Tình quân dân biển đảo

Từ trung tâm huyện Phú Quốc (Kiên Giang) vượt qua con đường đất đỏ đầy ổ trâu, ổ gà gần 30 km, xã Gành Dầu hiện ra là một vùng đất còn nhiều thiếu thốn về hạ tầng cơ sở.

 

Gành Dầu có gần 4.300 nhân khẩu, đa số người dân sống bằng nghề đánh bắt thủy sản. Đàn ông thì lênh đênh trên biển nhiều ngày mới vào bờ, đàn bà thì bươn chải những công việc liên quan đến kinh tế biển như vá lưới, làm cá, phơi cá…

 

Đặc thù nghề biển như vậy nên người dân ít có điều kiện biết được các thông tin về chăm sóc sức khỏe sinh sản, kiến thức về phòng tránh thai, chăm sóc dinh dưỡng trong thời kỳ mang thai của phụ nữ còn hạn chế.

 

Cuộc sống của người dân chỉ trông chờ vào nguồn lợi từ biển, thu nhập rất bấp bênh, cái ăn, cái mặc nhiều gia đình còn lo chưa đủ, nói gì đến tâm trí, thời gian để nghĩ đến việc tìm hiểu các kiến thức về KHHGĐ, chăm sóc sức khỏe cho bản thân.

Vậy mà giữa vùng đất còn nhiều khó khăn đó, một mô hình y tế đã được triển khai và được phụ nữ tham gia hưởng ứng nhiệt tình, đó là mô hình “Làm mẹ an toàn” thuộc đề án “Kiểm soàt dân số các vùng biển đảo ven biển” gọi tắt là đế án 52.

 

Đối tượng chính của mô hình là chị, em phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ, qua các hoạt động của mô hình nhằm tuyên truyền cung cấp các thông tin, kiến thức, kỹ năng về làm mẹ an toàn một cách đầy đủ nhất.  

 

Qua 3 năm triển khai mô hình, từ năm 2009 đến nay, bây giờ mỗi khi mang thai, 100% các chị, em tại xã, đã ý  thức được việc phải đến trạm y tế, để  khám thai theo định kỳ, nghe tư vấn về dinh dưỡng và tiêm vác xin phòng ngừa uốn ván.

 

Thấy được lợi ích từ mô hình “Làm mẹ an toàn” cùng các dịch vụ y tế đã chăm lo trực tiếp đến sức khỏe bản thân, chị em đã chủ động trong việc tập hợp, vận động nhau tham gia họp nhóm để tiếp cận các thông tin về sức khỏe sinh sản, chăm sóc sức khỏe cho cả mẹ và con, trong quá trình trước trong và sau khi mang thai.

 

Quan trọng hơn là mô hình “Làm mẹ an toàn” đã xóa đi tập quán sinh con tại nhà của phụ nữ tại đây, góp phần làm giảm tỷ lệ tai biến sản khoa, tử vong mẹ và trẻ sơ sinh.  

Chị Trần Thị Nga - Nữ hộ sinh Trạm Y tế xã Gành Dầu - cho biết: “Từ khi thực hiện mô hình Làm mẹ an toàn, chị, em, phụ nữ được cung cấp thông tin để biết được khi có thai mình phải làm thế nào để nuôi dưỡng bào thai tốt, phải đi khám thai, chích ngừa uốn ván, uống thuốc sắt đầy đủ.

 

Khi sinh thì đến trạm để đảm bảo an toàn, bây giờ, chị, em đã biết và hiểu nhiểu hơn khi chưa thực hiện mô hình “ làm mẹ an toàn”, nhiều chị em đã chú trọng nhiều hơn đến việc khám thai, chăm sóc thai nhi tốt và tuyên truyền cho các chị, em khác khi có thai”.

Ở bất cứ nơi đâu trên đất nước Việt Nam, đặc biệt là vùng biên giới, hải đảo, mối quan hệ quân dân luôn thân thiết bền chặt. Đồn biên phòng 754 ngoài nhiệm vụ chính của lực lượng biên phòng là sẵn sàng chiến đấu để giữ vững vùng đất biên giới của Tổ quốc còn tham gia với chinh quyền địa phương giữ vững an ninh trật tự, hỗ trợ người dân trong sinh hoạt, sản xuất. Kết hợp quân dân y trong chiến lược chăm sóc bảo vệ sức khỏe cho nhân dân, bộ đội trong cả nước đặc biệt là vùng biên  giới, hải đảo là chủ trương của Đảng, nhà nước đối với nhân dân.  

