Rước bệnh vì dùng thực phẩm chức năng “vô tội vạ”

Dùng thay thế thuốc chữa bệnh?

Với những công dụng cụ thể, thực phẩm chức năng đang được nhiều người tiêu dùng sử dụng như một thực phẩm bổ sung hàng ngày. Tuy nhiên, với, những gì đang diễn ra trên thị trường hiện nay nhiều sản phẩm thực phẩm chức năng mập mờ về nguồn gốc cũng như chất lượng sản phẩm đang khiến cho người tiêu dùng lo ngại.

Chị Vũ Ngọc Thúy – dược sỹ một nhà thuốc trên phố Kim Mã Thượng, Ba Đình, HN cho biết, các sản phẩm thực phẩm chức năng hiện nay thường được “thổi” lên quá mức, khiến nhiều người nghĩ có thể sử dụng để thay thế thuốc chữa bệnh. Chưa kể vẫn có tình trạng trong các đơn thuốc được bác sỹ kê có một vài loại thực phẩm chức năng để người bệnh mua dùng hỗ trợ trong quá trình điều trị. “ Rất ít người biết, thực phẩm chức năng không có tác dụng chữa bệnh, nhưng được bác sỹ kê trong đơn, mua tại hiệu thuốc nên phần lớn mọi người nghĩ đó là thuốc. Thậm chí, người bán cũng không cặn kẽ giải thích chỉ nói là thuốc bổ nên đã không ít người bệnh đã tự ý mua dùng mà không cần phải tuân thủ đúng liều lượng”, chị Thúy nói.

Theo khảo sát của PV, hiện nay thực phẩm chức năng không chỉ bán tại các hiệu thuốc mà sản phẩm này được bán phổ biến và sôi động nhất là thị trường trên mạng online. Người bán cứ việc “tung hô” các công dụng của sản phẩm, người mua thì bùi tai lại thấy “bổ âm bổ dương” nên cứ việc mua dùng.

Trên một trang web mua bán, một sản phẩm thực phẩm chức năng được quảng cáo là chiết xuất từ thiên nhiên, từ thảo dược không có thành phần hóa học có chức năng giải độc, mát gan, chống mụn và làm đẹp da. Sản phẩm này còn đươc quảng cáo là giúp ăn ngon, ngủ sâu và giảm stress… Chỉ riêng một sản phẩm đơn giản hỗ trợ cho gan mà được người bán “gán” thêm một loạt các công dụng khác chả ăn nhập gì với chức năng chính của sản phẩm.

Bên cạnh đó, nhiều người sử dụng còn nghĩ thực phẩm chức năng là thuốc bổ. Bác Khổng Ngọc Tình ( Nghĩa Tân, Cầu Giấy, HN) là người sử dụng thực phẩm chức năng thường xuyên cho biết: “Thực phẩm chức năng là thuốc bổ, lại được làm từ các thành phần tự nhiên không độc hại nên cứ dùng không bổ âm thì cũng bổ dương, lo gì!”.

“Bổ âm bổ dương” cũng phải dùng đúng cách

Dùng thực phẩm chức năng không đúng cách có thể gây dị ứng với biểu hiện xanh tím tái, tụt huyết áp, loạn nhịp tim, truỵ tim mạch, có thể gây chết người. Đặc biệt, nguy cơ dị ứng thực phẩm chức năng tăng cao ở nhóm phụ nữ mang thai và thời kỳ cho con bú, các bệnh nhân mắc bệnh lý mãn tính... Do đó, những đối tượng kể trên cần thận trọng khi sử dụng thực phẩm chức năng.

Theo PGS.TS Trần Đáng, nguyên Cục trưởng Cục An toàn Vệ sinh Thực phẩm (ATVSTP), hiện là Chủ tịch Hiệp hội thực phẩm chức năng Việt Nam cho biết, thực phẩm chức năng bắt đầu vào Việt Nam từ năm 2000. Thị trường hiện nay rất sôi động. Từ chỗ chỉ có 33% sản phẩm được sản xuất trong nước năm 2005, đến nay, con số đó đã tăng lên cấp số nhân.

Đối với cơ quan trực tiếp cấp giấy phép lưu hành là Cục an toàn Vệ sinh thựu phẩm (Bộ Y tế) thì cho biết, năm 2011, Cục An toàn thực phẩm đã tiến khảo sát tại một số thành phố lớn như: Hà Nội và TP.HCM … cho thấy, có hơn 50% số người lớn sử dụng thực phẩm chức năng. Điều này có thể khẳng định rằng, sử dụng thực phẩm chức năng để chăm sóc sức khỏe đã trở thành xu hướng toàn cầu trong thời đại hiện nay. Tuy nhiên, phần đông người tiêu dùng trong nước vẫn chưa nhận thức được đúng công dụng của thực phẩm chức năng.

Hiện nay, nhiều người tiêu dùng vẫn đang nhầm tưởng thực phẩm chức năng là một loại thuốc. Theo ông Đáng, người tiêu dùng khi sử dụng loại thực phẩm này phải cần hiểu chính xác rằng thực phẩm chức năng không phải là thuốc, không có tác dụng để chữa trị bất kỳ một loại bệnh nào mà chỉ là loại thực phẩm có chức năng hỗ trợ thêm cho cơ thể, giảm nguy cơ bệnh tật.

Đồng quan điểm trên, ông Nguyễn Thanh Phong, Phó Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) khẳng định, thực phẩm chức năng không phải là thuốc. Tuy nhiên, hiện nhiều người có sự hiểu biết chưa đầy đủ về thực phẩm chức năng, nên dẫn đến hiểu sai về thực phẩm chức năng.

Theo định nghĩa đã được luật hóa trong Luật An toàn thực phẩm, thực phẩm chức năng là thực phẩm dùng để hỗ trợ chức năng của cơ thể con người, tạo cho cơ thể tình trạng thoải mái, tăng sức đề kháng, giảm bớt nguy cơ mắc bệnh. Vì thế, người dùng phải hết sức cẩn trọng khi sử dụng thực phẩm chức năng.

Đồng thời, PGS.TS Trần Đáng cũng khuyến cáo, cho dù thực phẩm chức năng có nhiều tác dụng tốt cho cơ thể nhưng nếu người tiêu dùng sử dụng thực phẩm chức năng vô tội vạ cũng sẽ gây tác hại. Vì thế, mọi người nên biết cách tự chăm sóc và bảo vệ sức khỏe khi còn đang khỏe mạnh. Ngoài ra, chỉ sử dụng thực phẩm chức năng hỗ trợ cho bữa ăn hằng ngày. Và người tiêu dùng nên mua và sử dụng thực phẩm chức năng phù hợp tình trạng sức khỏe, bệnh tật và nên sử dụng của những hãng có uy tín và sản phẩm đã công bố tiêu chuẩn tại Cục An toàn vệ sinh thực phẩm.