Những điều cần biết về Tết Hàn thực và Tết Thanh minh
GiadinhNet - Tết Hàn thực có phải là Tết Thanh minh không, đây là câu hỏi mà rất nhiều người trẻ nhầm lẫn, hoặc thắc mắc.
Tết Thanh minh là ngày đầu tiên của Tiết Thanh minh. Tiết thanh minh kéo dài nhiều ngày, thường bắt đầu từ ngày 5/4 dương lịch tới ngày 20 hoặc 21/4 dương lịch mới chuyển sang tiết khí Cốc vũ (mưa rào).
Tiết Thanh minh không có ngày âm lịch cố định, nhưng theo quy luật của âm lịch thì tiết Thanh minh luôn nằm trong tháng 3 Âm lịch. Năm 2022, tiết Thanh minh bắt đầu từ ngày 5/3 kéo dài tới 20/3 âm lịch - nhằm vào ngày 5/4 đến 20/4/2022 dương lịch.

Tiết Thanh minh là dịp con cháu đi tảo mộ, tưởng nhớ tổ tiên. Ảnh minh họa.
Tiết Thanh minh là một trong 24 Tiết khí nông lịch, kéo dài gần hết tháng 3 âm lịch và không có ngày âm lịch cố định (chỉ có ngày Dương lịch cố định).
Tiết Thanh minh là một dịp lễ quan trọng để tưởng nhớ tổ tiên, với việc chính là để các thế hệ con cháu bày tỏ tấm lòng thành kính với ông bà, tổ tiên bằng cách đi tảo mộ, chăm sóc mộ phần của gia đình, dòng họ.
Nếu có việc tâm linh cần làm thì dịp này mới được động vào mộ phần - đó là nguyên tắc tâm linh từ xa xưa nhằm tránh cho con cháu gặp phải tai ương, xui xẻo khi động chạm vào mồ mả của người đã khuất.

Tết Hàn thực còn gọi là Tết bánh trôi - bánh chay. Ảnh minh họa.
Tết Hàn thực
Rất nhiều người trẻ nhầm lẫn Tết Hàn thực là Tết Thanh minh, và nhiều người khác thắc mắc không biết Tết Hàn thực có phải là Tết Thanh minh không?
Theo các nhà nghiên cứu, Tết Hàn thực và Tết Thanh minh là hai dịp lễ tách biệt, nhưng đều là những ngày lễ có nguồn gốc từ văn hóa Trung Hoa cổ đại.
Tết Hàn thực chỉ có 1 ngày cố định là mùng 3/3 Âm lịch.
Tết Hàn thực gắn liền với chuyện ăn đồ nguội trong ngày 3/3 và câu chuyện về vua Tấn Văn Công thời Xuân Thu (Trung Quốc có bề tôi Giới Tử Thôi rất mực trung thành, cùng vào sinh ra tử nhiều lần. Nhưng khi vua lên ngôi ban thưởng đã quên mất Giới Tử Thôi.
Sau khi Giới Tử Thôi cùng mẹ về núi Điền Sơn ở ẩn, vua mới sực nhớ ra và gọi ra lĩnh thưởng, nhưng ông không chịu rời núi. Vua sai người đốt rừng muốn thúc ép bề tôi xuống núi, nhưng Giới Tử Thôi cùng mẹ đều chết cháy.
Vua quá đau lòng, nên lập miếu thờ và hạ lệnh phải kiêng đốt lửa 3 ngày (từ khoảng mùng 3 - 5/3 âm lịch hàng năm - sau này trở thành Tết Hàn thực (ăn đồ nguội đã nấu sẵn) của người Trung Quốc để tưởng nhớ công lao và ý chí kiên định của Giới Tử Thôi.
Tết Hàn thực ở Việt Nam vào ngày 3/3 Âm lịch. Người Việt không kiêng lửa, vẫn nấu nướng bình thường và dùng bánh trôi - bánh chay tượng trưng là những thức ăn nguội để cúng lễ và thưởng thức.
Do đó Tết Hàn thực ở Việt Nam còn gọi là Tết bánh trôi - bánh chay vì là món bánh được dùng nhiều nhất, làm bánh trước cúng, sau ăn và ngày càng có nhiều kiểu làm bánh trôi bánh chay đơn giản, đẹp mắt.
Ngày nay cuộc sống bận rộn, nên nhiều người cúng gộp cả 3 lễ chung vào ngày 1/3 âm lịch (gồm lễ mùng 1, Tết Hàn thực, và ngày đầu tiên của tiết Thanh minh).
Theo đó bên cạnh hương đăng trà quả xôi chè, còn có thêm đĩa bánh trôi, bát bánh chay thành kính dâng lên ông bà tổ tiên.
Hoặc ngày 3/3 âm lịch thì cúng Tết Hàn thực và ngày đầu tiên của tiết Thanh minh.
Còn đa số theo lệ cũ vẫn cúng Tết Hàn thực vào ngày 3/3 Âm lịch.
Người Việt Nam vào Tết Hàn thực vẫn nổi lửa nấu nướng bình thường, và làm món bánh trôi – bánh chay để cúng lễ.
Mâm lễ cúng Tết Hàn thực gồm: Hương, hoa, trầu cau, 3 hoặc 5 đĩa bánh trôi, 3 hoặc 5 bát bánh chay dâng cúng tổ tiên.
