Thứ trưởng Bộ Y tế nói về con số "ngoạn mục" trong phát hiện sớm ung thư

Trao đổi với báo chí, GS.TS Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, cho hay theo thống kê sơ bộ, nhờ tăng cường tuyên truyền phòng chống ung thư, tỷ lệ phát hiện sớm ung thư từng bước được nâng lên tại Bệnh viện K và các cơ sở phòng chống ung thư.

Lấy ví dụ về tỷ lệ phát hiện sớm này, GS.TS Trần Văn Thuấn cho hay, 5 năm trở về trước, số bệnh nhân ung thư dạ dày đến bệnh viện để mổ cắt hớt niêm mạc chỉ phát hiện 2-3 ca/năm, hiện nay là hàng trăm ca/năm. Điều này thể hiện người dân ý thức hơn trong việc khám sức khoẻ định kỳ, đi khám kể cả khi chưa có triệu chứng.

Theo các chuyên gia, với ung thư dạ dày, việc phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm là yếu tố tiên quyết cho việc điều trị đạt hiệu quả tối đa. Nếu bệnh nhân ung thư dạ dày ở giai đoạn sớm, bệnh nhân chỉ cần cắt hớt niêm mạc qua nội soi, không phải mổ mở, bệnh nhân sớm khỏi.

Các bác sĩ thực hiện ca nội soi, cắt hớt niêm mạc tổn thương sớm ung thư cho bệnh nhân tại Bệnh viện K.

Theo Thứ trưởng Trần Văn Thuấn, phát hiện bệnh sớm hay muộn là yếu tố chính tác động đến tỷ lệ chữa khỏi ung thư cao hay thấp. Khả năng sống thêm cũng phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác như giai đoạn bệnh, thể mô hợp, sự đáp ứng, phối hợp của các phương pháp điều trị...

Việc phát hiện càng sớm ung thư giúp công tác áp dụng điều trị càng đơn giản, nếu phát hiện bệnh muộn thì phải phối hợp nhiều mô thức.

Ví dụ: Với ung thư cổ tử cung, nếu phát hiện sớm thì chỉ cần khoét chóp là khỏi, với chi phí điều trị đơn giản, rẻ tiền. Nếu muộn hơn, bệnh nhân vừa phải phẫu thuật vừa phải xạ trị, vừa tốn kém vừa phức tạp hơn.

Đương nhiên, khả năng sống thêm của bệnh nhân cũng giảm xuống. Khi phát hiện bệnh sau giai đoạn 2-3, ước tính tỷ lệ sống thêm sau 5 năm của người bệnh là 60%. Thậm chí nếu muộn hơn, khi ung thư đã di căn rồi, không xạ trị được, không mổ xẻ được, biện pháp cuối cùng là dùng phối hợp nhiều thuốc, tỷ lệ sống thêm sau 5 năm dưới 50%.

Đánh giá về tỷ lệ phát hiện sớm (tức là giai đoạn có thể mổ được) các loại bệnh ung thư, GS.TS Trần Văn Thuấn cho hay hiện chưa có thống kê tổng thể cho các loại ung thư nói chung. Tuỳ thuộc từng loại bệnh ung thư lại có tỷ lệ phát hiện sớm khác nhau (ví dụ, đa số người bệnh ung thư phổi thường phát hiện muộn).

Theo đánh giá sơ bộ về người bệnh đến khám và điều trị ở Bệnh viện K, tỷ lệ người bệnh đến viện khi bệnh mới ở giai đoạn sớm đã tăng lên 50% so với ngày trước chỉ 20-25%. "Đây là con số rất ngoạn mục. Điều này phản ánh hiệu quả của việc tích cực tuyên truyền phòng chống ung thư và ý thức của người dân từng bước đã nâng cao lên" - Thứ trưởng Trần Văn Thuấn đánh giá.

V.Thu