Tags:
Độc đáo, đặc sắc hội thi nấu cơm ở làng Thị Cấm
GĐXH - Vào dịp đầu xuân, thành phố Hà Nội có hàng nghìn lễ hội khác nhau. Tuy nhiên, lễ hội làng Thị Cấm có một “chỗ đứng riêng” bởi những phong tục độc đáo. Trong đó, nổi bật nhất là hội thi nấu cơm.
Làng Thị Cấm nay thuộc phường Xuân Phương, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội vào ngày mùng 8 tháng giêng hằng năm người dân đều tụ tập tại đình làng để chức hội thi nấu cơm nhằm tri ân tướng quân Phan Tây Nhạc, một vị tướng từ thời Hùng Vương có công giúp nước.
Tương truyền, vào đời Vua Hùng thứ 18, khi đất nước có nạn ngoại xâm, tướng quân Phan Tây Nhạc được Vua Hùng giao thống lĩnh quân binh đi đánh giặc. Tướng quân Phan Tây Nhạc lĩnh ý vua, nhận đủ quân số và gấp rút ngày đêm luyện rèn binh sĩ. Việc hành quân gấp gáp, nếu binh sĩ không được ăn đúng bữa thì khó có sức đuổi giặc. Ông nghĩ ra cách tổ chức thi nấu cơm có thưởng ngay trong quân ngũ để nhanh chóng ổn định đội quân hậu cần giỏi nấu nướng.
Sau khi chiến thắng quân giặc, tướng quân Phan Tây Nhạc và phu nhân là bà Hoa Dung về sống ở mảnh đất Thị Cấm, dạy dân làng trồng rau, nuôi tằm, dệt vải. Sau khi qua đời, ông được nhân dân tôn thờ là Thành Hoàng làng. Để tưởng nhớ công ơn ông, người dân làng Thị Cấm mở hội vào ngày mùng 8 tháng Giêng Âm lịch hằng năm. Trong đó, độc đáo nhất là cuộc thi thổi cơm, tái hiện lại khung cảnh cuộc thi năm xưa của người tướng tài.
Hội thổi cơm thi có 3 phần chính là thi kéo lửa, thi chạy lấy nước và thi giã thóc thành gạo. Trước 11 giờ trưa, 4 đội thi phải hoàn tất những công việc chuẩn bị để bước vào cuộc tranh tài.
Phần thi kéo lửa là một trong những nội dung hấp dẫn nhất của hội thi. Mỗi đội cử ra 4 thanh niên khỏe mạnh. Dụng cụ bao gồm rơm nhóm lửa, đoạn tre đực già dùi sẵn những khe nhỏ và một que giang luồn vào khe đó đánh lửa.
Đúng 11 giờ trưa, trai làng cường tráng kéo lửa thi thổi cơm trong tiếng hò reo không ngớt của đông đảo bà con dân làng.
Mồi lửa đầu tiên bén rơm cũng là lúc không khí trong sân đình làng náo nhiệt hơn bao giờ hết. Các đội mang lửa về bếp để chuẩn bị nấu cơm.
Có lửa, nồi được bắc lên. Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.
Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.
Gạo sau khi giã được chuyển sẩy, sàng, vo đãi sạch trắng tinh để chuẩn bị thổi cơm.
Gạo đãi sạch, nước vừa kịp sôi, các thành viên trong đội mỗi người một việc, phối hợp nhịp nhàng. Từ khi có lửa đến lúc bỏ gạo vào nồi chỉ mất 10 phút.
Dân làng Thị Cấm tin rằng giáp nào giành chiến thắng trong cuộc thi thì năm ấy mọi người trong giáp đó sẽ ấm no, làm ăn thuận lợi. Chính vì vậy, cuộc thi diễn ra rất sôi động. Mọi người đều cố gắng hết sức để giáp mình giành chiến thắng.
Để kéo dài thời gian cho cơm chín nục, người phụ trách nồi cơm đốt vun nhiều đống tro rơm buộc người chấm phải mất công tìm kiếm.
Chỉ trong phút chốc, sân đình làng mịt mù khói trắng cay xè mắt.
Thời gian dành cho quá trình thi thổi cơm kéo dài khoảng gần một giờ đồng hồ. Sau đó, các cụ trong Ban tổ chức sẽ gõ trống và đi tìm các nồi cơm trong các đống tro than rơm trên sân đình.
Chính tay các cụ cao tuổi tự thu gom các nồi nấu cơm để mang vào đình chấm điểm.
Các cụ trong ban Khánh tiết sẽ dâng mâm cơm của 4 đội vào cửa Thánh và chấm điểm nồi cơm giành giải nhất. Cơm đạt yêu cầu phải chín dẻo và trắng, không lẫn thóc, sạn, hạt cơm không bị sượng.
