Phụ nữ mang thai: Hạn chế rắc rối thường gặp
GiadinhNet - Chế độ ăn uống đóng vai trò rất quan trọng trong việc cung cấp dinh dưỡng cho người mẹ trong quá trình mang thai, suốt thời kỳ cho con bú.
Ở tháng thứ ba của thai kỳ, thể tích máu tăng gấp rưỡi hoặc hơn để đáp ứng nhu cầu vận chuyển các chất dinh dưỡng, ôxy đến thai nhi và mang đi những sản phẩm chuyển hoá dư thừa của thai. Cholesterol, axit béo tự do và vitamin tan trong nước đều tăng trong thai kỳ cả về số lượng lẫn hàm lượng trong máu. Tốc độ máu lọc qua thận trong suốt quá trình mang thai cũng gia tăng. Dạ dày giảm di chuyển trong quá trình mang thai nên sẽ làm chậm lưu chuyển thức ăn trong ống tiêu hoá, do đó các dưỡng chất sẽ được hấp thu nhiều hơn. Tuy nhiên, điều này lại có thể gây cho bà bầu chứng nôn ói và táo bón.
Phụ nữ mang thai cần ăn đa dạng các loại thực phẩm. Nên ăn nhiều bữa để đạt nhu cầu dinh dưỡng. Mỗi bữa nên ăn thêm một bát cơm (cùng với thức ăn) so với khi chưa mang thai. Nên chọn gạo tốt, không xát kỹ để khỏi mất vitamin B1. Các loại khoai củ có ít chất đạm nên chỉ ăn thêm chứ không ăn thay bữa chính. Cần ăn thức ăn giàu đạm như thịt, cá, tôm, cua, trứng, sữa và các loại đậu...
Nếu có điều kiện, mỗi ngày nên uống 2 - 3 ly sữa. Nên sử dụng dầu thực vật và chỉ ăn vừa phải. Nên ăn nhiều rau, trái cây tươi mỗi ngày, đặc biệt là rau lá xanh đậm và củ quả vàng cam đậm. Chất ngọt chỉ ăn vừa phải. Sử dụng muối i-ốt trong ăn uống và chế biến thực phẩm. Hạn chế tối đa thức uống có cồn (rượu, bia), không uống quá hai ly cà phê/ngày.
 |
|
Tư vấn dinh dưỡng cho phụ nữ mang thai tại BV Phụ sản TƯ.
Ảnh: Dương Ngọc |
Nôn ói: Hiện tượng này thường xảy ra vào những tháng đầu thai kỳ. Nếu trầm trọng sẽ dẫn đến thiếu protein, năng lượng, chất khoáng, vitamin và điện giải. Khi đó cần chia nhỏ bữa ăn, chế độ ăn nên ít béo và nhiều chất bột đường. Nếu tình trạng kéo dài thì nên nhập viện để được truyền dịch tránh mất nước và điện giải.
Nóng rát ngực: Phụ nữ ở giai đoạn sau của thai kỳ, do tử cung to tạo áp lực lên dạ dày cùng với sự nới lỏng cơ vòng thực quản nên dịch tiêu hoá dễ trào lên thực quản gây nóng rát. Triệu chứng này sẽ giảm bằng cách ăn ít mỗi bữa và không nên nằm ngay sau khi ăn.
Táo bón và trĩ: Thường ở giai đoạn cuối thai kỳ, do giảm nhu động ruột, phụ nữ ít hoạt động thể lực, tử cung to đè lên đại tràng. Những chứng này có thể giảm khi thai phụ ăn nhiều thực phẩm giàu chất xơ và trái cây, uống nhiều nước.
Đái tháo đường thai kỳ: Triệu chứng này hay xuất hiện sau 20 tuần của thai kỳ, thường tự hết sau khi sinh. Thai phụ cần ăn đủ nhu cầu, theo dõi đường huyết thường xuyên, giữ mức đường trong máu ổn định, phòng ngừa tình trạng cạn kiệt nguồn dinh dưỡng dự trữ. Nên hạn chế các đồ ăn nhiều cholesterol, hạn chế tối đa ăn đường.
