Tìm thấy ngày sinh Vũ Trọng Phụng qua lá số của Xuân tóc đỏ

 

Báo GĐ&XH Cuối tuần có cuộc cuộc trò chuyện với nhà nghiên cứu Giác Hải để thấy rõ hơn được khám phá thú vị này.

 

Nhà văn Vũ Trọng Phụng

 

Sự trùng hợp giữa cuộc đời Vũ Trọng Phụng và Xuân tóc đỏ

- Việc ông biết về tử vi khiến ông tìm hiểu Vũ Trọng Phụng theo phương pháp này hay chính từ các tác phẩm của Vũ Trọng Phụng đã thôi thúc ông khám phá nhà văn tài hoa này theo hướng đó?

- Tôi biết Vũ Trọng Phụng khi tôi còn là cậu bé 13 tuổi đi theo bố làm việc ở cơ quan và được đọc cuốn “Số đỏ” in bằng giấy gió. Tôi là người Hà Nội. Đọc “Số đỏ” tôi thấy cả một Hà Nội hiện ra trước mắt. Ít nhà văn nào tả Hà Nội sinh động được như Vũ Trọng Phụng. Đặc biệt là nhân vật “ma cà bông” Xuân tóc đỏ.

Từ yêu thích đó, tôi đọc tác phẩm của Vũ Trọng Phụng rất kĩ và thấy truyện của Vũ Trọng Phụng có rất nhiều hình ảnh của những thầy tử vi, nhiều những câu phú đoán... điều đó gây ấn tượng rất sâu đậm trong tôi. Tuy nhiên, việc lưu ý đó không dẫn tôi đến với mối liên hệ về ngày sinh của Vũ Trọng Phụng và Xuân Tóc đỏ. Cho đến tận những năm 1974, khi bắt đầu nghiên cứu tử vi và được gặp gỡ con gái nhà văn Vũ Trọng Phụng, thì tôi được thấy giấy khai sinh của Vũ Trọng Phụng.

Điều lạ là ngày tháng trên giấy khai sinh, ngày 20/10/1913 đó lại không khớp với năm sinh âm của ông, tức năm Tý - 1912 (sở dĩ điều này có thể biết chắc là vì ngày bé Vũ Trọng Phụng được gọi là Tý do sinh vào năm Nhâm Tý). Tôi cho rằng ắt hẳn phải có điều gì khúc mắc ở đây vì cho đến tận năm 1920, ông chú của Vũ Trọng Phụng là Vũ Văn Ba mới đi làm giấy khai sinh cho ông. Ta có thể tin rằng ngày sinh trong giấy khai sinh của ông không chuẩn xác vì mẹ ông vốn là một cô gái làng Mọc, đâu có biết đến ngày “tây” (dương lịch) và người làm khai sinh cho ông tức ông Vũ Văn Ba cũng chưa có lịch Vạn niên để tra ngày dương lịch nên tôi giả thuyết ông chú này áng chừng Vũ Trọng Phụng sinh tháng 10 âm nên đổi sang tháng 10 dương, sinh năm Tý nên khai bớt một tuổi để lấy tuổi đi học.

Lúc đó, tôi bỗng nhớ đến đoạn mở đầu truyện “Số đỏ”, đọc thấy thầy tử vi có xem quẻ cho Xuân tóc đỏ. Xuân tóc đỏ có khai sinh ngày 15/10 và đã được 25 tuổi. Thời điểm viết “Số đỏ” Vũ Trọng Phụng cũng 25 tuổi. Từ đó, tôi bắt đầu đào sâu vào suy nghĩ của mình và tìm ra được nhiều điều thú vị, không chỉ là ngày sinh mà còn nhiều tương đồng về số phận của “hai người”.

 

Nhà nghiên cứu, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Tiềm năng con người Nguyễn Phúc Giác Hải.

- Cụ thể là tương đồng gì, thưa ông?

