Người Khmer biết đẻ ít để làm giàu

Ông Nguyễn Minh Hiếu, Phó chủ tịch UBND xã Khánh Hưng, huyện Trần Văn Thời cho biết: Việc bà con dân tộc Khmer nhận thức tốt vấn đề DS - KHHGĐ đã góp phần nâng tỉ lệ cặp vợ chồng sử dụng biện pháp tránh thai trong toàn xã lên 67%, giảm tỉ suất sinh còn 16%o. Nhờ vậy, tỉ lệ hộ nghèo của xã năm 2008 giảm còn 12,9%.

Tiếng nói của các vị sư góp phần rất quan trọng trong việc tuyên truyền vận động các gia đình dân tộc Khmer thực hiện chính sách DS - KHHGĐ của Đảng và Nhà nước. Anh Hồ Trường Kha, ở xã Trần Hợi, huyện Trần Văn Thời, trước đây thường coi trọng con trai. Không hài lòng với 2 đứa con gái xinh xắn,nên anh hối vợ phải sinh cho mình một thằng con trai nối dõi. Nhưng sau đó, nhờ  sự động viên của các vị sư và Ban quản trị chùa Tam Hiệp, anh Kha mới ngộ ra gái hay trai cũng đều là con, sinh con phải có trách nhiệm chăm sóc, nuôi dưỡng.

Anh kể, hơn chục năm về trước, gia đình anh còn ở trong nhà dột nát, nửa đêm cả nhà không ai chợp mắt được vì phải tìm chỗ tránh mưa. Nhờ sinh ít con, anh chị có nhiều thời gian chăn nuôi heo, trồng hoa màu. Cùng với việc chính quyền xã  hỗ trợ 36 tấm tôn tiếp lô, giúp vợ chồng anh dựng nên ngôi nhà mới thoáng mát, sắm được nhiều vật dụng đắt tiền. “Không riêng gia đình mình đâu, các hộ dân tộc Khmer nghèo ở đây đều được Đảng và Nhà nước quan tâm về nhà ở, cho vay vốn sản xuất, đưa điện vào nhà thắp sáng”, chị Lài - vợ anh Kha vui mừng nói.

Không chỉ có vậy, để nâng cao chất lượng cuộc sống ở các xã có đông người dân tộc Khmer như: Trần Hợi, Khánh Hưng, Khánh Bình Đông, Khánh Bình Tây và Khánh Bình Tây Bắc... huyện Trần Văn Thời đã quan tâm bằng nhiều chương trình, dự án, triển khai thực hiện một số chính sách cấp đất ở, trao nhà đại đoàn kết theo Chương trình 134 của Chính phủ, đầu tư vốn vay hàng tỉ đồng tạo cơ hội cho phần lớn hộ dân tộc Khmer… phát triển cuộc sống theo kịp người dân tộc Kinh, Hoa, Tày sống đan xen trong vùng.

Các cấp Hội LHPN trong huyện tổ chức sinh hoạt tổ, nhóm định kỳ hàng tháng thu hút nhiều chị em phụ nữ dân tộc Khmer tham gia vào hội. Thường xuyên kết hợp với Ban quản trị các chùa Khmer đến với tìm hiểu về đời sống, động viên phụ nữ dân tộc Khmer lên trạm y tế chăm sóc sức khỏe sinh sản, thực hiện các biện pháp tránh thai: đình sản, đặt vòng, uống thuốc, sử dụng bao cao su... để sinh ít, đẻ thưa bảo vệ hạnh phúc gia đình.

Ông Nguyễn Thành Trung, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam huyện Trần Văn Thời nhận xét: “Xóa bỏ quan niệm, tập tục sinh đẻ đông con trong cộng đồng dân tộc Khmer bằng tiếng nói của các nhà sư và các vị chức sắc tôn giáo là mô hình truyền thông dân số rất có hiệu quả”.

Sinh ít con để làm giàu

“Theo quy định của phật giáo, đối với người xuất gia các vị sư không thể đến từng hộ gia đình vận động chính sách DS - KHHGĐ. Nhưng với uy tín và tiếng nói của mình, chúng tôi  đã tích cực phổ biến đến Ban quản trị nhà chùa về chủ trương, phương pháp tuyên truyền vận động đồng bào dân tộc Khmer thực hiện chính sách DS-KHHGĐ” - Anh Thạch Xà Lượng, cán bộ Ủy ban MTTQVN huyện Trần Văn Thời, từng là Trụ trì chùa Tam Hiệp cho biết.

Xã Khánh Hưng, huyện Trần Văn Thời là nơi tập trung khá đông bà con dân tộc Khmer sinh sống. Trong số 15 ấp có hơn 300 hộ Khmer cư trú đan xen với dân tộc Kinh và Hoa, thì 2 ấp Kinh Đứng A và Kinh Đứng B chiếm đến tỉ lệ gần 2/3 tổng số hộ Khmer trong toàn xã. Trong những năm qua, ngoài việc vận động bà con dân tộc luôn chấp hành chủ trương, chính sách và pháp luật của Đảng, Nhà nước, cấp ủy, chính quyền và ban ngành, đoàn thể xã Khánh Hưng còn quan tâm giáo dục vận động bà con Khmer xóa bỏ những tập tục lạc hậu trong việc ma chay, cưới hỏi, đặc biệt tuyên truyền cho bà con hiểu cái hại của việc sinh đẻ nhiều con. Cộng tác viên dân số trực tiếp đến hộ gia đình giải thích cặn kẽ về tác dụng của từng biện pháp tránh thai, giúp các cặp vợ chồng Khmer chọn lựa một biện pháp tránh thai an toàn, phù hợp với độ tuổi, sức khỏe. Truyền thông dân số thời gian đầu cũng gặp nhiều trở ngại, vì bà con chưa thông hiểu, sợ sau khi thực hiện KHHGĐ sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe, hạnh phúc vợ chồng nên chẳng ai dám đi đình sản, đặt vòng tránh thai. Cộng tác viên không hề nản lòng mà kiên trì vận động nhiều lần để người Khmer thông hiểu mới thôi.

Như gia đình ông Lưu Niên và bà Diệp Sa Ly ở ấp Kinh Đứng B, sinh gần chục đứa con, lâm vào cảnh nghèo nàn, túng quẫn. Vì nỗi khổ đó, ông bà thường nhắc nhở các con dâu, rể trong gia đình chỉ sinh từ 1 - 2 con. Những lời khuyên ngăn có lý của cha mẹ, được vợ chồng anh Lưu Thanh Tuấn lấy đó làm bài học. Sau khi sinh con đầu lòng, anh Tuấn cho vợ đặt vòng tránh thai, đến khi nào cuộc sống gia đình khá giả, xây cất được nhà thì sẽ sinh thêm con thứ 2.

Đến thăm hộ anh Lý Văn Nết và chị Kim Thị Ni ở cùng ấp với anh Tuấn, mới thấy sự phấn đấu vươn lên ở đôi vợ chồng người Khmer trẻ này. 15 năm về trước vẫn còn là hộ nghèo; nhưng bên cạnh việc thực hiện tốt KHHGĐ, dừng lại ở 2 con, vợ chồng anh Nết đã tập trung lao động nên chẳng những cất được ngôi nhà rộng thoáng mà còn mua được 16 công đất trồng lúa. Cuộc sống thay da đổi thịt của vợ chồng anh Nết, chị Ni đã  lan nhanh đến bà con trong vùng để cùng chia sẻ nhân lên niềm vui ấy với câu chuyện sinh ít con để làm giàu được đôi vợ chồng Khmer này ý thức kể  từ khi mới lập gia đình.

Kim Há