Độc đáo, đặc sắc hội thi nấu cơm ở làng Thị Cấm
GĐXH - Vào dịp đầu xuân, thành phố Hà Nội có hàng nghìn lễ hội khác nhau. Tuy nhiên, lễ hội làng Thị Cấm có một “chỗ đứng riêng” bởi những phong tục độc đáo. Trong đó, nổi bật nhất là hội thi nấu cơm.

Làng Thị Cấm nay thuộc phường Xuân Phương, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội vào ngày mùng 8 tháng giêng hằng năm người dân đều tụ tập tại đình làng để chức hội thi nấu cơm nhằm tri ân tướng quân Phan Tây Nhạc, một vị tướng từ thời Hùng Vương có công giúp nước.

Tương truyền, vào đời Vua Hùng thứ 18, khi đất nước có nạn ngoại xâm, tướng quân Phan Tây Nhạc được Vua Hùng giao thống lĩnh quân binh đi đánh giặc. Tướng quân Phan Tây Nhạc lĩnh ý vua, nhận đủ quân số và gấp rút ngày đêm luyện rèn binh sĩ. Việc hành quân gấp gáp, nếu binh sĩ không được ăn đúng bữa thì khó có sức đuổi giặc. Ông nghĩ ra cách tổ chức thi nấu cơm có thưởng ngay trong quân ngũ để nhanh chóng ổn định đội quân hậu cần giỏi nấu nướng.

Sau khi chiến thắng quân giặc, tướng quân Phan Tây Nhạc và phu nhân là bà Hoa Dung về sống ở mảnh đất Thị Cấm, dạy dân làng trồng rau, nuôi tằm, dệt vải. Sau khi qua đời, ông được nhân dân tôn thờ là Thành Hoàng làng. Để tưởng nhớ công ơn ông, người dân làng Thị Cấm mở hội vào ngày mùng 8 tháng Giêng Âm lịch hằng năm. Trong đó, độc đáo nhất là cuộc thi thổi cơm, tái hiện lại khung cảnh cuộc thi năm xưa của người tướng tài.

Hội thổi cơm thi có 3 phần chính là thi kéo lửa, thi chạy lấy nước và thi giã thóc thành gạo. Trước 11 giờ trưa, 4 đội thi phải hoàn tất những công việc chuẩn bị để bước vào cuộc tranh tài.

Phần thi kéo lửa là một trong những nội dung hấp dẫn nhất của hội thi. Mỗi đội cử ra 4 thanh niên khỏe mạnh. Dụng cụ bao gồm rơm nhóm lửa, đoạn tre đực già dùi sẵn những khe nhỏ và một que giang luồn vào khe đó đánh lửa.

Đúng 11 giờ trưa, trai làng cường tráng kéo lửa thi thổi cơm trong tiếng hò reo không ngớt của đông đảo bà con dân làng.

Mồi lửa đầu tiên bén rơm cũng là lúc không khí trong sân đình làng náo nhiệt hơn bao giờ hết. Các đội mang lửa về bếp để chuẩn bị nấu cơm.

Có lửa, nồi được bắc lên. Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.

Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.

Gạo sau khi giã được chuyển sẩy, sàng, vo đãi sạch trắng tinh để chuẩn bị thổi cơm.

Gạo đãi sạch, nước vừa kịp sôi, các thành viên trong đội mỗi người một việc, phối hợp nhịp nhàng. Từ khi có lửa đến lúc bỏ gạo vào nồi chỉ mất 10 phút.

Dân làng Thị Cấm tin rằng giáp nào giành chiến thắng trong cuộc thi thì năm ấy mọi người trong giáp đó sẽ ấm no, làm ăn thuận lợi. Chính vì vậy, cuộc thi diễn ra rất sôi động. Mọi người đều cố gắng hết sức để giáp mình giành chiến thắng.

Để kéo dài thời gian cho cơm chín nục, người phụ trách nồi cơm đốt vun nhiều đống tro rơm buộc người chấm phải mất công tìm kiếm.

Chỉ trong phút chốc, sân đình làng mịt mù khói trắng cay xè mắt.

Thời gian dành cho quá trình thi thổi cơm kéo dài khoảng gần một giờ đồng hồ. Sau đó, các cụ trong Ban tổ chức sẽ gõ trống và đi tìm các nồi cơm trong các đống tro than rơm trên sân đình.

Chính tay các cụ cao tuổi tự thu gom các nồi nấu cơm để mang vào đình chấm điểm.

Các cụ trong ban Khánh tiết sẽ dâng mâm cơm của 4 đội vào cửa Thánh và chấm điểm nồi cơm giành giải nhất. Cơm đạt yêu cầu phải chín dẻo và trắng, không lẫn thóc, sạn, hạt cơm không bị sượng.

