành suy thoái là không đúng. Hãy thử để con người sống trong cô lập, không giao tiếp với ngoài đời thì chỉ một thời gian ngắn họ sẽ trở thành bất thường, không lý trí, buông xuôi. Trái lại, nếu sống năng động với nhiều thử thách thì không những tinh anh hơn mà còn thọ lâu, khoẻ mạnh hơn”. Có thể, cũng như ở lứa tuổi khác, người cao tuổi có giảm đi phần nào trí nhớ ngắn hạn như đột nhiên quên tên người quen, quên một sự kiện vừa xảy ra hay không nhớ để chiếc chìa khoá xe ở đâu, hoặc không làm hai việc một lúc. Nhưng với sự tập luyện lặp đi lặp lại, sửa soạn và dành thì giờ rộng rãi cho công việc, làm việc theo thứ tự ưu tiên, khả năng trí óc của họ sẽ khá hơn. |
