Giáo sư sử học Hà Văn Tấn qua đời
Giáo sư Hà Văn Tấn, người cuối cùng trong nhóm "tứ trụ" của nền sử học Việt Nam hiện đại, qua đời lúc 21h02 ngày 27/11 tại Hà Nội, thọ 82 tuổi.
Giáo sư Hà Văn Tấn đã chống chọi với bệnh đột quỵ nhiều năm nay. "Gần đây, sức khỏe thầy Tấn rất yếu. Thầy qua đời vì tuổi cao, bệnh nặng", giáo sư Vũ Minh Giang, Phó chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, cho biết sáng 28/11.
Giáo sư Hà Văn Tấn là một trong "tứ trụ" của nền sử học Việt Nam hiện đại cùng với các giáo sư Đinh Xuân Lâm , Phan Huy Lê , Trần Quốc Vượng. Ông là chủ nhiệm môn Phương pháp luận sử học (khoa Lịch sử, Đại học Tổng hợp, nay Là Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội); Viện trưởng Khảo cổ học (1988-2008).

Giáo sư Hà Văn Tấn. Ảnh: Đại học Quốc gia Hà Nội |
Sinh năm 1937 tại Hà Tĩnh, đến năm 18 tuổi, sau khi tốt nghiệp lớp 9, Hà Văn Tấn ra Hà Nội. Sau một năm vừa học vừa làm, chàng trai Hà Văn Tấn quyết định vào học khoa Sử, Đại học Sư phạm.
Năm 1957, tròn 20 tuổi, Hà Văn Tấn tốt nghiệp đại học (đứng thứ hai - Á nguyên) và ở lại trường làm cán bộ môn Lịch sử cổ đại Việt Nam, Đại học Sư phạm. Ông từng chia sẻ, khi về tập sự ở trường, ông rất lo lắng vì "với trình độ 9 2 thì làm ăn gì được". Vì vậy, ông vừa giảng dạy, vừa tự học.
Nhờ tự học, ông thông thạo chữ Hán, tiếng Pháp, Anh, Nga, Đức, Nhật. Ông học tiếng Đức qua sách tiếng Nga, tiếng Nhật qua sách tiếng Trung Quốc, học tiếng Sanskrit (Phạn) - ngôn ngữ Ấn Độ cổ đại, thông qua tiếng Đức.
![]() |
Tứ trụ sử học Việt Nam đương đại từ trái qua GS Trần Quốc Vượng, GS Đinh Xuân Lâm, GS Hà Văn Tấn và GS Phan Huy Lê với ông bà GS Trần Văn Giàu. Ảnh chụp năm 1996 do GS Lê cung cấp. |
Năm 1960, khi mới 23 tuổi, Hà Văn Tấn đã hiệu đính Dư địa chí của Nguyễn Trãi viết bằng chữ Hán thế kỷ XV. Giáo sư Đào Duy Anh từng nhận xét công trình này "rất công phu, nghiêm túc, tôi rất hài lòng và tin cậy ở tác giả". Ông còn cùng giáo sư Trần Quốc Vượng viết Lịch sử chế độ cộng sản nguyên thuỷ ở Việt Nam và Lịch sử chế độ phong kiến Việt Nam (tập 1).
Từ năm 1960, ông Hà Văn Tấn bắt đầu nghiên cứu khảo cổ học, một năm sau cùng ông Trần Quốc Vượng viết Sơ yếu khảo cổ học nguyên thuỷ Việt Nam, trình bày những phát hiện mới về thời đại đá. Năm 1982, ông đề xuất và chuẩn bị điều kiện để thành lập khoa Sử, Đại học Tổng hợp Hà Nội.
Đến khi qua đời, ông đã công bố gần 300 bài báo, nghiên cứu khoa học và là tác giả của 15 cuốn sách.
Với những đóng góp lớn cho nền sử học Việt Nam hiện đại và ngành khảo cổ học, năm 1980, ông Hà Văn Tấn được phong hàm giáo sư, được tặng danh hiệu Nhà giáo nhân dân (1997), giải thưởng Hồ Chí Minh và khoa học công nghệ (năm 2000).
Theo VnExpress
Việt Nam xếp thứ 7/45 quốc gia tại Olympic Toán học châu Á - Thái Bình Dương 2026
Giáo dục - 5 giờ trướcTheo kết quả chính thức từ Ban Tổ chức Kỳ thi Olympic Toán học châu Á - Thái Bình Dương (APMO) năm 2026, đội tuyển học sinh Việt Nam đã đạt thành tích vang dội, gồm: 1 Huy chương vàng, 2 Huy chương bạc, 4 Huy chương đồng và 3 Bằng khen.
