Xét xử vụ chứa chấp sử dụng trái phép ma túy tại Quan Hóa (Thanh Hóa): Có thiếu sót, vi phạm trong giai đoạn điều tra?

Theo Cáo trạng của VKSND huyện Quan Hóa, khoảng 20 giờ 16 phút ngày 30/6/2020, Tống Văn Hòa gọi điện thoại cho Hoàng Thị Liên để đặt phòng hát. Hòa yêu cầu Liên cho thuê tất cả các phòng hát, yêu cầu sắp xếp cho 2 nữ nhân viên phục vụ quán hát là Phạm Thị Vân, Phạm Thị Phương đến phục vụ phòng hát. Khoảng 21 giờ 50 phút cùng ngày, Liên đi xe máy đón Vân và Phương đến quán hát Hà Linh 2, rồi vào phòng hát karaoke 201 phục vụ nhóm hát của Tống Văn Hòa, hát thâu đêm 30/6/2020.

Khoảng 5 giờ 15 phút sáng 1/7/2020, Công an huyện Quan Hóa tiến hành kiểm tra, phát hiện tại phòng hát 201 có 10 người đang có biểu hiện say chất kích thích. Ngoài ra còn có nhiều đối tượng khác bỏ chạy, nhưng bị công an bắt lại ngay sau đó. Công an tiến hành lập biên bản ghi nhận lại sự việc hát quá giờ quy định, đưa các đối tượng về trụ sở Công an huyện Quan Hóa làm việc. Test nhanh những người có mặt tại phòng hát 201, phát hiện 16 người dương tính với chất ma túy đá và thuốc lắc.

Ngày 12/8/2020, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Quan Hóa ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam Hoàng Thị Liên về tội "Chứa chấp việc sử dụng trái phép chất ma túy".

Ngày 19/4, TAND huyện Quan Hóa đưa vụ án ra xét xử. Tại tòa, bị cáo Liên kêu oan và khẳng định không hề biết nhóm của Hòa thuê phòng hát để sử dụng ma túy. Về tin nhắn gửi cho hai tiếp viên Vân và Phương với nội dung: "Làm phòng bay có làm không", bị cáo Liên giải thích: Từ "bay" ở đây là từ "Nhân xưng" (tức là mày- tao theo tiếng địa phương của người Thanh Hóa). Liên cho rằng, khi đưa tiếp viên đến phục vụ quán hát thì bị cáo đi ngủ nên những diễn biến phần sau mình không hề hay biết. 

Tại tòa, các nhân viên quán hát là Phạm Thị Vân và Phạm Thị Phương đều thay đổi lời khai trước đó tại CQĐT, cả hai khẳng định "phòng bay" là phòng hát dùng để nhảy nhót, uống bia, hát hò và đều không biết trong phòng hát có sử dụng ma túy.

Trong khi đó, người làm chứng là anh Hòa thừa nhận gọi điện đặt phòng hát với bị cáo Liên. Vì thời gian lâu nên anh không nhớ cụ thể, anh bảo lưu tất cả các lời khai trước đó, không thay đổi lời khai.

Bào chữa cho bị cáo Liên, luật sư Nguyễn Mạnh Tuấn (Đoàn luật sư Hà Nội) không đồng tình với quan điểm truy tố của VKS và cho rằng, quá trình điều tra có vi phạm nghiêm trọng về tố tụng, lời khai còn nhiều mâu thuẫn nhưng chưa được đối chất để làm rõ; bị cáo có thân nhân rõ ràng, đang nuôi con nhỏ (dưới 36 tháng tuổi) nhưng bị bắt tạm giam, gây tâm lý hoảng loạn, mệt mỏi.

Về nội dung vụ án, KLĐT và cáo trạng truy tố có sự quy chụp, áp đặt ý chí chủ quan cho bị cáo Liên như: Liên "nghĩ" hay "đoán" là sẽ có người sử dụng ma túy trái phép; "phòng bay" là phòng có người sử dụng ma túy... Quá trình điều tra chưa đủ kết tội bị cáo Liên nhưng các cơ quan tố tụng không sử dụng nguyên tắc suy đoán vô tội, lại lấy lời khai của các nhân chứng khi đang còn bất nhất, mâu thuẫn làm căn cứ buộc tội bị cáo.

Từ những lập luận trên, luật sư Tuấn đề nghị HĐXX tuyên bị cáo không có tội.

Đối đáp lại quan điểm của luật sư, VKS khẳng định, quá trình điều tra đã thu thập các tài liệu đúng quy định, việc truy tố là có cơ sở.

Được nói lời cuối cùng, một lần nữa bị cáo Liên khẳng định mình bị oan. "Bị cáo hoàn toàn bị oan. Đề nghị HĐXX minh oan, đừng để bị cáo gánh chịu những gì VKS yêu cầu", bị cáo Liên trình bày.

Trong phần nhận định, HĐXX cũng đã chỉ ra những thiếu sót của cơ quan điều tra. Cụ thể, trong quá trình điều tra, thu thập chứng cứ, CQĐT đã có một số vi phạm, thiếu sót và đã được tòa án trả hồ sơ để điều tra bổ sung nhưng đã không khắc phục được. Do đó, HĐXX đề nghị Cơ quan CSĐT Công an huyện Quan Hóa tổ chức kiểm điểm nghiêm túc về những vi phạm, sai sót đối với từng cá nhân liên quan.

Cũng theo Tòa, khi trả hồ sơ điều tra bổ sung, tòa yêu cầu xử phạt những người dương tính với ma túy, nhưng CQĐT lại giải thích là những người này vô tình uống phải nước có chứa ma túy. Tòa cho rằng, nhận định này của CQĐT là không thuyết phục, không đúng quy định của pháp luật.

Mặc dù vẫn còn nhiều "vết gợn" trong vụ án này, thay vì trả hồ sơ điều tra bổ sung để khắc phục những thiếu sót ấy thì HĐXX phiên sơ thẩm lại tuyên phạt bị cáo Hoàng Thị Liên 7 năm, 4 tháng tù giam. Ngay sau khi phán quyết được tuyên, bị cáo Liên bức xúc và đã làm đơn kháng cáo toàn bộ bản án này.