TƯ Đoàn TNCS HCM: Nâng cao hiệu quả mô hình truyền thông thân thiện

Đa dạng hóa nội dung trong một mô hình

Trong năm 2009, Trung ương Đoàn đã tổ chức xây dựng các mô hình điểm như CLB gia đình trẻ phát triển bền vững, CLB tiền hôn nhân, quán cà phê thanh niên, đội giáo dục đồng đẳng, đội giáo dục kỹ năng sống, mô hình Kịch tương tác. Các mô hình đã và đang phát huy hiệu quả hoạt động.

Kịch tương tác là mô hình truyền thông mới do Quỹ Dân số LHQ (UNFPA) hỗ trợ cho các Tỉnh Đoàn: Phú Thọ, Tiền Giang, Bến Tre, Hòa Bình. Trong năm 2010, mô hình sẽ tiếp tục triển khai tại Ninh Thuận và Kon Tum.

Trong những năm gần đây, CLB là điểm đến thân thuộc, là sân chơi bổ ích và là người bạn thân thiết của các cặp vợ chồng trẻ. Tới đây họ được phổ biến những kiến thức về phòng chống bạo lực gia đình; nuôi dạy, chăm sóc trẻ nhỏ; kỹ năng làm cha làm mẹ; kỹ năng ứng xử trong gia đình và cộng đồng; phổ biến kiến thức về Luật Hôn nhân và Gia đình, Luật Bình đẳng giới, các biện pháp phòng tránh các bệnh lây truyền qua đường tình dục; phòng tránh có thai ngoài ý muốn, phá thai an toàn... CLB cũng hướng dẫn hội viên tổ chức hoạt động truyền thông về DS-KHHGĐ, phát tài liệu tuyên truyền DS/SKSS  và tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ nhằm nâng cao đời sống tinh thần cho hội viên cũng như nhân dân trên địa bàn. Thực tế hoạt động cho thấy đây là một mô hình tốt, cần được triển khai nhân rộng. Tuy nhiên, một khó khăn mà anh Hảo nhấn mạnh, đó là vấn đề tài liệu cho các hội viên chưa có tính đặc thù, chuyên biệt cho từng vùng, từng đối tượng. Điều này cần được khắc phục trong những năm tiếp theo.

Theo ông Vũ Thanh Liêm- Giám đốc Dự án Chăm sóc SKSS VTN/TN (TƯ Đoàn), mô hình đang được đánh giá là phù hợp với VTN/TN - đó là kịch tương tác. Đây là mô hình truyền thông mới do Quỹ dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) hỗ trợ cho các tỉnh đoàn Phú Thọ, Tiền Giang, Bến Tre và Hòa Bình. Điểm mạnh của mô hình này chính bởi tính tương tác và thân thiện, đơn giản mà hiệu quả. Ở đó không còn có truyền thông một chiều mà là sự trao đổi qua lại về mọi chủ đề, từ tình yêu - tình bạn, thắc mắc tuổi vị thành niên, điều thầm kín khó nói, đến những chủ đề “nóng bỏng” hơn như có thai ngoài ý muốn bạn nên làm gì, biện pháp phòng tránh thai, cách sử dụng các biện pháp tình dục an toàn... Đội kịch đã giúp thanh niên gỡ rối bằng những tình huống trong đời sống hàng ngày. Không còn khoảng cách giữa diễn viên và khán giả, bởi từ phục trang, đạo cụ đến lời thoại trong kịch là sản phẩm “cây nhà lá vườn”, được chính những cán bộ Đoàn, thanh thiếu niên địa phương dàn dựng và thể hiện.

Thông qua hình thức sân khấu hóa, nội dung được thường xuyên đổi mới, hấp dẫn, nêu lên được những vấn đề chăm sóc SKSS/TD mà nhiều VTN/TN đang băn khoăn, các thông điệp được chuyển tải một cách dễ hiểu, dễ nhớ, thanh niên dễ dàng tiếp cận các kiến thức và thực hành kỹ năng để vận dụng phòng chống các tệ nạn xã hội.

Năm 2010: Tập trung đầu tư truyền thông cho đối tượng VTN/TN vùng dân tộc thiểu số

Anh Hảo cho biết, để thực hiện tốt mô hình này, trước hết phải có nguồn lực; quan trọng nữa là đầu tư đầu vào, tức là trang bị kiến thức cơ bản cho những người đi truyền thông; tập huấn kỹ năng ra câu hỏi; kỹ năng đưa ra thông điệp... “Trong năm 2009, TƯ Đoàn đã tổ chức 2 hội nghị giới thiệu mô hình cho một số tỉnh, thành đoàn trong cả nước, tuy nhiên, nếu nhân rộng thì không thể chỉ dừng lại ở đó”, anh Hảo nhấn mạnh.

Được biết, tại 4 tỉnh triển khai mô hình, đã có 18 đội kịch tương tác hoạt động. Trong năm 2010, trong khuôn khổ chương trình hợp tác và hỗ trợ với UNFPA, sẽ tiếp tục triển khai tại Ninh Thuận và Kon Tum. Ở các thành Đoàn, tỉnh Đoàn tự nhân rộng mô hình này, TƯ Đoàn sẽ hỗ trợ về mặt tài liệu, tập huấn, chuyên gia để giúp đỡ địa phương trong việc đầu tư đầu vào.

Với mục đích nâng cao chất lượng cung cấp các dịch vụ xã hội và sự tiếp cận công bằng của các nhóm dân cư bị thiệt thòi tới các dịch vụ này, ở đây là VTN/TN vùng dân tộc thiểu số, anh Hảo chia sẻ: “Xét một cách khách quan, hiện nay, truyền thông SKSS/TD tới VTN/TN vùng sâu vùng xa, vùng dân tộc thiểu số dù đã có một số mô hình nhưng tính thân thiện chưa cao. Chúng ta đã cấp phát tài liệu dưới dạng tờ rơi, tờ gấp bằng tiếng Kinh hay bằng tiếng dân tộc của họ, tuy nhiên chưa thực sự hiệu quả”. Hiện nay, UNFPA đã gợi ý cho TƯ Đoàn sang năm 2010 xây dựng một mô hình cho thanh niên dân tộc chưa biết chữ, thay đổi quan điểm truyền thông theo phương thức “cầm tay chỉ việc” và kịch tương tác đang là mô hình được ưu tiên lựa chọn để triển khai thí điểm tại các địa phương này.

Thu Nguyên