Hà Nội
23°C / 22-25°C

Độc đáo, đặc sắc hội thi nấu cơm ở làng Thị Cấm

Chủ nhật, 16:17 29/01/2023 | Đời sống

GĐXH - Vào dịp đầu xuân, thành phố Hà Nội có hàng nghìn lễ hội khác nhau. Tuy nhiên, lễ hội làng Thị Cấm có một “chỗ đứng riêng” bởi những phong tục độc đáo. Trong đó, nổi bật nhất là hội thi nấu cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 1.

Làng Thị Cấm nay thuộc phường Xuân Phương, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội vào ngày mùng 8 tháng giêng hằng năm người dân đều tụ tập tại đình làng để chức hội thi nấu cơm nhằm tri ân tướng quân Phan Tây Nhạc, một vị tướng từ thời Hùng Vương có công giúp nước.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 2.

Tương truyền, vào đời Vua Hùng thứ 18, khi đất nước có nạn ngoại xâm, tướng quân Phan Tây Nhạc được Vua Hùng giao thống lĩnh quân binh đi đánh giặc. Tướng quân Phan Tây Nhạc lĩnh ý vua, nhận đủ quân số và gấp rút ngày đêm luyện rèn binh sĩ. Việc hành quân gấp gáp, nếu binh sĩ không được ăn đúng bữa thì khó có sức đuổi giặc. Ông nghĩ ra cách tổ chức thi nấu cơm có thưởng ngay trong quân ngũ để nhanh chóng ổn định đội quân hậu cần giỏi nấu nướng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 3.

Sau khi chiến thắng quân giặc, tướng quân Phan Tây Nhạc và phu nhân là bà Hoa Dung về sống ở mảnh đất Thị Cấm, dạy dân làng trồng rau, nuôi tằm, dệt vải. Sau khi qua đời, ông được nhân dân tôn thờ là Thành Hoàng làng. Để tưởng nhớ công ơn ông, người dân làng Thị Cấm mở hội vào ngày mùng 8 tháng Giêng Âm lịch hằng năm. Trong đó, độc đáo nhất là cuộc thi thổi cơm, tái hiện lại khung cảnh cuộc thi năm xưa của người tướng tài.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 4.

Hội thổi cơm thi có 3 phần chính là thi kéo lửa, thi chạy lấy nước và thi giã thóc thành gạo. Trước 11 giờ trưa, 4 đội thi phải hoàn tất những công việc chuẩn bị để bước vào cuộc tranh tài.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 5.

Phần thi kéo lửa là một trong những nội dung hấp dẫn nhất của hội thi. Mỗi đội cử ra 4 thanh niên khỏe mạnh. Dụng cụ bao gồm rơm nhóm lửa, đoạn tre đực già dùi sẵn những khe nhỏ và một que giang luồn vào khe đó đánh lửa.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 6.

Đúng 11 giờ trưa, trai làng cường tráng kéo lửa thi thổi cơm trong tiếng hò reo không ngớt của đông đảo bà con dân làng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 7.

Mồi lửa đầu tiên bén rơm cũng là lúc không khí trong sân đình làng náo nhiệt hơn bao giờ hết. Các đội mang lửa về bếp để chuẩn bị nấu cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 8.

Có lửa, nồi được bắc lên. Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo. 

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 9.

Mỗi đội có 10 thành viên, nhóm đun nước, nhóm giã gạo, các thao tác phải thật nhanh và vô cùng khéo léo.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 10.

Gạo sau khi giã được chuyển sẩy, sàng, vo đãi sạch trắng tinh để chuẩn bị thổi cơm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 11.

Gạo đãi sạch, nước vừa kịp sôi, các thành viên trong đội mỗi người một việc, phối hợp nhịp nhàng. Từ khi có lửa đến lúc bỏ gạo vào nồi chỉ mất 10 phút.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 12.

