“Năm 1864, Sài Gòn là kho hàng lớn nhất Viễn Đông, Singapore chỉ là một xóm chài”

Đại biểu Dương Trung Quốc: "Có đại biểu đã dùng khái niệm là "đã chín muồi" nhưng tôi cho rằng nó đã "chín mõm" rồi".

Theo đại biểu Trung Quốc: “Cho đến thời điểm này có thể chúng ta yên tâm tìm được với sự đồng thuận rất lớn của các vị đại biểu Quốc hội khi đề cập tới việc thí điểm chính sách đặc thù phát triển TP HCM. Có đại biểu đã dùng khái niệm là "đã chín muồi" nhưng tôi cho rằng nó đã "chín mõm" rồi, điều đó có nghĩa là không thể kéo dài được nữa.

Từ một thành phố sầm uất nó đang trở nên trầm uất vì tất cả các cơ chế ràng buộc nó. Tôi muốn tiếp cận vấn đề này từ góc độ nghề nghiệp của mình, không nói đến hàng nghìn năm xa xưa, nền văn minh Óc Eo mà chúng ta tiếp cận được xưa nhất ở vùng đất gắn liền với khu vực Thành phố Hồ Chí Minh và Nam Bộ, nó là một nơi có thể nói phát triển mạnh mẽ.

Từ hơn 3 thế kỷ nay, khi vùng đất Nam Bộ được minh định vào trong bản đồ Đại Việt. Đường lối sáng suốt của các Chúa Nguyễn đã nhìn ra biển và nhìn về phương Nam, sớm biến Nam Bộ không những thành một vựa lúa mà thành một trung tâm để thu hút thương mại biển ở khu vực này.

Lúc đó Nam Bộ của chúng ta đã là một trong những thị trường xuất khẩu gạo lớn nhất ở trong khu vực. Triều Nguyễn thời kỳ đầu đã phát huy được vai trò đó, nhưng những sai lầm sau này đã làm cho đất nước mất đi nguồn lực và chúng ta mất nước.

Chủ nghĩa thực dân Pháp xâm lược nước ta, chủ nghĩa thực dân là phản động về chính trị, nhưng lợi ích thuộc địa và tầm nhìn của chủ nghĩa tư bản đã phát hiện ra Nam Kỳ là một trong những mảnh đất rất màu mỡ và trù phú. Người Pháp chiếm Sài Gòn năm 1859, việc đầu tiên của họ là phá thành Sài Gòn nhưng họ lại phát triển rất mạnh mẽ một Sài Gòn năng động về mặt kinh tế với thủy xưởng của nó.

Chúng ta biết rằng, năm 1861 đã có một bản quy hoạch thành phố đầu tiên với tầm nhìn 500 nghìn dân và trên thực tế sau này có điều chỉnh nhưng nó đã được duy trì đến tận năm 1939, trước khi chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ. Chúng ta cũng biết rằng ngay năm 1860 thì Cảng Sài Gòn đã được mở thành một cảng tự do và nó nhanh chóng trở thành một trung tâm của khu vực.

Đến năm 30 của thế kỷ trước nó xếp thứ 8 trong hệ thống các cảng của nước Pháp và hệ thống thuộc địa trên toàn thế giới. Như thế rõ ràng tầm nhìn là họ nhận ra điều đó và chính danh xưng mà ngày hôm nay chúng ta nhắc đến như niềm tự hào "hòn ngọc Viễn Đông" là chính trong nảy nở, soi sáng ngay trong thời kỳ đen tối của thời kỳ thuộc địa là do tầm nhìn của họ.

Chúng ta giành độc lập, Sài Gòn trở thành TP HCM, nhưng chúng ta trải qua 30 năm chiến tranh liên tục, trong 30 đó chế độ chính trị phản động nhưng Sài Gòn vẫn là trung tâm kinh tế phát triển. Từ năm 1864, người Pháp đã phát biểu rằng "Sài Gòn không những có vị trí chiến lược về mặt chính trị, quân sự mà nó là kho hàng lớn nhất ở Viễn Đông", thời điểm đó Singapo chỉ là một xóm chài. Cho nên chúng tôi muốn nói tầm nhìn rất quan trọng.

Chúng ta biết rằng sau khi đất nước thống nhất, chúng ta đứng trước rất nhiều khó khăn, đứng trước không ít những nhận thức không đầy đủ đã kìm hãm Sài Gòn. Nhắc đến thời kỳ này là Sài Gòn phá rào, cố gắng bứt phá trong một cơ chế hết sức hạn chế, công cuộc đổi mới mở ra Sài Gòn phát triển.

Nhưng chúng ta thấy đến thời điểm này vẫn nằm chung trong mặt bằng chung, ràng buộc bởi những cơ chế không khác những địa phương khác. Rõ ràng chúng tôi muốn nhắc nhiều đến tầm nhìn. Chúng ta thường hay nhắc đến một nguyên lý cổ điển là "không sợ thiếu, chỉ sợ không công bằng", nguyên lý có giá trị về mặt đạo lý, về ứng xử xã hội, về phân chia.

Lúc này chúng ta rất sợ thiếu và chỉ sợ cào bằng. Vì vậy, tôi nghĩ với nghị quyết này không chỉ mở ra cho Thành phố Hồ Chí Minh và Thành phố Hồ Chí Minh không chỉ mang lại cho đất nước lợi ích về vật chất mà điều quan trọng hơn cả vật chất, vật chất chỉ là sự thuyết phục, chính là cơ chế.

Tôi rất tin không cần phải đến 5 năm, nếu chúng ta làm tốt những cơ chế sẽ được ứng dụng ở những nơi khác, sự hưởng lợi chung của cả nước. Ngay Hà Nội, chúng ta đã có luật về Hà Nội rồi nhưng tôi cảm thấy luật đó vẫn chưa đủ, Hà Nội vẫn chịu nhiều sự ràng buộc. Tôi tin rằng thành công của TP HCM sẽ mang lại sự giải thoát, sự bứt phá mới cho Hà Nội và cho cả nước.

Cuối cùng, chúng tôi nghĩ rằng bất kỳ một thí điểm nào đều đứng trước nhiều thách đố. Bên cạnh sự ủng hộ về tinh thần rất cần thiết sự giám sát chặt chẽ của xã hội và năng động kịp thời điều chỉnh. Nói đến thí điểm, chúng ta không thể không nhắc lại một việc, nhiệm kỳ trước Quốc hội đã làm là thí điểm một việc bãi bỏ một số cấp Hội đồng nhân dân.

Một thí điểm lớn nhưng kết thúc "không kèn, không trống". Tôi mong rằng nó sẽ không lặp lại ở đây và nó sẽ kết thúc bằng kèn trống của chúng ta chào mừng thắng lợi. Với tâm cảm đó, chúng tôi thêm một lần nữa ủng hộ nghị quyết này”.

Minh Anh