Cao huyết áp thai kỳ: Đây là một hội chứng bao gồm cao huyết áp, đạm niệu, phù nề. Xảy ra khoảng 7 - 8% thai phụ và thường ở ba tháng cuối. Tình trạng này làm giảm lượng máu đến tử cung, ảnh hưởng lớn đến thai nhi.
Tăng cân: Tăng cân trong ba tháng đầu phần lớn là tăng mô của mẹ, ba tháng giữa là tăng mô của cả mẹ và thai, ba tháng cuối chủ yếu là tăng trọng của thai nhi. Trong nửa cuối thai kỳ, thai phụ có thể tăng đến 335 - 450g/tuần. Trong suốt thai kỳ, thai phụ cần tăng 10 - 12kg (trong đó, ba tháng đầu tăng 1kg, ba tháng giữa tăng 4 - 5kg, ba tháng cuối tăng 5 - 6kg). Tăng cân tốt, bà mẹ sẽ tích luỹ mỡ là nguồn dự trữ để tạo sữa sau khi sinh. Đối với thai phụ bị béo phì, vẫn cần tăng 6 - 10kg để phát triển thai, bánh nhau và một số mô của mẹ. Đặc biệt chú ý không nên giảm cân lúc mang thai.
Sơ sinh nhẹ cân: Trẻ sinh đủ tháng (37 - 40 tuần) nhưng bị nhẹ cân (dưới 2,5kg) là do dinh dưỡng kém trong bào thai, thường xảy ra ở bà mẹ dinh dưỡng kém, vóc dáng thấp lùn và nhẹ cân, cao huyết áp, nhiễm siêu vi, hoặc bệnh lý khác.
Quá trình lớn lên của bào thai
Thai kỳ có thể được chia thành ba giai đoạn sinh lý chính: Làm tổ: Là giai đoạn hai tuần đầu thai nghén, khi trứng được thụ tinh gắn vào thành tử cung. Trong quá trình này, phôi thai được nuôi bởi dưỡng chất được tiết ra từ những tuyến ở tử cung. Khoảng 1/3 trường hợp thụ thai thất bại ở giai đoạn này. Hình thành cơ quan: 6 tuần tiếp theo của thai kỳ là giai đoạn phát triển phôi thai. Đây là giai đoạn dễ ảnh hưởng đến sự phát triển thai và nguy cơ cao bị dinh dưỡng kém do bà mẹ không nhận biết mình mang thai, kết hợp với tình trạng nôn ói, chán ăn làm hạn chế dưỡng chất đưa vào cơ thể. Ở giai đoạn then chốt này, nếu thiếu một số dưỡng chất nhất định có thể dẫn đến khuyết tật bẩm sinh. Tăng trưởng: 7 tháng còn lại của thai kỳ, các cơ quan tiếp tục phát triển cho đến khi duy trì được sự sống của trẻ khi sinh ra. Sự thiếu dinh dưỡng trong giai đoạn này hoặc sau sinh sẽ ảnh hưởng đến trọng lượng và chiều dài thai nhi hơn là gây ra bất thường trầm trọng của các cơ quan. Nhiều mô vẫn có thể hoạt động bình thường với số tế bào ít hơn và có kích thước nhỏ hơn so với bình thường. |
(Trung tâm Dinh dưỡng TP HCM)
5 thói quen buổi tối âm thầm 'hại gan', hại thận nhưng rất nhiều người Việt vô tư làm mỗi ngày
Sống khỏe - 9 giờ trướcDù chỉ có một trong số 5 thói quen có thể gây hại cơ thể, ảnh hưởng đến gan dưới đây, bạn cũng nên thay đổi ngay!
Người bệnh suy thận ăn hạnh nhân thế nào để tốt nhất?
