Trẻ trầm cảm vì lời chì chiết của người lớn
"Hễ thấy con làm sai cái gì, ba mẹ cũng mắng 'đồ ăn hại, ngu như bò' nên lúc nào con cũng nghĩ mình ngu đần, không dám chơi với các bạn học giỏi", bé Hoa, 12 tuổi thút thít.
Vốn học giỏi, tính tình hoạt bát, song dạo gần đây bé Hoa trở nên ít nói và ngại giao tiếp hẳn. Ngoài những giờ học trên lớp, về đến nhà cô bé chỉ nhốt mình trong phòng không chịu nói chuyện với ai. Đến khi thấy con gái có dấu hiệu bị trầm cảm, chị Lý (mẹ của bé Hoa) mới hoảng hốt đưa con đến gặp chuyên gia tâm lý để được giúp đỡ.
![]() |
Hoa cho biết, em là con thứ hai trong gia đình có hai chị em. Mỗi ngày ba mẹ em đi làm từ sáng sớm đến tối mịt mới về nên cả gia đình có rất ít thời gian nói chuyện và ăn cơm chung với nhau. Đã vậy mỗi lần cô bé làm sai việc gì hoặc làm đổ bể đồ dùng trong nhà, ba mẹ lại to tiếng quát chửi em là "đồ ăn hại, vô tích sự, ngu dốt...", khiến cô nhỏ rất buồn và suy sụp.
Nhìn nhận sự ảnh hưởng từ phát ngôn của người lớn đến tâm trí trẻ, Thạc sĩ Giáo dục Phạm Phúc Thịnh, Chuyên viên tư vấn trung tâm Nhịp cầu Hạnh phúc nhìn nhận, trẻ em dưới 18 tuổi là giai đoạn đang tiếp nhận các yếu tố xã hội để hình thành nên nhân cách. Bởi các em như một tờ giấy trắng với một tâm hồn non nớt và dễ bị tổn thương, nên những lời nói của người lớn có tác động rất rõ rệt trong việc hình thành nhân cách của các em sau này.
"Những lời nói chì chiết của cha mẹ sẽ in sâu vào tâm thức của đứa trẻ và có vai trò rất lớn trong việc định hình nên tính tình của chúng. Sau này các em sẽ dùng chính những lời nói như thế để đối xử 'giao tiếp' với bạn bè và những người xung quanh", ông Thịnh đúc kết.
Ông Thịnh cho rằng, trên thực tế, những đứa trẻ hay bị cha mẹ chỉ trích thường trở nên mất tự tin và có thái độ buông xuôi không muốn học hành hay làm việc. Bên cạnh đó, chính cách hành xử này của người lớn sẽ tạo nên trong trẻ một tâm lý phản kháng ngấm ngầm, có thể ngay lúc đó các em sẽ không cãi lại nhưng sẽ tìm một cơ hội để chống đối cha mẹ. Nếu tình trạng này kéo dài, trẻ sẽ không còn tôn trọng cha mẹ, phá vỡ tình cảm gia đình tốt đẹp.
Như trường hợp của em Hoàng, 17 tuổi (quận Bình Thạnh, TP HCM) kể, cha mẹ hay mắng em là "con bò", "biết đẻ ra mày thà trước đây tao đẻ ra quả trứng luộc ăn cho sướng"..., mãi cho đến bây giờ lớn lên em vẫn không sao quên được.
"Em sống trong gia đình mà chẳng cảm nhận được chút tình thương nào. Nhiều khi em tự hỏi tại sao các bạn lại được cha mẹ yêu thương, chiều chuộng, còn em lúc nào cũng bị mắng chửi không thương tiếc, hay em không phải là con ruột của bố mẹ?", Hoàng buồn bã tâm sự.
Còn với Linh, sinh viên năm 2 trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn thì từ khi còn nhỏ, cô chỉ mong sao được đi khỏi nhà mình bởi bị ám ảnh những tiếng quát chửi, dọa dẫm của người lớn.
"Từ hồi nhỏ em đã sợ bố mẹ. Nhiều khi em muốn bỏ nhà đi cho ba mẹ hối hận phải đi tìm nhưng lại không dám. Cho đến khi đậu đại học vào thành phố, xa quê nhưng em vẫn không thấy nhớ nhà chút nào, chắc là tình cảm trong em đã chết rồi...", Linh đau đáu bộc bạch.
Để tránh những hệ lụy đáng tiếc làm suy mòn tình cảm giữa các thành viên trong gia đình với nhau, chuyên viên Phúc Thịnh cho rằng phụ huynh cũng như giáo viên cần quan tâm đến các em nhiều và sát sao hơn.
|
Một số biểu hiện trẻ bị trầm cảm:
- Thích ở một mình, buồn bã cả ngày, hay cáu giận vô cớ.
- Cơ thể cũng như tâm lý có những dấu hiệu suy nhược. - Thường nghĩ và đề cập tới chuyện kết thúc cuộc đời và "trăn trối" cho người khác những vật dụng cá nhân của mình.
