Lật lại hồ sơ căn bệnh "giết người hàng loạt" bí ẩn 5 thế kỷ

Những cái chết gây bàng hoàng ở nước Anh

Trong lịch sử, châu Âu từng hứng chịu một trận đại dịch khủng khiếp gây nên bởi một chứng bệnh kỳ lạ: Người bệnh đột nhiên đổ mồ hôi toàn thân rồi chết sau vài giờ đồng hồ. Bắt đầu xuất hiện lần đầu tiên vào năm 1485 rồi đột nhiên biến mất không dấu vết vào năm 1551, trong suốt 66 năm ấy, nó đã hoành hành khắp châu lục này, gây nên cái chết cho hàng chục nghìn người.

Theo những hồ sơ mật còn lưu lại, ngày 28/8/1485, vua Henry tiến quân vào London, chính thức lên ngôi Hoàng đế Anh sau nhiều năm chiến đấu với các dòng họ quý tộc khác. Thế nhưng, ngài chưa kịp tận hưởng hương vị chiến thắng thì đã lập tức phải đối mặt với một kẻ thù mới, chứng bệnh đổ mồ hôi đến chết đầy bí hiểm. Bộc phát ngay sau ngày Đức vua lên ngôi, chỉ đến tháng 10 năm đó, hàng ngàn người ở London đã phải bỏ mạng vì căn bệnh kỳ lạ này, từ thị dân cho đến các nhà quý tộc.

Ban đầu, Vua Henry lầm tưởng đây là biến thể của căn bệnh dịch hạch đã theo ông trở về từ các cuộc viễn chinh xa xôi. Bởi thế, ông lập tức ra lệnh cho các thầy thuốc Hoàng gia xuất cung, cấp phát thuốc chữa bệnh dịch hạch cho dân chúng. Tuy nhiên, khi tiến hành khám và đối chiếu triệu chứng, các thầy thuốc Hoàng gia Anh bàng hoàng nhận ra chứng bệnh đang hoành hành chẳng liên quan gì đến bệnh dịch hạch. Một báo cáo, với đầy nỗi lo sợ và bất lực lập tức được các thầy thuốc trình lên Đức vua. Trong đó nêu rõ, nạn nhân mắc phải chứng bệnh lạ kỳ mới xuất hiện này thường bắt đầu bằng cảm giác lo sợ vu vơ, tiếp theo là những cơn ớn lạnh, chóng mặt, đau đầu.

Trong thời gian không lâu sau, những cơn đau khủng khiếp sẽ xuất hiện, tập trung vào những vị trí như cổ, vai, tay chân, khiến bệnh nhân mệt mỏi rã rời. Những cơn ớn lạnh vẫn tiếp diễn, kéo dài khoảng nửa giờ đến chừng 3 giờ đồng hồ. Cuối cùng, cơ thể người bệnh đột ngột chuyển sang sốt nóng toàn thân. Mồ hôi họ tuôn ra như tắm không ngừng, cùng với các biểu hiện khác như đau đầu, mê sảng, tim đập nhanh. Mất mồ hôi quá nhiều và quá nhanh khiến người bệnh luôn khát nước, nhưng cho họ uống bao nhiêu cũng là không đủ. Mồ hôi vẫn tiếp tục tuôn ra, người bệnh kiệt sức nhanh chóng và rơi vào hôn mê. Phần lớn họ vĩnh viễn không bao giờ tỉnh lại được nữa. Một số ít may mắn sống sót thì cũng phải chịu những tổn thương nặng nề về trí óc. Những ghi chép của các thầy thuốc Hoàng gia Anh thời đó khẳng định, số bệnh nhân may mắn này khi tỉnh lại cũng rơi vào tình trạng ngơ ngơ ngẩn ngẩn, lúc khôn lúc dại, lúc nhớ lúc quên. Đặc biệt, hệ miễn dịch của họ đã phá hủy hoàn toàn khiến những người này cuối cùng sẽ chết sau đó vài năm vì những chứng bệnh thông thường khác.

Gieo rắc kinh hoàng khắp châu Âu

Mùa hè năm 1928, dịch tràn sang thành phố Hamburg (Đức) và lây lan nhanh chóng ra khắp nước này. Chỉ sau vài tuần, đã có hàng nghìn người thiệt mạng vì nó. Cả châu Âu chìm trong sự hoảng loạn vì đại dịch. Hungary, Nga, Ba Lan, Đan Mạch, Thụy Điển, Na Uy, Pháp, Italia, Hà Lan… tất cả đều được “nếm trải” và bất lực chấp nhận nhìn căn bệnh quái ác tàn phá đất nước mình. Điều đáng nói, trong đợt dịch này, chứng bệnh kỳ lạ chỉ tác oai tác quái khoảng 2 tuần tại nơi nó đi qua, rồi tự biến mất. Nhưng con số tử vong thống kê được sau đó bao giờ cũng phải tính bằng nghìn người. Tại miền Đông Thụy Sỹ, nơi phải hứng chịu trận đại dịch này lâu nhất, kéo dài suốt từ mùa thu năm 1528 đến cho tới tận đầu năm 1529 mới chấm dứt, thì dân số nơi đây gần như đã bị xóa sổ hoàn toàn.

Hơn 500 năm trôi qua, bí ẩn vẫn là bí ẩn

Ban đầu, khi dịch bệnh mới xảy ra, nghi vấn đầu tiên tập trung vào đội quân viễn chinh vừa chiến thắng trở về của vua Henry. Nhóm lính đánh thuê người Pháp trong đội quân này được cho là đã mang theo các mầm bệnh bí ẩn từ môi trường ô nhiễm của các chiến hào. Tuy nhiên, nhiều người không hề tiếp xúc với các đối tượng này mà vẫn mắc bệnh, như bá tước Derby, bá tước Thomas Stanley… Điều đó chứng tỏ, tình trạng mất vệ sinh không phải là tác nhân gây nên đại dịch này. Các yếu tố khác như bọ ve, chấy rận, muỗi… mang bệnh từ môi trường tự nhiên truyền cho người cũng dần bị loại bỏ vì không có chứng cứ thuyết phục.

Qua những ghi chép y học còn lưu lại, người ta cũng không tìm thấy mối liên hệ giữa căn bệnh bí ẩn này với bất kỳ chứng bệnh nào khác đã được biết đến như viêm phổi, sốt xuất huyết hay dịch tả… Một điều kỳ lạ là căn bệnh dị thường này chỉ tấn công người trưởng thành chứ không hề xảy ra với trẻ em. Ca bệnh trẻ tuổi nhất được ghi nhận là một cậu thanh niên 18 tuổi. Cơ chế lây lan của nó cũng không được làm rõ.