Độc đáo, đặc sắc hội thi nấu cơm ở làng Thị Cấm
GĐXH - Vào dịp đầu xuân, thành phố Hà Nội có hàng nghìn lễ hội khác nhau. Tuy nhiên, lễ hội làng Thị Cấm có một “chỗ đứng riêng” bởi những phong tục độc đáo. Trong đó, nổi bật nhất là hội thi nấu cơm.

Làng Thị Cấm nay thuộc phường Xuân Phương, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội vào ngày mùng 8 tháng giêng hằng năm người dân đều tụ tập tại đình làng để chức hội thi nấu cơm nhằm tri ân tướng quân Phan Tây Nhạc, một vị tướng từ thời Hùng Vương có công giúp nước.

Tương truyền, vào đời Vua Hùng thứ 18, khi đất nước có nạn ngoại xâm, tướng quân Phan Tây Nhạc được Vua Hùng giao thống lĩnh quân binh đi đánh giặc. Tướng quân Phan Tây Nhạc lĩnh ý vua, nhận đủ quân số và gấp rút ngày đêm luyện rèn binh sĩ. Việc hành quân gấp gáp, nếu binh sĩ không được ăn đúng bữa thì khó có sức đuổi giặc. Ông nghĩ ra cách tổ chức thi nấu cơm có thưởng ngay trong quân ngũ để nhanh chóng ổn định đội quân hậu cần giỏi nấu nướng.

Sau khi chiến thắng quân giặc, tướng quân Phan Tây Nhạc và phu nhân là bà Hoa Dung về sống ở mảnh đất Thị Cấm, dạy dân làng trồng rau, nuôi tằm, dệt vải. Sau khi qua đời, ông được nhân dân tôn thờ là Thành Hoàng làng. Để tưởng nhớ công ơn ông, người dân làng Thị Cấm mở hội vào ngày mùng 8 tháng Giêng Âm lịch hằng năm. Trong đó, độc đáo nhất là cuộc thi thổi cơm, tái hiện lại khung cảnh cuộc thi năm xưa của người tướng tài.

Hội thổi cơm thi có 3 phần chính là thi kéo lửa, thi chạy lấy nước và thi giã thóc thành gạo. Trước 11 giờ trưa, 4 đội thi phải hoàn tất những công việc chuẩn bị để bước vào cuộc tranh tài.

Phần thi kéo lửa là một trong những nội dung hấp dẫn nhất của hội thi. Mỗi đội cử ra 4 thanh niên khỏe mạnh. Dụng cụ bao gồm rơm nhóm lửa, đoạn tre đực già dùi sẵn những khe nhỏ và một que giang luồn vào khe đó đánh lửa.

Đúng 11 giờ trưa, trai làng cường tráng kéo lửa thi thổi cơm trong tiếng hò reo không ngớt của đông đảo bà con dân làng.

Mồi lửa đầu tiên bén rơm cũng là lúc không khí trong sân đình làng náo nhiệt hơn bao giờ hết. Các đội mang lửa về bếp để chuẩn bị nấu cơm.

Có lửa, nồi được bắc lên. Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.

Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.

Gạo sau khi giã được chuyển sẩy, sàng, vo đãi sạch trắng tinh để chuẩn bị thổi cơm.

Gạo đãi sạch, nước vừa kịp sôi, các thành viên trong đội mỗi người một việc, phối hợp nhịp nhàng. Từ khi có lửa đến lúc bỏ gạo vào nồi chỉ mất 10 phút.

Dân làng Thị Cấm tin rằng giáp nào giành chiến thắng trong cuộc thi thì năm ấy mọi người trong giáp đó sẽ ấm no, làm ăn thuận lợi. Chính vì vậy, cuộc thi diễn ra rất sôi động. Mọi người đều cố gắng hết sức để giáp mình giành chiến thắng.

Để kéo dài thời gian cho cơm chín nục, người phụ trách nồi cơm đốt vun nhiều đống tro rơm buộc người chấm phải mất công tìm kiếm.

Chỉ trong phút chốc, sân đình làng mịt mù khói trắng cay xè mắt.

Thời gian dành cho quá trình thi thổi cơm kéo dài khoảng gần một giờ đồng hồ. Sau đó, các cụ trong Ban tổ chức sẽ gõ trống và đi tìm các nồi cơm trong các đống tro than rơm trên sân đình.

Chính tay các cụ cao tuổi tự thu gom các nồi nấu cơm để mang vào đình chấm điểm.

