Những điều cần biết về Tết Hàn thực và Tết Thanh minh
GiadinhNet - Tết Hàn thực có phải là Tết Thanh minh không, đây là câu hỏi mà rất nhiều người trẻ nhầm lẫn, hoặc thắc mắc.
Tết Thanh minh là ngày đầu tiên của Tiết Thanh minh. Tiết thanh minh kéo dài nhiều ngày, thường bắt đầu từ ngày 5/4 dương lịch tới ngày 20 hoặc 21/4 dương lịch mới chuyển sang tiết khí Cốc vũ (mưa rào).
Tiết Thanh minh không có ngày âm lịch cố định, nhưng theo quy luật của âm lịch thì tiết Thanh minh luôn nằm trong tháng 3 Âm lịch. Năm 2022, tiết Thanh minh bắt đầu từ ngày 5/3 kéo dài tới 20/3 âm lịch - nhằm vào ngày 5/4 đến 20/4/2022 dương lịch.

Tiết Thanh minh là dịp con cháu đi tảo mộ, tưởng nhớ tổ tiên. Ảnh minh họa.
Tiết Thanh minh là một trong 24 Tiết khí nông lịch, kéo dài gần hết tháng 3 âm lịch và không có ngày âm lịch cố định (chỉ có ngày Dương lịch cố định).
Tiết Thanh minh là một dịp lễ quan trọng để tưởng nhớ tổ tiên, với việc chính là để các thế hệ con cháu bày tỏ tấm lòng thành kính với ông bà, tổ tiên bằng cách đi tảo mộ, chăm sóc mộ phần của gia đình, dòng họ.
Nếu có việc tâm linh cần làm thì dịp này mới được động vào mộ phần - đó là nguyên tắc tâm linh từ xa xưa nhằm tránh cho con cháu gặp phải tai ương, xui xẻo khi động chạm vào mồ mả của người đã khuất.

Tết Hàn thực còn gọi là Tết bánh trôi - bánh chay. Ảnh minh họa.
Tết Hàn thực
Rất nhiều người trẻ nhầm lẫn Tết Hàn thực là Tết Thanh minh, và nhiều người khác thắc mắc không biết Tết Hàn thực có phải là Tết Thanh minh không?
Theo các nhà nghiên cứu, Tết Hàn thực và Tết Thanh minh là hai dịp lễ tách biệt, nhưng đều là những ngày lễ có nguồn gốc từ văn hóa Trung Hoa cổ đại.
Tết Hàn thực chỉ có 1 ngày cố định là mùng 3/3 Âm lịch.
Tết Hàn thực gắn liền với chuyện ăn đồ nguội trong ngày 3/3 và câu chuyện về vua Tấn Văn Công thời Xuân Thu (Trung Quốc có bề tôi Giới Tử Thôi rất mực trung thành, cùng vào sinh ra tử nhiều lần. Nhưng khi vua lên ngôi ban thưởng đã quên mất Giới Tử Thôi.
Sau khi Giới Tử Thôi cùng mẹ về núi Điền Sơn ở ẩn, vua mới sực nhớ ra và gọi ra lĩnh thưởng, nhưng ông không chịu rời núi. Vua sai người đốt rừng muốn thúc ép bề tôi xuống núi, nhưng Giới Tử Thôi cùng mẹ đều chết cháy.
Vua quá đau lòng, nên lập miếu thờ và hạ lệnh phải kiêng đốt lửa 3 ngày (từ khoảng mùng 3 - 5/3 âm lịch hàng năm - sau này trở thành Tết Hàn thực (ăn đồ nguội đã nấu sẵn) của người Trung Quốc để tưởng nhớ công lao và ý chí kiên định của Giới Tử Thôi.
Tết Hàn thực ở Việt Nam vào ngày 3/3 Âm lịch. Người Việt không kiêng lửa, vẫn nấu nướng bình thường và dùng bánh trôi - bánh chay tượng trưng là những thức ăn nguội để cúng lễ và thưởng thức.
Do đó Tết Hàn thực ở Việt Nam còn gọi là Tết bánh trôi - bánh chay vì là món bánh được dùng nhiều nhất, làm bánh trước cúng, sau ăn và ngày càng có nhiều kiểu làm bánh trôi bánh chay đơn giản, đẹp mắt.
Ngày nay cuộc sống bận rộn, nên nhiều người cúng gộp cả 3 lễ chung vào ngày 1/3 âm lịch (gồm lễ mùng 1, Tết Hàn thực, và ngày đầu tiên của tiết Thanh minh).
Theo đó bên cạnh hương đăng trà quả xôi chè, còn có thêm đĩa bánh trôi, bát bánh chay thành kính dâng lên ông bà tổ tiên.
Hoặc ngày 3/3 âm lịch thì cúng Tết Hàn thực và ngày đầu tiên của tiết Thanh minh.
Còn đa số theo lệ cũ vẫn cúng Tết Hàn thực vào ngày 3/3 Âm lịch.
Người Việt Nam vào Tết Hàn thực vẫn nổi lửa nấu nướng bình thường, và làm món bánh trôi – bánh chay để cúng lễ.
Mâm lễ cúng Tết Hàn thực gồm: Hương, hoa, trầu cau, 3 hoặc 5 đĩa bánh trôi, 3 hoặc 5 bát bánh chay dâng cúng tổ tiên.
