Mọi phụ nữ, trẻ em đều có quyền được chăm sóc, bảo vệ

Trước đó, hàng loạt các cuộc họp thường niên của Ban chỉ đạo, Ban điều hành, Điều phối viên Quốc gia của PPD cũng được tiến hành. Đoàn Việt Nam do ông Nguyễn Văn Tân - Phó Tổng cục trưởng phụ trách Tổng cục DS-KHHGĐ (Bộ Y tế) dẫn đầu.

Bảo vệ sức khỏe phụ nữ, trẻ vị thành niên- Mục tiêu hàng đầu

Đoàn công tác của Việt Nam do  ông Nguyễn Văn Tân - Phó Tổng cục trưởng phụ trách Tổng cục DS-KHHGĐ dẫn đầu tham dự hội nghị. Ảnh: P.V

Tham dự Hội nghị Quốc tế liên Bộ trưởng và các cuộc họp thường niên của PPD có các Bộ trưởng, Thứ trưởng, lãnh đạo đầu ngành của các nước thành viên PPD, các quan chức cấp cao thuộc chính phủ, quốc hội, cơ quan Liên hợp quốc (UNFPA, WHO, UNAIDS, UNDP…), các đối tác phát triển (USAIDS, UKAIDS…), các học giả, các nhà nghiên cứu đến từ các học viện, các trường đại học và các tổ chức xã hội dân sự.

Chiến lược Sức khỏe Phụ nữ, Trẻ em và Vị thành niên Toàn cầu giai đoạn 2016-2030 được Liên hợp quốc đưa ra đã nhấn mạnh đến quyền và khả năng thực thi sự tiếp cận, thụ hưởng chăm sóc sức khỏe bao gồm thể chất, tinh thần và sự hài hòa với xã hội của phụ nữ, trẻ em và vị thành niên trên toàn thế giới, đặc biệt là tại các nước đang phát triển. Chăm sóc sức khỏe được lồng ghép vào các chương trình phát triển kinh tế- xã hội và sự phát triển bền vững của mỗi quốc gia, khu vực cũng như toàn cầu.

Với chủ đề đề “Mọi phụ nữ, mọi trẻ em và mọi vị thành niên: Triển vọng Nam-Nam về Sinh tồn, Thịnh vượng và Biến đổi”, Hội nghị đã chia thành bốn phiên thảo luận chuyên đề: Tài chính cho mọi phụ nữ, mọi trẻ em và mọi vị thành niên; Chỉ đạo và quản lý các chương trình quốc gia cho mọi phụ nữ, mọi trẻ em và mọi vị thành niên; Hợp tác Nam-Nam: Một triển vọng hợp tác toàn cầu giữa các chính phủ các nước đang phát triển trong hỗ trợ chương trình mọi phụ nữ, mọi trẻ em và mọi vị thành niên với đạt được các Mục tiêu Phát triển bền vững của Liên hợp quốc (SDGs), Đầu tư cho mọi phụ nữ, mọi trẻ em và mọi vị thành niên: Chấm dứt AIDS vào năm 2030.

Việt Nam-Thành viên tích cực của PPD

Đoàn Việt Nam đã có những hoạt động tham gia tích cực tại các phiên họp thường niên của PPD và đặc biệt là tại Hội nghị Quốc tế liên Bộ trưởng lần thứ 12. Theo đề nghị của Ban Tổ chức, Trưởng đoàn Việt Nam, ông Nguyễn Văn Tân- Phó Tổng cục trưởng phụ trách Tổng cục DS-KHHGĐ đã có bài phát biểu quan trọng tại phiên thảo luận 4 của Hội nghị Quốc tế liên Bộ trưởng với chủ đề “Sức khỏe sinh sản/Sức khỏe tình dục (SKSS/SKTD) của Vị thành niên (VTN) và HIV/AIDS: Sự liên kết quan trọng và các cơ hội để chấm dứt AIDS vào năm 2030”.

Theo UNAIDS, tính đến tháng 3/2015, trên thế giới có khoảng 37 triệu người nhiễm HIV trong đó có khoảng 2 triệu người là nhiễm mới, riêng trẻ em có khoảng 220 ngàn trẻ bị nhiễm mới và năm 2014 có khoảng 1,2 triệu người chết vì các bệnh liên quan đến. Nếu tính từ năm 2000 đến nay, trên thế giới đã có hơn 25 triệu người chết vì AIDS. Sub-Saharan châu Phi là khu vực có số người nhiễm HIV lớn nhất, chiếm 70%, Châu Á Thái bình dương 14%. Các khu vực chiếm từ 1-6% số người nhiễm HIV trên toàn cầu.