Các cụ trong ban Khánh tiết sẽ dâng mâm cơm của 4 đội vào cửa Thánh và chấm điểm nồi cơm giành giải nhất. Cơm đạt yêu cầu phải chín dẻo và trắng, không lẫn thóc, sạn, hạt cơm không bị sượng.

Được biết, do những yếu tố đặc sắc, hiếm có của lễ hội, ngày 9/3/2021, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 827/QĐ-BVHTTDL công bố Lễ hội truyền thống - Hội thổi cơm thi Thị Cấm vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.
Điểm mới xử lý vi phạm đăng ký thường trú, tạm trú sắp áp dụng, người dân nên biết
Đời sống - 3 giờ trướcGĐXH - Từ ngày 1/7/2026, Nghị định 56/2026/NQ-HĐND chính thức có hiệu lực trong đó quy định về các mức phạt vi phạm quy định về đăng ký và quản lý cư trú (đăng ký thường trú, đăng ký tạm trú).
Tháng sinh Âm lịch của người làm nhiều hơn nói, sau 35 tuổi sự nghiệp thăng hoa
Đời sống - 5 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi, những người sinh vào 3 tháng Âm lịch dưới đây thường có ý chí mạnh mẽ, đã đặt ra mục tiêu thì sẽ kiên trì theo đuổi đến cùng.
4 con giáp đầu tháng 7 dương lịch đón nhiều tài lộc, cơ hội phát triển
Đời sống - 5 giờ trướcGĐXH - Xem tử vi tuần mới, chuyên gia phong thủy Nguyễn Song Hà cho biết, 4 con giáp đầu tháng 7 dương lịch đón nhiều tài lộc, cơ hội phát triển.
Trời không phụ lòng người: 3 con giáp hiếu thảo nên phúc lộc ngày càng dày
Đời sống - 6 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi, 3 con giáp dưới đây nổi tiếng sống tình cảm, luôn nỗ lực vươn lên trong cuộc sống.
Điều kiện bắt buộc để người lao động được hưởng lương hưu từ 1/7/2026
Đời sống - 8 giờ trướcGĐXH - Để được nhận lương hưu hằng tháng, người lao động cần phải đáp ứng điều kiện cơ bản theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội và Bộ luật Lao động. Đó là những điều kiện gì?
Những chính sách mới nào có hiệu lực từ tháng 7/2026?
Đời sống - 1 ngày trướcGĐXH - Từ ngày 1/7/2026, hàng loạt chính sách mới có hiệu lực tác động trực tiếp đến đời sống của người dân. Dưới đây là những chính sách mới đáng chú ý mời bạn đọc tham khảo.
Tử vi chỉ ra giờ sinh của người lạc quan, càng về trung niên càng sung túc
Đời sống - 1 ngày trướcGĐXH - Theo quan niệm tử vi, những người sinh vào một số khung giờ đặc biệt thường sở hữu tinh thần kiên định, thái độ sống tích cực và khả năng vượt qua nghịch cảnh.
5 con giáp 'được lòng thiên hạ': Bạn bè đông, quý nhân nhiều
Đời sống - 1 ngày trướcGĐXH - Nhờ tính cách chân thành, biết đối nhân xử thế và luôn sẵn sàng giúp đỡ người khác, những con giáp dưới đây thường xây dựng được mạng lưới quan hệ bền vững.
Từ 1/7, lương hưu, trợ cấp tăng 8%, người hưởng chế độ được nhận ngày nào?
Đời sống - 1 ngày trướcGĐXH - Từ 1/7/2026, lương hưu, trợ cấp xã hội tăng 8% theo Nghị định số 162/2026/NĐ-CP. Theo đó người hưởng chế độ được nhận ngày nào?
13 đối tượng được ưu tiên mua nhà ở xã hội từ 1/7/2026 nếu đủ điều kiện này
Đời sống - 1 ngày trướcGĐXH - Nhà ở xã hội là loại hình nhà ở do Nhà nước hoặc các doanh nghiệp tư nhân đầu tư xây dựng. Không phải ai cũng được mua loại nhà này, người mua cần thuộc các nhóm đối tượng ưu tiên và phải đáp ứng các điều kiện theo quy định.
Tháng sinh Âm lịch của người làm nhiều hơn nói, sau 35 tuổi sự nghiệp thăng hoa
Đời sốngGĐXH - Theo tử vi, những người sinh vào 3 tháng Âm lịch dưới đây thường có ý chí mạnh mẽ, đã đặt ra mục tiêu thì sẽ kiên trì theo đuổi đến cùng.