Vật thể 'xuyên không' 11 tỉ năm, viết lại lịch sử vũ trụ
Khám phá bất ngờ từ dữ liệu của siêu kính viễn vọng James Webb đã làm đảo lộn những lý thuyết vũ trụ được tin tưởng bấy lâu.
Nhóm khoa học gia dẫn đầu bởi Đại học Missouri (Mỹ) đã phân tích dữ liệu mà kính viễn vọng không gian mạnh nhất thế giới James Webb thu thập được về vùng vũ trụ 2 tỉ năm đầu sau Vụ nổ Big Bang và phát hiện một thứ không mong đợi: Thiên hà xoắn ốc.
Theo các lý thuyết vũ trụ học được chấp nhận, vũ trụ sơ khai là một vùng không gian đơn điệu và phát triển chậm, với các thiên hà đầu tiên mang cấu trúc đơn giản, kích thước nhỏ.
Dạng thiên hà xoắn ốc to lớn và phức tạp - tức cùng loại với thiên hà Milky Way (Ngân Hà) mà Trái Đất trú ngụ - chỉ xuất hiện khi vũ trụ đã 6-7 tỉ năm tuổi.

Các thiên hà xoắn ốc được tìm thấy trong vũ trụ sơ khai có hình dáng không quá khác biệt so với Ngân Hà - Ảnh: NASA/ESA/CSA
Tuy nhiên, những hình ảnh "xuyên không" mới của một loạt thiên hà tồn tại trước thời điểm đó rất lâu đã hoàn toàn gây sốc.
Vừa mới hoạt động từ năm 2022, kính viễn vọng trẻ tuổi James Webb mà các cơ quan vũ trụ của Mỹ, châu Âu và Canada đồng điều hành có sức mạnh quan sát vượt trội hơn các kính viễn vọng không gian "tiền bối".
Ánh sáng tạo nên hình ảnh của một vật thể cần một thời gian tương ứng với khoảng cách để đi đến được kính viễn vọng đang bay quanh Trái Đất này.
Do vậy, chỉ cần James Webb "nhìn" đủ xa, nó sẽ nhìn được các vật thể quá khứ trong trạng thái và vị trí mà chúng từng tồn tại hàng tỉ năm trước.
Các thiên hà xoắn ốc trong trường hợp này cũng vậy.
Theo SciTech Daily, các dữ liệu gần đây của James Webb cho thấy ở vùng không gian 2 tỉ năm hậu Big Bang, có tới 30% thiên hà là thiên hà xoắn ốc.
Điều này đẩy ngược thời điểm đầu tiên mà dạng thiên hà này bắt đầu hình thành được trong vũ trụ xưa hơn tới 4-5 tỉ năm so với suy nghĩ trước đây.
GS Yicheng Guo, đồng tác giả, cho biết những "cánh tay" xoắn ốc của các thiên hà là một đặc điểm cơ bản mà các nhà thiên văn học sử dụng để phân loại các thiên hà và hiểu cách chúng hình thành theo thời gian.
Mặc dù chúng ta vẫn còn nhiều câu hỏi về quá khứ của vũ trụ, nhưng việc phân tích dữ liệu này giúp chúng ta khám phá thêm các manh mối và hiểu sâu hơn về vật lý đã định hình nên bản chất của vũ trụ.
Phát hiện này góp phần thêm cho một loạt phát hiện gần đây - từ ngày có James Webb - rằng vũ trụ vài tỉ năm đầu tiên có thể đã phát hiện nhanh hơn chúng ta tưởng rất nhiều.
Và điều này không chỉ đòi hỏi nhân loại phải viết lại lịch sử vũ trụ, mà còn viết lại lịch sử của chính thế giới mà chúng ta trú ngụ.
Ngân Hà của chúng ta có thể có lịch sử lâu đời hơn, phức tạp hơn, hoang dã hơn chúng ta từng nghĩ.
Hàng loạt vụ nổ lớn ở độ sâu 37 mét dưới lòng đất, bí mật đằng sau là một nhiệm vụ đặc biệt đã kéo dài 45 năm
Chuyện đó đây - 20 phút trướcDự án hạ tầng lớn nhất lịch sử Lynchburg đang được thi công dưới lòng suối Blackwater, kỳ vọng giảm 98% lượng nước thải tràn ra môi trường vào năm 2027 bằng sức chứa khổng lồ.
