Hà Nội
23°C / 22-25°C

Chiến sỹ áo trắng chống hủ tục

Thứ sáu, 05:08 05/06/2009 | Y tế

Giadinh.net - Một ngày lên vùng cao Bắc Kạn, chúng tôi gặp bác sĩ Nông Văn Vân, Giám đốc Trung tâm Y tế Dự phòng tỉnh Bắc Kạn, người dân tộc Tày, Chiến sĩ thi đua toàn quốc duy nhất của tỉnh Bắc Kạn năm 2007.

Vóc người nhỏ nhắn, bác sĩ Vân đã in dấu chân của mình trên khắp những con đường mòn ở tỉnh miền núi Bắc Kạn, giúp bà con chống lại những dịch bệnh nguy hiểm: sốt rét, lao, tuyên truyền cho bà con biết sinh đẻ ít, khi sinh đến trạm y tế để được chăm sóc cho “mẹ tròn con vuông”…
 

BS Nông Văn Vân (Ảnh: PV).

Bị sốt rét vì… đi chống dịch sốt rét

Sinh năm 1950 ở Chợ Đồn, Bắc Kạn,nhưng BS Vân sớm mồ côi bố. May mắn bác sỹ có người anh họ là đại biểu quốc hội khóa 2 nên Vân cứ theo tấm gương đó mà học tập, rèn luyện. Người anh họ dặn Vân phấn đấu vào ngành y tế để sau này phục vụ gia đình và bà con trong bản. Học cấp 1, cấp 2, rồi học cấp 3 ở trường cách nhà 12 cây số, hàng ngày cậu bé Vân cuốc bộ đi học. Bác sĩ Vân nhớ lại: “Phải rất quyết tâm tôi mới theo học được ngành y, vì bố mất sớm, một mình mẹ nuôi 5 anh em. Tôi là con thứ tư trong gia đình, có thời gian phục vụ trong quân đội. Năm 1975, với chủ trương cần đào tạo cán bộ y tế ngành sốt rét, tôi được phân học ngành sốt rét”. Bác sỹ Vân kể, thời gian đầu bác sĩ không thích ngành học này. Hồi nhỏ, xem phim “Con chim vành khuyên” có hình ảnh một nhà côn trùng học mê thích sưu tầm các loại bướm, cậu bé Vân đã mơ ước  trở thành nhà côn trùng học. Vì thế, khi có ngành côn trùng, Vân xin vào luôn. Sau về học sốt rét, không được trọn vẹn theo đuổi niềm say mê, nhưng chàng trai họ Nông vẫn được tạo điều kiện đi bắt côn trùng nên cũng đỡ nhớ.
 
Thời gian đầu, bác sĩ Vân làm công tác phòng chống sốt rét ở Bắc Thái. Lúc đó, điều trị sốt rét bằng delaghin, phát không cho bà con uống 1 viên, 1 viên cầm về nhà  uống sau. Một lần đi phát thuốc ở huyện Bạch Thông, buổi sáng phát thuốc cho bà con, buổi trưa đã nhìn thấy thuốc ở đường mòn trong bản. Thì ra, bà con thấy thuốc đắng, không muốn uống nên vứt đi. Rút kinh nghiệm, Bác sĩ Vân quyết định không chỉ phát thuốc mà phải giám sát chặt chẽ. Lần sau phát thuốc buổi sáng để bà con uống 1 viên, buổi chiều lại gọi bà con lên uống liều thứ 2. Nhờ có cách giám sát chặt chẽ, số bệnh nhân sốt rét ở Bạch Thông giảm đáng kể.

Cuối năm 1977, đến xã Dương Quang, giờ thuộc thị xã Bắc Kạn, bác sĩ Vân giật mình khi vén tấm màn của một sản phụ trẻ. Chị này có con nhỏ, mắc màn đàng hoàng nhưng khi vào bắt muỗi thì thấy trong màn đầy muỗi, con nào cũng no căng. Thì ra, mặc dù mắc màn nhưng người mẹ không dém màn, tạo điều kiện cho muỗi vào “đánh chén”.

Năm 1989, trong một chuyến công tác chống dịch sốt rét ở vùng sâu,  xe hỏng phải ngủ lại nơi đang có dịch, bác sĩ Vân bị muỗi đốt. Về nhà lên cơn sốt rét. Bác sĩ đi chống sốt rét bị bệnh sốt rét. Kỷ niệm đó đến bây giờ bác sĩ Vân  không thể nào quên.
 

Phụ nữ vùng cao đã được học cách chăm sóc sức khỏe gia đình (Ảnh: Ngọc Phan).

Chiến đấu với hủ tục

Người Tày là dân tộc chiếm đa số ở Bắc Kạn. Cũng là người Tày, nên khi đi tuyên truyền, bác sĩ Vân dễ được bà con ủng hộ, bởi bác sỹ biết cách tuyên truyền phù hợp, dễ hiểu. Bà bầu sắp đẻ, chỉ cần bác sĩ Vân đến nói bằng tiếng Tày: “Sắp tới ngày tới tháng, phải đến trạm y tế nhé, không được đẻ ở nhà như trước nữa đâu”, là mọi người nghe theo. Bác sỹ Vân đã nhẹ nhàng phân tích cho bà con hiểu những lợi ích khi đến trạm y tế xã cũng như những nguy cơ khi tự sinh con ở nhà; Bà con hiểu, tự nguyện đến trạm và tuyên truyền để người khác cũng đến trạm y tế sinh con.

