Đại biểu Quốc hội Trương Trọng Nghĩa: “Quy hoạch là nguồn cơn gây thiệt hại”

Khu chung cư ở Linh Đàm lại được các đại biểu nhắc đến khi bàn về vấn đề quy hoạch. Ảnh: TL

Quy hoạch được điều chỉnh tùy tiện

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa, đoàn TP HCM, nhất trí phải có luật để hài hòa giữa Luật Quy hoạch với những sửa đổi này. Điều này luôn cần thiết đối với các cơ quan lập pháp ở nhiều nước cũng như ở nước ta để bảo đảm sự vận hành không bị trùng lặp, chồng chéo, mâu thuẫn nhau và khắc phục những sơ hở. Đại biểu lưu ý tính chất quan trọng của quy hoạch, trong mấy chục năm qua rất nhiều thành công của chúng ta là nhờ quy hoạch đúng, có những ngành phát triển. Đại biểu dẫn chứng, hàng không hay vấn đề công nghệ thông tin, điện lực của chúng ta đi đúng hướng, đóng góp rất lớn cho sự phát triển chung của nền kinh tế. “Nhưng quy hoạch thực ra cũng là nguồn cơn của rất nhiều điều tiêu cực và gây ra những thiệt hại. Một trong những đặc điểm của nó nhiều khi quy luật thì đúng nhưng sau đó là phá hỏng, làm cho méo mó đi, điều chỉnh một cách tùy tiện theo lợi ích nhất thời hoặc theo những tác động nhất định của nhóm lợi ích” – đại biểu Nghĩa phát biểu.

Đại biểu cho rằng, quy hoạch đúng, hợp lý có từng bước điều chỉnh nhưng điều chỉnh để hợp lý hơn, để tối ưu hóa lợi ích chứ không phải là điều chỉnh theo những giải pháp tình thế hoặc những áp lực nhất định. Đại biểu lưu ý, tầm quan trọng của Luật Quy hoạch chung cũng như những quy định về quy hoạch nằm trong các luật chuyên ngành và chúng ta xét sự điều chỉnh cũng phải xét trên tinh thần đó. “Ở đây đụng đến nhiều ngành, chúng ta đi nhiều đô thị ở các nước, thậm chí chúng ta về vùng nông thôn các nước phát triển sẽ thấy họ quy hoạch cực kỳ hợp lý. Ở nhiều quốc gia, kể cả Mỹ và một số nước những cơ sở giải trí, tiện ích giải trí được đặt cách trường học bao nhiêu, cách các cơ sở tôn giáo bao nhiêu... Người ta quy hoạch hết tất cả các chuyện đó. Cho nên ở đây chúng ta nói đến hệ thống quy hoạch quốc gia, vùng, tỉnh, thành, huyện và phải đi vào từng xã” – đại biểu Nghĩa nói.

Điều chỉnh nhiều khiến vỡ… quy hoạch

Cũng liên quan đến vấn đề quy hoạch, đại biểu Nguyễn Lâm Thành, Đoàn Lạng Sơn cho rằng, một trong những nguyên tắc quan trọng của hoạt động quy hoạch là đảm bảo sự ổn định, tránh gây xáo trộn cho doanh nghiệp và người dân. Đây cũng là một trong những mục tiêu được đề ra khi ban hành Luật Quy hoạch. So với Luật Quy hoạch, Luật Xây dựng và Luật Quy hoạch đô thị quy định thêm hình thức điều chỉnh cục bộ với thủ tục giản đơn hơn. Tuy nhiên, trường hợp áp dụng phạm vi và mức độ điều chỉnh theo hình thức này lại không được quy định cụ thể. Điều này có thể dẫn đến việc lạm dụng hình thức này, điều chỉnh tùy tiện gây khó khăn cho doanh nghiệp và người dân, không đảm bảo tuân thủ nguyên tắc chung của Luật Quy hoạch. Theo đại biểu, thời gian vừa qua, tình trạng điều chỉnh quy hoạch rất nhiều thành phố lớn đã xảy ra, đã phá vỡ quy hoạch, ảnh hưởng đến phát triển KT-XH, đời sống của người dân gây bức xúc cho xã hội. Điển hình như việc điều chỉnh xây dựng các chung cư cao tầng ở các nội đô. Cho phép chuyển đổi chức năng công ích của nhiều diện tích đất mà trong quy hoạch đã dành cho giáo dục, y tế, môi trường... đã làm biến dạng quy hoạch, phá vỡ kết cấu hạ tầng. “Ví dụ như khu Linh Đàm của Hà Nội là điển hình của vấn đề này. Cho nên tôi đề nghị cần phải có những quy định cụ thể để làm rõ những vấn đề này trong dự thảo luật” – đại biểu Lâm Thành phát biểu.

Về quy hoạch mảng công chứng, đại biểu Trương Trọng Nghĩa, đoàn TP HCM nêu ý kiến: “Tôi thấy việc bỏ quy hoạch tổng thể về công chứng là đúng. Tôi xin cảnh báo, nhiều khi đánh đồng hoạt động công chứng như là một số dịch vụ khác. Hoạt động công chứng không giống những dịch vụ như là mát-xa hay karaoke, hệ quả và hậu quả cực kỳ lớn, người ta làm 1 di chúc 20 năm sau mới mở ra, và rất nhiều tài sản quý giá, đất đai, những thỏa thuận của các doanh nghiệp có thể kéo dài tới 20 - 30 năm, nếu chúng ta phát triển không có quy hoạch chặt chẽ và không kiểm soát chặt chẽ, thì 5 - 7 năm sau phòng công chứng dẹp đi mất. Theo tôi hỏi Sở Tư pháp, họ gửi hồ sơ đó lại cho Sở Tư pháp nếu đóng cửa, nhưng những người đã làm công chứng bậy bạ và công chứng gian dối như thế nó đi đâu mất rồi, thậm chí đi ra nước ngoài định cư, làm sao chúng ta xét xử được. Cho nên chuyện bỏ quy hoạch tổng thể là đúng nhưng chúng tôi đề nghị không có nghĩa là bỏ các quy hoạch trên các tỉnh thành, kể cả chuyện vùng sâu, vùng xa; Vùng sâu, vùng xa nhà nước phải vào cuộc. Ở các nước người ta quy hoạch casino mà người ta đưa vào những vùng hoang vắng, những sa mạc để phát triển vùng đó lên. Không ai đưa vào các nơi cận đô thị để làm. Chúng tôi đề nghị công chứng vùng sâu, vùng xa Nhà nước phải có trách nhiệm và đồng thời Chính phủ tới đây khi sửa đổi Luật Công chứng đề xuất phải làm cho chặt chẽ hơn chứ không sẽ có những hệ lụy mà sau này chúng ta sẽ khó giải quyết”.

Minh Anh