Vợ cố NSND Thế Anh hé lộ thú vị sau 60 năm 'Nổi gió' - bộ phim làm nên tên tuổi của chồng

Nhà quay phim 'Cánh đồng hoang' hé lộ nhiều bí mật sau 46 năm

GĐXH - "Cánh đồng hoang" - bộ phim kinh điển của điện ảnh Việt được thực hiện với 1 nguồn kinh phí khiêm tốn ở thời điểm lúc bấy giờ là chưa đến 300 nghìn đồng.

“Tính nữ" của điện ảnh Việt Nam sống động trong "Nổi gió"

“Nổi gió” của đạo diễn Huy Thành ra mắt năm 1966, là một tác phẩm kinh điển của điện ảnh cách mạng Việt Nam. Được chuyển thể từ vở kịch cùng tên của tác giả Đào Hồng Cẩm, phim khắc họa sâu sắc sự đối lập về tư tưởng giữa hai chị em Vân (Thụy Vân) - một nữ chiến sĩ cách mạng kiên trung, sau khi tìm lại người em trai thất lạc là Phương (Thế Anh) thì đau đớn phát hiện em mình lại là một sĩ quan quân đội Việt Nam Cộng hòa. Những xung đột gia đình trở thành tấm gương phản chiếu cuộc đấu tranh tư tưởng của cả dân tộc, khi mỗi con người phải đưa ra lựa chọn của riêng mình giữa danh dự, tình thân và lý tưởng.

Bộ phim đã giành giải Bông sen vàng tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ nhất năm 1970, khẳng định vị trí của mình trong dòng phim chiến tranh cách mạng. 

Trong "Cine7 – Ký ức phim Việt" tuần này, nhà phê bình điện ảnh/TS. Ngô Phương Lan - Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam, nhận định "Nổi gió" đã thể hiện rõ nét một yếu tố đặc sắc của điện ảnh Việt – đó là “tính nữ”. Điển hình là Vân - một chiến sĩ cách mạng. Chiến tranh đã tước đi của cô cả gia đình, cả người em trai, và đau xót hơn cả, con trai cô dù mới 3 tuổi đã bị hạ sát ngay trong tù. Nỗi đau chồng chất nỗi đau, nhưng chưa bao giờ đủ sức lung lay ý chí và lòng kiên định của người phụ nữ ấy.

Theo bà Ngô Phương Lan, nhân vật nữ trong phim không chỉ đại diện cho tình yêu thương, sự thủy chung và hy sinh, mà còn là biểu tượng của sự bền bỉ vượt lên gian khó, đại diện cho phẩm chất người phụ nữ Việt Nam trong chiến tranh.

Đáng chú ý, cố NSND Thuỵ Vân – người đảm nhận vai chị Vân không phải là người con gái miền Nam mà sinh ra và lớn lên ở miền Bắc. Tuy vậy, bà đã hóa thân đầy thuyết phục vào vai người phụ nữ Bến Tre, khiến khán giả liên tưởng đến hình ảnh “Đội quân tóc dài” gắn liền với tên tuổi nữ tướng Nguyễn Thị Định. 

Một trong những cảnh quay gây ám ảnh nhất là khi nhân vật Vân bị địch tra tấn bằng cách đốt mười đầu ngón tay. Chia sẻ về cảnh quay này, TS. Ngô Anh Đào – con gái của NSND Thuỵ Vân – cho biết: “Đây là cảnh quay đạo diễn Huy Thành yêu cầu chỉ thực hiện một lần duy nhất. Tay mẹ tôi được quấn băng, đắp thạch cao và đốt bên ngoài. Bên cạnh luôn có người cầm sẵn xô nước để sẵn sàng ứng cứu khi cần. Khi tôi hỏi mẹ có sợ không, mẹ chỉ đáp: ‘Không. Trong khoảnh khắc đó, mẹ là chị Vân’".

Thú vị một miền Tây sông nước Bến Tre "ra đời" ngay tại Hải Phòng

"Nổi gió" được sản xuất khi chiến tranh vô cùng khốc liệt. Dù khắc hoạ cuộc chiến của đồng bào miền Nam, nhưng đoàn phim phải quay tại một bối cảnh khác là nông trường Quý Cao tại Hải Phòng - nơi tập trung đông đảo đồng bào miền Nam tập kết ra Bắc. Khi nghe có đoàn phim về làm phim muốn khắc họa bối cảnh quê hương, bà con rất mừng. Mỗi người góp một tay tạo dựng bối cảnh, từ nhà lá, cầu khỉ đến từng cái ghế, từng bộ ấm chén trong nhà. Và thế là một miền Tây sông nước Bến Tre ra đời ngay tại Hải Phòng. Các diễn viên chính của bộ phim như cố NSND Thuỵ Vân, cố NSND Thế Anh (vai Trung uý Phương) cũng phải dành hàng tháng trời tới Quý Cao thực tế, để tập sống cuộc sống của người Bến Tre.

Nghệ sĩ Thu Hằng – vợ của cố NSND Thế Anh kể lại rằng mặc dù ngày ấy phim vô cùng quý giá, nhưng đạo diễn Huy Thành vẫn sẵn sàng quay tới 400 mét phim rồi bỏ, vì chưa chọn được người vào vai Trung úy Phương ưng ý. Cho tới khi gặp NSND Thế Anh, ông mới thực sự thấy hài lòng”. Và nhân vật Trung úy Phương sau này đã trở thành vai diễn để đời, gắn liền với tên tuổi của cố NSND Thế Anh trong lòng nhiều thế hệ khán giả.

Một thời, Trung úy Phương trở thành tiêu chuẩn để đánh giá vẻ đẹp của đàn ông Việt Nam thập niên 1960. Chính cố nghệ sĩ từng kể sau khi phim chiếu, thỉnh thoảng đi dạo ở Hà Nội, ông lại được khán giả chạy ùa theo gọi tên. Sau đó ông dần nổi tiếng ở cả mảng phim lẫn kịch. Hơn 50 năm, Thế Anh ghi dấu bởi hàng chục vai diễn kinh điển như: tên gián điệp Đức lịch lãm Stavinsky trong Nila - Cô bé đánh trống trận, bác sĩ Hải trong Đôi mắt, chàng thủy thủ Rubakov trong Chuông đồng hồ điện Kremlin, cố vấn Mỹ trong Anh Trỗi, sĩ quan tình báo trong Hoa anh túc...

"Nổi gió" được giới thiệu lại tại "Cine7 – Ký ức phim Việt" là dịp để khán giả hôm nay hiểu thêm về một thời kỳ lịch sử đầy lý tưởng và khát vọng độc lập, tự do của dân tộc.