Vượt thời gian 12,4 tỉ năm, "quái vật lửa" viết lại lịch sử vũ trụ

Thứ sáu, 20:21 06/02/2026 | Tiêu điểm

SPT2349-56 khổng lồ và siêu nóng, thách thức mọi lý thuyết hiện tại về sự tiến hóa của vũ trụ.

Nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi nhà vật lý thiên văn Dazhi Zhou từ Đại học British Columbia (Canada) đã phát hiện những đặc điểm ngoài sức tưởng tượng của một cụm thiên hà khổng lồ tồn tại ở nơi vũ trụ mới chỉ 1,4 tỉ tuổi.

Xuất hiện trong dữ liệu của kính viễn vọng Nam Cực - một cơ sở quan sát quốc tế đặt tại lục địa băng - từ năm 2010, cụm thiên hà mang tên SPT2349-56 đã lập tức gây chú ý bởi sự vĩ đại của nó.

Vượt thời gian 12,4 tỉ năm, "quái vật lửa" viết lại lịch sử vũ trụ - Ảnh 1.

Cụm thiên hà SPT2349-56 với các lỗ đen đang hoạt động mạnh mẽ từ khi vũ trụ mới chỉ 1,4 tỉ tuổi - Ảnh đồ họa: Lingxiao Yuan

Các quan sát tiếp theo cho thấy cụm này gồm hơn 30 thiên hà, đang hình thành sao với tốc độ nhanh gấp 1.000 lần so với thiên hà Milky Way (Ngân Hà) của chúng ta.

Các thiên hà trong cụm cũng đang lao về phía nhau, hứa hẹn những vụ va chạm khủng khiếp trong tương lai và hợp nhất thành các thiên hà lớn hơn.

Nghiên cứu mới về SPT2349-56 cho thấy dấu hiệu nhiệt rõ rệt từ các electron nóng, với nhiệt độ vượt quá 10 triệu độ K (độ K bằng độ C cộng với 273 độ), theo các kết quả vừa công bố trên tạp chí Nature.

Đó là một nhiệt độ hoàn toàn vô lý. Thông thường, việc làm nóng khí trong một cụm thiên hà nhờ trọng lực là một quá trình cực kỳ chậm chạp, phải mất hàng tỉ năm mới đạt đến mức nhiệt độ cao như vậy.

Việc SPT2349-56 trở thành một cụm thiên hà siêu nóng quá sớm đã vượt ra ngoài ranh giới những quy luật vũ trụ học mà nhân loại tin tưởng, cho thấy có những cơ chế năng lượng mà chúng ta chưa hiểu hết ở giai đoạn đầu của vũ trụ.

Các nhà nghiên cứu nghi ngờ rằng các luồng khí mạnh mẽ từ ít nhất ba lỗ đen siêu khối lượng (lỗ đen quái vật) trong SPT2349-56 có thể đang bơm thêm năng lượng.

Nhiệt độ siêu nóng và độ vĩ đại cũng như tốc độ hình thành sao cuồng nộ trong cụm thiên hà đòi hỏi các nhà khoa học phải viết lại lịch sử tiến hóa của vũ trụ: Các vật thể tồn tại trong vũ trụ sơ khai không hề thô sơ và phát triển chậm chạp như chúng ta nghĩ.

"Điều này cho thấy rằng sự hiểu biết lý thuyết của chúng ta về sự tiến hóa của các cụm thiên hà còn lâu mới hoàn thiện" - các tác giả nói với tờ Science Alert.

Cuộc nghiên cứu vẫn sẽ tiếp diễn với cụm thiên hà khác thường này, bao gồm tìm hiểu về quá trình hình thành sao mạnh mẽ bên trong các thiên hà của cụm, cách mà các lỗ đen đang hoạt động và nhiệt độ quá nóng của cụm tương tác với nhau. Điều đó có thể gợi ý cho chúng ta về cách các cụm thiên hà hiện tại được hình thành.

Anh Thư
Ý kiến của bạn
"Quê hương" ngoài hành tinh của chúng ta vừa được hé lộ?

"Quê hương" ngoài hành tinh của chúng ta vừa được hé lộ?

Tiêu điểm - 2 giờ trước

Các nhà khoa học đã xác định được một trong các nhà máy sản xuất hành tinh đầu tiên của hệ Mặt Trời.

Phát hiện nơi Mỹ thả rông 400.000 con gà nhưng kỳ lạ không ai ăn, vì sao?

