Hà Nội
23°C / 22-25°C

Độc đáo, đặc sắc hội thi nấu cơm ở làng Thị Cấm

Chủ nhật, 16:17 29/01/2023 | Đời sống

GĐXH - Vào dịp đầu xuân, thành phố Hà Nội có hàng nghìn lễ hội khác nhau. Tuy nhiên, lễ hội làng Thị Cấm có một “chỗ đứng riêng” bởi những phong tục độc đáo. Trong đó, nổi bật nhất là hội thi nấu cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 1.

Làng Thị Cấm nay thuộc phường Xuân Phương, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội vào ngày mùng 8 tháng giêng hằng năm người dân đều tụ tập tại đình làng để chức hội thi nấu cơm nhằm tri ân tướng quân Phan Tây Nhạc, một vị tướng từ thời Hùng Vương có công giúp nước.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 2.

Tương truyền, vào đời Vua Hùng thứ 18, khi đất nước có nạn ngoại xâm, tướng quân Phan Tây Nhạc được Vua Hùng giao thống lĩnh quân binh đi đánh giặc. Tướng quân Phan Tây Nhạc lĩnh ý vua, nhận đủ quân số và gấp rút ngày đêm luyện rèn binh sĩ. Việc hành quân gấp gáp, nếu binh sĩ không được ăn đúng bữa thì khó có sức đuổi giặc. Ông nghĩ ra cách tổ chức thi nấu cơm có thưởng ngay trong quân ngũ để nhanh chóng ổn định đội quân hậu cần giỏi nấu nướng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 3.

Sau khi chiến thắng quân giặc, tướng quân Phan Tây Nhạc và phu nhân là bà Hoa Dung về sống ở mảnh đất Thị Cấm, dạy dân làng trồng rau, nuôi tằm, dệt vải. Sau khi qua đời, ông được nhân dân tôn thờ là Thành Hoàng làng. Để tưởng nhớ công ơn ông, người dân làng Thị Cấm mở hội vào ngày mùng 8 tháng Giêng Âm lịch hằng năm. Trong đó, độc đáo nhất là cuộc thi thổi cơm, tái hiện lại khung cảnh cuộc thi năm xưa của người tướng tài.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 4.

Hội thổi cơm thi có 3 phần chính là thi kéo lửa, thi chạy lấy nước và thi giã thóc thành gạo. Trước 11 giờ trưa, 4 đội thi phải hoàn tất những công việc chuẩn bị để bước vào cuộc tranh tài.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 5.

Phần thi kéo lửa là một trong những nội dung hấp dẫn nhất của hội thi. Mỗi đội cử ra 4 thanh niên khỏe mạnh. Dụng cụ bao gồm rơm nhóm lửa, đoạn tre đực già dùi sẵn những khe nhỏ và một que giang luồn vào khe đó đánh lửa.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 6.

Đúng 11 giờ trưa, trai làng cường tráng kéo lửa thi thổi cơm trong tiếng hò reo không ngớt của đông đảo bà con dân làng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 7.

Mồi lửa đầu tiên bén rơm cũng là lúc không khí trong sân đình làng náo nhiệt hơn bao giờ hết. Các đội mang lửa về bếp để chuẩn bị nấu cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 8.

Có lửa, nồi được bắc lên. Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo. 

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 9.

Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 10.

Gạo sau khi giã được chuyển sẩy, sàng, vo đãi sạch trắng tinh để chuẩn bị thổi cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 11.

Gạo đãi sạch, nước vừa kịp sôi, các thành viên trong đội mỗi người một việc, phối hợp nhịp nhàng. Từ khi có lửa đến lúc bỏ gạo vào nồi chỉ mất 10 phút.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 12.

Dân làng Thị Cấm tin rằng giáp nào giành chiến thắng trong cuộc thi thì năm ấy mọi người trong giáp đó sẽ ấm no, làm ăn thuận lợi. Chính vì vậy, cuộc thi diễn ra rất sôi động. Mọi người đều cố gắng hết sức để giáp mình giành chiến thắng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 13.

Để kéo dài thời gian cho cơm chín nục, người phụ trách nồi cơm đốt vun nhiều đống tro rơm buộc người chấm phải mất công tìm kiếm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 14.

Chỉ trong phút chốc, sân đình làng mịt mù khói trắng cay xè mắt.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 15.

Thời gian dành cho quá trình thi thổi cơm kéo dài khoảng gần một giờ đồng hồ. Sau đó, các cụ trong Ban tổ chức sẽ gõ trống và đi tìm các nồi cơm trong các đống tro than rơm trên sân đình.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 16.

Chính tay các cụ cao tuổi tự thu gom các nồi nấu cơm để mang vào đình chấm điểm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 17.

Các cụ trong ban Khánh tiết sẽ dâng mâm cơm của 4 đội vào cửa Thánh và chấm điểm nồi cơm giành giải nhất. Cơm đạt yêu cầu phải chín dẻo và trắng, không lẫn thóc, sạn, hạt cơm không bị sượng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 18.