Bọ cạp khổng lồ dài 1 mét xuất hiện ở Anh
Chuyện đó đây - 11 giờ trướcPraearcturus gigas là loại bọ cạp lớn nhất từng được tìm thấy trên thế giới, sống vào khoảng 415 triệu năm trước.
7 hành tinh mở ra "lối tắt" đến thế giới sự sống ngoài Trái Đất
Chuyện đó đây - 19 giờ trướcLần đầu tiên trong lịch sử thiên văn học, các nhà khoa học đã đo lường trực tiếp từ trường của 7 ngoại hành tinh, nhờ vào một sự tình cờ.
Cảnh tượng không tưởng được chụp tại bờ biển Thái Lan
Chuyện đó đây - 1 ngày trướcBờ biển được "nhuộm hồng" một cách kỳ lạ đã thu hút khách du lịch,
Loài cá cô độc nhất hành tinh: Bị cô lập và sống giữa “địa ngục” sa mạc 5 vạn năm, cả thế giới chỉ còn 38 con này ra sao?
Chuyện đó đây - 2 ngày trướcGiữa vùng sa mạc khắc nghiệt bậc nhất Bắc Mỹ tồn tại một loài cá nhỏ bé đã sống cô lập hàng nghìn năm trong một hang nước sâu bí ẩn. Từng nhiều lần đứng trước nguy cơ biến mất khỏi Trái Đất, loài cá này vẫn đang được các nhà khoa học nỗ lực giành giật sự sống từng ngày.
Phát hiện 264 thanh thép 'khổng lồ' bị Trung Quốc cắm sâu 122m dưới lòng sông, thứ chúng đang gánh phía trên là công trình thế kỷ
Chuyện đó đây - 4 ngày trướcCầu Padma là công trình hạ tầng phức tạp nhất tại Bangladesh, giải quyết bài toán giao thông, vận tải và thúc đẩy kinh tế thông qua hệ thống móng cọc thép sâu hơn 122 mét dưới lòng sông.
Thị trấn trên "nóc nhà thế giới": Nơi có 50.000 người dân sinh sống, người dân "săn vàng" để đổi đời
Chuyện đó đây - 5 ngày trướcỞ độ cao hơn 5.000m, lượng oxy trong không khí tại thị trấn này chỉ bằng khoảng một nửa so với mực nước biển. Với người mới tới chỉ vài bước đi ngắn cũng có thể gây chóng mặt, khó thở và kiệt sức.
Phát hiện 2 quái ngư bên bờ biển với hình thù không thể kỳ lạ hơn: Người dân lo sợ là điềm báo trong truyền thuyết
Chuyện đó đây - 1 tuần trướcMột con có thân hình dài như rắn, mắt to bất thường, miệng đầy răng nhọn; con còn lại có thân hình tròn trịa với các gai nhọn trên vây lưng.
Kho báu vàng 100 món, 1.100 tuổi lộ ra giữa lòng sa mạc
Chuyện đó đây - 1 tuần trướcKho báu gây kinh ngạc với gần 100 món trang sức vàng tinh xảo đã được tìm thấy tại Dariyah, một đô thị cổ giữa lòng sa mạc Ả Rập Saudi.
Con thú khổng lồ bất ngờ quật ngã cột điện rồi gục bên rìa khu bảo tồn: Biết sự thật, nhiều người xót xa!
Chuyện đó đây - 1 tuần trướcNhững dấu vết tại hiện trường sau đó hé lộ nguyên nhân khiến con thú khổng lồ gục ngã làm nhiều người không khỏi bàng hoàng.
Phát hiện 264 thanh thép 'khổng lồ' bị Trung Quốc cắm sâu 122m dưới lòng sông, thứ chúng đang gánh phía trên là công trình thế kỷ
Chuyện đó đâyCầu Padma là công trình hạ tầng phức tạp nhất tại Bangladesh, giải quyết bài toán giao thông, vận tải và thúc đẩy kinh tế thông qua hệ thống móng cọc thép sâu hơn 122 mét dưới lòng sông.