Hà Nội
23°C / 22-25°C

Độc đáo, đặc sắc hội thi nấu cơm ở làng Thị Cấm

Chủ nhật, 16:17 29/01/2023 | Đời sống

GĐXH - Vào dịp đầu xuân, thành phố Hà Nội có hàng nghìn lễ hội khác nhau. Tuy nhiên, lễ hội làng Thị Cấm có một “chỗ đứng riêng” bởi những phong tục độc đáo. Trong đó, nổi bật nhất là hội thi nấu cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 1.

Làng Thị Cấm nay thuộc phường Xuân Phương, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội vào ngày mùng 8 tháng giêng hằng năm người dân đều tụ tập tại đình làng để chức hội thi nấu cơm nhằm tri ân tướng quân Phan Tây Nhạc, một vị tướng từ thời Hùng Vương có công giúp nước.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 2.

Tương truyền, vào đời Vua Hùng thứ 18, khi đất nước có nạn ngoại xâm, tướng quân Phan Tây Nhạc được Vua Hùng giao thống lĩnh quân binh đi đánh giặc. Tướng quân Phan Tây Nhạc lĩnh ý vua, nhận đủ quân số và gấp rút ngày đêm luyện rèn binh sĩ. Việc hành quân gấp gáp, nếu binh sĩ không được ăn đúng bữa thì khó có sức đuổi giặc. Ông nghĩ ra cách tổ chức thi nấu cơm có thưởng ngay trong quân ngũ để nhanh chóng ổn định đội quân hậu cần giỏi nấu nướng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 3.

Sau khi chiến thắng quân giặc, tướng quân Phan Tây Nhạc và phu nhân là bà Hoa Dung về sống ở mảnh đất Thị Cấm, dạy dân làng trồng rau, nuôi tằm, dệt vải. Sau khi qua đời, ông được nhân dân tôn thờ là Thành Hoàng làng. Để tưởng nhớ công ơn ông, người dân làng Thị Cấm mở hội vào ngày mùng 8 tháng Giêng Âm lịch hằng năm. Trong đó, độc đáo nhất là cuộc thi thổi cơm, tái hiện lại khung cảnh cuộc thi năm xưa của người tướng tài.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 4.

Hội thổi cơm thi có 3 phần chính là thi kéo lửa, thi chạy lấy nước và thi giã thóc thành gạo. Trước 11 giờ trưa, 4 đội thi phải hoàn tất những công việc chuẩn bị để bước vào cuộc tranh tài.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 5.

Phần thi kéo lửa là một trong những nội dung hấp dẫn nhất của hội thi. Mỗi đội cử ra 4 thanh niên khỏe mạnh. Dụng cụ bao gồm rơm nhóm lửa, đoạn tre đực già dùi sẵn những khe nhỏ và một que giang luồn vào khe đó đánh lửa.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 6.

Đúng 11 giờ trưa, trai làng cường tráng kéo lửa thi thổi cơm trong tiếng hò reo không ngớt của đông đảo bà con dân làng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 7.

Mồi lửa đầu tiên bén rơm cũng là lúc không khí trong sân đình làng náo nhiệt hơn bao giờ hết. Các đội mang lửa về bếp để chuẩn bị nấu cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 8.

Có lửa, nồi được bắc lên. Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo. 

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 9.

Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 10.

Gạo sau khi giã được chuyển sẩy, sàng, vo đãi sạch trắng tinh để chuẩn bị thổi cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 11.

Gạo đãi sạch, nước vừa kịp sôi, các thành viên trong đội mỗi người một việc, phối hợp nhịp nhàng. Từ khi có lửa đến lúc bỏ gạo vào nồi chỉ mất 10 phút.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 12.

Dân làng Thị Cấm tin rằng giáp nào giành chiến thắng trong cuộc thi thì năm ấy mọi người trong giáp đó sẽ ấm no, làm ăn thuận lợi. Chính vì vậy, cuộc thi diễn ra rất sôi động. Mọi người đều cố gắng hết sức để giáp mình giành chiến thắng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 13.

Để kéo dài thời gian cho cơm chín nục, người phụ trách nồi cơm đốt vun nhiều đống tro rơm buộc người chấm phải mất công tìm kiếm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 14.

Chỉ trong phút chốc, sân đình làng mịt mù khói trắng cay xè mắt.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 15.

Thời gian dành cho quá trình thi thổi cơm kéo dài khoảng gần một giờ đồng hồ. Sau đó, các cụ trong Ban tổ chức sẽ gõ trống và đi tìm các nồi cơm trong các đống tro than rơm trên sân đình.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 16.

Chính tay các cụ cao tuổi tự thu gom các nồi nấu cơm để mang vào đình chấm điểm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 17.

Các cụ trong ban Khánh tiết sẽ dâng mâm cơm của 4 đội vào cửa Thánh và chấm điểm nồi cơm giành giải nhất. Cơm đạt yêu cầu phải chín dẻo và trắng, không lẫn thóc, sạn, hạt cơm không bị sượng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 18.

Được biết, do những yếu tố đặc sắc, hiếm có của lễ hội, ngày 9/3/2021, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 827/QĐ-BVHTTDL công bố Lễ hội truyền thống - Hội thổi cơm thi Thị Cấm vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.

