Nguy cơ mất trí nhớ có thể tăng lên nếu bạn ăn những thực phẩm này
Nếu trên 20% lượng calo hàng ngày được hấp thụ là thực phẩm siêu chế biến, bạn có thể tăng nguy cơ bị suy giảm nhận thức, một nghiên cứu mới cho thấy.
Thực phẩm siêu chế biến như bánh pizza đông lạnh và đồ ăn sẵn giúp cuộc sống bận rộn của chúng ta dễ dàng hơn nhiều. Bên cạnh đó, chúng rất ngon, ai lại không thích xúc xích, bánh mì kẹp thịt, khoai tây chiên, nước ngọt, bánh quy, bánh ngọt, kẹo, bánh rán và kem...
Theo nghiên cứu được công bố trên tạp chí JAMA Neurology, phần não liên quan đến chức năng điều hành (cung cấp khả năng xử lý thông tin và đưa ra quyết định) đặc biệt bị ảnh hưởng nặng nề bỏi các loại đồ ăn siêu chế biến nói trên.
Trên thực tế, đàn ông và phụ nữ ăn nhiều thực phẩm siêu chế biến nhất có tốc độ suy giảm nhận thức nhanh hơn 28% và tốc độ suy giảm chức năng điều hành nhanh hơn 25% so với những người sử dụng ít thực phẩm này, nghiên cứu cho thấy.
"Mặc dù đây là một nghiên cứu về mối liên hệ, không được đưa ra để chứng minh nguyên nhân và kết quả, nhưng có một số yếu tố củng cố nhận định rằng một số sự gia tăng suy giảm nhận thức có thể là do thực phẩm siêu chế biến", Tiến sĩ David Katz, chuyên gia nghiên cứu y tế dự phòng và lối sống và dinh dưỡng, người không tham gia vào nghiên cứu, xác nhận.
"Số lượng mẫu nghiên cứu là đáng kể và quá trình theo dõi được mở rộng. Mặc dù thiếu bằng chứng nhưng điều này đủ mạnh để chúng ta kết luận rằng thực phẩm siêu chế biến có thể có hại cho não của con người".

Tuy nhiên, ông Katz cho biết, nếu chất lượng của chế độ ăn tổng thể cao, nghĩa là người đó cũng ăn nhiều trái cây, rau, ngũ cốc nguyên hạt và các nguồn protein lành mạnh chưa qua chế biến, mối liên hệ giữa thực phẩm siêu chế biến và suy giảm nhận thức sẽ không còn.
Katz cho biết: "Thực phẩm siêu chế biến kéo giảm chất lượng chế độ ăn. Do đó, tỷ lệ của chúng trong chế độ ăn là một dấu hiệu cho thấy chất lượng chế độ ăn kém trong hầu hết các trường hợp. Khi chất lượng chế độ ăn uống cao, mối liên hệ quan sát được giữa thực phẩm siêu chế biến và suy giảm chức năng não giảm đi".
Nghiên cứu, được trình bày tại Hội nghị quốc tế của Hiệp hội Bệnh Alzheimer năm 2022 ở San Diego, đã theo dõi hơn 10.000 người Brazil trong tối đa 10 năm. Chỉ hơn một nửa số người tham gia nghiên cứu là phụ nữ, da trắng hoặc có trình độ đại học, trong khi độ tuổi trung bình là 51.
"Ở Brazil, thực phẩm siêu chế biến chiếm 25% đến 30% tổng lượng calo. Người dân nước này ăn đồ ăn của McDonald’s, Burger King và ăn rất nhiều chocolate và bánh mì trắng. Thật không may, nó không khác lắm so với chế độ ăn uống ở nhiều nước phương Tây", đồng tác giả Tiến sĩ Claudia Suemoto, trợ lý giáo sư Khoa Lão khoa tại Đại học Y khoa São Paulo cho biết.
Bà Suemoto nói: "58% lượng calo mà công dân Mỹ tiêu thụ, 56,8% của công dân Anh và 48% của người dân Canada đến từ thực phẩm siêu chế biến".
Theo nghiên cứu, thực phẩm siêu chế biến được định nghĩa là "công thức công nghiệp của các chất thực phẩm (dầu, chất béo, đường, tinh bột và protein cô lập) chứa ít hoặc không có thực phẩm nguyên chất và thường bao gồm hương liệu, chất tạo màu, chất nhũ hóa và các chất phụ gia khác".
Đồng tác giả nghiên cứu Natalia Goncalves, nhà nghiên cứu tại Khoa Bệnh học thuộc Đại học Y khoa São Paulo, cho biết: "Những người tiêu thụ hơn 20% lượng calo hàng ngày từ thực phẩm chế biến sẵn có sự suy giảm nhanh hơn 28% về nhận thức và suy giảm chức năng điều hành nhanh hơn 25% so với những người ăn ít hơn 20%..
Ngoài tác động đến nhận thức, thực phẩm siêu chế biến đã được biết là làm tăng nguy cơ béo phì, các vấn đề về tim mạch, tiểu đường, ung thư và tuổi thọ ngắn hơn.
Tiến sĩ Rudy Tanzi, giáo sư thần kinh học tại Harvard cho biết, thực phẩm chế biến sẵn thường chứa nhiều đường, muối và chất béo, tất cả đều thúc đẩy quá trình viêm khắp cơ thể, đây "có lẽ là mối đe dọa lớn nhất đối với quá trình lão hóa cơ thể và não bộ".