Dân làng Thị Cấm tin rằng giáp nào giành chiến thắng trong cuộc thi thì năm ấy mọi người trong giáp đó sẽ ấm no, làm ăn thuận lợi. Chính vì vậy, cuộc thi diễn ra rất sôi động. Mọi người đều cố gắng hết sức để giáp mình giành chiến thắng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 13.

Để kéo dài thời gian cho cơm chín nục, người phụ trách nồi cơm đốt vun nhiều đống tro rơm buộc người chấm phải mất công tìm kiếm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 14.

Chỉ trong phút chốc, sân đình làng mịt mù khói trắng cay xè mắt.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 15.

Thời gian dành cho quá trình thi thổi cơm kéo dài khoảng gần một giờ đồng hồ. Sau đó, các cụ trong Ban tổ chức sẽ gõ trống và đi tìm các nồi cơm trong các đống tro than rơm trên sân đình.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 16.

Chính tay các cụ cao tuổi tự thu gom các nồi nấu cơm để mang vào đình chấm điểm.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 17.

Các cụ trong ban Khánh tiết sẽ dâng mâm cơm của 4 đội vào cửa Thánh và chấm điểm nồi cơm giành giải nhất. Cơm đạt yêu cầu phải chín dẻo và trắng, không lẫn thóc, sạn, hạt cơm không bị sượng.

Chuyện ít biết về hội làng Thị Cấm - Ảnh 18.

Được biết, do những yếu tố đặc sắc, hiếm có của lễ hội, ngày 9/3/2021, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 827/QĐ-BVHTTDL công bố Lễ hội truyền thống - Hội thổi cơm thi Thị Cấm vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.

 

Việt Bắc
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Sinh đúng 4 tháng Âm lịch này: Về già vừa giàu vừa hạnh phúc

Sinh đúng 4 tháng Âm lịch này: Về già vừa giàu vừa hạnh phúc

Đời sống - 58 phút trước

GĐXH - Theo quan niệm dân gian, có những người ngay từ khi sinh ra đã mang trong mình phúc khí đặc biệt, đặc biệt là người sinh vào 4 tháng Âm lịch dưới đây.

Đi đến đâu cũng nhanh chóng hòa nhập: 4 con giáp có EQ cao bẩm sinh

Đi đến đâu cũng nhanh chóng hòa nhập: 4 con giáp có EQ cao bẩm sinh

Đời sống - 4 giờ trước

GĐXH - Có những con giáp càng trưởng thành càng trở nên linh hoạt, khéo léo, nhanh chóng hòa nhập, xây dựng quan hệ và nắm bắt cơ hội.

Hà Nội: Cháy nhà dân tại xã Quốc Oai lúc rạng sáng khiến một người tử vong

Hà Nội: Cháy nhà dân tại xã Quốc Oai lúc rạng sáng khiến một người tử vong

Đời sống - 4 giờ trước

GĐXH - Một vụ cháy nhà dân vừa xảy ra vào rạng sáng nay (15/5) tại xã Quốc Oai (TP. Hà Nội). Dù lực lượng Cảnh sát PCCC&CNCH đã khẩn trương dập tắt ngọn lửa chỉ sau 25 phút, nhưng vụ việc vẫn để lại hậu quả đau xót khi phát hiện một nạn nhân tử vong.

Từ hôm nay (15/5), lãnh đạo để nhân viên uống rượu bia tại nơi làm việc có thể bị phạt đến 5.000.000 đồng

Từ hôm nay (15/5), lãnh đạo để nhân viên uống rượu bia tại nơi làm việc có thể bị phạt đến 5.000.000 đồng

Đời sống - 7 giờ trước

GĐXH - Theo Nghị định 90/2026/NĐ-CP, từ ngày 15/5/2026, người đứng đầu cơ quan, tổ chức vi phạm quy định phòng, chống tác hại của rượu, bia có thể bị phạt đến 5.000.000 triệu đồng.

