Giải tỏa stress, “sống chậm lại” sau đại dịch với Thiền Vipassana

Cuộc sống đảo lộn, nhiều người gặp vấn đề tâm thần

Trong cuộc sống bình thường, con người đã chịu nhiều căng thẳng, stress với lối sống hiện đại. Dịch bệnh COVID-19 bùng phát, kéo dài, bị phong tỏa, phải cách ly, không có việc làm, giảm hoặc mất thu nhập, trẻ không được tới trường, phải học online căng thẳng, mất đi giao tiếp trực tiếp với bạn bè, thầy cô, nhiều người mất đi người thân...những đảo lộn này khiến nhiều người gặp phải các vấn đề về sức khỏe tâm thần.

Nghiên cứu ở đại dịch đầu tiên tại các khu vực phong tỏa, các khu cách ly thấy phản ứng tâm lý tăng mạnh. Có tới 80 – 90% lo lắng bản thân mình mắc bệnh, lo người thân mắc, sợ thiếu thốn về kinh tế, sợ dịch bùng phát… và các rối loạn tâm thần cũng tăng. Với bệnh nhân mắc COVID-19, tỷ lệ còn tăng cao hơn.

Theo PGS-TS Nguyễn Tuấn Hưng (Giám đốc Bệnh viện Tâm thần Trung ương I), phân tích 66 nghiên cứu trên thế giới về tỉ lệ mắc các rối loạn tâm thần trong dịch COVID-19 kết quả cho thấy, tỷ lệ rối loạn giấc ngủ là 37,9%, mắc rối loạn trầm cảm là 31,4%, rối loạn lo âu là 31,9%, căng thẳng là 41,9%. Ở nước ta, khoảng 14,9% dân số từng gặp vấn đề về sức khỏe tâm thần và tăng cao hơn trong đại dịch.

Chuyên gia cho rằng, những căng thẳng, rối loạn tâm lý nếu như không được cải thiện sớm có thể dẫn tới những hệ quả đáng tiếc. Tình trạng diễn tiến nặng, bệnh nhân không có khả năng xử lý công việc, thậm chí trầm cảm, tự sát.

Giải tỏa stress, "sống chậm lại" với Thiền Vipassana

Theo chuyên gia tâm lý, để giải tỏa những phiền muộn, stress, mọi người cần tăng cường rèn luyện sức khỏe thể chất, nâng cao sức khỏe tinh thần bằng các liệu pháp đơn giản như thư giãn, luyện tập yoga, thiền, nghỉ ngơi, đọc sách…

Trong đại dịch COVID-19 ở nhà cần tăng kết nối giữa các thành viên, tránh dành quá nhiều thời gian trên mạng xã hội. Khi có biểu hiện stress như khó ngủ, hay tỉnh dậy giữa đêm, dễ gặp ác mộng… hoặc gặp vấn đề sức khỏe tâm thần cần khám chuyên khoa để được tư vấn, điều trị.

Bên cạnh việc tìm sự hỗ trợ từ các nhà tâm lý, bác sĩ chuyên khoa, tìm đến thiền tập giải tỏa căng thẳng đang được nhiều người tìm đến. Với thiền tập, chúng ta phải tìm về với chính mình để có sự thăng bằng. Thiền Vipassana hiện nay được nhiều người lựa chọn như một cứu cánh để mong tìm đến sự cân bằng an lạc trong đời sống.

Chia sẻ với PV về phương pháp Thiền Vipassana, Đại đức Thích Nguyên Tú – PGĐ Biên Phiên dịch tư liệu Phật giáo quốc tế Vĩnh Nghiêm Tùng Thư mảng Thiền học chùa Long Hưng (Hà Nội) cho biết, Vipassana là một trong những phương pháp thiền cốt lõi và quan trọng nhất của đạo Phật Nguyên Thủy. Phương pháp này do chính Đức Phật Gotama tự mình tìm ra nguyên lý, chứng ngộ và truyền trau lại cho hậu thế. Không quá đặt nặng yếu tố tâm linh, Thiền Vipassana hướng dẫn con người ta giải tỏa những áp lực, căng thẳng của mình.

Hiện nay ở nhiều nước, Vipassana được nhiều người đón nhận. Thiền Vipassana thích hợp với hầu hết tất cả mọi người và mọi lứa tuổi. Đây là một phương pháp thực hành đơn giản nhưng hiệu quả giúp chúng ta hiểu rõ chính mình và thấy được thực tướng các pháp, nhờ đó mà thân tâm được tịnh hóa và hướng đến một đời sống chính niệm tỉnh thức. Ngoài ra giúp người thiền sống chậm lại, bình thản đón nhận hiện thực bất như ý; Giảm hẳn phiền não, hết thẳng áp lực; Thân ít bệnh tật, Tâm thường an lạc; Trí óc minh mẫn, sáng suốt nhớ dai; Cải thiện mất ngủ…

Ở nước ta gần đây đã có những trung tâm thiền mở rộng dành cho tất cả những ai mong muốn thực hành pháp thiền này đều có thể tham dự. Có thể kể tới các trung tâm thiền tại chùa Bửu Long, chùa Nguyên Thủy, Tổ đình Bửu Quang (TP.HCM); Huyền Không Sơn Thượng (Huế); Thiền viện Phước Sơn đồi Lá Giang, chùa Quang Minh (Đồng Nai)…

Tại Tổ đình Vĩnh Nghiêm - chùa Long Hưng ở Đông Anh (Hà Nội) cũng đã tổ chức lớp hướng dẫn thiền căn bản để mọi người có thể tham dự. Trước đó, chùa đã tổ chức nhiều khoá học thiền nhưng đa phần là học trực tiếp tại chùa. Do tình hình dịch bệnh nên nhà chùa tăng cường các khóa học Thiền online miễn phí. Mới đây, khóa học Thiền online khóa 2 khai giảng đã thu hút hơn 100 thiền sinh đến từ nhiều nơi khác nhau như Hà Nội, Đà Nẵng, Sài Gòn…

Khi tham gia lớp thiền Vipassana được học lý thuyết, thực hành và vấn đáp cùng giáo thọ vào lúc 6g30 - 8g sáng Chủ nhật hàng tuần. Đồng thời, thực tập thiền cùng đại chúng vào 5g30 - 6g00 sáng thứ 2, 4, 6 hàng tuần. Khóa học thiền được diễn ra liên tục trong 3 tháng.

Với các lớp thiền miễn phí đúng tinh thần Phật giáo, thầy Nguyên Tú hy vọng mọi người có thể học được cách tỉnh thức trong mỗi phút giây hiện tại, luôn giữ được sự an yên trong tâm trí, biết trân trọng giá trị cuộc sống… Từ đó, lan tỏa với những người thân trong gia đình cùng thực hành để có được một đời sống tỉnh thức, hạnh phúc với tinh thần an yên và thân thể khỏe mạnh.