Được biết, do những yếu tố đặc sắc, hiếm có của lễ hội, ngày 9/3/2021, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 827/QĐ-BVHTTDL công bố Lễ hội truyền thống - Hội thổi cơm thi Thị Cấm vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Tin liên quan
Cảnh tất bật tại làng hoa Ninh Phúc ở Ninh Bình những ngày cận Tết Nguyên đán
Đời sống - 6 giờ trướcGĐXH - Những ngày giáp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, những hộ trồng hoa truyền thống ở Ninh Phúc, phường Đông Hoa Lư, Ninh Bình đang tất bật, rộn ràng đón khách thập phương đến tham quan, lựa chọn, mua sắm những loại cây đẹp nhất để trang trí.
Khoảnh khắc xe tải mất lái, đánh võng né hàng loạt phương tiện trước khi đâm vách núi ở Phú Thọ
Đời sống - 9 giờ trướcGĐXH - Chiếc xe tải trong lúc di chuyển trên Quốc lộ 6, đoạn qua khu vực đèo Đá Trắng (tỉnh Phú Thọ) thì bất ngờ mất lái. Tài xế sau đó đã liên tục đánh lái để tránh vực sâu và các xe ngược chiều. Chiếc xe chỉ dừng lại khi đâm vào vách núi rồi lật nghiêng.
Quy định mới nhất về mức phạt điều khiển ô tô, xe máy đi ngược chiều năm 2026
Đời sống - 9 giờ trướcGĐXH - Theo quy định của Nghị định 168/2024/NĐ-CP, trường hợp ô tô, xe máy đi ngược chiều có thể bị phạt rất nặng và bị trừ điểm giấy phép lái xe. Dưới đây là quy định cụ thể.
Danh mục 35 bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội từ 15/2/2026, người lao động cần biết
Đời sống - 11 giờ trướcGĐXH - Dưới đây là danh mục 35 bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội từ 15/2/2026 theo Thông tư 60/2025/TT-BYT.
Ngày sinh Âm lịch 'vượng số': Cả đời ít sóng gió, sống an nhàn hơn người
Đời sống - 13 giờ trướcGĐXH - Theo quan niệm tử vi phương Đông, những người sinh vào các ngày Âm lịch này có số mệnh hanh thông, ít va vấp, cuộc đời hiếm khi phải đối mặt với biến cố lớn.
Vì sao đến Tết Nguyên đán Quý Sửu 2033 ngày 30 tháng Chạp mới xuất hiện trở lại?
Đời sống - 15 giờ trướcGĐXH - Từ Tết Nguyên đán Ất Tỵ năm 2025, người Việt không còn đón ngày 30, hiện tượng này kéo dài trong nhiều năm, khiến Giao thừa rơi vào đêm 29 Tết.
Qua giao thừa là đổi vận: 3 con giáp trúng vận đỏ, lộc lá bủa vây
Đời sống - 18 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi học phương Đông, thời khắc giao thừa là lúc vận khí chuyển mình mạnh mẽ nhất, 3 con giáp dưới đây được dự báo lộc lá dồi dào.
Tin sáng 1/2: Đón đợt không khí lạnh, Bắc Bộ có nơi dưới 10 độ; 16 địa phương chốt môn thi thứ ba vào lớp 10
Đời sống - 18 giờ trướcGĐXH - Ảnh hưởng của đợt không khí lạnh, từ ngày 1/2 Bắc Bộ thấp nhất 13–16 độ, vùng núi cao có nơi dưới 10 độ.
"Cháy vé" nhiều đường bay Tết từ TPHCM đi miền Trung, miền Bắc
Đời sống - 1 ngày trướcNhiều đường bay từ TPHCM đi các địa phương miền Trung và miền Bắc ghi nhận tình trạng cháy vé, trong khi chiều ngược lại phải khai thác chuyến bay rỗng.
Tin mới nhất về đợt gió mùa Đông Bắc khiến một số nơi xuống dưới 8 độ
Đời sống - 1 ngày trướcGĐXH - Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, hiện nay (31/01), không khí lạnh đã ảnh hưởng đến hầu hết khu vực Đông Bắc Bộ.
Càng gần Rằm tháng Chạp, 3 con giáp này càng đón nhiều tin vui tài chính
Đời sốngGĐXH - Khi năm cũ dần khép lại, vận trình tài chính của một số con giáp bắt đầu tăng tốc rõ rệt. Càng tiến sát Rằm tháng Chạp, những con giáp này càng dễ đón tin vui về tiền bạc.
