Nhạc sĩ Châu Đăng Khoa nói gì về câu hát gây tranh cãi 'Lúa chín cao mà chẳng hề cúi đầu' do Cẩm Ly và Hòa Minzy thể hiện

Ngày 23/4, ca sĩ Cẩm Ly và Hoà Minzy chính thức ra mắt MV "Người Việt mình thương nhau". Ca khúc do Châu Đăng Khoa chắp bút, mang thông điệp tôn vinh những nét đẹp văn hóa cùng tinh thần đoàn kết, yêu thương của người Việt.

Sau khi MV "Người Việt mình thương nhau" được phát hành đã nhanh chóng thu hút lượng lớn người xem và tạo ra nhiều luồng thảo luận trên mạng xã hội. Bên cạnh những phản hồi tích cực về giai điệu và hình ảnh, ca khúc lại vấp phải tranh cãi xoay quanh câu hát "lúa chín cao nhưng chẳng hề cúi đầu".

Nhiều ý kiến bày tỏ sự khó hiểu trước cách sử dụng hình ảnh này. Một bộ phận khán giả cho rằng câu hát đã đi ngược lại ý nghĩa quen thuộc của thành ngữ "lúa chín cúi đầu". Khán giả tâm niệm trong văn hóa Việt, hình ảnh "lúa chín cúi đầu" từ lâu được xem là ẩn dụ cho sự khiêm nhường. Theo quy luật tự nhiên, bông lúa khi chín trở nên nặng hạt nên trĩu xuống, từ đó gợi liên tưởng đến người có tri thức, thành tựu thường điềm đạm, không phô trương. Vì vậy, đối chiếu với câu hát "lúa chín mà không cúi đầu", khán giả nói đây lại là biểu hiện của lúa lép, kém chất lượng, từ đó mang hàm ý tiêu cực.

Từ cách hiểu này, không ít người nghe bày tỏ sự băn khoăn khi ca khúc sử dụng hình ảnh trái ngược với ý nghĩa quen thuộc. Một số bình luận cho rằng việc đảo ngược thành ngữ có thể gây hiểu nhầm, nhất là khi âm nhạc đại chúng có sức lan tỏa lớn, dễ tác động đến nhận thức của giới trẻ.

Bên cạnh đó, cũng có những bình luận cho rằng câu hát có thể được hiểu theo hướng biểu tượng, thể hiện tinh thần không cúi đầu trước nghịch cảnh. Theo cách lý giải này, hình ảnh cây lúa được nhân hóa thành con người, đại diện cho ý chí kiên cường của dân tộc Việt Nam.

Trước những tranh luận của cộng đồng mạng, theo TPO, nhạc sĩ Châu Đăng Khoa - tác giả ca khúc đã lên tiếng giải thích. Nam nhạc sĩ cho biết anh trân trọng mọi góp ý từ khán giả và khẳng định không phủ nhận ý nghĩa truyền thống của câu "lúa chín cúi đầu". Tuy nhiên, trong bối cảnh bài hát, anh chủ động mở rộng tầng nghĩa của hình ảnh này.

Theo nam nhạc sĩ, câu hát được đặt trong mạch cảm xúc về niềm tự hào dân tộc, đặc biệt khi đi cùng những cụm từ như "người con của nước Nam", "thương nhau từ bom đạn". Vì vậy, "chẳng hề cúi đầu" không mang ý nghĩa kiêu ngạo mà nhấn mạnh tinh thần không khuất phục trước khó khăn, áp lực hay biến cố lịch sử.

"Tôi hiểu rằng nếu tách riêng câu hát này ra, có thể sẽ có những cách hiểu khác nhau. Nhưng nếu đặt nó trong ngữ cảnh của toàn bộ bài hát – "người con của nước Nam", "thương nhau từ bom đạn", "người Việt mình thương nhau" - thì câu hát này không nói về sự ngạo mạn, mà nói về khí phách.

Với tôi, "lúa chín cao nhưng chẳng hề cúi đầu" là hình ảnh rất đẹp của người Việt Nam: đã đi qua bão giông nhưng không gục ngã, đã chịu nhiều mất mát nhưng không mất lòng tự tôn, đã trưởng thành trong đau thương nhưng vẫn ngẩng cao đầu mà sống", TPO dẫn lời nhạc sĩ Châu Đăng Khoa.

Dù nhạc sĩ Châu Đăng Khoa đã lên tiếng, ca khúc này vẫn tiếp tục thu hút nhiều ý kiến trái chiều trên các nền tảng mạng xã hội.

Từ khi MV "Người Việt mình thương nhau" chính thức ra mắt, hiện MV đã đạt hơn 1,7 triệu lượt xem.