Huyện Tĩnh Gia, Thanh Hóa: Hàng chục hecta ngao chết trắng ngày cận Tết

Người dân xã Hải Châu trên cánh đồng ngao chết. Ảnh: Gia Hân

Hơn 4.000 tấn ngao chết trắng

Những ngày gần đây, trong khi nhiều người đang chuẩn bị cho Tết Nguyên đán cận kề thì người nuôi ngao vùng bãi cửa sông Yên (xã Hải Châu, huyện Tĩnh Gia, Thanh Hóa) mất ăn, mất ngủ bởi bao công sức, tiền của đổ vào đồng ngao coi như mất trắng. Hàng chục hecta ngao chết bốc mùi hôi thối nồng nặc. Nhiều hộ không còn khả năng thuê mướn nhân công thu dọn phải nhờ đến các lực lượng tình nguyện của xã…

Gặp chúng tôi, anh Phan Văn Sỹ (thôn Bắc Châu, xã Hải Châu) khuôn mặt rầu rĩ khi hơn 1ha ngao của gia đình anh đang đến kỳ thu hoạch bỗng dưng chết. Dù mệt mỏi nhưng anh vẫn cố nhoài người chèo thuyền ra cồn Tàu Bay để vớt vát, lọc lựa những con ngao còn sống với hy vọng thu vớt được chút vốn liếng trang trải dịp cuối năm. "Nhà có hơn 1ha đầu tư vay mượn từ ngân hàng để dồn vào đồng ngao. Hai năm nay, các thành viên trong gia đình thay phiên nhau thức đêm, thức hôm trông nom, chăm sóc từ khi xuống giống. Tết này cũng là kỳ thu hoạch, nếu thắng lợi thì không những nợ nần được giải quyết mà căn nhà xuống cấp lâu nay cũng có tiền để tu sửa lại, con cái có bộ đồ mới vui Tết. Nào ngờ, ngao chết trắng, gia đình cũng trắng tay. Với gia đình tôi, coi như năm nay mất Tết", anh Sỹ tâm sự.

Cũng theo anh Sỹ, không chỉ riêng gia đình anh mà nhiều hộ dân nuôi ngao khác của xã Hải Châu có hoàn cảnh tương tự. Những hộ nuôi ngao lâu năm, có vốn tích lũy thì còn khả năng gối vụ mới. Còn những hộ mới nuôi trồng, vốn ít, không biết bấu víu vào đâu để có vốn đầu tư mới. Trong khi nợ lãi ngân hàng còn đó.

Hàng chục hộ dân ở xã Hải Châu chỉ biết than trời khi nhìn một bãi ngao há mồm, chết trắng. Không chỉ mất tiền từ thu hoạch ngao mà khi ngao chết, người nuôi ngao lại phải mất một khoản tiền không nhỏ để thuê nhân công cào ngao, thuê người cải tạo đồng nuôi... Những ngày cận Tết Nguyên đán, việc thuê nhân công vừa khó lại vừa đắt đỏ. Một hộ dân cho biết: "Cuối năm rồi, trời chả thương mình, bao tiền của của gia đình đã đổ dồn vào đồng ngao chỉ mong cuối năm thu hoạch có tiền trang trải Tết nhất. Giờ ngao chết, gia đình coi như trắng tay. Chúng tôi mong cơ quan chức năng sớm tìm ra nguyên nhân dẫn đến tình trạng ngao chết để bà con đúc rút kinh nghiệm lần sau nuôi ngao được tốt hơn. Đồng thời, mong được xem xét hỗ trợ các hộ bị thiệt hại theo quy định của nhà nước. Bên cạnh đó, đề nghị địa phương có chính sách hỗ trợ miễn giảm tiền thuê bãi. Phía các ngân hàng thì giúp gia hạn vốn vay, khoanh nợ cho vay mới để tạo điều kiện cho người dân được bám nghề".

Theo ghi nhận của phóng viên, trên vùng bãi khoảng 67ha, hàng chục hộ dân đang gồng mình thu dọn xác ngao. Số lượng ngao chết quá lớn, việc thu dọn không kịp khiến bốc mùi hôi ảnh hưởng đến môi trường… Theo các hộ dân, ước tính thiệt hại khoảng 4.000 tấn ngao, tương đương hơn 35 tỷ đồng.

Chưa rõ nguyên nhân

Trao đổi với chúng tôi về tình trạng ngao chết hàng loạt trên địa bàn xã, ông Đặng Duy Tân - Chủ tịch UBND xã Hải Châu cho biết: Theo thống kê của xã Hải Châu, cánh đồng Tàu bay thuộc thôn Yên Châu có 67ha diện tích bãi triều nuôi ngao. Hiện tượng ngao chết bắt đầu xảy ra từ ngày 20/12/2019, sau đó nhanh chóng lan rộng. Đến ngày 30/12/2019, toàn bộ diện tích ngao của hơn 60 hộ dân trong xã đã chết trắng, không còn diện tích nào cho thu hoạch, kể cả ngao thương phẩm và ngao giống".

Ngay sau khi phát hiện tình trạng ngao chết, Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp xã Hải Châu đã báo cáo lên UBND xã Hải Châu và UBND huyện Tĩnh Gia, Sở NN&PTNT tỉnh Thanh Hoá cũng đã đến kiểm tra, lấy mẫu đưa đi xét nghiệm. "Trước khi nguyên nhân được làm rõ, chúng tôi vận động bà con thu dọn xác ngao chết để hạn chế ảnh hưởng đến môi trường. Đồng thời, kiến nghị lên UBND huyện Tĩnh Gia và Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh để tìm hiểu nguyên nhân và có phương án hỗ trợ người dân tái sản xuất ngay sau Tết Nguyên đán", ông Tân chia sẻ.

Được biết, khoảng hơn 10 năm trở lại đây, tại cánh đồng ngao của xã Hải Châu chưa từng xuất hiện tình trạng ngao chết nhanh với số lượng lớn như vừa qua. Nhiều hộ dân phỏng đoán, nguyên nhân là do ô nhiễm môi trường. Bên cạnh đó cũng không loại trừ do thời tiết, kỹ thuật và mật độ nuôi thả ngao dày.

Ông Lương Xuân Vũ - Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y tỉnh Thanh Hóa khuyến cáo, đối với các hộ nuôi ngao đang xảy ra tình trạng ngao chết trắng, trong thời gian chờ kết quả xác định nguyên nhân ngao chết, người dân cần tập trung thu dọn, vệ sinh đồng ngao, thu gom rác, ngao chết ra khỏi vùng nuôi, chôn lấp theo quy định. Theo dõi các yếu tố môi trường nước như pH, nhiệt độ, độ mặn, cũng như tạm dừng thả nuôi mới nếu chưa xử lý môi trường nuôi…

 Gia Hân

Huyện Quảng Xương (Thanh Hóa): Gần Tết, dân lao đao vì ngao chết trắng