Năm 1999, Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Bắc Kạn được thành lập, với chỉ 3-4 bác sĩ vừa làm chuyên môn vừa xây dựng cơ quan, vừa lo đào tạo. Thời gian đầu khó khăn, đi lại nhiều, ngân sách ít ỏi, anh em bảo nhau cùng vượt khó.

Người Tày là dân tộc chiếm đa số ở Bắc Kạn. Cũng là người Tày, nên khi đi tuyên truyền, bác sĩ Vân dễ được bà con ủng hộ, bởi bác sỹ biết cách tuyên truyền phù hợp, dễ hiểu. Bà bầu sắp đẻ, chỉ cần bác sĩ Vân đến nói bằng tiếng Tày: “Sắp tới ngày tới tháng, phải đến trạm y tế nhé, không được đẻ ở nhà như trước nữa đâu”, là mọi người nghe theo. Bác sỹ Vân phân tích cho bà con hiểu những lợi ích khi đến trạm y tế xã cũng như những nguy cơ khi tự sinh con ở nhà, bà con hiểu, tự nguyện đến trạm và tuyên truyền để người khác cũng đến trạm y tế sinh con.

Không chỉ chiến đấu “chống lại” dịch bệnh, bác sĩ Vân còn “chiến đấu” chống lại những hủ tục lạc hậu. Trước kia, do sợ “ma” nên khi chưa đủ 40 ngày, cháu bé không được ra khỏi buồng, cũng không có người lạ nào được vào buồng em bé. Vì thế, nếu cháu bé có bệnh cũng không được phát hiện sớm. Nhiều em bé sau sinh bị bệnh vàng da hoặc viêm đường hô hấp nhưng do hủ tục đó nên không ai phát hiện ra, đến lúc đưa đi viện thì bệnh đã nặng. Sản phụ trước kia không được ăn thịt, cá, trứng, không ăn nước mắm, chỉ được ăn cơm rau. Do đó, dẫn đến tình trạng thiếu dinh dưỡng.

Bây giờ, nhờ truyền thông tốt, nhận thức của bà con được nâng lên, chế độ dinh dưỡng cho sản phụ đã tốt hơn, những em bé sơ sinh được đưa ra ngoài tắm nắng nhiều hơn.

Năm 2007, nhờ những thành tích trong công tác y tế dự phòng trên địa bàn tỉnh, bác sĩ Nông Văn Vân được trao tặng danh hiệu chiến sĩ thi đua toàn quốc. Bác sĩ Vân chia sẻ: “Đây không chỉ là vinh dự cho cá nhân tôi mà là niềm hạnh phúc của toàn tập thể, là công sức của tập thể xây đắp. Năm 2008, nhiều nơi xuất hiện dịch tiêu chảy cấp, dịch sởi… nhưng ở Bắc Kạn không có. Đóng góp vào thành công đó, một phần là công sức của các cán bộ Trung tâm Y tế Dự phòng tỉnh. Năm 2008 vừa qua, trung tâm Y tế Dự phòng tỉnh Bắc Kạn đạt danh hiệu tập thể xuất sắc toàn tỉnh. Nhận được danh hiệu này, cũng như danh hiệu chiến sĩ thi đua toàn quốc, tôi thấy mình cần cố gắng nhiều hơn để xứng đáng với danh hiệu cao quý đó…”.             

H.Quỳnh

thuhuyen
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Hà Nội: Những lá phiếu đặc biệt nơi giường bệnh tại Bệnh viện E

Hà Nội: Những lá phiếu đặc biệt nơi giường bệnh tại Bệnh viện E

Y tế - 43 phút trước

GĐXH - Sáng 15/3, tại điểm bỏ phiếu Bệnh viện E, khu vực bỏ phiếu số 32, phường Nghĩa Đô, thành phố Hà Nội, những cử tri "đặc biệt" đang điều trị tại Bệnh viện E hồi hộp và xúc động được cầm trên tay lá phiếu cử tri để thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân ngay tại giường bệnh…

Người bệnh suy gan, suy tim được hồi sinh nhờ nghĩa cử hiến tạng xuyên Việt

Người bệnh suy gan, suy tim được hồi sinh nhờ nghĩa cử hiến tạng xuyên Việt

Y tế - 21 giờ trước

GĐXH - Từ nghĩa cử hiến tạng của một bệnh nhân chết não tại TP.HCM, các bác sĩ đã thực hiện hành trình vận chuyển tạng xuyên đêm để ghép cho nhiều người bệnh trên cả nước.

