Hà Nội
23°C / 22-25°C

Hương vị quê nhà: Rêu suối Mường Lò, Yên Bái

Thứ ba, 13:18 27/04/2010

Rêu ở Mường Lò dài miên man, dày và xanh êm mát, từ lâu đã trở thành món ăn quý của người Thái, người Mông nơi đây.

Muốn cảm nhận được vị ngon của rêu thì phải ra tận suối hái rêu, thò tay xuống nước cho rêu mơn man, lượn lờ như vũ nữ dưới làn nước trong vắt của ngòi Thia.

Vào ngày Hội Hái rêu, đàn bà con gái Thái tấp nập đua nhau ra suối. Rêu dài miên man, dập dờn trong bụng nước, lúc vớt lên, còn lưu luyến lóng lánh bám nhiểu giọt nước. Các cô gái Thái vắt rêu thành từng nắm, rêu mịn mát, nắm tròn như bột lọc.
 

Hái rêu ngoài suối.

 
Đối với người Thái ở Mường Lò, rêu là món ăn chỉ dành cho khách quý. Nào là rêu nướng, rêu rán, nhưng độc đáo nhất vẫn là món trộn với các loại gia vị rồi đem nướng.

Sau khi làm sạch rêu, người Thái thường trộn hạt sẻn, hạt dổi, hạt mắc khén (những thứ hạt tiêu rừng thú vị) cùng ớt, tỏi, gừng, củ xả, lá chanh, rồi thêm ít thịt mỡ. Dùng lá dong được rửa sạch để gói rêu và gia vị, buộc lạt tre túm hai đầu, bẻ quặt hai mép lá lại thành cái hình khum khum treo trên một thanh nẹp tre. Đem tất cả vùi vào trong tro ấm. Không than, không lửa, cũng không hơ khói. Bao giờ lá dong cháy tý tách, thì lôi thanh tre ra, hơ cả gói rêu nướng trên than hoa.

Gói rêu cùng gia vị.

 
Lá rong cháy đến lớp trong cùng, mỡ và nước xanh thơm mát của rêu suối rỉ ra, thì bày ra đĩa. Khi ăn, mở gói lá dong ra, mùi mắc khén, hạt sẻn và mấy chục thứ gia vị cùng ngạt ngào, riêng có rêu vẫn mát lịm, thanh tao. Món rêu nướng (khay/"cay pho") vừa quyến rũ với nghệ thuật thứ thiệt của gia vị ẩm thực Thái, lại vừa giữ được cái mát lành, thơm thảo, dịu dàng của vị rêu suối. Món "cay pỉnh" còn thú vị hơn: đem nguyên liệu rêu và gia vị gói bằng lá lốt hoặc lá chanh. Kẹp các gói nhỏ trên thanh tre tươi trẻ đôi, nướng giòn. Rêu chín, cho vào rán với mỡ lợn.

Món rêu luộc ăn như rau cũng rất lạ. Rêu rửa sạch, tẽ nhỏ, bỏ vào nước luộc gà luộc vịt, đun chín tới.

Đem bánh rêu đi nướng.

 
Bà con người Thái, người Tày, người Mông còn rán rêu nhắm rượu. Thả vào miệng, chiêu ít rượu, vị rêu tan chảy rất là ảo diệu. Riêng người Tày ở miền Bắc còn làm bánh mọc, với nhân là rêu suối (bà con gọi là quẹ). Bột bánh làm bằng gạo nếp ở dạng già hơn cốm một chút. Món xôi quẹ phổ biến ở nhiều vùng núi cao. Mỗi khi có dịp Lễ Tết, họ băm  nhỏ rêu với thịt gà thịt vịt, cho vào chõ đồ lên như đồ xôi. Ăn béo ngậy, thơm dịu vị rêu suối. Cái món rêu đồ lên với thịt ấy gần gũi, ám ảnh nhiều miền quê sơn cước, suốt nhiều thế kỷ qua.
 
Rêu suối nhiều, nhưng rêu ngon thì ít. Và cái mùa rêu ăn được, ăn thứ thiệt được lại càng ngắn ngủi. Nên bà con vùng cao (những nơi có tục ăn rêu) quý rêu lắm. Khách quý thì mới đãi rêu khô trên gác bếp. Rêu thường được tổ chức ăn vào bữa cơm tối, khi đại gia đình đông đủ. Cô dâu Thái thường coi dành túm rêu nướng cho mẹ chồng những mong tròn vẹn hơn cái đạo dâu con.
Ông Lò Văn Biến, một nghệ nhân nổi tiếng của Mường Lò, cho biết: "Rêu đặc biệt giúp lưu thông khí huyết, giải độc, giải nhiệt và chống cao huyết áp. Tôi cả đời đi khắp Tây Bắc nghiên cứu văn hoá, thấy người xưa truyền lại cái bí quyết này là tha thiết nhất: rêu ăn vào, chống được ngã nước, sốt rét, sơn lam chướng khí, nên những người đi rừng, nhất thiết phải nướng rêu ăn".
 
