Hà Nội
23°C / 22-25°C

Độc đáo, đặc sắc hội thi nấu cơm ở làng Thị Cấm

Chủ nhật, 16:17 29/01/2023 | Đời sống

GĐXH - Vào dịp đầu xuân, thành phố Hà Nội có hàng nghìn lễ hội khác nhau. Tuy nhiên, lễ hội làng Thị Cấm có một “chỗ đứng riêng” bởi những phong tục độc đáo. Trong đó, nổi bật nhất là hội thi nấu cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 1.

Làng Thị Cấm nay thuộc phường Xuân Phương, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội vào ngày mùng 8 tháng giêng hằng năm người dân đều tụ tập tại đình làng để chức hội thi nấu cơm nhằm tri ân tướng quân Phan Tây Nhạc, một vị tướng từ thời Hùng Vương có công giúp nước.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 2.

Tương truyền, vào đời Vua Hùng thứ 18, khi đất nước có nạn ngoại xâm, tướng quân Phan Tây Nhạc được Vua Hùng giao thống lĩnh quân binh đi đánh giặc. Tướng quân Phan Tây Nhạc lĩnh ý vua, nhận đủ quân số và gấp rút ngày đêm luyện rèn binh sĩ. Việc hành quân gấp gáp, nếu binh sĩ không được ăn đúng bữa thì khó có sức đuổi giặc. Ông nghĩ ra cách tổ chức thi nấu cơm có thưởng ngay trong quân ngũ để nhanh chóng ổn định đội quân hậu cần giỏi nấu nướng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 3.

Sau khi chiến thắng quân giặc, tướng quân Phan Tây Nhạc và phu nhân là bà Hoa Dung về sống ở mảnh đất Thị Cấm, dạy dân làng trồng rau, nuôi tằm, dệt vải. Sau khi qua đời, ông được nhân dân tôn thờ là Thành Hoàng làng. Để tưởng nhớ công ơn ông, người dân làng Thị Cấm mở hội vào ngày mùng 8 tháng Giêng Âm lịch hằng năm. Trong đó, độc đáo nhất là cuộc thi thổi cơm, tái hiện lại khung cảnh cuộc thi năm xưa của người tướng tài.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 4.

Hội thổi cơm thi có 3 phần chính là thi kéo lửa, thi chạy lấy nước và thi giã thóc thành gạo. Trước 11 giờ trưa, 4 đội thi phải hoàn tất những công việc chuẩn bị để bước vào cuộc tranh tài.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 5.

Phần thi kéo lửa là một trong những nội dung hấp dẫn nhất của hội thi. Mỗi đội cử ra 4 thanh niên khỏe mạnh. Dụng cụ bao gồm rơm nhóm lửa, đoạn tre đực già dùi sẵn những khe nhỏ và một que giang luồn vào khe đó đánh lửa.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 6.

Đúng 11 giờ trưa, trai làng cường tráng kéo lửa thi thổi cơm trong tiếng hò reo không ngớt của đông đảo bà con dân làng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 7.

Mồi lửa đầu tiên bén rơm cũng là lúc không khí trong sân đình làng náo nhiệt hơn bao giờ hết. Các đội mang lửa về bếp để chuẩn bị nấu cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 8.

Có lửa, nồi được bắc lên. Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo. 

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 9.

Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 10.

Gạo sau khi giã được chuyển sẩy, sàng, vo đãi sạch trắng tinh để chuẩn bị thổi cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 11.

Gạo đãi sạch, nước vừa kịp sôi, các thành viên trong đội mỗi người một việc, phối hợp nhịp nhàng. Từ khi có lửa đến lúc bỏ gạo vào nồi chỉ mất 10 phút.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 12.

Dân làng Thị Cấm tin rằng giáp nào giành chiến thắng trong cuộc thi thì năm ấy mọi người trong giáp đó sẽ ấm no, làm ăn thuận lợi. Chính vì vậy, cuộc thi diễn ra rất sôi động. Mọi người đều cố gắng hết sức để giáp mình giành chiến thắng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 13.

Để kéo dài thời gian cho cơm chín nục, người phụ trách nồi cơm đốt vun nhiều đống tro rơm buộc người chấm phải mất công tìm kiếm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 14.

Chỉ trong phút chốc, sân đình làng mịt mù khói trắng cay xè mắt.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 15.

Thời gian dành cho quá trình thi thổi cơm kéo dài khoảng gần một giờ đồng hồ. Sau đó, các cụ trong Ban tổ chức sẽ gõ trống và đi tìm các nồi cơm trong các đống tro than rơm trên sân đình.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 16.

Chính tay các cụ cao tuổi tự thu gom các nồi nấu cơm để mang vào đình chấm điểm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 17.

Các cụ trong ban Khánh tiết sẽ dâng mâm cơm của 4 đội vào cửa Thánh và chấm điểm nồi cơm giành giải nhất. Cơm đạt yêu cầu phải chín dẻo và trắng, không lẫn thóc, sạn, hạt cơm không bị sượng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 18.

Được biết, do những yếu tố đặc sắc, hiếm có của lễ hội, ngày 9/3/2021, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 827/QĐ-BVHTTDL công bố Lễ hội truyền thống - Hội thổi cơm thi Thị Cấm vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.

 

Việt Bắc
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Mùng 1 Tết Bính Ngọ 2026 rơi vào ngày mấy Dương lịch? Cần làm gì, tránh gì để cả năm thuận lợi?

