Nuôi con bằng sữa mẹ - Sự tối ưu không thể thay thế (2): Vaccine đặc biệt nhất

> Nuôi con bằng sữa mẹ: Sự tối ưu không thể thay thế (1)

 

Bên cạnh đó, trẻ được bú mẹ sẽ giảm nguy cơ mắc bệnh béo phì, nguy cơ đái tháo đường khi trưởng thành và các bệnh tim mạch khi về già.

Kháng thể tốt nhất

 

Sữa mẹ - nguồn dinh dưỡng quý giá mà không loại thực phẩm nào sánh bằng. Ảnh: PV

Sữa mẹ là kháng thể tốt nhất dành cho đứa trẻ ngay từ lúc lọt lòng. Đây có thể được coi là thứ vaccine tuyệt vời nhất mà tạo hóa dành cho người mẹ để ban tặng cho đứa con yêu dấu của mình.

 

Sữa mẹ trong những ngày đầu chứa nhiều protein, trong đó 50% hàm lượng protein là các globulin miễn dịch (chủ yếu là IgA), có tác dụng chống lại các vi khuẩn, virus gây bệnh. Các kháng thể này nằm trong đường ruột có tác dụng chống lại các vi khuẩn gây bệnh, ngăn chặn các loại virus và trung hòa các độc tố. Chính vì vậy sau khi sinh, mẹ nên cho con bú càng sớm càng tốt, để tận dụng nguồn sữa non rất giàu dinh dưỡng và chất diệt khuẩn. Chất lỏng có màu vàng nhạt này rất giàu chất đạm cũng như các kháng thể, vitamin A và bạch cầu. Kháng thể này không chỉ bảo vệ trẻ rất tốt trong 6 tháng đầu mà còn giúp trẻ tránh được các bệnh nhiễm trùng đến khi cai sữa.

Theo TS.BS Lưu Thị Hồng - Phó Vụ trưởng Vụ Sức khỏe bà mẹ trẻ em, Bộ Y tế, trẻ bú sữa mẹ có thể tránh được nguy cơ mắc nhiều loại bệnh cấp và mãn tính như tiêu chảy, nhiễm trùng đường hô hấp, viêm tai giữa, viêm phổi… Trong sữa mẹ có lactoferin – một protein gắn với chất sắt ngăn chặn sự phát triển của một số vi khuẩn có hại. Sự hiện diện của dưỡng chất tự nhiên nucleotide trong sữa mẹ với hàm lượng 69 – 72mg/l giúp tăng cường đề kháng với bệnh nhiễm khuẩn như bạch hầu, viêm màng não.

 

Tại hội thảo khoa học về nuôi dưỡng trẻ nhỏ vừa diễn ra tại Hà Nội, GS.TS Kim Fleischer Michaelsen, Khoa Dinh dưỡng con người, ĐH Copenhagen (Đan Mạch) nhấn mạnh đến lợi ích nuôi con bằng sữa mẹ. Ông cho hay, lợi ích ngắn hạn của việc nuôi con bằng sữa mẹ là chống đột tử ở trẻ em, chống được nhiễm khuẩn đường ruột, hô hấp và viêm ruột hoại tử ở trẻ sinh non. Về lợi ích dài hạn của sữa mẹ, các nghiên cứu tiến hành tại Thụy Điển và Anh cho thấy, những trẻ bú sữa mẹ trong năm đầu sẽ ít mắc các bệnh như béo phì, xơ vữa động mạch và cao huyết áp lúc trưởng thành và khi về già.

Cùng với kháng thể không thức ăn nào có thể thay thế của sữa mẹ, việc cho con bú thể hiện tình yêu thương, gắn kết của người mẹ và con vô bờ bến. Cũng theo GS.TS Kim Fleischer Michaelsen, người mẹ ôm con vào lòng, cho con bú tạo nên hiệu ứng da - kề - da tạo nên một hiệu quả vô cùng lớn của tình mẫu tử cho sự trưởng thành của trẻ.