 

Riêng tại Gành Dầu còn là tỉnh cảm của bộ đội biên phòng đồn 754 xung phong, tự nguyện giành cho người dân ở Xã Gành Dầu, vì các anh đã xem vùng biên giới, hải đảo là quê hương thứ hai của mình. Các anh ở trạm xá đồn biên phòng đã kết hợp với Y tế xã đi xuống tận nhà dân để khám bệnh, chăm sóc sức khỏe cho người dân. Có chứng kiến tận mắt, mới thấy được mối tình quân dân tại đây lại sâu sắt bền chặt biết chừng nào trong quá trình thực hiện các hoạt động.

 

Khẩu hiệu “đến tận nhà, lên tới ghe, vào tới bến” mà cán bộ y tế, dân số và bộ đội biên phòng đặc ra trong công tác phối hợp quân dân y và dân số. Khẩu hiệu này xuất phát từ việc cán bộ y tế, dân số, cùng với bộ đội biên phòng muốn tiếp cận được người dân phải vào tận nơi người dân đang lao động tại các cầu cảng, hoặc lên trên tàu, thuyền để tuyên truyền vận động, cung cấp tờ rơi và cấp phát các phương tiện tránh thai, có như vậy mới đem lại hiệu quả thiết thực.  

 

Không có nhà của người dân nào trong xã mà cán bộ y tế, dân số và bộ đội biên phòng chưa từng đến để vận động tuyên truyền việc thực hiện KHHGĐ. Từ đó tình cảm quân dân ở đây rất gần gũi, thân thiện như người trong nhà.

 

Người dân cũng thấy nhận rõ sự nhiệt tình và nổ lực không mệt mỏi của việc phối hợp công tác quân dân y tại xã, giúp nhân dân tiếp cận các dịch vụ dân số, y tế, KHHGĐ, làm mẹ an toàn để nâng cao chất lượng cuộc sống cho chính mình.

Không chỉ phối hợp trong tuyên truyền các y, bác sỹ của trạm xá biên phòng còn tham gia tuyên truyền và tập huấn các chương trình, mục tiêu quốc gia về y tế cho các bộ cơ sở và tổ y tế ấp. Cộng tác viên chương trình và hỗ trợ kinh phí cho công tác y tế tại xã, bình quân mỗi năm 120 triệu đồng cho các công tác khám và điều trị, cấp thuốc miễn phí, tuyên truyền, tư vấn, tập huấn.  

 

Ở Gành Dầu do địa hình ở đây giáp với biên giới đất bạn Campuchia, người dân vùng biên giới hai nước vẫn thường xuyên qua lại trao đổi mua, bán. Cuộc sống của người dân ở hai nước giáp ranh vẫn diễn ra hiền hòa từ bao đời nay, thậm chí việc kết hôn của thanh niên hai nước cũng phổ biến, do vậy không chỉ tuyên truyền cho người dân trong nước, cán bộ y tế, dân số và bộ đội biên phòng còn tuyên truyền cho cả người dân ở trên tàu nước bạn trong quá trình giao thương hàng hóa. Đó cũng là một trong những biểu hiện về mối quan hệ bền vững tốt đẹp của hai đất nước từ trước tới nay.

Qua thâm nhập thực tế, ta mới cảm nhận được tình thần đoàn kết của quân và dân hay chính xác hơn là giữa lực lượng y tế của đồn biên phòng 754 và Y tế xã Gành Dầu. Còn  đối với người dân ở đây thì xem bộ đội biên phòng là một chỗ dựa vững chắc trong người dân.

 

Quân dân y kết hợp đã phát huy sức mạnh tổng hợp của cả quân và dân y trong việc củng cố y tế cơ sở ở vùng biên giới hải đảo, tạo nên mạng lưới khám chữa bệnh và phòng chống dịch bệnh, góp phần tích cực vào việc chăm sóc bảo vệ sức khỏe cho nhân dân.