Ông Nguyễn Văn Tân, Phó Tổng cục trưởng phụ trách phát biểu tại Hội nghị

Tại Việt Nam, theo báo cáo của Cục Phòng chống HIV/AIDS, trong 6 tháng đầu năm 2015, số người xét nghiệm phát hiện mới nhiễm HIV là 3.204 người, giảm 47% (1.341 trường hợp) so với cùng kỳ năm 2014. Số lũy tích số người nhiễm HIV đang còn sống 227.114 người. Số người nhiễm HIV chuyển sang giai đoạn AIDS trong 6 tháng đầu năm 2015 là 1.326 người, giảm 49% (797 trường hợp) so với cùng kỳ năm 2014.

Phát biểu tại Hội nghị, ông Nguyễn Văn Tân cho rằng có rất nhiều nội dung, chương trình có thể lồng ghép giữa SKSS/SKTD của VTN với phòng chống HIV/AIDS như chương trình giáo dục cho VTN về SKSS/SKTD trong đó có vấn đề về HIV/AIDS tại gia đình, nhà trường và cộng đồng. Các chương trình này sẽ giúp các em nhận thức đúng và có hành vi tình dục an toàn. Chương trình KHHGĐ cũng cần đầu tư và quan tâm đúng mức đến VTN/TN để các em tránh được việc mang thai ngoài ý muốn. Chương trình khám và tư vấn sức khỏe tiền hôn nhân nhằm trang bị kiến thức về SKSS/SKTD, KHHGĐ cũng như tâm lý, ứng xử của cuộc sống vợ chồng. Chương trình phòng chống các bệnh lây qua đường tình dục trong đó có HIV/AIDS…

Chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em cũng liên quan chặt chẽ với việc phòng chống HIV/AIDS đặc biệt là việc dự phòng lây truyền mẹ-con. Nếu các bà mẹ bị HIV tuân thủ chặt chẽ quy trình dự phòng lây truyền mẹ-con thì hoàn toàn có thể sinh ra những đứa trẻ không HIV và điều đó góp phần quan trọng vào việc tạo ra những thế hệ không có H, tiến tới thực hiện thành công mục tiêu mà UNAIDS đã đưa ra.

Chia sẻ các bài học kinh nghiệm của Việt Nam

Ông Nguyễn Văn Tân đã chia sẻ các bài học kinh nghiệm lớn của Việt Nam trong việc lồng ghép chương trình SKSS/SKTD của VTN với HIV/AIDS là: Sự cam kết chính trị mạnh mẽ; Tăng cường tuyên truyền vận động, nâng cao hiểu biết, kiến thức cho VTN về SKSS/SKTD trong đó có HIV/AIDS; Thúc đẩy các hành vi tình dục an toàn; Tuân thủ nghiêm chỉnh các quy định của pháp luật về dân số, hôn nhân và gia đình (trong đó có việc giảm thiểu tình trạng tảo hôn, kết hôn sớm, thực hiện KHHGĐ, giảm mức sinh ở độ tuổi 15-19 và giảm mức chết của bà mẹ, trẻ em); Thực hiện bình đẳng giới và Tăng cường hợp tác quốc tế.

Kết quả của các chương trình chăm sóc SKSS/SKTD của VTN và chương trình phòng chống HIV/AIDS đã cải thiện SKSS/SKTD của VTN Việt Nam. Điều tra Quốc gia về VTN/TN (2008) cho thấy, 98% người được hỏi trả lời có biết về HIV/AIDS, các đường lây truyền và sự phòng tránh. Số liệu thống kê của Cục Phòng chống HIV/AIDS cũng cho thấy, tỷ lệ nhiễm HIV của VTN đã giảm từ 8,55% (năm 2000) xuống còn 1,7% (năm 2013). Việt Nam cũng được PPD đánh giá là nước có tỷ lệ mang thai ở độ tuổi VTN (15-19) thấp nhất trong PPD (1,6%).

Bài phát biểu của Trưởng đoàn Việt Nam đã nhận được sự quan tâm đặc biệt của Hội nghị, nhất là các nước thuộc khu vực châu Phi-nơi đại dịch HIV/AIDS vẫn đang bao phủ và tình trạng tiếp cận với các dịch vụ chăm sóc SKSS/SKTD bà mẹ, VTN, trẻ em còn nhiều hạn chế. Ông Nguyễn Văn Tân cũng nhất mạnh, với kinh nghiệm là một trong sáu nước trên thế giới đã thực hiện thành công các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ (MGDs), Việt Nam sẽ thực hiện thành công Chiến lược Dân số-SKSS, Chiến lược Quốc gia về phòng chống HIV/AIDS đến năm 2020 và tầm nhìn 2030. Điều đáng nói là mục tiêu của các Chiến lược này phù hợp với mục tiêu mà UNAIDS đã đưa ra.

Kinh Quốc