Vận động sinh viên hiến tinh trùng, cứu cơ hội làm cha mẹ cho nhiều người

Báo cáo mới đây từ nhóm nghiên cứu của Bệnh viện Phụ sản Trung ương, Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, Đại học Y Hà Nội công bố, tại 21 trung tâm trên cả nước, hiện chỉ có 518 khách hàng hiến tinh trùng. Đa số trung tâm hỗ trợ sinh sản tuy có ngân hàng tinh trùng nhưng số lượng chỉ có 1-3 mẫu gửi ngân hàng để phục vụ "đổi mẫu".

Việc đổi mẫu này được hiểu là nếu một trường hợp muốn lấy mẫu tinh trùng ở đây để thụ tinh nhân tạo thì họ cần vận động một người khác hiến tinh trùng đạt tiêu chuẩn vào ngân hàng, thay thế mẫu tinh trùng đã dành cho khách hàng này.

Soi mật độ tinh trùng tại Bệnh viện Đại học Y Hà Nội. Ảnh: Võ Thu

PGS.TS Nguyễn Mạnh Hà - Phó giám đốc Trung tâm Hỗ trợ sinh sản và công nghệ mô ghép (Bệnh viện Đại học Y Hà Nội) thừa nhận, việc "đổi mẫu" vô cùng nhạy cảm bởi nó đánh vào tâm lý của người đàn ông, không muốn thổ lộ chuyện của mình ra bên ngoài.

"Vậy nên vận động "một đổi một" là vấn đề mà ngay cả các trung tâm cũng không hề muốn nếu như không bị rơi vào tình thế ép buộc", PGS.TS Hà nói.

Việc cạn kiệt tài nguyên tinh trùng tại các Trung tâm lưu trữ khiến việc liên kết giữa các ngân hàng tinh trùng - giới thiệu khách hàng có nhu cầu sang đơn vị khác chưa thể thực hiện. Tại nhiều trung tâm hỗ trợ sinh sản, số lượng mẫu tinh trùng thường xuyên chỉ khoảng 3, mang tính chất duy trì.

Nghị định 10/2015 của Chính phủ quy định, tinh trùng, noãn của người cho chỉ được sử dụng một người, nếu không sinh con thành công mới sử dụng cho người khác. Tức là một người chỉ được hiến tinh trùng một lần.

Đây là biện pháp chặt chẽ mà Việt Nam đưa ra nhằm hạn chế tối đa tình trạng quan hệ cùng huyết thống.

Để khắc phục tình trạng người đến xin thì nhiều mà ngân hàng chỉ có một vài mẫu, thời gian gần đây, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội đã tổ chức các cuộc giao lưu, chiến dịch gặp gỡ cùng sinh viên để vận động hiến tinh trùng.

BS Hà thông tin, trước khi tổ chức, chính bản thân các bác sĩ không dám kỳ vọng nhiều nhưng kết quả đạt được khá bất ngờ. Nhiều sinh viên đã cởi mở hơn và sẵn sàng hiến tinh trùng.

"Hiện trung tâm đang có khoảng 70 mẫu tinh trùng và không cần "đổi mẫu" như trước nữa", PGS.TS Hà thông tin.

Dù vậy, theo ông Hà, việc vận động này mới chỉ dừng lại ở những sinh viên trong trường y. Đó là những bạn trẻ có nhận thức rõ hơn trong vấn đề sức khỏe sinh sản. Hơn nữa, đây cũng chỉ là giải pháp "tình thế" của một trung tâm, chưa thể đáp ứng được nhu cầu ngày càng tăng ở các đơn vị trên toàn quốc.

Tuy nhiên, đại diện Trung tâm này cũng rất băn khoăn chuyện khi lượng "cầu" vượt quá nhiều lần lượng "cung". Hàng trăm trường hợp có nhu cầu xin tinh trùng, 70 mẫu hiện có ở Trung tâm chỉ dùng đươc trong 3-4 tháng. Khi nguồn tinh trùng này dần cạn kiệt, trung tâm sẽ lại phải tiếp tục tổ chức những cuộc vận động để sinh viên tham gia…

T.Nguyên