- Như đã nói ở trên, Xuân tóc đỏ khai rằng mình đã 25 tuổi, đó cũng là lúc Vũ Trọng Phụng 25 tuổi. Như vậy, Xuân tóc đỏ sinh vào năm 1912, đúng năm Nhâm Tý, trùng khớp với năm sinh âm của Vũ Trọng Phụng, chứ không phải là năm Quý Sửu (1913) như trong giấy khai sinh của nhà văn có ghi. Từ đó có thể đặt ra câu hỏi là liệu ngày sinh của Xuân tóc đỏ có phải chính là ngày sinh của Vũ Trọng Phụng hay không? Tôi đã trả lời được câu hỏi đó nhờ vào lá số mà ông thầy số đã gia cho Xuân tóc đỏ. Cụ thể như sau: “Ông thầy số phán rằng:

Cha Vũ Trọng Phụng cũng mất sớm, sau khi ông ra đời không lâu. Đó là sự trùng khớp thứ nhất.

Tiếp theo thầy tử vi phán cho Xuân tóc đỏ là: “Thủa thiếu thời thì cậu vất vả lắm!”. Vũ Trọng Phụng cũng có tuổi thiếu niên vất vả như thế, sớm phải ở nhờ nhà người chú đã làm giấy khai sinh cho mình, cũng như Xuân tóc đỏ hồi bé đã được ông bác cưu mang.

Khi Xuân tóc đỏ hỏi ông thầy số: “Sau này có giàu không, hay chỉ có danh hão?” Ông thầy số gật gù mà nói: “Giàu thì không giàu nhưng cũng phong lưu”. Đó cũng chính là cuộc đời của Vũ Trọng Phụng vậy. Ông được nhiều người biết đến và sống cuộc đời phóng túng nhưng cũng không mấy khi có tiền trong túi.

Nếu đúng ngày tháng này của Xuân tóc đỏ mà lập lá số thì Tuần triệt đóng ở cung Mệnh của Xuân. Đó là dấu hiệu của một người bạc mệnh. Vũ Trọng Phụng qua đời năm 27 tuổi cũng là ngắn mệnh vậy.

Tuy nhiên, những sự tương đồng trên không nói lên được nhiều, nó chỉ có thể chút dây dưa trong tính cách mà Vũ Trọng Phụng muốn gửi gắm vào Xuân tóc đỏ mà thôi. Điều quan trọng nằm ở câu này:

Khốc và Hư ở đây chính là hai ngôi sao trong tử vi. Lá số của Xuân tóc đỏ cho thấy hai ngôi sao này nằm chung ở cung Quan Lộc. Điều này khiến cho tiếng tăm của Xuân nổi khắp giang san một thì. Điều này cũng đúng với cuộc đời Vũ Trọng Phụng vậy. Tiếng tăm của ông sớm được mọi người biết đến khi mới hai mấy tuổi đầu. Tuy nhiên, điều đó vẫn chưa thể khiến khẳng định rằng ngày sinh của Xuân tóc đỏ chính là ngày sinh của Vũ Trọng Phụng.  Hai chữ Thiên Hư cũng gợi cho tôi nhiều suy nghĩ vì đó chính là  bút danh Vũ Trọng Phụng.

 

Chân dung Vũ Trọng Phụng của họa sỹ Chóe.

Bí mật từ bút danh Thiên Hư

- Bút danh đó khiến ông khẳng định được điều gì?

- Theo một nghiên cứu của một tác giả người Mỹ, Peter Zinoman, ông đã tìm thấy nhiều tác phẩm của Vũ Trọng Phọng với bút hiệu là Thiên Hư như phóng sự “Cạm bẫy người”, phóng sự dài “Hải phòng 1934, Bệnh lao chữa bằng mồm hay là thầy lang bất hủ”, Truyện vui “Sao mày không vỡ nắp ơi”... Chỉ có người biết tử vi mới thấy được mối liên hệ giữa Vũ Trọng Phụng và Xuân tóc đỏ qua bút danh này.