Được biết, do những yếu tố đặc sắc, hiếm có của lễ hội, ngày 9/3/2021, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 827/QĐ-BVHTTDL công bố Lễ hội truyền thống - Hội thổi cơm thi Thị Cấm vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.
Đúng chuẩn 'mệnh sướng': 4 con giáp cả đời ít lo nghĩ, hậu vận viên mãn
Đời sống - 39 phút trướcGĐXH - Có những con giáp dường như được cuộc đời ưu ái hơn người khác. Họ không chỉ gặp nhiều may mắn trong công việc, tiền bạc mà còn có cuộc sống gia đình êm ấm, hậu vận đủ đầy.
4 trường hợp này được hoàn trả tiền đóng BHYT năm 2026, người dân cần biết để đảm bảo quyền lợi
Đời sống - 2 giờ trướcGĐXH - Theo quy định, người tham gia bảo hiểm y tế (BHYT) sẽ được hoàn trả tiền đã đóng trong một số trường hợp. Đó là những trường hợp nào?
Tháng sinh Âm lịch của người đi đâu cũng được quý, cuộc sống ít phiền não
Đời sống - 4 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi, những người sinh vào các tháng Âm lịch dưới đây thường được lòng mọi người, dễ gặp quý nhân giúp đỡ, cuộc sống nhờ đó cũng bình an, ít muộn phiền.
Vụ nữ sinh lớp 4 ở Cao Bằng bị đánh: Người mẹ dân tộc Nùng học hết lớp 7 mong con được bảo vệ
Đời sống - 18 giờ trướcGĐXH - UBND xã Yên Thổ (tỉnh Cao Bằng) xác định vụ nữ sinh lớp 4 bị nhiều bạn đánh tại điểm trường Nà Sài là vụ việc nghiêm trọng, ảnh hưởng đến tâm lý học sinh và dư luận xã hội. Trong khi địa phương định hướng giải quyết theo hướng hòa giải, gia đình nạn nhân cho rằng cần làm rõ đầy đủ tình trạng sức khỏe, tinh thần của cháu bé thay vì chỉ nói đến bồi thường.
Từ 1/7/2026, hàng triệu người có công với cách mạng được tăng mức trợ cấp ưu đãi
Đời sống - 18 giờ trướcGĐXH - Bộ Nội vụ đề xuất tăng mức chuẩn trợ cấp ưu đãi đối với người có công với cách mạng từ ngày 1/7/2026.
Từ 15/5, trốn đóng bảo hiểm y tế có thể bị phạt đến 70 triệu đồng
Đời sống - 23 giờ trướcGĐXH - Từ ngày 15/5, hành vi trốn đóng bảo hiểm y tế cho người lao động, người sử dụng lao động có thể bị phạt đến 70 triệu đồng theo Nghị định 90/2026/NĐ-CP.
Hà Nội: Cô gái trẻ tử vong thương tâm sau khi nhảy xuống sông Tô Lịch lúc rạng sáng
Đời sống - 23 giờ trướcGĐXH - Một cô gái 23 tuổi quê ở Đồng Tháp đã tử vong sau khi bất ngờ nhảy xuống sông Tô Lịch (đoạn qua phường Định Công, Hà Nội) vào rạng sáng nay (9/5).
Một số lực lượng Công an Hà Nội sắp được hỗ trợ thêm 5 triệu đồng/tháng?
Đời sống - 1 ngày trướcGĐXH - Hà Nội dự kiến hỗ trợ 5 triệu đồng/tháng đối với cán bộ, chiến sĩ thuộc Phòng Cảnh sát kinh tế, Phòng Cảnh sát giao thông... thuộc Công an Thành phố.
Tử vi cảnh báo 4 con giáp dễ rơi vào cảnh 'làm quần quật vẫn không dư dả'
Đời sống - 1 ngày trướcGĐXH - Theo tử vi, có những con giáp lúc nào cũng bận rộn, nỗ lực không ngừng nhưng kết quả đạt được lại không như kỳ vọng.
Số cuối ngày sinh Âm lịch nói lên phúc khí một đời: Càng về già càng sung túc
Đời sống - 1 ngày trướcGĐXH - Theo tử vi, những người có ngày sinh Âm lịch kết thúc bằng các số này thường được xem là mang nhiều phúc khí, càng lớn tuổi càng dễ hưởng cuộc sống đủ đầy, an yên.
Vụ nữ sinh lớp 4 ở Cao Bằng bị đánh: Người mẹ dân tộc Nùng học hết lớp 7 mong con được bảo vệ
Đời sốngGĐXH - UBND xã Yên Thổ (tỉnh Cao Bằng) xác định vụ nữ sinh lớp 4 bị nhiều bạn đánh tại điểm trường Nà Sài là vụ việc nghiêm trọng, ảnh hưởng đến tâm lý học sinh và dư luận xã hội. Trong khi địa phương định hướng giải quyết theo hướng hòa giải, gia đình nạn nhân cho rằng cần làm rõ đầy đủ tình trạng sức khỏe, tinh thần của cháu bé thay vì chỉ nói đến bồi thường.