Mùng 1 Tết Bính Ngọ 2026 rơi vào ngày mấy Dương lịch? Cần làm gì, tránh gì để cả năm thuận lợi?

Đời sống - 4 giờ trước

GĐXH - Mùng 1 Tết Nguyên đán là ngày mở đầu cho một năm mới theo lịch Âm, mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong đời sống văn hóa và tâm linh của người Việt.

Video: Những bất cập tại dự án tái định cư Bản Áng ở Thái Nguyên

Video: Những bất cập tại dự án tái định cư Bản Áng ở Thái Nguyên

Đời sống - 4 giờ trước

GĐXH - Hàng chục lượt xe tải chở đất ra vào công trường Khu tái định cư Bản Áng mỗi ngày khiến Quốc lộ 3 qua xã Thanh Thịnh, tỉnh Thái Nguyên mù bụi, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông và gây ô nhiễm môi trường ảnh hưởng đến sức khỏe người dân.

Dự báo những thay đổi trong tháng Chạp 2025 của các con giáp Sửu, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Hợi

Dự báo những thay đổi trong tháng Chạp 2025 của các con giáp Sửu, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Hợi

Đời sống - 6 giờ trước

GĐXH – Chuyên gia phong thủy Nguyễn Song Hà đã có dự báo về thay đổi mọi mặt của các con giáp Sửu, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Hợi dưới đây.

Ngày sinh Âm lịch của người kiếm tiền lặng lẽ nhưng rất chắc tay, âm thầm giàu có không ai biết

Ngày sinh Âm lịch của người kiếm tiền lặng lẽ nhưng rất chắc tay, âm thầm giàu có không ai biết

Đời sống - 9 giờ trước

GĐXH - Những ngày sinh Âm lịch dưới đây được cho là gắn liền với con đường kiếm tiền ổn định, sáng sủa và càng về sau càng dễ gặt hái thành quả.

Không làm gì sai vẫn gặp nạn: 3 con giáp dễ vướng thị phi nhất năm 2026

Không làm gì sai vẫn gặp nạn: 3 con giáp dễ vướng thị phi nhất năm 2026

Đời sống - 11 giờ trước

GĐXH - Theo tử vi, trong năm Bính Ngọ 2026, 3 con giáp dưới đây cần đặc biệt thận trọng trong lời ăn tiếng nói và các mối quan hệ xung quanh.

Điểm mới về đăng ký khai sinh cho trẻ sắp áp dụng, cha mẹ bắt buộc phải biết điều này

Điểm mới về đăng ký khai sinh cho trẻ sắp áp dụng, cha mẹ bắt buộc phải biết điều này

Đời sống - 12 giờ trước

GĐXH - Khai sinh là sự kiện hộ tịch xác định sự ra đời tồn tại của mỗi cá nhân. Việc đăng ký khai sinh, cấp giấy khai sinh có ý nghĩa pháp lý đầu tiên chứng minh nhân thân của công dân cá nhân từ khi sinh ra cho đến chết.

Điều hiếm gặp ở Tết Nguyên đán 2026: Mùng 1 và mùng 2 Tết thuộc 2 tiết khí khác nhau

Điều hiếm gặp ở Tết Nguyên đán 2026: Mùng 1 và mùng 2 Tết thuộc 2 tiết khí khác nhau

Đời sống - 13 giờ trước

GĐXH - Kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 không chỉ là dịp đoàn viên, vui xuân mà còn mang một điểm đặc biệt về mặt tiết khí.

Thái Nguyên: Ai chịu trách nhiệm khi xe tải tung bụi, đe dọa an toàn giao thông tại dự án TĐC Bản Áng?

Thái Nguyên: Ai chịu trách nhiệm khi xe tải tung bụi, đe dọa an toàn giao thông tại dự án TĐC Bản Áng?

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Mặc dù hồ sơ mời thầu quy định rõ trách nhiệm bảo vệ môi trường và đảm bảo an toàn giao thông, song thực tế tại dự án khu tái định cư Bản Áng, xã Thanh Thịnh, tỉnh Thái Nguyên cho thấy nhiều bất cập: xe chở đất chưa che chắn kín, bụi phát tán nghiêm trọng, nguy cơ tai nạn giao thông luôn rình rập, khiến dư luận lo ngại.

Từ 9/2 tới, một quy định mới chính thức có hiệu lực, giao dịch vàng miếng trái phép có thể bị “ăn phạt” lên đến 400 triệu đồng

Từ 9/2 tới, một quy định mới chính thức có hiệu lực, giao dịch vàng miếng trái phép có thể bị “ăn phạt” lên đến 400 triệu đồng

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Theo Nghị định số 340/2025/NĐ-CP, từ 9/2/2026, kinh doanh vàng miếng không phép có thể bị phạt mức cao nhất từ 300 - 400 triệu đồng và bị tịch thu vàng với hành vi vi phạm.

3 con giáp bước vào thời điểm ‘thiên thời địa lợi’ để bạn phát triển sự nghiệp và tài lộc

3 con giáp bước vào thời điểm ‘thiên thời địa lợi’ để bạn phát triển sự nghiệp và tài lộc

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH – Chuyên gia phong thủy Nguyễn Song Hà cho biết, đây là 3 con giáp gặp nhiều thuận lợi trong các phương diện những ngày cuối của tháng 1 dương lịch này. 3 con giáp bước vào thời điểm ‘thiên thời địa lợi’ để bạn phát triển sự nghiệp và tài lộc.

Top