Hé lộ nguyên nhân món cá ủ chua khiến 3 trẻ ở Đà Nẵng nguy kịch phải nhờ sự trợ giúp từ WHO

Hé lộ nguyên nhân món cá ủ chua khiến 3 trẻ ở Đà Nẵng nguy kịch phải nhờ sự trợ giúp từ WHO

Y tế - 2 ngày trước

“Cá bắt về tôi bỏ tủ lạnh 3, 4 ngày rồi thì đem ra mổ ruột rồi ủ thôi. Món này ăn từ trước tới nay không sao cả, giờ lại bị ngộ độc”, anh Hồ Văn Mía bàng hoàng kể lại.

Phẫu thuật thành công cho người phụ nữ 44 tuổi có khuôn mặt biến dạng suốt hơn 40 năm

Phẫu thuật thành công cho người phụ nữ 44 tuổi có khuôn mặt biến dạng suốt hơn 40 năm

Y tế - 4 ngày trước

GĐXH - Các bác sĩ Bệnh viện E vừa phẫu thuật tạo hình vi phẫu ghép cơ thon tự do và nối thần kinh để tái tạo vận động khuôn mặt cho một trường hợp liệt mặt lâu năm khiến khuôn mặt biến dạng nghiêm trọng, ảnh hưởng lớn đến tâm lý và cuộc sống của người bệnh.

Vụ 108 người nghi ngộ độc bánh mì tại Vũng Tàu: Hơn 50% mẫu bệnh nhân dương tính Salmonella

Vụ 108 người nghi ngộ độc bánh mì tại Vũng Tàu: Hơn 50% mẫu bệnh nhân dương tính Salmonella

Y tế - 5 ngày trước

Kết quả xét nghiệm bước đầu vụ 108 người nhập viện sau khi ăn bánh mì tại đường Đồ Chiểu (phường Vũng Tàu) cho thấy 54,9% mẫu phân bệnh nhân dương tính với vi khuẩn Salmonella.

Ứng dụng công nghệ 3D trong phẫu thuật tạo hình: Mở ra hướng tiếp cận chính xác và cá thể hóa điều trị

Ứng dụng công nghệ 3D trong phẫu thuật tạo hình: Mở ra hướng tiếp cận chính xác và cá thể hóa điều trị

Y tế - 5 ngày trước

GĐXH - Ngày 8/3, Hội Phẫu thuật Miệng Hàm mặt và Tạo hình Việt Nam phối hợp với Bệnh viện Thẩm mỹ Kangnam Hà Nội tổ chức hội thảo khoa học chuyên đề với chủ đề "Ứng dụng công nghệ 3D trong phẫu thuật hàm mặt và phẫu thuật tạo hình đường nét khuôn mặt".

Tiếng khóc của bé 1,1kg và khoảnh khắc nín thở giữa hai sinh mạng của nữ bác sĩ

Tiếng khóc của bé 1,1kg và khoảnh khắc nín thở giữa hai sinh mạng của nữ bác sĩ

Y tế - 1 tuần trước

Đứng giữa hai sinh mạng mẹ và con mỗi quyết định trong phòng mổ đều nặng tựa sinh tử, ca mổ đặc biệt trở thành ký ức không thể quên của nữ bác sĩ sản khoa.

Bác sĩ 'viện K' tiên phong thực hiện thành công gần 300 ca phẫu thuật nội soi bệnh phụ khoa bằng kỹ thuật mới

Bác sĩ 'viện K' tiên phong thực hiện thành công gần 300 ca phẫu thuật nội soi bệnh phụ khoa bằng kỹ thuật mới

Sống khỏe - 1 tuần trước

Các thầy thuốc của Bệnh viện K đã thực hiện thành công gần 300 ca vNOTES - phẫu thuật nội soi qua hốc tự nhiên âm đạo từ các bệnh lý lành tính đến ung thư phụ khoa phức tạp, khẳng định tính an toàn và hiệu quả vượt trội...

Hà Nội: Đến 2030, 100% cơ sở y tế tuyến xã đủ điều kiện xác định tình trạng nghiện ma túy

Hà Nội: Đến 2030, 100% cơ sở y tế tuyến xã đủ điều kiện xác định tình trạng nghiện ma túy

Y tế - 1 tuần trước

GĐXH - Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn vừa ký ban hành Kế hoạch số 76/KH-UBND ngày 28/2/2026 triển khai thực hiện Dự án 4: "Nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống ma túy tại cơ sở" thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy đến năm 2030 trên địa bàn Thủ đô.

Hệ sinh thái y tế đô thị thông minh của TP Hà Nội có thực sự giúp giảm quá tải, giảm chi phí cho người dân?

Hệ sinh thái y tế đô thị thông minh của TP Hà Nội có thực sự giúp giảm quá tải, giảm chi phí cho người dân?

Y tế - 1 tuần trước

GĐXH - Với việc ban hành Kế hoạch số 71/KH-UBND triển khai Chương trình hành động của Thành ủy, UBND TP Hà Nội đang từng bước kiến tạo một "hệ sinh thái y tế đô thị thông minh" - mô hình được kỳ vọng mang lại lợi ích thiết thực, trực tiếp cho người dân từ phòng bệnh, khám chữa bệnh đến chăm sóc dài hạn.

Top