Hải Phòng: Đẩy mạnh công tác dân số gắn liền với sự phát triển thành phố

Tại buổi làm việc, TS Lê Cảnh Nhạc - Phó Tổng cục trưởng, thay mặt Tổng cục Dân số- KHHGĐ đã có cuộc trao đổi với các thành viên trong Ban chỉ đạo Dân số Hải Phòng

Cùng tham dự, về phía thành phố Hải Phòng có ông Nguyễn Xuân Bình - Ủy viên Ban thường vụ Thành ủy, PCT UBND thành phố, Trưởng Ban chỉ đạo Dân số; TS Phạm Thu Xanh - Thành ủy viên, Giám đốc Sở Y tế Hải Phòng và ông Phạm Quang Ngọc - Chi cục trưởng Chi cục Dân số cùng một số lãnh đạo ngành liên quan.

TS Lê Cảnh Nhạc- Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS_KHHGĐ chủ trì cuộc làm việc

TS Lê Cảnh Nhạc nhấn mạnh, vấn đề dân số hiện nay không chỉ là chuyện của kế hoạch hóa mà nó còn liên quan tới sự phát triển của xã hội. Theo đó, công tác dân số của Hải Phòng có 6 vấn đề cần được làm rõ. Cụ thể: mức sinh hiện nay của Hải Phòng không đồng đều do đâu; tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh; tốc độ già hóa dân số như thế nào; Ban chỉ đạo đã tham mưu cho lãnh đạo về việc phát triển cơ cấu dân số này ra sao; việc di cư dân số ra sao; phương pháp nâng cao chất lượng dân số.

Báo cáo kết quả hoạt động dân số của thành phố, ông Phạm Quang Ngọc - Chi cục trưởng Chi cục Dân số thành phố cho biết: Hiện nay, mức sinh ở Hải Phòng không cao so với mức trung bình cả nước, tuy nhiên, lại không đồng đều giữa các quận/huyện với nhau.

Khu vực nội thành hay như huyện đảo Cát Hải, mức sinh ở mức thấp và giảm sâu, nhưng ở các quận/huyện khác như quận Dương Kinh, huyện Kiến Thụy… mức sinh cũng giảm nhưng rất chậm. Một số trương hợp gia đình có điều kiện sinh thêm con thứ ba, làm tăng mức sinh.

Hải Phòng có tỷ lệ mất cân bằng giới tính ở mức cao, ở top 10 của cả nước. Cụ thể, nếu 112,6 em trai sinh ra thì chỉ có 100 bé gái sinh ra, mức cả nước là 107/100 (trai/gái). Vấn đề thành thị và nông thôn không ảnh hưởng nhiều đến việc mất cân bằng giới tính này. Tình trạng già hóa dân số ở Hải Phòng cũng ở mức cao so với cả nước.

Để thích ứng công tác già hoá dân số, 5 năm qua phía thành phố cũng đã triển khai mô hình chăm sóc người cao tuổi đưa vào cộng đồng. Mô hình đã thể hiện hiệu quả của mình qua các hoạt động như: dịch chuyển chủ chương chính sách của Đảng và Nhà nước; tạo môi trường tiếp cận các chính sách cho người cao tuổi; các bệnh thường gặp của người cao tuổi và cách phòng tránh; các hoạt động sinh hoạt của người cao tuổi. Tuy nhiên, đây mới chỉ là mô hình thí điểm, là những bước tiến đầu chứ chưa có điều kiện áp dụng phổ biến.

Ông Nguyễn Xuân BÌnh- Ủy viên BTV Thành ủy, Trưởng Ban chỉ đạo phát biểu tại hội nghị. Ảnh: ĐB

Về công tác tham mưu cơ cấu dân số vàng trong tổng thể phát triển kinh tế thành phố, ôn Ngọc cho biết Ban chỉ đạo về Dân số chủ yếu quan tâm đến nhóm tuổi lao động và việc lao động di cư. Trên cơ sở đó, đánh giá xu thế của lao động trong tổng thể phát triển kinh tế thành phố; tiếp theo, dựa vào việc phân bố dân cư, xem xét các vùng dịch chuyển dân cư để tư vấn vấn đề việc làm tại khu vực.