Thiên Hư là một ngôi sao trong khoa Tử vi Phương Đông. Nghĩa của Thiên Hư là chỗ hư không ở trên Trời. Thiên Khốc là tiếng nhạc Trời, Khốc còn có nghĩa là khóc khi nó đứng một mình nhưng khi Hư và Khốc đi với nhau thì danh tiếng như phú đoán trên.

Một người hiểu biết về tử vi thường lấy một sao đẹp nhất trong lá số của mình làm bút danh. Đọc các tác phẩm của Vũ Trọng Phụng, ta sẽ thấy ông thường dùng tử vi để dẫn dắt câu chuyện của mình và ông viết một cách say mê như ông thật lòng tin tưởng vào khoa lý số này vậy. Đặc biệt trong “Số đỏ”, cảnh Xuân tóc đỏ xem tử vi là yếu tố dẫn dắt cho toàn bộ câu chuyện. Vũ Trọng Phụng cũng đã dành một đoạn rất dài trong “Giông tố” để viết về tử vi thông qua trao đổi giữa hai nhân vật: ông già Hải Vân và Nghị Hách.

Từ đây, tôi khẳng định, “Khốc Hư” trong lá số của Xuân tóc đỏ không chỉ là cái đột nhiên Vũ Trọng Phụng muốn nhân vật này gánh vác. Ông đã gửi gắm cả một phần của mình vào nhân vật lớn nhất đời ông.

 

Bản tử vi của Xuân tóc đỏ.

- Còn tương đồng nào khác về hai “nhân vật” này ngoài ngày sinh và số phận?

- Đó là nhân dạng giữa hai người. Xuân tóc đỏ được Vũ Trọng Phụng mô tả như sau: Cái trán lép, quai hàm to, cái nhân trung dài và hai cái tai đầy đặn.

Nhìn kĩ vào các tấm ảnh và chân dung mà các họa sĩ đã kí họa về Vũ Trọng Phụng, đều thấy một Vũ Trọng Phụng có cái trán không cao, nhân trung dài, tai đầy đặn và đặc biệt là quai hàm rất to mà họa sỹ nào cũng chú ý (từ ký họa của Côn Sinh cho đến ký họa của Sĩ Ngọc, Vân Len, Mạnh Quỳnh và Lan Khai). Nhà văn Vũ Ngọc Phan đã từng viết về Vũ Trọng Phụng: “Miệng anh có quai ở hai bên đầu mép, hơi giống miệng Nguyễn Công Hoan, mũi to như một trái mận, hàm vuông, tỏ ra cương nghị”. Nhà văn Lan Khai thì tả: “Màu da mai mái và đôi quai hàm vuông thước thợ. Mái tóc rễ tre rẽ lệch vươn tua tủa xuống cái trán không cao”.

Hơn nữa, xét về mặt nhân vật, Xuân tóc đỏ không phải là kẻ xấu. Y thành đạt nhờ may mắn và nhờ sự rởm đời của người khác nhưng nếu không có tài đánh banh nhất định, may mắn cũng không thể mỉm cười với y. Cũng vậy, cuộc đời Vũ Trọng Phụng cũng đi lên từ một con người bình dân, không được học nhiều nhưng nhờ tài viết mà nổi tiếng. Việc tử vi có nói được số phận con người hay không, không phải là vấn đề ở đây. Có một điều rõ ràng là Vũ Trọng Phụng đã gửi gắm một phần con người mình vào nhân vật Xuân tóc đỏ.

Từ những phân tích như trên, theo tôi ngày sinh thực của Vũ Trọng Phụng chính là ngày 15/10 năm Nhâm Tý, tức ngày 23/11/1912, vào giờ Dậu.

- Xin cảm ơn ông!

Phong Thiện