Tập huấn cập nhật siêu âm chẩn đoán và theo dõi tật đầu nhỏ ở thai nhi do Zika

Cuối tuần qua, Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cho biết, từ đầu năm đến nay, các viện Vệ sinh dịch tễ/Pasteur đã lấy 2.266 mẫu xét nghiệm virus Zika, ghi nhận 02 mẫu dương tính với virus Zika.

Trong 2 ca dương tính này, có một trường hợp là thai phụ mang thai ở tuần thứ 8. Tuy nhiên, thai phụ mắc virus Zika đã được chấm dứt thai kỳ khi chị đi kiểm tra sức khỏe thai nhi tại Bệnh viện Từ Dũ (TP HCM). Kết quả siêu âm thai cho thấy thai nhi đã bị chết lưu (siêu âm không thấy tim thai) nên thai phụ được chỉ định chấm dứt thai kì.

BS Nguyễn Anh Tuấn phát biểu tại lớp tập huấn. Ảnh: Q.An

Các chuyên gia về bệnh truyền nhiễm cho biết, trong thời gian tới, Việt Nam có thể tiếp tục ghi nhận các trường hợp mắc bệnh do virus Zika.

Do đó, một trong những hoạt động trọng tâm Việt Nam sẽ triển khai là tổ chức theo dõi, hướng dẫn, chăm sóc thai nghén cho phụ nữ mang thai, người mang thai bị nhiễm virus Zika, giám sát chứng đầu nhỏ trước sinh và trẻ sơ sinh tại các cơ sở sản nhi trong cả nước.

Trao đổi với PV Báo Gia đình & Xã hội bên lề lớp tập huấn, BSCKII Nguyễn Anh Tuấn – Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh, Bệnh viện Phụ sản Trung ương cho biết, trước diễn biến của dịch bệnh do virus Zika, nhằm chủ động phòng chống dịch bệnh, khoa Chẩn đoán hình ảnh đã chủ động nghiên cứu, liên tục cập nhật thông tin của WHO và Bộ Y tế về dịch bệnh và đề xuất lãnh đạo Bệnh viện Phụ sản Trung ương tổ chức lớp tập huấn.

“Chúng tôi mong muốn thông qua đợt tập huấn này, các bác sĩ siêu âm tại các tuyến được cập nhật những thông tin của WHO và Bộ Y tế để có kiến thức mới và chính thống để tư vấn, truyền thông cho người dân, thai phụ không quá lo lắng nặng nề, cũng không chủ quan với dịch bệnh do virus Zika. Bên cạnh đó, việc tập huấn vừa giúp các bác sĩ siêu âm ở các tuyến sàng lọc được bệnh nhân, tránh quá tải cho tuyến trên, giúp thai phụ tiết kiệm thời gian, kinh phí” - BS Nguyễn Anh Tuấn cho biết.

Các học viên của các Bệnh viện Đa khoa, Bệnh viện Sản – Nhi, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản các tỉnh, thành phía Bắc đã được các chuyên gia về chẩn đoán hình ảnh trong sản khoa cập nhật thông tin về dịch bệnh do virus Zika, mối liên quan giữa virus Zika và hội chứng đầu nhỏ dựa trên cơ sở tài liệu của Tổ chức y tế Thế giới (WHO), Bộ Y tế Việt Nam và các tài liệu giảng dạy về siêu âm sản phụ khoa; chuẩn hóa kỹ thuật chẩn đoán, đưa ra tiêu chí cụ thể để đánh giá, sàng lọc và những bước tiếp theo khi cần can thiệp.

Các học viên cũng được cập nhật, hướng dẫn tiêu chí chẩn đoán và theo dõi dị tật đầu nhỏ do virus Zika trên siêu âm; hướng dẫn và thực hành các kỹ thuật siêu âm chẩn đoán. BS Tuấn cho biết, tất cả các máy siêu âm 2D, 4D đều có thể đưa ra chẩn đoán, sàng lọc hội chứng đầu nhỏ. Tuy nhiên, mỗi cấp độ của máy có thể đưa ra những kết quả ở mức độ khác nhau, hệ thống máy 4D với phần mềm mở rộng nên sẽ đáp ứng tốt hơn việc chẩn đoán, sàng lọc.

Theo BS Tuấn, khi được xét nghiệm chẩn đoán dương tính với virus Zika, nếu có kế hoạch mang thai, người phụ nữ và đàn ông đó nên chờ đợi khoảng sau 6 tháng có thai mới an toàn.

Trả lời câu hỏi về việc ở giai đoạn nào virus Zika ở phụ nữ mang thai tác động nặng nề tới thai nhi, BS Tuấn cho biết, giai đoạn nào virus Zika cũng có thể ảnh hưởng tới thai vì nó tác động tới cấu trúc não của thai nhi, nhưng có những giai đoạn virus Zika tác động nặng nề hơn, như tuần thai thứ 6 - 12 vì giai đoạn này là giai đoạn hình thành phôi thai, sự tác động của vi rút có thể gây thêm đột biến gien. Tuổi thai càng to thì hậu quả tác động càng đỡ nặng nề hơn.

Việc có tác động tới cấu trúc não của thai cũng được chia làm nhiều mức độ. Nếu ở mức độ nhẹ, có thể sẽ không phải đình chỉ thai nghén mà thai phụ sẽ được tiếp tục siêu âm, theo dõi sự phát triển của thai và có những can thiệp khi bé ra đời. Việc đình chỉ thai kỳ cần được cân nhắc cẩn trọng bởi một trung tâm có đủ trình độ chuyên môn, trang thiết bị và với các chuyên gia.

Quỳnh An/Báo Gia đình & Xã hội