Cơn sốt gia sư ở châu Á, nhìn từ Hàn Quốc

Hàn Quốc hiện đứng đầu châu Á trong làn sóng thuê gia sư và các phụ huynh đua nhau cho con học thêm chỉ với một mục tiêu: đạt điểm cao trong các kỳ thi.

 

Ngân hàng phát triển châu Á (ADB) vừa ra báo cáo cho biết các bậc phụ huynh ở châu Á đang đứng đầu thế giới về khoản tiền cho con học thêm và thuê gia sư, trong đó, Hàn Quốc đang nắm ngai vô địch. Nhưng liệu đây có phải điều đúng đắn và hiệu quả?

Dốc cả gia sản vào gia sư để lấy thành tích

Kim Hee-Jeong sống ở Mok-dong, một khu vực giàu có tại Seoul và chi tiêu khoảng 1.000 USD mỗi tháng cho các buổi học gia sư của cậu con trai mới lên lớp 3. Các buổi học này kéo dài 20 tiếng mỗi tuần, bao gồm các môn tiếng Anh, Toán và Khoa học tự nhiên, chưa bao gồm các lớp bóng đá, trượt băng trong nhà, piano, violin và học tiếng Trung Quốc. Kim hơi lo ngại rằng con chị sẽ quá tải vì quá bận bịu với việc học từ khi còn bé. Nhưng nỗi lo vơi dần khi con chị dẫn đầu tại các buổi học ở trường công, với lớp học thường quá đông để không học sinh nào có thể nhận được sự quan tâm riêng của thầy cô.

Thực tế Kim không phải ngoại lệ tại xã hội Hàn Quốc. Theo Bộ trưởng Giáo dục Hàn Quốc Lee Ju Ho, một trong những sức mạnh lớn nhất của Hàn Quốc là các bậc phụ huynh sẵn sàng đầu tư cho sự nghiệp ăn học của con. “Nhưng sự đầu tư đó chỉ để nâng cao điểm thi của con cái, chứ không nuôi dưỡng sự sáng tạo hay bất kỳ khía cạnh nào khác của con người” – ông Lee nói.

Tính theo các con số, hệ thống giáo dục của Hàn Quốc có thể khiến thế giới ghen tị. Đất nước này thường xuyên nằm trong tốp 5 quốc gia hàng đầu tại các kỳ thi toán và thi đọc tiếng Anh. Tỉ lệ bỏ học ở trường trung học chưa đầy 4% và tỉ lệ tốt nghiệp đại học trong số thanh niên lên tới 56%, thuộc nhóm cao nhất thế giới.

Nhưng nhiều người Hàn Quốc cho rằng những lời ca ngợi đã khiến người ngoài bỏ qua không xem xét thành tích cao ở trên có được từ đâu và dân Hàn Quốc phải trả giá gì để có nó? Theo một báo cáo công bố hồi năm 2007 do Viện nghiên cứu Hyundai tiến hành, Hàn Quốc đang dẫn đầu thế giới về hoạt động gia sư. Trung bình mỗi gia đình tiêu gần 20% thu nhập vào việc thuê gia sư cho con. Còn theo tờ Washington Post, trong năm 2009, người Hàn Quốc đã đổ 19 tỉ USD vào hoạt động gia sư cho con cái. Tiền được họ đổ vào hàng loạt các môn học mà con cái sẽ được gia sư giúp đỡ như tiếng Anh, Toán cao cấp và các bài thi chuẩn bị vào đại học kéo dài liên miên.

Một làn sóng không lành mạnh

Điều đáng nói là làn sóng đua nhau thuê gia sư cho con cái không chỉ tồn tại ở riêng Hàn Quốc. Theo một nghiên cứu do ADB công bố hôm 4/7, các bậc phụ huynh ở châu Á đang tiêu hàng tỉ USD để thuê gia sư cho con cái. Hoạt động này, vốn được gọi là “giáo dục trong bóng tối”, đang mở rộng tại không chỉ những nước giàu có của châu lục mà lan sang cả các nước nghèo, trong bối cảnh nhiều bậc phụ huynh muốn trao cho con sự khởi đầu tốt hơn trong cuộc sống.

Hiện Hàn Quốc vẫn đứng đầu bảng, với tỉ lệ 9/10 học sinh tiểu học đã được gia sư kèm cặp. Nhưng ở các khu vực nghèo hơn của châu Á, tỉ lệ này cũng đang tăng lên rất nhanh, với Tây Bengal của Ấn Độ là 6/10 học sinh tiểu học. Theo nghiên cứu này, dù ở các nước kém phát triển hơn, tỉ lệ thuê gia sư còn thấp, nhưng trên khắp khu vực, hoạt động “giáo dục trong bóng tối” đang lan nhanh.

Ước tính của ADB cho thấy chi tiêu gia sư ở Hàn Quốc đã bằng 80% chi tiêu ngân sách của chính phủ cho hoạt động giáo dục công. Nhật Bản cũng không kém khi chi 12 tỉ USD vào việc gia sư và học thêm trong năm 2010. Còn tại Singapore, con số dừng lại ở mức 680 triệu USD. Tại Hong Kong, nơi 85% các học sinh trung học cơ sở đều có gia sư, nhiều công ty đã cạnh tranh với nhau bằng cách quảng cáo rằng họ có trong tay những vị gia sư thuộc hàng sao. Những quảng cáo kiểu này xuất hiện nhan nhản trên tivi, báo in và những chiếc xe buýt.

Việc học thêm và đặc biệt là học với gia sư nhằm giúp các học sinh chậm hiểu tiến bộ và bộ phận còn lại đạt thành tích cao rất được các bậc phụ huynh ở châu Á đánh giá cao. Họ xem đây là phương thức mang tính xây dựng, giúp con em dành thời gian rảnh vào những việc có ích. Tuy nhiên thực tế việc gia sư làm giảm thời gian của trẻ trong việc tham gia thể thao và các hoạt động thể chất khác, vốn rất quan trọng để phát triển toàn diện con người. Nhưng bất chấp việc học gia sư rất được chuộng ở châu Á và đặc biệt là Đông Á, kết quả thu được lại rất khác nhau. “Kết quả phụ thuộc không chỉ bởi động cơ và khả năng của các học sinh mà còn bởi động cơ và năng lực của gia sư nữa” – nghiên cứu kết luận.

Thông qua nghiên cứu, ADB đã kêu gọi việc giám sát cấp nhà nước với hoạt động gia sư, bên cạnh việc cải tiến hệ thống giáo dục để việc học gia sư không còn trở nên cần thiết nữa. “Các nước châu Á trước tiên nên tự hỏi mình vì sao việc gia sư lại tồn tại” – nghiên cứu viết – “Và họ cũng nên tự hỏi mình phải làm gì để khiến hoạt động gia sư không còn là thứ người dân quan tâm và cảm thấy không cần thiết nữa”.

(Tổng hợp)