Tiết Thanh minh truyền thống là ngày cắt cỏ, đắp đất lên mộ (tảo mộ) do mùa xuân ấm áp, mưa nhiều nên cây cỏ tốt tươi trùm kín lên mộ, hoặc sụt lở…
Sắm lễ tiết Thanh minh gồm có hương đèn, trầu cau, tiền vàng mã, rượu thịt (chân giò, hoặc gà luộc, hoặc 1 khoanh giò nạc, hoa quả - đặt ở ban Thần linh khu vực nghĩa trang).
Penthouse triệu đô nhưng không có tivi của "phú bà" Hannah Olala ngập tràn sắc Xuân
Ở - 4 giờ trướcGĐXH - CEO Hannah Olala đã hoàn tất việc trang hoàng nhà cửa để chuẩn bị đón Tết Bính Ngọ 2026.
Xem ngày giờ tốt xấu tuần mới 9/2 - 15/2/2026 để thực hiện công việc, xuất hành may mắn
Ở - 10 giờ trướcGĐXH - Khám phá ngày giờ tốt xấu tuần 9/2 - 15/2/2026 để chọn thời điểm thực hiện công việc cuối năm. Hướng dẫn từ chuyên gia phong thủy Nguyễn Song Hà giúp gia chủ dễ dàng lựa chọn.
Cách làm lễ cúng rước ông Táo về nhà mới năm 2026
Ở - 1 ngày trướcGĐXH – Với những gia đình vừa chuyển nhà, làm lễ nhập trạch thì việc rước ông Táo từ nhà cũ về nhà mới là nghi thức tâm linh quan trọng, thể hiện sự chu toàn trong thờ cúng và mong cầu bếp lửa ấm êm, gia đạo hanh thông. Gia chủ có thể tham khảo cách thực hiện dưới đây.
Loại cây cảnh để bàn ngày Tết thu hút tiền tài
Ở - 1 ngày trướcGĐXH - Mùa Tết đang đến gần, việc trang trí cây cảnh để bàn ngày Tết hoặc góc nhà bằng các cây cảnh phù hợp là một trong những nét đặc trưng, mang theo một thông điệp may mắn, tài lộc và thịnh vượng cho năm mới.
Giải mã bí ẩn về quan niệm trùng tang khiến nhiều người bất an
Ở - 2 ngày trướcGĐXH - Bài viết dưới đây lý giải quan niệm dân gian về trùng tang, nguyên nhân và cách hóa giải để gia đình được an ổn và người mất cũng được siêu thoát. Mời bạn đọc tham khảo.
Loài hoa được Hoa hậu Đỗ Thị Hà cắm trong dịp Tết Bính Ngọ có gì đặc biệt mà lại gây sốt?
Ở - 2 ngày trướcGĐXH - Những ngày cận Tết Bính Ngọ 2026, bên cạnh đào rừng, mai vàng quen thuộc, mạng xã hội bất ngờ sốt rần rần trào lưu chơi hoa mộc lan nhập khẩu.
Tỉa chân nhang đón Tết 2026 vào ngày nào tốt nhất?
Ở - 2 ngày trướcGĐXH - Để mang lại may mắn cho gia đình, nhiều gia chủ thường chọn ngày tốt, giờ đẹp để tỉa chân nhang dọn dẹp bàn thờ.
Ông Công ông Táo rơi vào thứ 3, gợi ý khung giờ đẹp để làm lễ sớm vào cuối tuần này
Ở - 2 ngày trướcGĐXH – Ngày 23 tháng Chạp – thời điểm tiễn ông Công ông Táo về chầu trời rơi vào thứ 3 có thể khiến nhiều gia đình bận rộn không thể cúng đúng ngày. Theo quan niệm dân gian, gia chủ có thể làm lễ sớm vào cuối tuần, miễn là đúng khung giờ đẹp và giữ sự thành tâm.
Tảo mộ vào dịp nào là tốt, những điều kiêng kỵ cần tránh khi đi tảo mộ
Ở - 2 ngày trướcGĐXH - Mỗi dịp cuối năm, đầu xuân hay lễ Thanh Minh, con cháu lại cùng nhau đi tảo mộ để dọn dẹp phần mộ tổ tiên, dâng hương tưởng niệm và bày tỏ lòng thành kính.
Sau ngày tiễn ông Công ông Táo, nhiều phụ nữ âm thầm làm 4 việc này để chuẩn bị một cái Tết nhẹ lòng, ấm nhà
Ở - 2 ngày trướcGĐXH - Ngày 23 tháng Chạp, khi làn khói hương tiễn ông Công ông Táo dần tan trong gian bếp, nhiều gia đình cũng chính thức bước vào giai đoạn tất bật nhất của năm. Từ dọn dẹp, mua sắm đến chuẩn bị cỗ bàn, mọi việc dường như đổ dồn lên đôi vai người phụ nữ.
Tỉa chân nhang đón Tết 2026 vào ngày nào tốt nhất?
ỞGĐXH - Để mang lại may mắn cho gia đình, nhiều gia chủ thường chọn ngày tốt, giờ đẹp để tỉa chân nhang dọn dẹp bàn thờ.