 

Việt Bắc
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Công nhận làng nghề chè Shan tuyết Bằng Phúc, 'báu vật xanh' giữa đại ngàn Thái Nguyên

Công nhận làng nghề chè Shan tuyết Bằng Phúc, 'báu vật xanh' giữa đại ngàn Thái Nguyên

Đời sống - 1 giờ trước

GĐXH - Giữa những triền núi cao xanh thẳm, nơi hàng trăm cây chè cổ thụ vươn mình trong mây sương, làng nghề chè Shan tuyết Bằng Phúc, xã Đồng Phúc chính thức được công nhận, đánh dấu bước chuyển mình quan trọng trong hành trình gìn giữ và phát huy “báu vật” thiên nhiên của Thái Nguyên.

Hà Nội: Dự án chung cư đắp chiếu, "đất vàng" phường Thanh Xuân biến tướng thành tổ hợp thể thao và bãi xe trái phép

Hà Nội: Dự án chung cư đắp chiếu, "đất vàng" phường Thanh Xuân biến tướng thành tổ hợp thể thao và bãi xe trái phép

Đời sống - 2 giờ trước

GĐXH - Sau nhiều năm "đắp chiếu", khu đất vàng số 63 Nguyễn Huy Tưởng hiện đang bị "xẻ thịt" không thương tiếc. Hàng nghìn mét vuông đất dự án đã biến tướng thành bãi xe lậu và cụm sân thể thao quy mô lớn...

Sắp bãi bỏ toàn bộ Nghị định 100 về xử phạt vi phạm giao thông

Sắp bãi bỏ toàn bộ Nghị định 100 về xử phạt vi phạm giao thông

Đời sống - 2 giờ trước

GĐXH - Từ ngày 15/5, Nghị định 100/2019/NĐ-CP về xử phạt vi phạm giao thông đường bộ và đường sắt sẽ chính thức được bãi bỏ.

Xe tải chở đất lật trúng ô tô con và xe máy tại Phú Thọ khiến 2 người tử vong tại chỗ

Xe tải chở đất lật trúng ô tô con và xe máy tại Phú Thọ khiến 2 người tử vong tại chỗ

Đời sống - 3 giờ trước

GĐXH - Sáng ngày 26/3, một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng đã xảy ra trên Quốc lộ 12B đoạn qua tỉnh Phú Thọ. Chiếc xe tải chở đất bất ngờ lật nghiêng, vùi lấp và đè nát một ô tô con cùng một xe máy đi ngược chiều khiến hai nạn nhân tử vong thương tâm.

Ai là cao thủ nói dối trong 12 con giáp?

Ai là cao thủ nói dối trong 12 con giáp?

Đời sống - 9 giờ trước

GĐXH - Có những con giáp được đánh giá là rất giỏi ứng biến bằng lời nói, thậm chí đôi khi sử dụng lời nói dối để đạt được mục đích hoặc giữ hòa khí.

3 khung giờ sinh Âm lịch mang theo phúc khí: Trẻ lớn lên bình an, cuộc đời suôn sẻ hơn người

3 khung giờ sinh Âm lịch mang theo phúc khí: Trẻ lớn lên bình an, cuộc đời suôn sẻ hơn người

Đời sống - 10 giờ trước

GĐXH - Nhiều quan niệm phương Đông cho rằng giờ sinh Âm lịch có thể ảnh hưởng nhất định đến vận mệnh của một đứa trẻ.

Vòng đeo tay trừ tà để bảo vệ năng lượng, thu hút may mắn

Vòng đeo tay trừ tà để bảo vệ năng lượng, thu hút may mắn

Đời sống - 10 giờ trước

GĐXH - Vòng đeo tay trừ tà là một trong những vật phẩm được sử dụng khá phổ biến. Tùy vào chất liệu, linh vật hoặc ý nghĩa phong thủy, mỗi loại vòng đeo tay trừ tà lại mang những đặc điểm và công dụng riêng phù hợp với từng mục đích sử dụng.

Top hộ chiếu (passport) quyền lực nhất thế giới 2026 – Việt Nam thứ hạng bao nhiêu?

Top hộ chiếu (passport) quyền lực nhất thế giới 2026 – Việt Nam thứ hạng bao nhiêu?

Đời sống - 11 giờ trước

GĐXH - Top 10 hộ chiếu (passport) quyền lực nhất thế giới năm 2026 đã được Henley Passport Index công bố. Trong đó Việt Nam đứng thứ hạng thứ 84 thế giới.

Vị trí nốt ruồi 'đại phú đại quý': Ai sở hữu tiền vào như nước, cả đời không lo thiếu thốn

Vị trí nốt ruồi 'đại phú đại quý': Ai sở hữu tiền vào như nước, cả đời không lo thiếu thốn

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Theo nhân tướng học, vị trí nốt ruồi có thể phần nào phản ánh vận mệnh, tài lộc và con đường sự nghiệp của mỗi người.

Bé trai bị bỏ rơi lúc rạng sáng kèm lời nhắn xin nuôi giúp

Bé trai bị bỏ rơi lúc rạng sáng kèm lời nhắn xin nuôi giúp

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Sáng 25/3, UBND xã Hưng Nguyên (Nghệ An) cho biết, đang phát thông báo tìm thân nhân cho một bé trai sơ sinh bị bỏ rơi trên địa bàn.

Top