Chuyên gia nói gì về chuyện nhà phố cổ Hà Nội “chống nạng” sắt?

VIDEO: Ở nhà “chống nạng” sắt, dân ở phố cổ Hà Nội ăn ngủ không yên

Liên quan đến chuyện nhà "chống nạng" sắt khiến hơn 10 hộ dân ở phố cổ Hà Nội ăn ngủ không yên, trao đổi với PV Báo Gia đình & Xã hội, PGS. TS Trần Chủng - nguyên Cục trưởng Giám định nhà nước về chất lượng công trình xây dựng (Bộ Xây dựng) cho biết, đã có quá nhiều các bài học về ảnh hưởng của các công trình xây chen tới công trình liền kề, không chỉ gây hư hỏng công trình mà còn gây thiệt hại tới sinh mạng như sự cố xảy ra cách đây không lâu tại phố Cửa Bắc, Hà Nội.

PGS. TS Trần Chủng phân tích, hầu hết các công trình trong phố cổ Hà Nội được đặt trên nền móng nông và đã ổn định. Bất kỳ sự can thiệp làm thay đổi sự ổn định này như tháo dỡ công trình hiện hữu hay xây dựng công trình mới đều có thể dẫn tới hư hỏng cho các công trình liền kề do nền đất bị trồi lên hay bị lún xuống. 

Trường hợp xây mới công trình, ngay khi đào hố móng sâu hơn hoặc ngang độ sâu móng nhà liền kề sẽ gây sự biến dạng nền, móng nhà liên kề và gây lún không đều làm hư hỏng nhà. 

Hoặc phương pháp thi công móng mới sử dụng phương pháp hạ cọc gây rung động cũng làm cho phần móng các nhà ở bên cạnh bị ảnh hưởng, bị lún.

Nhóm nguyên nhân thứ hai là công trình mới xây thường cao hơn và nặng hơn công trình cũ liền kề độ lún lớn hơn kéo móng nhà liền kề lún theo làm cho kết cấu phần thân công trình bị nghiêng dẫn đến công trình bị nứt, hư hỏng. 

Trường hợp này thường được nói tới là hiện tượng lún ảnh hưởng.

Đây là bài toán phức tạp nhưng không phải là không có giải pháp mà nguyên tắc là phải lấy phòng ngừa là chủ đạo.

Cận cảnh nhà "chống nạng" sắt tại phố Cổ Hà Nội do ảnh hưởng từ công trình xây dựng khách sạn số 26 Lý Thái Tổ.

"Giải pháp quan trọng cần làm là khi thi công nền móng thì phải đóng hệ cừ bằng thép ngăn ảnh hưởng lún của nền. Nếu xây nhà nhiều tầng có tầng hầm phải sử dụng tường vây để ngăn ảnh hưởng từ khu vực thi công đến công trình lân cận", PGS. TS Trần Chủng cho hay.

PGS. TS Trần Chủng thẳng thắn: "Nói chung, khi thi công những công trình trong phố hoặc trong khu vực xây chen thì bài toán xây chen là rất phức tạp và cần phải có biện pháp phòng ngừa trước".

Theo PGS. TS Trần Chủng, các chủ nhà cần thuê các tổ chức tư vấn và nhà thầu thi công có kinh nghiệm. Phải yêu cầu họ đảm bảo an toàn cho nhà lân cận bằng các giải pháp kỹ thuật và cần có kinh phí cho biện pháp phòng ngừa này. 

Đối với cơ quan quản lý nhà nước, khi cấp phép phải yêu cầu có biện pháp phòng ngừa lún ảnh hưởng khi xây chen trong đô thị đối với những công trình có khả năng ảnh hưởng như Báo Gia đình & Xã hội đã phản ánh. 

Đây được coi như điều kiện bắt buộc khi cấp phép và thực hiện thanh tra, giám sát của chính quyền về sự tuân thủ yêu cầu này.

Kích thước vết nứt trên tường nhà người dân tại số 24, 26 Lý Thái Tổ lên đến 5cm.

PGS. TS Trần Chủng cho biết, nếu như công trình đã hoặc đang bị ảnh hưởng lún do công trình lân cận đang thi công thì phải thuê tổ chức tư vấn kiểm định xác định mức độ hư hỏng và nguyên nhân gây ra các hư hỏng này. 

Nếu xác định được nguyên nhân sự cố đó là do ảnh hưởng từ công trường đang thi công thì chủ công trình mới xây phải đền bù thiệt hại do lỗi từ công trường đang thi công gây ra.

Mức đền bù phải căn cứ trên cơ sở giám định của đơn vị kiểm định độc lập đánh giá mức độ hư hại. 

Nếu trường hợp không thể xử lý bằng biện pháp hòa giải thì người có công trình bị ảnh hưởng có thể kiện chủ công trình đang thi công ra tòa hành chính. Tòa sẽ mời đơn vị giám định tư pháp về sự cố để lấy căn cứ xử lý.

PGS.TS Trần Chủng thẳng thắn: "Đây là mối quan hệ dân sự, buộc chủ công trình phải đền bù nếu công trình đang thi công gây hư hỏng, thiệt hại. Những quy định này đã được quy định rõ tại Luật Xây dựng".

Bảo Loan

Miễn cấp giấy phép cho 10 trường hợp xây dựng là “kẽ hở” hợp thức hóa các công trình vi phạm, sai phạm?