Bí quyết sống thọ: Muốn sống lâu, đừng xem nhẹ thói quen này trước khi đi ngủ
Sống khỏe - 4 giờ trướcGĐXH - Nhiều nghiên cứu cho thấy bí quyết sống thọ không chỉ nằm ở chế độ ăn uống hay tập luyện mà còn phụ thuộc rất lớn vào chất lượng giấc ngủ.
Chuyên gia dinh dưỡng chỉ ra chế độ ăn giúp làm chậm lão hóa từ tuổi trung niên trở đi
Bệnh thường gặp - 7 giờ trướcGĐXH - Bước sang tuổi trung niên, cơ thể không còn hoạt động với hiệu suất như thời trẻ. Quá trình lão hóa diễn ra âm thầm khiến nguy cơ mắc các bệnh mạn tính gia tăng. Theo chuyên gia dinh dưỡng, việc xây dựng chế độ ăn uống khoa học dựa trên nguyên tắc "5 đủ, 3 giảm" có thể góp phần bảo vệ sức khỏe, duy trì thể lực và nâng cao chất lượng cuộc sống khi tuổi tác ngày càng tăng.
6 thói quen làm hỏng mắt nhanh hơn cả nhìn điện thoại, rất nhiều người đang mắc mỗi ngày
Sống khỏe - 9 giờ trướcGĐXH - Nhiều người cho rằng điện thoại là "thủ phạm số một" khiến mắt khô, mỏi và giảm thị lực. Tuy nhiên, các chuyên gia nhãn khoa cho biết có những thói quen tưởng vô hại nhưng lại gây tổn thương mắt nghiêm trọng hơn, thậm chí làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về mắt nếu kéo dài.
Vinmec lập 'hat-trick' lần thứ ba nhận chứng nhận Trung tâm Xuất sắc toàn cầu trong lĩnh vực Dị ứng - Miễn dịch lâm sàng
Sống khỏe - 10 giờ trướcNgày 4/6/2026, Trung tâm Dị ứng - Miễn dịch lâm sàng Vinmec Times City chính thức nhận chứng nhận AirwaysCARE Center of Excellence (Trung tâm Xuất sắc trong điều trị Hen phế quản và Dị ứng đường thở), đánh dấu cột mốc lần thứ ba liên tiếp được các mạng lưới chuyên môn quốc tế hàng đầu thế giới trao chứng nhận là Trung tâm Xuất sắc.
Người phụ nữ 63 tuổi phát hiện ung thư dạ dày từ dấu hiệu nhiều người Việt thường bỏ qua
Sống khỏe - 13 giờ trướcGĐXH - Chỉ với dấu hiệu rối loạn đại tiện nhẹ kéo dài, bà P.T.R. (63 tuổi) đi khám và bất ngờ phát hiện mắc ung thư dạ dày dạng biểu mô tế bào nhẫn, một thể bệnh nguy hiểm thường diễn tiến âm thầm.
Tại sao viêm họng dễ tái phát và biện pháp phòng ngừa hiệu quả
Sống khỏe - 13 giờ trướcViêm họng là tình trạng phổ biến, có thể gặp ở nhiều độ tuổi và thường có xu hướng tái phát nhiều lần. Nếu không nhận diện đúng nguyên nhân và chủ động phòng ngừa, tình trạng này có thể kéo dài, ảnh hưởng đến giọng nói và sinh hoạt hằng ngày.
Vì sao nắng nóng kéo dài làm tăng nguy cơ suy thận cấp?
Bệnh thường gặp - 16 giờ trướcGĐXH - Nắng nóng kéo dài không chỉ gây mệt mỏi, kiệt sức mà còn có thể dẫn đến suy thận cấp - một tình trạng nguy hiểm đe dọa sức khỏe và tính mạng. Các chuyên gia khuyến cáo người lao động ngoài trời cần đặc biệt chú ý bổ sung nước, điện giải và nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo của cơ thể.
Đừng vội bỏ thứ này: Bộ phận ít ai ngờ lại là vị thuốc thanh nhiệt, lợi tiểu trong Đông y
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Dưa hấu là loại trái cây quen thuộc giúp giải khát trong những ngày nắng nóng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y học cổ truyền, không chỉ phần ruột mà ngay cả vỏ dưa hấu - bộ phận thường bị bỏ đi - cũng có nhiều giá trị dược liệu, hỗ trợ thanh nhiệt, lợi tiểu và cải thiện một số vấn đề sức khỏe nếu được sử dụng đúng cách.
Rửa bát mỗi ngày nhưng nhiều người vẫn mắc 5 sai lầm tai hại: Vi khuẩn bám đầy trên bát đũa mà không hay biết
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Từ việc tráng bát quá nhanh, bỏ qua các góc khuất cho đến cất bát đũa khi còn ẩm ướt, những sai lầm phổ biến trong căn bếp có thể khiến dụng cụ ăn uống trở thành nơi trú ngụ của vi khuẩn. Nhiều gia đình đang mắc phải mà không hề hay biết.
Bé gái 9 tuổi có đường huyết tăng cao, insulin cao gấp 4 lần vì 1 sai lầm nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Bé gái được phát hiện kháng insulin nặng, đường huyết tăng cao và insulin máu lúc đói cao gấp khoảng 4 lần giá trị tham chiếu, đối mặt nguy cơ tiền đái tháo đường do thừa cân, béo phì.
Mệt mỏi, sụt cân sau thời gian dài táo bón, người phụ nữ 48 tuổi nhận kết quả không ngờ
Y tếGĐXH – Bản thân bệnh nhân nghĩ rằng do táo bón kéo dài dẫn đến chảy máu. Tuy nhiên, khi đi khám, kết quả nội soi đã khiến chị bất ngờ.