Tiết Thanh minh truyền thống là ngày cắt cỏ, đắp đất lên mộ (tảo mộ) do mùa xuân ấm áp, mưa nhiều nên cây cỏ tốt tươi trùm kín lên mộ, hoặc sụt lở…
Sắm lễ tiết Thanh minh gồm có hương đèn, trầu cau, tiền vàng mã, rượu thịt (chân giò, hoặc gà luộc, hoặc 1 khoanh giò nạc, hoa quả - đặt ở ban Thần linh khu vực nghĩa trang).
Không phải Tất niên hay lễ Giao thừa, ngày 29 Tết mọi người đừng quên lễ cúng này để năm mới tài lộc, gia đạo an vui
Ở - 4 giờ trướcGĐXH – Bên cạnh lễ cúng tiễn ông Táo chầu trời vào ngày 23 Tết, mỗi nhà đều làm lễ cúng ông Táo và rước ông về nhà. Theo chuyên gia phong thủy, các gia đình nên biết những điều dưới đây để năm mới tài lộc.
Phong tục Tết Việt Nam và mâm cơm cúng Tết theo từng vùng miền
Ở - 4 giờ trướcGĐXH - Dù cùng đón chung một cái Tết, nhưng do sự khác biệt về điều kiện tự nhiên, đặc điểm văn hóa vùng miền, phong tục Tết Việt Nam ở ba miền Bắc - Trung - Nam lại mang những sắc thái riêng.
Cách làm lễ tạ Thần tài cuối năm, đón 2026 tiền về như nước
Ở - 7 giờ trướcGĐXH - Vào dịp cuối năm, các gia đình kinh doanh thường làm lễ tạ Thần tài để cầu mong nhiều may mắn, sự nghiệp hanh thông, tài lộc dồi dào. Sau đây là cách làm lễ tạ Thần tài cuối năm, mời các bạn tham khảo.
Hành trình mua nhà sau 10 năm lăn lộn của nữ ca sĩ vừa phải xin lỗi vì hát nhép trong lễ trao giải Làn Sóng Xanh 2025
Ở - 9 giờ trướcGĐXH - Căn hộ không quá rộng nhưng là thành quả của những tháng ngày lao động miệt mài trong đam mê của nữ ca sĩ xinh đẹp.
Cách cắm hoa tuyết mai đẹp trang trí nhà cửa Tết 2026
Ở - 12 giờ trướcGĐXH - Hoa tuyết mai có màu trắng thanh khiết, mang đến vẻ đẹp tinh khôi và quý phái. Hãy đọc bài viết sau để tìm hiểu cách cắm hoa tuyết mai đơn giản tại nhà.
Tại sao cần xem tuổi khi đi đám tang?
Ở - 13 giờ trướcGĐXH - Đi đám tang là thể hiện sự chia sẻ, đồng cảm với nỗi đau mất mát của gia đình người đã khuất. Tuy nhiên, theo quan niệm phong thủy, việc đi đám tang cũng cần xem xét yếu tố tuổi tác để tránh những điều không may mắn.
Tự ý chỉnh gương cầu lồi “cho hợp phong thủy”, người phụ nữ gây hàng loạt tai nạn giao thông
Ở - 14 giờ trướcGĐXH - Tin rằng chiếc gương cầu lồi giao thông gần nhà ảnh hưởng phong thủy khiến gia đình gặp vận rủi, một phụ nữ tại Thượng Hải (Trung Quốc) đã nhiều lần tự ý thay đổi hướng gương. Hành động tưởng như cá nhân này lại khiến tầm quan sát tại khúc cua bị che khuất, kéo theo hàng loạt vụ va chạm, buộc cơ quan chức năng phải vào cuộc.
Top cắm hoa bàn thờ đẹp Tết 2026, đơn giản ý nghĩa
Ở - 1 ngày trướcGĐXH - Vào các dịp lễ, các bà mẹ thường hay trang trí bàn thờ của ông bà tổ tiên để thể hiện lòng tôn kính và tạo sự ấm cúng cho cả gia đình. Hãy tìm hiểu các mẫu cắm hoa bàn thờ đẹp để tân trang lại bàn thờ gia tiên của mình.
Trong tang ma, kiêng tuổi khi nhập quan có ý nghĩa gì?
Ở - 1 ngày trướcGĐXH - Trong quan niệm dân gian, việc tìm thầy để xem tránh tuổi kiêng khi làm lễ nhập quan là việc vô cùng cần thiết, không thể quên được. Dưới đây là lý do bạn phải xem tuổi kiêng, tuổi kỵ khi làm lễ nhập quan.
Các loại hoa nên kiêng kỵ, tuyệt đối không đặt lên ban thờ vào Tết Nguyên đán
Ở - 1 ngày trướcGĐXH - Theo phong thủy, có các loại hoa không nên thắp hương, cắm trên ban thờ, có thể là do ý nghĩa không may mắn, cát lợi, không hợp ngày Tết, hay ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe.
Giờ đẹp thắp hương Rằm tháng Chạp ngày mai và quy tắc “2 nên – 3 không” trên bàn thờ” để gọi tài lộc
ỞGĐXH – Rằm tháng Chạp là ngày rằm cuối cùng của năm âm lịch, mang ý nghĩa khép lại năm cũ và đón vận khí mới. Để cầu bình an, may mắn và tài lộc, gia chủ nên thắp hương đúng giờ đẹp Rằm tháng Chạp nhằm giữ trọn sự trang nghiêm, hanh thông phúc khí.




