Nỗ lực hoàn thành mục tiêu vào năm 2015

Việt Nam đã có nhiều nỗ lực trong việc chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em. Ảnh: H.Quang.

Tỉ lệ tử vong mẹ và trẻ sơ sinh còn cao

Tại hội nghị quốc gia đánh giá tiến trình thực hiện các MTPTTNK liên quan đến y tế được tổ chức ngày 26/11 tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Viết Tiến cho biết: Cùng với phát triển kinh tế, Việt Nam đã đặc biệt quan tâm và chú trọng  phân bổ nguồn lực để xóa đói giảm nghèo, phát triển xã hội và nâng cao sức khỏe. Với sự nỗ lực và đầu tư, trải qua hơn 2/3 chặng đường (từ năm 2000 – 2015), Việt Nam đã đạt được những thành tựu to lớn trong chăm sóc và bảo vệ sức khỏe của người dân, hướng tới đạt được các MTPTTNK liên quan đến y tế.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều sự khác biệt và không công bằng giữa các vùng, miền và các nhóm dân số. Hơn một nửa các nhóm dân tộc ít người của Việt Nam vẫn sống dưới mức nghèo. Tỷ lệ trẻ em suy dinh dưỡng thấp còi vẫn còn cao ở mức 32% trên cả nước. Tỷ suất chết mẹ ở 62 huyện nghèo nhất cao gấp 5 lần tỷ suất trung bình của quốc gia. Tỷ suất chết trẻ em ở một số tỉnh cao gấp từ 5 - 6 lần so với một số tỉnh, thành phát triển hơn. Nhu cầu về các phương tiện tránh thai chưa được đáp ứng vẫn còn cao, đặc biệt trong nhóm thanh niên chưa kết hôn. Tỷ lệ hiện nhiễm HIV vẫn là mối quan ngại đối với Việt Nam.

Bà Pratibha Mehta - Điều phối viên Liên Hợp Quốc tại Việt Nam cho biết: Mặc dù Việt Nam đã đạt được những thành tựu về giảm tỷ lệ trẻ sơ sinh tử vong nói chung song tình trạng chênh lệch về tỷ lệ tử vong ở trẻ giữa các khu vực kinh tế lại đang tăng lên đáng kể. Ví dụ, tỷ suất tử vong ở trẻ em đối với các dân tộc ít người  từ năm 2006 - 2011 đã tăng lên và vẫn cao gấp 3,5 lần so với tỷ lệ đó của dân tộc Kinh. Tỷ lệ trẻ được tiêm chủng đầy đủ đối với trẻ em nằm trong số 20% dân số nghèo nhất cả nước, thấp hơn 22% so với trẻ em nằm trong 20% dân số giàu nhất.

Việt Nam hiện vẫn xảy ra tình trạng chênh lệch về tỷ lệ tử vong ở trẻ dưới 1 tháng tuổi giữa các vùng miền và giữa các nhóm khác nhau ở Việt Nam. Tỷ lệ tử vong ở các khu vực nông thôn, miền núi cao gấp 2 đến 2,5 lần ở các khu vực nông thôn đồng bằng và thành thị.

Bà Pratibha Mehta cho biết thêm, tỷ lệ trẻ tử vong dưới 1 tháng tuổi vẫn tăng, chiếm gần 70% các ca tử vong ở trẻ dưới 1 tuổi và 52% các ca tử vong ở trẻ dưới 5 tuổi. Nguyên nhân chính gồm các yếu tố về địa lý, trình độ học vấn của mẹ và phong tục tập quán ở vùng sâu, vùng xa thường cản trở các bà mẹ tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản.

Các chuyên gia cho rằng để đạt được MTPTTNK vào năm 2015, cần phải có nhiều hành động và nỗ lực phối hợp hơn nữa giúp xây dựng các hoạt động can thiệp cụ thể cho mỗi khu vực và nhóm dân số dễ bị tổn thương. Theo ông Howard Friedman, chuyên gia của Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) để nhằm đạt được các MTTNK liên quan đến y tế cần quan tâm tăng cường đầu tư nguồn lực. Trong đó, ông nhấn mạnh việc ưu tiên phân bổ ngân sách cho các MTTNK về y tế vô cùng quan trọng.

Còn bà Pratibha Mehta đưa ra khuyến nghị: Tiếp cận phổ cập gói dịch vụ thiết yếu về chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe bà mẹ, trẻ sơ sinh và trẻ em có lồng ghép can thiệp dinh dưỡng nên tập trung đặc biệt vào người nghèo, người dân tộc ít người và các nhóm dân số dễ tổn thương. “Việt Nam cần phải xóa bỏ rào cản về mặt địa lý và tài chính bằng việc nâng cao năng lực cho cán bộ y tế cộng đồng để có thể cung cấp chăm sóc y tế cơ bản, phát triển hệ thống bảo hiểm y tế cho tất cả mọi người và các sáng kiến hỗ trợ tài chính khác”, bà Pratibha Mehta đề xuất.