Được biết, do những yếu tố đặc sắc, hiếm có của lễ hội, ngày 9/3/2021, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 827/QĐ-BVHTTDL công bố Lễ hội truyền thống - Hội thổi cơm thi Thị Cấm vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.

 

Việt Bắc
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Sau Tết Nguyên đán 2026, người lao động sẽ được nghỉ thêm bao nhiêu dịp lễ lớn?

Sau Tết Nguyên đán 2026, người lao động sẽ được nghỉ thêm bao nhiêu dịp lễ lớn?

Đời sống - 6 giờ trước

GĐXH - Sau dịp nghỉ lễ dài Tết Nguyên đán 2026, người lao động sẽ được nghỉ thêm 3 dịp lễ lớn kéo dài nhiều ngày.

Tháng sinh ảnh hưởng đến sự nghiệp ra sao: Thống kê khoa học tiết lộ phát hiện bất ngờ

Tháng sinh ảnh hưởng đến sự nghiệp ra sao: Thống kê khoa học tiết lộ phát hiện bất ngờ

Đời sống - 8 giờ trước

GĐXH - Nhiều nghiên cứu khoa học cho thấy tháng sinh không chỉ đơn thuần là một mốc thời gian mà còn có thể liên quan đến sức khỏe, tính cách và thậm chí cả cơ hội thành công của mỗi người.

Mắc lỗi này, lái xe có thể bị trừ hết điểm giấy phép lái xe

Mắc lỗi này, lái xe có thể bị trừ hết điểm giấy phép lái xe

Đời sống - 13 giờ trước

GĐXH - Dưới đây là những hành vi vi phạm giao thông sẽ bị trừ điểm giấy phép lái xe theo Nghị định 168/2024-NĐ-CP.

Nếu thuộc những con giáp này, chuyện tình cảm năm 2026 khó còn bình yên

Nếu thuộc những con giáp này, chuyện tình cảm năm 2026 khó còn bình yên

Đời sống - 14 giờ trước

GĐXH - Năm Ngựa Lửa 2026 được xem là giai đoạn nhiều biến động trong chuyện tình cảm của 12 con giáp.

Không đủ điều kiện này, năm 2026 nhiều nhà trọ phải dừng hoạt động

Không đủ điều kiện này, năm 2026 nhiều nhà trọ phải dừng hoạt động

Đời sống - 14 giờ trước

GĐXH - Nhà ở riêng lẻ kết hợp sản xuất kinh doanh phải đáp ứng điều kiện an toàn gì về phòng cháy chữa cháy (PCCC)? Dưới đây là các quy định theo luật định mới nhất.

Người lao động lại sắp được nghỉ dài 7 ngày?

Người lao động lại sắp được nghỉ dài 7 ngày?

Đời sống - 16 giờ trước

GĐXH - Sắp tới, người lao động lại được nghỉ lễ Giỗ tổ Hùng Vương và ngày Chiến thắng 30/4, Quốc tế Lao động 1/5.

Thái Nguyên: Chờ một cú hích hạ tầng để bứt phá du lịch ven hồ Ba Bể

Thái Nguyên: Chờ một cú hích hạ tầng để bứt phá du lịch ven hồ Ba Bể

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Nằm ngay cửa hồ Ba Bể, thôn Bản Cám (xã Ba Bể, tỉnh Thái Nguyên) được thiên nhiên ưu đãi với cảnh quan sơn thủy hữu tình, đầy tiềm năng phát triển du lịch cộng đồng. Thế nhưng, phía sau bức tranh xanh ấy, xóm Đầu Đẳng vẫn chưa có điện lưới quốc gia, còn con đường bê tông dẫn vào thôn tuy đã được đầu tư nhưng hẹp, dốc cao, quanh co, đi lại khó khăn.

Ngôi chùa đẹp như 'tranh vẽ' ở Ninh Bình thu hút đông đảo người dân đến chiêm bái

Ngôi chùa đẹp như 'tranh vẽ' ở Ninh Bình thu hút đông đảo người dân đến chiêm bái

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Trong tiết xuân của ngày mùng 6 Tết, Chùa Cây Thị (xã Thanh Liêm, tỉnh Ninh Bình) đón đông đảo người dân và du khách thập phương về chiêm bái, cầu bình an, may mắn.

Không cần hộ chiếu (passport), năm 2026 công dân có thể dùng loại giấy tờ này để xuất nhập cảnh?

Không cần hộ chiếu (passport), năm 2026 công dân có thể dùng loại giấy tờ này để xuất nhập cảnh?

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Theo quy định, khi làm thủ tục xuất cảnh, nhập cảnh công dân bắt buộc phải xuất trình hộ chiếu hoặc giấy thông hành. Năm 2026, công dân có thể dùng loại giấy tờ nào thay thế hộ chiếu?

Tháng sinh Âm lịch của người quyết đoán: Số mệnh tôi luyện thành người dẫn đầu

Tháng sinh Âm lịch của người quyết đoán: Số mệnh tôi luyện thành người dẫn đầu

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Có những tháng sinh Âm lịch gắn với mẫu người bản lĩnh, dám nghĩ dám làm, càng đối diện nghịch cảnh càng thể hiện rõ sự dũng cảm và quyết đoán.

Top