Nước Mỹ nhớ lại vụ một người Việt phản chiến

 

Ông Trương Đình Hùng sinh đúng ngày độc lập 2.9.1945. Ông sang Mỹ học năm 1965, với tư cách sinh viên và sau đó nhận bằng khoa học chính trị và kinh tế tại Đại học Stanford. Ông là con trai của luật sư Trương Đình Dzu, một chính trị gia, người chủ trương đàm phán với Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, và đã bị chính quyền Sài Gòn bỏ tù. Gia đình không khuyến khích Trương Đình Hùng trở về, và ông trở thành người hoạt động phản chiến công khai ngay trong lòng nước Mỹ.

Khi bị bắt giữ ngày 31.1.1978, Trương Đình Hùng đang nghiên cứu sau đại học tại Đại học Mỹ, và là nhà vận động hành lang ở Washington cho một số tổ chức ủng hộ việc bình thường hóa quan hệ ngoại giao giữa Mỹ và Việt Nam.

 

Dựa trên thông tin nghe lén và lời khai của một điệp viên hai mang làm việc cho cả CIA và FBI, công tố viên Bộ Tư pháp Mỹ cáo buộc ông Trương Đình Hùng đã chuyển các bức điện ngoại giao mật về chiến lược chính sách ngoại giao liên quan đến Việt Nam cho những người Việt ở Paris, nơi các nhà ngoại giao Mỹ và Việt Nam đang đàm phán việc Mỹ rút quân về nước. Ông Trương Đình Hùng cho rằng những người nhận tài liệu của ông là các biên tập viên của một tờ báo tiếng Việt ở Paris, chứ không phải các nhà ngoại giao.

 

Đồng phạm bị truy tố cùng Trương Đình Hùng là Ronald Humphrey, nhân viên Cơ quan Thông tin Mỹ, người đã chuyển các tài liệu trên cho ông Hùng. Hai người bị cáo buộc “âm mưu làm tổn hại quốc phòng” và bị kết án 15 năm tù. Ông Humphrey thừa nhận rằng mình lấy tài liệu, còn ông Trương Đình Hùng thừa nhận chuyển tài liệu đó cho phía Việt Nam, tuy nhiên cả hai phủ nhận họ là điệp viên, cũng như việc cố ý làm tổn hại cho nước Mỹ. Cả hai cho biết, họ hy vọng thúc đẩy bình thường hóa quan hệ Mỹ - Việt. Các nguồn tin tình báo độc lập cho biết, những tài liệu liên quan là các bức điện tín ngoại giao cấp thấp, cho dù một số được đóng dấu tuyệt mật. Trương Đình Hùng thi hành án được hơn 7 năm thì được trả tự do với điều kiện phải ra khỏi nước Mỹ. Ông sang Hà Lan sinh sống và sau đó sang Châu Á làm việc.

 

Trong bối cảnh các vụ nghe lén của Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA) bị tiết lộ vẫn còn làm xôn xao dư luận, thì người ta nhớ lại rằng vụ án David Truong năm 1978 đã dấy lên hồi chuông báo động việc chính phủ liên bang sử dụng việc nghe lén mà không có lệnh của tòa. Người nhân viên FBI từng nghe lén ông Hùng - đặt một micro bí mật vào nhà ông và một camera giấu kín trong văn phòng của Humphrey chưa từng bị tòa gọi đến. Sau vụ này, Thượng nghị sĩ Edward Kennedy lúc đó đã đi đầu bảo trợ luật giám sát tình báo năm 1978, trong đó cho phép biện pháp nghe lén trong một số trường hợp.

 

Trong cuốn hồi ký “Chống lại bất công” (Fighting Injustice) xuất bản năm 2003, tác giả Michael E. Tigar, luật sư đại diện cho ông Trương Đình Hùng ở tòa án, đã mô tả việc truy tố ông Hùng là một phần trong âm mưu chính trị chống lại những người phản chiến. “Không ăn năn vì những sai lầm ở Việt Nam, chính phủ đã quay lưng lại với những người chống lại chính sách của chính phủ. Thay vì mở cuộc tranh luận về những vấn đề liên quan đến an ninh quốc gia, chính phủ lại viện đến những luật hà khắc để duy trì bức tường bí mật,” Tigar viết.

 

Theo Lao động/New York Time