Theo CATPHCM
thuhuyen
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Hà Nội: Gã thanh niên dùng xe máy, điện thoại làm 'mồi nhử' để lừa đảo hàng loạt cửa hàng cầm đồ

Hà Nội: Gã thanh niên dùng xe máy, điện thoại làm 'mồi nhử' để lừa đảo hàng loạt cửa hàng cầm đồ

Pháp luật - 4 giờ trước

GĐXH - Công an phường Phú Diễn (TP Hà Nội) đang tiến hành điều tra, xác minh vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản với thủ đoạn giả vờ mượn lại xe máy, điện thoại sau khi cầm cố rồi bỏ trốn.

Vì sao đột quỵ tăng cao trong mùa nóng? Nhóm người này cần đặc biệt cảnh giác, đặc biệt sau tuổi 50

Vì sao đột quỵ tăng cao trong mùa nóng? Nhóm người này cần đặc biệt cảnh giác, đặc biệt sau tuổi 50

Sống khỏe - 6 giờ trước

GĐXH - Vào mùa hè, số ca đột quỵ thường có xu hướng gia tăng do tác động của nhiệt độ cao và tình trạng mất nước kéo dài, đặc biệt với nhóm người sau tuổi 50.

Càng lớn tuổi càng nên tránh 5 tư duy khiến tài lộc tiêu tan

Càng lớn tuổi càng nên tránh 5 tư duy khiến tài lộc tiêu tan

Gia đình - 6 giờ trước

GĐXH - Không phải ai sinh ra cũng có nhiều phúc khí hay tài lộc. Nếu mang trong mình những tư duy sai lầm dưới đây, bạn có thể đang vô tình tự đẩy phúc lộc ra khỏi cuộc đời mình.

Tuổi già có phúc hay không, nhìn vào 2 điều này là biết ngay

Tuổi già có phúc hay không, nhìn vào 2 điều này là biết ngay

Gia đình - 6 giờ trước

GĐXH - Để có một tuổi già hạnh phúc, nhiều người mải mê tích lũy tiền bạc mà quên mất 2 điểm tựa quan trọng nhất.

Lớn rồi mới hiểu: Vì sao cha mẹ luôn sống dè sẻn cả đời để lo cho con

Lớn rồi mới hiểu: Vì sao cha mẹ luôn sống dè sẻn cả đời để lo cho con

Nuôi dạy con - 7 giờ trước

GĐXH - Nhiều người từng không hiểu vì sao cha mẹ luôn sống tiết kiệm. Chỉ đến khi trưởng thành, ta mới nhận ra đó là sự hy sinh âm thầm dành cho con cái.

Diện mạo tuổi 18 tuổi của con gái út cựu người mẫu Thúy Hạnh

Diện mạo tuổi 18 tuổi của con gái út cựu người mẫu Thúy Hạnh

Đẹp - 7 giờ trước

GĐXH - Suti - con gái cựu người mẫu Thúy Hạnh, gây chú ý với diện mạo như trăng rằm, chiều cao 1m70 khi bước vào tuổi 18. Thúy Hạnh còn tự nhận "lép vế" trước nhan sắc rạng rỡ của con gái út Suti.

Hòn đảo nơi người dân hầu hết đều bị mù màu: Mọi chuyện bắt đầu vào năm 1775

Hòn đảo nơi người dân hầu hết đều bị mù màu: Mọi chuyện bắt đầu vào năm 1775

Chuyện đó đây - 7 giờ trước

Lý do kỳ lạ khiến hầu hết cư dân nơi đây mang chung một căn bệnh đã trở thành đề tài nghiên cứu cho các nhà khoa học.

10 hành vi nhỏ tiết lộ một người có EQ cao, đi đâu cũng được yêu quý

10 hành vi nhỏ tiết lộ một người có EQ cao, đi đâu cũng được yêu quý

Gia đình - 8 giờ trước

GĐXH - Điểm chung của những người sở hữu EQ cao là biết cách cư xử đúng mực, khiến người khác cảm thấy thoải mái mỗi khi tiếp xúc.

Tin sao ngày 4/6: Động thái mới của Sơn Tùng M-TP, Hoa hậu Thanh Thủy ngày càng gợi cảm

Tin sao ngày 4/6: Động thái mới của Sơn Tùng M-TP, Hoa hậu Thanh Thủy ngày càng gợi cảm

Giải trí - 8 giờ trước

GĐXH - Sơn Tùng M-TP gây chú ý khi đăng tải clip thực hiện vũ đạo ca khúc mới "Come My Way", trong khi Hoa hậu Thanh Thủy tiếp tục nhận về "mưa" lời khen cho nhan sắc cực phẩm.

Siêu mẫu Anh Thư gợi cảm đến ngỡ ngàng ở tuổi 44

Siêu mẫu Anh Thư gợi cảm đến ngỡ ngàng ở tuổi 44

Đẹp - 8 giờ trước

GĐXH - Siêu mẫu Anh Thư luôn trở thành tâm điểm chú ý bởi nhan sắc trẻ trung và vóc dáng đáng ngưỡng mộ.

Top