Phát hiện nơi Mỹ thả rông 400.000 con gà nhưng kỳ lạ không ai ăn, vì sao?

Tiêu điểm - 12 giờ trước

Hòn đảo Kauai thuộc bang Hawaii từ lâu đã nổi tiếng với một hiện tượng sinh thái độc nhất vô nhị. Đó là số lượng loài gà hoang dã bùng nổ.

Bi kịch thần đồng 10 tuổi đỗ đại học, 16 tuổi học Tiến sĩ nhưng trưởng thành thất nghiệp, sống nhờ tiền chu cấp của bố mẹ

Bi kịch thần đồng 10 tuổi đỗ đại học, 16 tuổi học Tiến sĩ nhưng trưởng thành thất nghiệp, sống nhờ tiền chu cấp của bố mẹ

Tiêu điểm - 20 giờ trước

GĐXH - Từng được tung hô là thần đồng vang danh khắp nước khi bước chân vào giảng đường đại học năm 10 tuổi và học tiến sĩ năm 16 tuổi, nhưng ở thời điểm hiện tại, Trương Tín Dương lại khiến dư luận ngỡ ngàng khi chọn lối sống "không làm gì".

"Hồ tử thần” Mỹ có sinh vật không tồn tại ở bất cứ đâu khác

"Hồ tử thần” Mỹ có sinh vật không tồn tại ở bất cứ đâu khác

Tiêu điểm - 1 ngày trước

Sinh vật vừa được tìm thấy ở hồ Great Salt - Mỹ là một ẩn số lớn về tiến hóa.

Một loại hành tinh mới đã xuất hiện

Một loại hành tinh mới đã xuất hiện

Tiêu điểm - 1 ngày trước

Hình ảnh mới từ 2 kính viễn vọng đã xác nhận cặp vật thể khổng lồ giống hành tinh mà James Webb từng chụp được không phải ảo ảnh.

Phát hiện một quốc gia nghèo sở hữu điều hòa 0 đồng, được chế từ vỏ chai nhựa giúp hàng triệu người thoát khỏi cái nóng như thiêu

Phát hiện một quốc gia nghèo sở hữu điều hòa 0 đồng, được chế từ vỏ chai nhựa giúp hàng triệu người thoát khỏi cái nóng như thiêu

Tiêu điểm - 1 ngày trước

GĐXH - Chiếc điều hòa nhiệt độ thân thiện với môi trường của người dân nghèo tại Bangladesh làm từ bìa carton và vỏ chai nhựa, hoàn toàn không sử dụng điện giúp chống chọi lại cái nóng đổ lửa.

Phát hiện ngôi mộ 78.000 năm, cổ nhất "quê hương loài người"

Phát hiện ngôi mộ 78.000 năm, cổ nhất "quê hương loài người"

Tiêu điểm - 1 ngày trước

Một bước bước ngoặt lớn trong lịch sử loài người đã được thể hiện qua ngôi mộ đặc biệt trong hang Panga ya Saidi ở Kenya.

Loài vật quý hiếm bậc nhất hành tinh, cả thế giới chỉ còn khoảng 800 cá thể

Loài vật quý hiếm bậc nhất hành tinh, cả thế giới chỉ còn khoảng 800 cá thể

Tiêu điểm - 2 ngày trước

Sự suy giảm môi trường sống, phân mảnh rừng và săn bắt trái phép đã khiến số lượng loài này giảm mạnh trong những thập kỷ gần đây.

Phát minh mới từ Trung Đông làm mát không cần điện lưới: Hệ thống tự tạo hơi lạnh bất chấp nắng nóng

Phát minh mới từ Trung Đông làm mát không cần điện lưới: Hệ thống tự tạo hơi lạnh bất chấp nắng nóng

Tiêu điểm - 3 ngày trước

Giải pháp mới được kỳ vọng có thể thay đổi cách con người chống chọi nắng nóng tại những nơi thiếu điện và khí hậu khắc nghiệt.

NASA phát hiện hành tinh có sự khác biệt giữa sáng - tối chưa từng thấy

NASA phát hiện hành tinh có sự khác biệt giữa sáng - tối chưa từng thấy

Tiêu điểm - 3 ngày trước

Các nhà thiên văn học vừa phát hiện một hành tinh khí khổng lồ ngoài Hệ Mặt Trời sở hữu chu kỳ thời tiết đặc biệt chưa từng được quan sát rõ ràng trước đây.

Top

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.