Làm dân số trên cao nguyên

Có những địa phương, tỷ lệ dân số cơ học hàng năm tăng từ 2 - 3%. Đây là một trong những yếu tố lớn ảnh hưởng đến tình hình biến động dân số.

Phá bỏ những rào cản

Hiện Lâm Đồng có khá nhiều các dân tộc anh em cùng sinh sống với nhiều phong tục tập quán khác nhau. Số người theo Phật giáo, Thiên Chúa giáo và Tin lành khá đông. Nhiều quy định của giáo lý phần nào đã tạo những trở ngại nhất định cho công tác DS/KHHGĐ. Nhiều địa phương xa xôi cách trở nên hệ thống y tế chưa thực sự đáp ứng hết được yêu cầu của người dân, có những địa bàn còn thiếu bác sĩ, đặc biệt là thiếu cán bộ kỹ thuật làm dịch vụ lâm sàng SKSS/KHHGĐ. Nhiều người dân nơi khác đến Lâm Đồng sinh sống có tâm lý: Phải đẻ "kỷ niệm" để vừa có thêm đứa con trên vùng đất mới vừa có thêm nhân công lao động.

Lễ ra quân chiến dịch đợt 1/2010 tại Lâm Đồng (Ảnh: Công Nam).

Song, những năm qua nhờ sự quan tâm đầu tư, Chương trình DS/SKSS - KHHGĐ đã đạt nhiều thành tích đáng ghi nhận. Chi cục DS - KHHGĐ đã tham mưu cho lãnh đạo Sở Y tế trình Tỉnh Ủy, HĐND, UBND ban hành những Đề án, Chỉ thị, Nghị quyết, Chương trình hành động để chỉ đạo công tác DS - KHHGĐ. Ngoài ngân sách của Trung ương, hàng năm, tỉnh đã hỗ trợ thêm hàng  tỷ đồng để đầu tư cho các hoạt động. Để thực hiện tốt nhiệm vụ chuyên môn, Chi cục DS luôn quan tâm đến công tác củng cố tổ chức bộ máy, đào tạo tập huấn, nâng cao trình độ chuyên môn và kỹ năng truyền thông cho cán bộ từ tỉnh đến cơ sở. Đến nay ngành dân số toàn tỉnh có 222 cán bộ công chức, viên chức, trong đó có 148 cán bộ chuyên trách cấp xã, phường và hơn 2.300 cộng tác viên phụ trách tại địa bàn thôn, xóm, khu phố.

Truyền thông được đẩy mạnh

Chi cục DS- KHHGĐ đã phối hợp chặt chẽ với các ngành, đoàn thể, các cơ quan thông tin đại chúng để đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động đến từng địa bàn dân cư, từng hộ gia đình. Đài phát thanh truyền hình, Báo Lâm Đồng đã có những chuyên mục, chuyên trang phản ánh về những tập thể, cá nhân thực hiện tốt chính sách DS/SKSS - KHHGĐ để động viên kịp thời và rút kinh nghiệm trong công tác chỉ đạo, thực hiện. Nhiều tin bài đã được dịch ra tiếng dân tộc K'Ho để tuyên truyền cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Hàng năm Chi cục DS-KHHGĐ ký kết hợp đồng trách nhiệm để duy trì và thực hiện các mô hình như: Tổ, nhóm, câu lạc bộ không sinh con thứ 3 trở lên; câu lạc bộ phụ nữ giúp nhau phát triển kinh tế thực hiện KHHGĐ của Hội Phụ nữ; câu lạc bộ nam nông dân 6 chuẩn mực; câu lạc bộ gia đình nông dân không sinh con thứ 3 trở lên của Hội Nông dân; câu lạc bộ tiền hôn nhân, câu lạc bộ gia đình trẻ của Đoàn Thanh niên; câu lạc bộ gia đình văn hóa, thôn văn hóa của Sở văn hóa; cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa mới ở khu dân cư" của Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh…

Hiện nay, Chi cục DS-KHHGĐ đang tiếp tục xây dựng và duy trì mô hình "Đưa chính sách DS/SKSS - KHHGĐ vào quy ước thôn"; địa bàn xã, phường hạn chế người sinh con thứ 3 trở lên. Nhiều địa phương đã đạt kết quả 3 đến 5 năm không có người sinh con thứ 3 như: Xã Gia Viễn, huyện Cát Tiên; phường II thị xã Bảo Lộc; xã Gung Ré huyện Di Linh; xã Tân Văn, huyện Lâm Hà; xã Tân Hội, huyện Đức Trọng; phường 9, Đà Lạt v.v...

Nhờ thực hiện tốt công tác truyền thông với thực hiện dịch vụ SKSS - KHHGĐ mà từ  năm 2005 đến nay, tỷ lệ phụ nữ viêm nhiễm đường sinh sản giảm đáng kể, tỷ lệ áp dụng các BPTT hiện đại tăng từ 67,07% lên 68,93%, tỷ lệ sinh con thứ 3 trở lên giảm xuống còn 15%. Kết quả này đã góp phần giảm tỷ lệ tăng dân số tự nhiên xuống còn 1,35%, đạt chỉ tiêu mà Nghị quyết HĐND tỉnh đề ra. Lâm Đồng đã  kết hợp lồng ghép hoạt động dân số với các chương trình kinh tế - xã hội như: phối hợp với Hội liên hiệp phụ nữ thực hiện dự án "Lồng ghép dân số với phát triển gia đình bền vững thông qua hoạt động tiết kiệm - tín dụng”.  Dự án này  đã giúp cho bà con có thêm kiến thức về chăm sóc SKSS/KHHGĐ và khuyến nông, khuyến lâm, đưa những tiến bộ khoa học kỹ thuật vào chăn nuôi, trồng trọt để phát triển kinh tế gia đình.