Việc thực hiện Kết luận của Ban bí thư Trung ương Đảng, ông Ngọc cho biết, Hải Phòng tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 47-NQ/TW của Bộ Chính trị khóa IX về đẩy mạnh thực hiện chính sách DS-KHHGĐ (4/1/2016). Cùng với đó, việc nâng cao chất lượng dân số được quan tâm đặc biệt. Trên cơ sở chủ trương, định hướng của Trung ương, cùng kết quả phân tích của UBND thành phố những năm qua, Ban chỉ đạo dân số đã có những hành động cụ thể.

Thứ nhất, đề án đối với nhóm thanh niên, vị thành niên thông qua các hoạt động của Chi cục, của Đoàn thanh niên. Thứ hai, việc sàng lọc chất sinh và sơ sinh bằng các hoạt động tuyên truyền sự hiểu biết đến với nhân dân. Ngành y tế yêu cầu các trung tâm y tế, bệnh viện đa khoa và chuyên khoa có các khoa về triệt sản. Tuy nhiên, vì công tác tuyên truyền chưa được như mong muốn nên hiểu biết của người dân nói chung và người mẹ nói riêng về sự cần thiết trong việc sàng lọc chất sinh chưa cao. Do đó, nhu cầu về sàng lọc còn ở mức thấp. Thứ 3, do dịch vụ ý tế còn chưa đáp ứng đủ yêu cầu đặt ra như năng lực chuyên môn chưa đủ về số lượng và chất lượng, các thiết bị máy móc chưa đủ, và cơ chế cho những người có nhu cầu sàng lọc chưa thu hút.

Ghi nhận những kết quả mà Ban chỉ đạo Dân số của thành phố đã làm được trong thời gian qua, TS Lê Cảnh Nhạc đánh giá: Mức sinh của Hải Phòng nằm ở mức rất tốt (2,1 con); tỷ lệ sinh con thứ 3 trở lên chỉ chiếm 7,7% (trung bình cả nước là 14%) cần tiếp tục duy trì. Bên cạnh đó, Phó Tổng cục trưởng cũng nêu lên một số vướng mắc cần giải quyết như tỷ lệ già hóa dân số gia tăng, chất lượng lao động chưa được chú trọng, nhận thức của nhân dân về sàng lọc chất sinh chưa cao, sự hiểu biết của các nhóm đối tượng đích đối với các vấn đề dân số còn ở mức độ trung bình; việc thực hiện nhiệm vụ, hoạt động truyền thông còn dàn trải, thiếu tập trung, chưa hiệu quả…

Ban chỉ đạo dân số cần liên kết với các ban ngành chuyên môn, đẩy mạnh các hoạt động truyền thông một các liên tục, rộng khắp và từng bước đổi mới về nội dung và hình thức, tạo sự chuyển biến tích cực về nhận thức, ngày càng được thực hiện rộng rãi trong các tầng lớp nhân dân. Tiếp theo, cần kiện toàn lại bộ máy nhân sự có năng lực chuyên môn, tổ chức các hoạt động, xã hội hóa để lấy kinh phí chi trả cho các hoạt động…

Thay mặt Ban chỉ đạo Dân số Hải Phòng, ông Nguyễn Xuân Bình, Phó chủ tịch UBND TP- Trưởng Ban chỉ đạo nhấn mạnh: "Thành phố ý thức rất sâu sắc tầm quan trọng của công tác DS-KHHGĐ trong việc phát triển kinh tế cho thành phố. Và ngay trong quá trình chỉ đạo công các dân số, chúng tôi đã thấy được giá trị đó. Chúng tôi sẽ tiếp thu và sẽ triển khai một cách nghiêm túc các chỉ đạo và giải pháp từ đoàn công tác trung ương. Hiện nay Hải Phòng đang tồn tại 2 điều bất cập về dân số như số lao động ngoại tỉnh về thành phố làm việc chưa đáng bao nhiêu. Số lao động hiện nay chưa đáp ứng cho các trung tâm dịch vụ. Cùng với đó, lượng dân số của Hải Phòng di cư đi nơi khác làm ăn sinh sống vẫn tăng. Chính vì vậy mà công tác dân số cần vào cuộc, tìm hiểu nguyên nhân để phân tích, dự báo, tham mưu cho thành ủy các phương án giải quyết. Như vậy, việc chiến lược DS-KHHGĐ chuyển đổi thành Dân số gắn liền với phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội cho thành phố sẽ hiệu quả”.

Đức Biên