Công an TPHCM bắt vợ chồng chủ xưởng giày cùng 3 nhân viên
Pháp luật - 6 giờ trướcCông an TPHCM đã bắt vợ chồng chủ xưởng giày cùng 3 nhân viên có hành vi sản xuất giày giả các thương hiệu được bảo hộ
Vingroup kết nối gần 22.000 người tại 4 nước Đông Nam Á chung tay vì tương lai xanh bền vững
Xã hội - 7 giờ trướcSáng ngày 5/6, hơn 21.700 người dân địa phương, tình nguyện viên và cán bộ nhân viên các công ty thành viên và liên kết của Tập đoàn Vingroup tại Việt Nam, Lào, Indonesia và Philippines đồng loạt ra quân hưởng ứng các hoạt động trong khuôn khổ chiến dịch "Cùng hành động vì hành tinh xanh", nhân Ngày Môi trường Thế giới (5/6) và Ngày Đại dương Thế giới (8/6).
Biến nước thải thành nguồn tài nguyên mới cho tương lai đô thị
Xã hội - 7 giờ trướcNước thải không nên chỉ được xem là sản phẩm cuối của quá trình sử dụng mà có thể trở thành nguồn tài nguyên phục vụ sản xuất nông nghiệp.
Đề thi Tốt nghiệp THPT chưa công khai thuộc danh mục bí mật nhà nước độ “tối mật”
Giáo dục - 7 giờ trướcĐề thi Tốt nghiệp THPT chưa công khai thuộc danh mục bí mật nhà nước độ “tối mật”. Việc in sao, vận chuyển đề thi được bảo vệ nghiêm ngặt 24/24 giờ.
Họa từ miệng mà ra: Những con giáp dễ gặp thị phi thời gian tới
Đời sống - 8 giờ trướcGĐXH - Trong 2 tháng tới, một số con giáp được dự báo dễ vướng vào những rắc rối xuất phát từ cách giao tiếp của mình.
Vụ ô tô tông liên hoàn cách đây 3 tháng trên phố Nguyễn Chánh: Công an TP Hà Nội chính thức khởi tố vụ án
Pháp luật - 9 giờ trướcGĐXH - Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội vừa ra quyết định khởi tố vụ án hình sự liên quan đến vụ tai nạn giao thông liên hoàn nghiêm trọng trên phố Nguyễn Chánh (phường Yên Hòa) khiến 3 người thương vong.
Tổ hợp chăn nuôi lợn nhà cao tầng công nghệ cao Hà Nội: Người dân kỳ vọng phát triển kinh tế nhưng trăn trở bài toán kiểm soát mùi
Thời sự - 10 giờ trướcGĐXH - Đề xuất xây dựng tổ hợp chăn nuôi lợn cao tầng công nghệ cao tại xã Bất Bạt (Hà Nội) đang thu hút sự quan tâm của người dân bởi quy mô lớn và định hướng ứng dụng công nghệ hiện đại trong sản xuất nông nghiệp. Song, không ít người dân dành sự quan tâm đặc biệt đến khả năng kiểm soát mùi hôi và tác động môi trường khi dự án đi vào hoạt động.
Ninh Bình: Quản lý công trường bán heroin cho công nhân
Pháp luật - 10 giờ trướcGĐXH - Qua kiểm tra tại một công trường trên địa bàn phường Hà Nam, Công an tỉnh Ninh Bình phát hiện nhiều công nhân dương tính với heroin. Từ đó, lực lượng chức năng triệt phá đường dây mua bán ma túy ngay trong công trường xây dựng, bắt giữ nhiều đối tượng và thu giữ hàng chục gói heroin.
Hà Nội: Đánh bạc bằng hình thức chơi bi-a ăn tiền, nhóm thanh thiếu niên bị công an tóm gọn
Pháp luật - 10 giờ trướcGĐXH - Công an phường Nghĩa Đô (TP Hà Nội) vừa kịp thời phát hiện, bắt giữ 4 đối tượng có hành vi biến bàn bi-a thành sới bạc ăn tiền với mức sát phạt lên đến 300.000 đồng/điểm. Vụ việc chỉ lộ diện khi một đối tượng thua cháy túi không có tiền trả, dẫn đến xô xát và bị ép viết giấy bán xe máy, gán điện thoại để siết nợ.
Tháng sinh Âm lịch của người nhiềui bạn, quan hệ rộng, cuộc đời không thiếu người nâng đỡ
Đời sốngGĐXH - Theo tử vi, những người sinh vào một số tháng Âm lịch đặc biệt được đánh giá là khéo léo trong giao tiếp, dễ tạo thiện cảm và nhận được sự yêu mến từ những người xung quanh.