Hà Nội: Nghẹt thở vì khói bụi từ tổ hợp trạm trộn bê tông 'lậu' trên đất nông nghiệp ở Vĩnh Thanh

Hà Nội: Nghẹt thở vì khói bụi từ tổ hợp trạm trộn bê tông 'lậu' trên đất nông nghiệp ở Vĩnh Thanh

Đời sống - 19 giờ trước

GĐXH - Dù UBND xã Vĩnh Thanh (TP Hà Nội) đã ra văn bản yêu cầu tự tháo dỡ và di dời trước ngày 31/12/2025, tuy nhiên các trạm trộn bê tông và áp phan "lậu" tại thôn Phương Trạch vẫn ngang nhiên hoạt động ngày đêm. Tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng kéo dài không chỉ làm đảo lộn cuộc sống mà còn bòn rút sức khỏe của hàng trăm hộ dân.

Chiến dịch “Tôi yêu Tổ quốc tôi” 2026 với loạt hoạt động quy mô toàn quốc

Chiến dịch “Tôi yêu Tổ quốc tôi” 2026 với loạt hoạt động quy mô toàn quốc

Đời sống - 20 giờ trước

GĐXH – Ngày 14/5, Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam tổ chức họp báo thông tin về Hành trình và Chiến dịch truyền thông “Tôi yêu Tổ quốc tôi” năm 2026. Hành trình diễn ra quy mô toàn quốc với nhiều hoạt động nổi bật hướng tới 70 năm Ngày truyền thống Hội.

Cận cảnh những 'pháo đài' kinh doanh chây ì trên đất dự án bị thu hồi tại KĐT Nam Trung Yên

Cận cảnh những 'pháo đài' kinh doanh chây ì trên đất dự án bị thu hồi tại KĐT Nam Trung Yên

Đời sống - 21 giờ trước

GĐXH - Dù UBND TP Hà Nội đã có quyết định thu hồi, Trung tâm Phát triển quỹ đất liên tục ra thông báo di dời và thực hiện rào tôn bảo vệ, nhưng tại các ô đất “vàng” thuộc Khu đô thị Nam Trung Yên, nhiều gara ô tô, bãi xe vẫn ngang nhiên hoạt động.

Hàng triệu hộ dân ở Hà Nội nhận tin vui, được hỗ trợ tối đa 20 triệu khi chuyển từ xe xăng sang xe máy điện

Hàng triệu hộ dân ở Hà Nội nhận tin vui, được hỗ trợ tối đa 20 triệu khi chuyển từ xe xăng sang xe máy điện

Đời sống - 23 giờ trước

GĐXH - Theo Dự thảo Nghị quyết của HĐND TP Hà Nội, cá nhân thuộc hộ nghèo được hỗ trợ đến 20 triệu đồng khi chuyển từ xe xăng sang xe máy điện.

Ninh Bình: Loạt công trình 'mọc lên' tại nhà máy gạch Điền Xá khiến người dân bất an

Ninh Bình: Loạt công trình 'mọc lên' tại nhà máy gạch Điền Xá khiến người dân bất an

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Nhà máy gạch Điền Xá tại phường Vị Khê, tỉnh Ninh Bình đang được xây dựng quy mô lớn sát khu dân cư và ven sông Châu Thành khiến nhiều người dân lo ngại nguy cơ ô nhiễm môi trường. Đáng chú ý, chính quyền địa phương cho biết công trình đã bị đình chỉ để kiểm tra, xử lý do có dấu hiệu xây dựng chưa đúng quy định.

Từ ngày mai (15/5), nam hay nữ vi phạm quy định này có thể bị phạt đến 5 triệu đồng

Từ ngày mai (15/5), nam hay nữ vi phạm quy định này có thể bị phạt đến 5 triệu đồng

Đời sống - 1 ngày trước

GĐXH - Từ ngày 15/5/2026, Nghị định số 90/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế có hiệu lực. Trong đó có nội dung liên quan đến thuốc lá điện tử.

Top