TP Hải Phòng: Đạt mức sinh thay thế và duy trì nhiều năm

Hải Phòng là một trong số ít các tỉnh/thành nhiều năm qua đạt và duy trì mức sinh thay thế, bình quân một phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ (15-49 tuổi) duy trì ở mức từ 2-2,2 con/phụ nữ.

Mức sinh hợp lý giúp Hải Phòng tập trung nâng cao chất lượng dân số và nhiều vấn đề khác (như nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tận dụng thời cơ "dân số vàng", chuẩn bị cho già hoá dân số...). 10 năm qua chất lượng dân số của Hải Phòng đã được nâng lên rõ rệt:

- Tỷ suất chết trẻ em dưới 5 tuổi giảm từ 18,6%o năm 2009 xuống còn 17,0%o năm 2019, thấp hơn nhiều so với bình quân chung cả nước.

- Tuổi thọ trung bình của người dân thành phố ngày càng tăng, năm 2009 là 74,2 tuổi; năm 2019 là 74,7 tuổi, cao hơn tuổi thọ trung bình của cả nước (cả nước là 73,6 tuổi).

- Năm 2020, 65% bà mẹ mang thai ở Hải Phòng được sàng lọc trước sinh, vượt kế hoạch đề ra. 55% trẻ em mới sinh được sàng lọc sơ sinh (đạt 100% kế hoạch năm). Tỷ lệ nam, nữ thanh niên được tư vấn, khám sức khoẻ trước hôn nhân là 21,8%. Tỷ lệ người cao tuổi được khám, tư vấn sức khỏe định kỳ: 25,71%.

Mức sinh thay thế giữ được nhiều năm giúp Hải Phòng kéo dài cơ hội "dân số vàng", theo đó dân số trong độ tuổi lao động tăng nhanh:

- Tỷ lệ người trong độ tuổi lao động từ (15 - 64 tuổi) năm 2019 của thành phố là 66,7%;

- Số lượng và tỷ trọng dân số phụ thuộc giảm; hạn chế tốc độ già hoá dân số (tỷ lệ người từ 65 tuổi trở lên là 9,3%).

Theo bà Trần Thị Thu Hằng - Chi cục trưởng Chi cục Dân số -KHHGĐ TP Hải Phòng, mức sinh ổn định để đảm bảo ổn định quy mô dân số, có tác động tích cực đến việc đảm bảo cơ cấu dân số, nâng cao chất lượng dân số và nguồn nhân lực

Thành tích của Hải Phòng là một điểm sáng đối với nhiều địa phương, nhưng lãnh đạo, ngành Y tế - Dân số của Hải Phòng vẫn còn nhiều lo lắng, trăn trở để duy trì vững chắc mức sinh thay thế, giảm chênh lệch mức sinh không đồng đều giữa các địa phương, giữa thành thị và nông thôn (thành thị là 2,09, nông thôn là 2,31), và số người có kinh tế khá giả muốn sinh con thứ 3 trở lên có chiều hướng gia tăng…

Cụ thể:

- Theo kết quả điều tra, có 4/14 quận, huyện có mức sinh thấp (TFR < 2,0) 7/14 quận, huyện có mức sinh cao (TFR > 2,2); chỉ có 3 quận, huyện đạt mức sinh thay thế (TFR từ 2,0 - 2,2).

- Tỷ suất sinh trong toàn thành phố chưa ổn định tiềm ẩn nguy cơ tăng sinh trở lại; tỷ suất sinh ở quận, huyện cao nhất cao gấp đôi so với nơi thấp nhất (quận Lê Chân tỷ suất sinh là 8,68%o trong khi huyện Kiến Thụy là 16,6%o).

- Số người có kinh tế khá giả muốn sinh con thứ 3 trở lên có chiều hướng gia tăng.

- Tỷ lệ vô sinh, phụ nữ kết hôn muộn, sinh con sau tuổi 35 có xu hướng gia tăng.

- Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh (bé trai/100 bé gái) vẫn ở mức cao, không ổn định, năm 2019 con số này là 117,3 bé trai/100 bé gái, cao hơn mức chung cả nước và vượt xa mức tự nhiên. Còn năm 2020, tỷ số này là 112 bé trai/100 bé gái, dù có giảm nhưng vẫn ở mức cao.

Vì vậy Hải Phòng đang đưa ra các giải pháp để duy trì mức sinh ổn định đến năm 2030, phấn đấu giảm chênh lệch mức sinh giữa các địa phương; ổn định quy mô dân số ở mức hợp lý; giảm tối đa số người sinh con thứ 3 trở lên, kiểm soát tỷ số giới tính khi sinh; nâng cao chất lượng dân số… nhằm thực hiện thành công Chiến lược Dân số Việt Nam đến năm 2030, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội nhanh, bền vững của TP.