- Bày tỏ cảm giác cho thấy mình là người vô dụng hay người thừa, bằng những câu nói như: "Chẳng ai quan tâm đến tôi cả", "Tôi chẳng làm được gì nên hồn".
- Thường buộc tội mình là nguyên nhân của sự đổ vỡ. - Không còn hứng thú với các hoạt động thường ngày.
- Nằm li bì trên giường nhưng lại không ngủ được hay không thức dậy đúng giấc.
- Khó tập trung tư tưởng để đưa ra các quyết định hay ghi nhớ việc gì.
- Gây chuyện với bạn bè hoặc kết quả học tập ở trường sút giảm.
- Sử dụng nhiều chất kích thích như: bia, rượu hay thuốc lá... |
Theo Vnexpress
Muốn cuộc sống luôn gặp may mắn, đừng bỏ qua 3 điều tưởng nhỏ này
Chuyện vợ chồng - 44 phút trướcGĐXH - Không phải may mắn tự nhiên mà có. Nhiều người thay đổi cuộc sống nhờ những điều rất đơn giản, bắt đầu từ cách suy nghĩ và thói quen mỗi ngày.
Top con giáp nam dễ phụ bạc khi sự nghiệp lên cao
Gia đình - 2 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi, có những con giáp nam khi còn khó khăn thì hết lòng vì gia đình, nhưng khi giàu có lại dễ thay đổi, sa vào cám dỗ và khiến hôn nhân rạn nứt.
Nghỉ hưu sớm để tận hưởng, cựu hiệu trưởng hối hận khi mỗi tháng tiêu vượt lương hưu
Gia đình - 3 giờ trướcGĐXH - Nhiều người mơ nghỉ hưu sớm để tận hưởng cuộc sống, nhưng câu chuyện của một cựu hiệu trưởng cho thấy thực tế không hề dễ dàng.
Nghi ngờ hành vi kỳ lạ của bố chồng, con dâu lắp camera thì phát hiện sự thật nghẹn lời
Gia đình - 6 giờ trướcGĐXH - Suốt một tháng, bố chồng ngày nào cũng sang nấu cơm dù căn nhà buổi tối không có ai. Con dâu nghi ngờ xem camera và phát hiện sự thật phía sau.
Nghe là rung động: 3 cung hoàng đạo nói lời yêu ngọt như mật khiến ai cũng 'đổ'
Gia đình - 7 giờ trướcGĐXH - Trong tình yêu, những cung hoàng đạo này không ngại bày tỏ cảm xúc, thậm chí còn xem việc nói lời yêu thương là "vũ khí" giúp mối quan hệ thêm bền chặt.
3 kiểu người nên tránh xa sau nghỉ hưu: Càng qua lại nhiều tuổi già càng dễ cô quạnh
Gia đình - 7 giờ trướcGĐXH - Không ít người lại thấy những năm tháng sau nghỉ hưu trở nên mệt mỏi, thậm chí trống rỗng hơn trước. Nguyên nhân đôi khi không nằm ở tiền bạc hay sức khỏe, mà đến từ chính những mối quan hệ tưởng chừng thân thiết xung quanh.
Đừng phí thời gian: 5 kiểu người càng ở cạnh lâu càng khiến bạn tụt lùi
Gia đình - 11 giờ trướcGĐXH - Có những kiểu người tưởng vô hại nhưng lại âm thầm kéo bạn tụt lại phía sau. Nhận diện sớm để tránh xa là cách bảo vệ chính mình.
Khi nào nên giúp con về tiền bạc? Người già khôn ngoan đều chọn 3 thời điểm này
Gia đình - 23 giờ trướcGĐXH - Có bao giờ bạn cảm thấy bối rối khi cầm cuốn sổ tiết kiệm trong tay? Một bên là nhu cầu dưỡng già của bản thân, một bên là những khó khăn về nhà cửa, con cái của các con.
3 thay đổi nhỏ giúp cuộc sống dần 'đi lên': Không phải ai cũng nhận ra
Nuôi dạy con - 23 giờ trướcGĐXH - Không cần điều gì quá lớn lao, đôi khi chỉ một vài thay đổi trong suy nghĩ và cách sống cũng đủ tạo ra bước chuyển tích cực. Vấn đề là nhiều người thường bỏ qua những điều tưởng chừng rất nhỏ này.
Trời ban phúc lộc: 3 con giáp về già an nhàn, con cái hiếu thảo đủ đầy
Gia đình - 1 ngày trướcGĐXH - Theo góc nhìn tử vi kết hợp với chiêm nghiệm đời sống, một số con giáp được cho là có nhiều cơ hội "hưởng phúc" khi về già.
Trời ban phúc lộc: 3 con giáp về già an nhàn, con cái hiếu thảo đủ đầy
Gia đìnhGĐXH - Theo góc nhìn tử vi kết hợp với chiêm nghiệm đời sống, một số con giáp được cho là có nhiều cơ hội "hưởng phúc" khi về già.
