Bệnh học đường: Sớm kiện toàn mạng lưới, nghiệp vụ cán bộ y tế

Tật khúc xạ là căn bệnh học đường tác động xấu đến khả năng học của học sinh. Ảnh: C.H

Vì vậy, việc chăm sóc, bảo vệ, nâng cao sức khỏe 26% dân số này là nhiệm vụ quan trọng, góp phần đảm bảo cho sự phát triển toàn diện về thể chất và tinh thần của thế hệ trẻ" - TS. Trương Đình Bắc, Trưởng phòng Kiểm soát bệnh không lây nhiễm và Sức khỏe trường học, Cục Y tế Dự phòng, Bộ Y tế cho biết.

Chỉ 12% học sinh thường xuyên rửa tay bằng xà phòng

Theo TS Trương Đình Bắc, hiện nay các Trung tâm Y tế dự phòng tại các địa phương đã có Khoa Sức khoẻ môi trường với 2-4 cán bộ chuyên trách theo dõi về y tế trường học. Tại các trạm y tế xã đều có các cán bộ theo dõi công tác y tế trường học, giúp nhà trường đóng trên địa bàn tổ chức sơ cấp cứu ban đầu cho học sinh; Tuyên truyền phòng chống dịch bệnh; Triển khai các chương trình y tế trong trường học, phối hợp với nhà trường để khám sức khoẻ và phân loại sơ bộ sức khoẻ cho học sinh...

Các Sở, Phòng Giáo dục và Đào tạo cũng có cán bộ theo dõi công tác y tế để tổ chức chỉ đạo các nhà trường thực hiện công tác y tế trường học, khám sức khỏe định kỳ cho học sinh; tổ chức các phong trào vệ sinh phòng bệnh, các chương trình y tế trong nhà trường.

Tuy nhiên, theo TS. Trương Đình Bắc, mặc dù các trường đều có thực hiện việc giáo dục sức khỏe cho học sinh và các phong trào vệ sinh phòng bệnh, nhưng  tỷ lệ trường có nước sạch và nhà vệ sinh đạt tiêu chuẩn còn thấp, chỉ có khoảng 12% học sinh thường xuyên rửa tay bằng xà phòng. 

Chất lượng khám định kỳ chưa cao

Báo cáo của các tỉnh, thành cho thấy, chỉ có 33,8% số trường và 80% số tỉnh trong cả nước thực hiện được việc khám sức khỏe định kỳ cho học sinh. Tỷ lệ khám sức khoẻ định kỳ trung bình trên cả nước cho học sinh các cấp đạt 63,6%, mầm non đạt 82,5%, tiểu học đạt 58,90%, THCS đạt 56,1%, THPT đạt 48,5%; chỉ có 51% tỉnh có phân loại sức khoẻ học sinh.

Đánh giá về chất lượng khám định kỳ, TS. Trương Đình Bắc cho biết, chất lượng chưa cao, chưa giúp ích nhiều cho công tác chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ cho học sinh. Đặc biệt là vấn đề quản lý, phân loại sức khỏe để có hướng dẫn kịp thời cho học sinh có các chế độ học tập, rèn luyện phù hợp.

Cục Y tế Dự phòng đã phối hợp với các Viện và các tỉnh, thành mở các lớp tập huấn nâng cao năng lực chuyên môn cho cán bộ làm công tác y tế trường học. Nhiều tỉnh đã mở được các lớp tập huấn cho cán bộ y tế trường học chuyên trách, giáo viên kiêm nhiệm hoặc các cán bộ hợp đồng làm công tác y tế tại các trường học. "Song số cán bộ làm công tác y tế trong các trường học tại các tỉnh được tập huấn, đào tạo chưa nhiều do ngân sách dành cho công tác y tế trường học rất ít", TS. Trương Đình Bắc cho biết.

 

Mở đường cho y tế trường học

Đánh giá về công tác y tế trong trường học, TS. Trương Đình Bắc cho biết hiện đang gặp nhiều khó khăn. Thông tư liên tịch số 03 của Bộ Y tế - Bộ GD&ĐT yêu cầu mỗi trường cần có một phòng y tế có diện tích từ 12 - 20m2 được trang bị dụng cụ y tế tối thiểu cho hoạt động y tế trường học. Nhưng tỷ lệ các trường có phòng y tế ở bậc THPT là 36,4%, bậc THCS 28,1%, tiểu học 28,8% và mẫu giáo 26,4%.

 

Nhiều tỉnh mới có khoảng 20% trường có phòng y tế đủ điều kiện. Khoảng 60% các trường có cán bộ làm công tác y tế, nhưng còn nhiều cán bộ kiêm nhiệm, trình độ không đồng đều, thiếu kiến thức chuyên môn nghiệp vụ về y tế trường học và chăm sóc sức khỏe học sinh. Tỉ lệ cán bộ làm công tác y tế tại các trường học có trình độ đại học (bác sĩ) chỉ 3,2%; trình độ trung cấp y chiếm 46,1%; còn lại là giáo viên kiêm nhiệm chiếm 50,7%.

Để phòng chống bệnh tật liên quan đến trường học, TS. Trương Đình Bắc cho rằng, cần phải tổ chức đào tạo, tập huấn cho cán bộ y tế dự phòng tỉnh, huyện, xã và đội ngũ cán bộ y tế trong trường học; cung cấp trang thiết bị và phương tiện máy móc phục vụ chuyên môn đặc biệt là tuyến huyện và xã. Chỉ đạo các tỉnh tăng cường giám sát các yếu tố vệ sinh trường học như: Bàn ghế, ánh sáng, tiếng ồn, điều kiện vệ sinh môi trường, an toàn thực phẩm; Phối hợp với các tổ chức, liên ngành triển khai mô hình phòng chống tật khúc xạ, cong vẹo cột sống, bệnh răng miệng tại các tỉnh và các hoạt động truyền thông thay đổi hành vi vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường... trong trường học.

 

Hà Dương (ghi)