"Xây cáp treo là hủy hang Sơn Đoòng nhanh nhất"

UBND tỉnh Quảng Bình vừa cho phép nhà đầu tư khảo sát để xây dựng tuyến cáp treo trị giá 3.000 tỷ đồng ở Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng nhằm phát triển du lịch, anh nhìn nhận về vấn đề này như thế nào?

Với lập luận của UBND tỉnh Quảng Bình là một tỉnh nghèo, tiềm năng phát triển du lịch sẽ mang lại nhiều lợi ích kinh tế cho nhà nước và cư dân bản địa xung quanh khu vực có di sản. Nguyện vọng cải thiện chất lượng cuộc sống cho nhân nhân là hoàn toàn hợp lí, nhưng thiết nghĩ Sơn Đoòng và vườn quốc gia Phong Nha Kẻ Bàng (PNKB) không phải là con gà đẻ trứng vàng để thúc đẩy kinh tế.

Bởi phát triển du lịch phải tính đến yếu tố bền vững, đối tượng chính là di sản thiên nhiên thì cần phải có sự nhìn nhận thấu suốt, nhìn xa- nhìn sâu, đúng đắn cho hậu thế. Trước một cơ hội, chúng ta luôn có nhiều lựa chọn, mỗi lựa chọn, chúng ta đều có một cái giá tương đương phải trả, chúng ta không phải trả ngay khi lựa chọn, mà ở những thế hệ kế tiếp. Vì vậy, tôi mong rằng, đừng vội đưa ra những quyết sách đừng vì nghèo mà hèn, đừng vì đói mà ăn quàng thứ trước mặt, xâu cáp treo ở Sơn Đoòng theo tôi là vậy. Vì điều đó sẽ hủy Sơn Đoòng một cách nhanh nhất.

KTS Lại Thành Tín.

Là một KTS, anh có thể phân tích những cái hại khi triển khai xây dựng hệ thống cáp treo tại đây (cảnh quan thiên nhiên nguyên sơ sẽ bị tác động như thế nào)? Vì sao việc xây dựng cáp treo lại ảnh hưởng nhiều đến như vậy trong khi đây là hình thức mang lại nhiều lợi ích cho du lịch và nó cũng chỉ được dự kiến xây cách cửa động 300m?

Tôi hơi ngạc nhiên, bởi hai lần UBND tỉnh Quảng Bình cùng Công ty Sun Group thay đổi phương án, từ làm cáp treo trong lòng hang Sơn Đoòng, đến dừng trước cửa hang 300m. Với việc quyết xây cáp treo ở vườn quốc gia PNKB, theo suy nghĩ của tôi đó là sự tư lợi thiếu chín chắn. Phải công nhận, công nghệ cáp treo của Sun Group là tiên tiến, đó là thực tế không thể chối cãi, nhưng, liệu những kỹ thuật phụ trợ để đưa được công nghệ cáp tiên tiến ấy về nó tương không? Rồi những người trực tiếp thi công có đủ lương tri để tôn trọng thiên nhiên hay nó sẽ bị tàn phá nặng nề trong quá trình xây dựng? Quá trình tập kết nguyên vật liệu, xây nhà điều hành, quá trình san lấp mặt bằng đặt chân trụ cáp treo rất dễ phá hủy Sơn Đoòng, khi đó ân hận thì đã quá muộn.

Nhiều người muốn đến Sơn Đòong nhưng thấy đi lại khó khăn, muốn có cáp treo cho thuận tiện suy nghĩ của anh với quan điểm này thế nào?

Tôi nghĩ rằng, có những di sản thiện nhiên, chỉ dành cho một số người nhất định, và có những di sản thiên nhiên khác, dành cho mọi người. Sự thuận tiện không bao gồm sự trải nhiệm. Phải có trải nghiệm mới quý những gì đạt được. Nếu xây cáp treo, lượng lớn khách du lịch đổ đến coi Sơn Đoòng như một vật thể lạ- một thói quen chiêm ngưỡng trong sở thú thì đó sẽ là đoạn kết của di sản thiên nhiên quý giá.

Vậy, theo anh cách bảo vệ Sơn Đoòng tốt nhất hiện nay là gì?

Rất nhiều nơi đã và đang thành công với mô hình du lịch thám hiểm. Trong khi đã có Sơn Đoòng nổi danh và được công nhận là hang động lớn nhất thế giới, sở hữu số lượng thực vật đặc hữu đặc sắc nhất, thì chúng ta phải bảo vệ nó. Hãy để nó nguyên sơ, nguyên trạng, thu tiền du khách cao hơn mức giá 3000 USD hiện tại, dùng số tiền ấy để đào tạo cư dân bản địa, những dịch vụ hỗ trợ cho việc thám hiểm, biến PNKB thành nơi cho những người có mong muốn khám phá, trải nghiệm và có khát vọng chinh phục được thoả mãn, chứ không phải là nơi dành cho những người dễ dãi và lười biếng chinh phục.

Cảm ơn anh về cuộc trao đổi.

Mai Hạnh (thực hiện)