Sống khỏe - 9 giờ trướcGĐXH - Hạnh nhân giàu dinh dưỡng, tốt cho tim mạch nhưng với người suy thận, loại hạt này có thể tiềm ẩn rủi ro nếu sử dụng không đúng cách.
Nhóm máu có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường cao nhất: Ai có dấu hiệu này cần cảnh giác để phòng bệnh
Sống khỏe - 12 giờ trướcGĐXH - Dù có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường cao hơn, nhưng người mang nhóm máu B hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa bệnh thông qua thay đổi lối sống.
Thường xuyên uống loại nước này, cẩn thận đột quỵ lúc nào không hay: Không phải rượu bia
Sống khỏe - 14 giờ trướcNhiều người vẫn nghĩ nguy cơ đột quỵ thường gắn với rượu bia, thuốc lá hay các bệnh lý tim mạch rõ rệt.
Đông đảo người dân được khám, tư vấn sức khỏe miễn phí tại Lễ mít tinh phát động Ngày Sức khỏe toàn dân
Y tế - 15 giờ trướcSáng 5/4, tại không gian phố đi bộ Trần Nhân Tông, Công viên Thống Nhất (Hà Nội), đã diễn ra Lễ mít tinh phát động Ngày Sức khỏe toàn dân (7/4) với chủ đề "Chủ động phòng bệnh – Vì một Việt Nam khỏe mạnh". Trong khuôn khổ buổi lễ, đông đảo người dân đã được khám, tư vấn sức khỏe miễn phí.
Ngày Sức khỏe toàn dân 7/4: Người dân hào hứng khám, trải nghiệm tại các gian hàng y tế
Y tế - 15 giờ trướcKhu vực khám, tư vấn sức khỏe miễn phí tại Lễ Mít tinh phát động Ngày sức khỏe toàn dân 7/4 thu hút nhiều người dân đến trải nghiệm. Năm nay, nhiều bệnh viện đã mang các thiết bị y tế hiện đại đến thăm khám chuyên sâu cho người dân.
Loại cá rẻ tiền cung cấp omega-3, vitamin D, canxi, choline cực kỳ có lợi cho sức khỏe
Sống khỏe - 17 giờ trướcCá mòi là một trong những nguồn thực phẩm tự nhiên giàu acid béo omega-3 nhất, với hai loại thiết yếu là EPA (eicosapentaenoic acid) và DHA (docosahexaenoic acid).
Ăn phải giá đỗ chứa hóa chất độc hại nguy hiểm ra sao? Cách chọn giá sạch ai cũng nên biết
Sống khỏe - 18 giờ trướcGĐXH - Chuyên gia cảnh báo, việc tiêu thụ giá đỗ chứa hóa chất độc hại trong thời gian dài có thể gây rối loạn tiêu hóa và làm tăng nguy cơ ung thư.
Điều gì xảy ra với gan khi uống cà phê mỗi ngày?
Sống khỏe - 20 giờ trướcCà phê không chỉ là một thói quen buổi sáng mà còn có thể là một trong những loại đồ uống có lợi cho gan nhất.
Người phụ nữ 62 tuổi đột quỵ do tăng huyết áp, thừa nhận sai lầm nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 21 giờ trướcGĐXH - Một người phụ nữ 62 tuổi bị đột quỵ do chủ quan với bệnh tăng huyết áp. Đây là lời cảnh báo cho nhiều người đang “sống chung” với bệnh nhưng không điều trị đúng cách.
Từ ca sinh con ở tuổi 60: Bác sĩ khuyến cáo vì sao nên sinh con trước tuổi 35?
Dân số và phát triểnGĐXH - Trường hợp sản phụ sinh con ở tuổi 60 đã gióng lên cảnh báo về những rủi ro khi mang thai ở tuổi lớn. Các chuyên gia khuyến cáo phụ nữ nên sinh con trước 35 tuổi để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.