 

An toàn và kinh tế

Nuôi con bằng sữa mẹ không chỉ đem lại lợi ích to lớn cho đứa trẻ mà còn đem lại lợi ích cho gia đình và cho cả xã hội. Trẻ được nuôi bằng sữa mẹ vừa đảm bảo an toàn vừa rất kinh tế.

BS. Đỗ Thị Ngọc Diệp - Giám đốc Trung tâm Dinh dưỡng TPHCM cho biết: Sữa mẹ là thức ăn hoàn chỉnh, thích hợp nhất đối với trẻ. Trong sữa mẹ có đủ năng lượng và chất dinh dưỡng đạm, đường, mỡ, vitamin và muối khoáng với tỉ lệ thích hợp cho sự hấp thụ và phát triển cơ thể trẻ. Trong sữa mẹ lượng đạm (protein) và các muối khoáng như clorua, canxi nhiều gấp 3 lần sữa bò, đặc biệt trong sữa non lượng đạm rất cao. Chất lysozym (một loại men trong sữa mẹ cao hơn sữa bò hàng ngàn lần) có tác dụng tiêu diệt một số vi khuẩn có hại và nhiều loại virus khác. Thêm vào đó, trẻ bú mẹ ít bị dị ứng, eczema hơn ăn sữa bò...

Các nghiên cứu chỉ ra rằng, sữa mẹ thường xuyên được giữ ở nhiệt độ khoảng 37oC, rất phù hợp với thân nhiệt của trẻ, đồng thời lại rất vệ sinh so với bất kỳ nguồn sữa nào. Tuy nhiên, nhiều người mẹ do quá bận rộn đã rất tốn kém cho việc đi tìm, bổ sung dưỡng chất cho con mà lãng phí nguồn dinh dưỡng quý giá của mình. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), sữa của các bà mẹ Việt Nam mỗi năm “trị giá” hơn 540 triệu USD, nhưng với tỷ lệ nuôi con bằng sữa mẹ thấp như hiện nay đã làm lãng phí một nửa giá trị đó.

Thay vì được bú sữa mẹ, ngày càng có nhiều trẻ phải ăn sữa ngoài (bú bình) hoàn toàn trong 6 tháng đầu và thậm chí, theo thống kê, tỷ lệ này đã tăng từ 2,2% lên 25,6% trong vòng 5 năm qua. Số trẻ được tiếp tục bú mẹ cho tới 2 tuổi mới chỉ trên 20%... Sự lãng phí đó kéo theo mỗi tháng các gia đình tốn thêm từ 800.000 đến 1,2 triệu đồng cho việc mua sữa ngoài.

Theo khảo sát của Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, 70% số lao động nữ được khảo sát không phân biệt loại hình doanh nghiệp đang làm việc có thu nhập dưới 2 triệu đồng. Do đó, việc nuôi con bằng sữa mẹ sẽ giảm tối đa sự lãng phí và gánh nặng chi tiêu cho mỗi gia đình. Bên cạnh đó, việc trẻ được nuôi dưỡng hoàn toàn bằng sữa mẹ sẽ làm giảm tình trạng còi xương, suy dinh dưỡng, mắc các bệnh; góp phần giảm một gánh nặng khá lớn cho gia đình và cho quốc gia khi không phải tăng chi cho y tế, khám chữa bệnh.

 

Cho con bú giảm nguy cơ bệnh tật cho mẹ   - Các bà mẹ cho con bú sẽ có ít nguy cơ mắc các bệnh như tiểu đường loại II, ung thư vú, ung thư buồng trứng, loãng xương và chứng trầm cảm sau khi sinh.   - Các bà mẹ cho con bú ít có nguy cơ bị thiếu máu và có hàm lượng oxytocin trong máu cao hơn nên có thể giảm căng thẳng.   - Các bà mẹ cho con bú nhanh lấy lại vóc dáng sau sinh.   - Nuôi con bằng sữa mẹ cũng giúp các bà mẹ tránh thai tốt hơn. Các bà mẹ cho con bú hoàn toàn thường rụng trứng ít nhất 6 tháng sau sinh, trong khi đó đối với những người không cho con bú thì quá trình này có thể xảy ra ngay sau 6 tuần kể từ ngày sinh.

 

Hà Thư