Loại cá được WHO xếp vào nhóm 1 về nguy cơ gây ung thư: Người Việt cần cảnh giác!

Loại cá muối được WHO xếp vào nhóm 1 về nguy cơ gây ung thư: Cá muối

Theo Nhịp sống Việt, cá ướp muối, hay còn gọi là cá muối, là một hình thức bảo quản cá bằng cách ướp hoặc xát muối khô lên cá nhằm kéo dài thời gian sử dụng và tăng hương vị. Đây là món ăn có lịch sử lâu đời, được người Trung Quốc yêu thích. Tại nhiều vùng quê ở Việt Nam, cá muối cũng được sử dụng trong bữa ăn gia đình.

Theo Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) thuộc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), cá muối được xếp vào nhóm 1, tức nhóm có đủ bằng chứng về khả năng gây ung thư ở người. Đánh giá này ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ loại cá muối truyền thống này với ung thư vòm họng. Tuy nhiên, không nên hiểu rằng mọi loại cá ướp muối đều có mức nguy cơ giống nhau.

Theo Sức khỏe 24h, dược sĩ Hussain Abdeh, Giám đốc chuyên môn tại Medicine Direct (Anh), cho biết quá trình ướp muối nồng độ cao nhằm bảo quản cá có thể liên quan đến sự hình thành các hợp chất N-nitroso. Khi đi vào cơ thể, một số hợp chất thuộc nhóm này có khả năng gây tổn thương vật chất di truyền và góp phần vào quá trình hình thành ung thư.

Ngoài cá muối, 3 nhóm cá cần chú ý khi ăn

Cá sống

Các món gỏi cá sống được ưa chuộng ở Nhật Bản và nhiều quốc gia châu Á, trong đó có Việt Nam. Cá sống có thể giữ được hương vị đặc trưng, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ nhiễm ký sinh trùng, vi khuẩn hoặc các tác nhân gây bệnh nếu nguyên liệu và quy trình chế biến không bảo đảm an toàn.

Một số loại cá sống có thể chứa ký sinh trùng hoặc vi khuẩn gây bệnh. Nguy cơ cụ thể phụ thuộc vào loài cá, nguồn nguyên liệu, điều kiện bảo quản và cách chế biến. Vì vậy, cần lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, bảo đảm vệ sinh và tuân thủ các khuyến cáo an toàn thực phẩm.

Cá có hàm lượng thủy ngân cao

Theo Sohu (Trung Quốc), các loại cá lớn, sống lâu năm hoặc nằm ở vị trí cao trong chuỗi thức ăn thường có thể tích lũy nhiều thủy ngân hơn. Thủy ngân, đặc biệt là methylmercury, có thể tích tụ trong cơ thể cá và gây ảnh hưởng đến sức khỏe nếu con người phơi nhiễm quá mức trong thời gian dài.

Theo Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA), hàm lượng methylmercury khác nhau đáng kể giữa các loài cá. Một số loài cá săn mồi lớn như cá kiếm, cá mập và cá thu vua có hàm lượng thủy ngân cao, cần được hạn chế theo hướng dẫn dành cho từng nhóm đối tượng. Trẻ em và phụ nữ mang thai hoặc có thể mang thai cần đặc biệt lưu ý vì methylmercury có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của hệ thần kinh.

Cá hồi nuôi

Cá hồi là nguồn cung cấp protein và axit béo omega-3, trong đó có EPA và DHA, có lợi cho sức khỏe khi được sử dụng trong chế độ ăn cân đối. Tuy nhiên, chất lượng dinh dưỡng và mức độ tồn dư chất ô nhiễm có thể khác nhau tùy nguồn cá, môi trường nuôi và quy trình sản xuất.

Một số thông tin trên mạng cho rằng cá hồi nuôi chứa PCB cao gấp nhiều lần cá hồi tự nhiên hoặc khuyến cáo không nên ăn quá một bữa mỗi tháng. Tuy nhiên, không nên áp dụng những kết luận này cho toàn bộ cá hồi nuôi nếu chưa có dữ liệu đáng tin cậy về nguồn cá và mức độ ô nhiễm. Người tiêu dùng nên chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, được kiểm soát an toàn thực phẩm và duy trì chế độ ăn đa dạng.

Cách ăn cá muối an toàn, ngăn ngừa tế bào ung thư

Để hạn chế những rủi ro liên quan đến lượng muối cao và các hợp chất có thể hình thành trong quá trình chế biến, người tiêu dùng nên lưu ý một số nguyên tắc sau:

Hạn chế tần suất và khẩu phần: Không nên ăn cá muối thường xuyên hoặc dùng thay thế các loại cá tươi trong chế độ ăn hằng ngày. Trẻ em nên được ưu tiên chế độ ăn đa dạng, cân đối, phù hợp với độ tuổi.

Sơ chế đúng cách: Có thể ngâm, rửa cá muối trước khi chế biến để giảm một phần lượng muối dư thừa, tùy loại sản phẩm. Tuy nhiên, không nên cho rằng ngâm cá trong nước ấm hoặc nước gạo có thể loại bỏ hoàn toàn nitrit hay các hợp chất gây hại.

Ăn kèm rau xanh và trái cây: Bổ sung rau xanh, trái cây giàu vitamin C giúp đa dạng hóa nguồn dinh dưỡng. Tuy nhiên, không nên coi vitamin C là biện pháp có thể vô hiệu hóa nguy cơ ung thư từ việc ăn cá muối.

Chế biến an toàn: Tránh để cá cháy khét khi chiên hoặc nướng. Chế biến đúng cách giúp hạn chế một số chất có hại hình thành trong quá trình nấu nướng, nhưng không thể loại bỏ hoàn toàn các nguy cơ vốn có từ nguyên liệu hoặc cách bảo quản.

Đa dạng nguồn thực phẩm: Nên luân phiên các loại cá tươi và nguồn protein khác, ưu tiên thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng. Với cá có hàm lượng thủy ngân cao, cần lựa chọn và sử dụng theo khuyến cáo phù hợp với từng đối tượng.

Bất ngờ khi 1 nghiên cứu tại Mỹ chỉ ra ăn nhiều cá gây ung thư, hóa ra có nguyên nhân tiềm ẩn ít ai biết

Chúng ta biết rằng những thói quen ăn uống, sinh hoạt không lành mạnh có thể dẫn tới ung thư. Nhưng ai cũng sẽ cảm thấy thật khó tin nếu biết ăn nhiều cá cũng gây ung thư, thậm chí là nguy hiểm tính mạng.