Sợ học

Những nghiên cứu rút ra từ các trường hợp “sợ học” trong độ tuổi 3-18 cho thấy những em này thường sinh trưởng trong những gia đình khá giả, được bố mẹ chăm sóc chu đáo. Trẻ trở thành “mặt trời nhỏ” của gia đình, mọi đòi hỏi của trẻ đều được đáp ứng. Tuy nhiên cứ bước đến lớp học, “mặt trời nhỏ” đột nhiên vụt tắt vì đơn giản ở đây em không được ưu tiên nữa mà sẽ được đối xử như các bạn khác.

Trường hợp của N.H.T., một bé gái 9 tuổi với triệu chứng đau bụng và hoảng sợ mỗi khi phải đến trường, là một ví dụ điển hình. Sau khi xác định rõ bản chất rối nhiễu là sự sợ hãi khi chuyển đến ngôi trường mới, cô giáo mới và không có bạn thân, chúng tôi đưa ra một loạt các tình huống liên quan đến việc giúp trẻ trở lại trường học (được thiết kế theo các mức độ từ dễ đến khó) như sau:

1. Trẻ đi bộ từ nhà đến trường vào ngày nghỉ cùng với nhà trị liệu.
2. Trẻ đi bộ từ nhà đến cổng trường cùng với nhà trị liệu vào ngày đi học nhưng đến trước 30
phút.
3. Trẻ cùng nhà trị liệu đi dạo trong sân trường khi các HS khác chưa đến.
4. Trẻ cùng nhà trị liệu vào lớp học, ngồi vào bàn sau khi hết giờ, HS khác đã ra về hết.
5. Trẻ và nhà trị liệu tập chơi trò chơi dạy học, viết vẽ lên bảng sau khi lớp tan học.
6. Trẻ vào lớp nói chuyện với các bạn khác trong lớp trong giờ nghỉ giải lao.
7. Trẻ vào học cùng với các bạn trong lớp có nhà trị liệu ngồi cạnh.
8. Trẻ vào học trong lớp còn nhà trị liệu ngồi ở phòng chờ của giáo viên.
9. Trẻ tự đi đến lớp học, nhà trị liệu chỉ đến gặp trẻ vào giờ ra chơi.
10. Trẻ tự đi đến lớp học và vào học mà không cần sự có mặt của nhà trị liệu.

Chúng tôi giúp T. thích nghi dần với từng tình huống một và củng cố bằng phần thưởng mỗi khi T. vượt qua được một tình huống.

Sau tám tuần áp dụng phương pháp này, T. đã thích nghi với môi trường lớp học mới, tự đến lớp và vào học mà không cần sự có mặt của chúng tôi.

Cạnh đó, cùng với gia đình, chúng tôi giúp T. hiểu ra rằng mình là một thành viên bình thường trong gia đình và trong lớp học, vì vậy sẽ không thể luôn có sự ưu tiên đặc biệt được.

Kinh nghiệm trên liệu có hữu dụng với bạn, hãy thử với tình huống của mình nhé.

Theo Thạc sĩ Trần Thành Nam, khoa Tâm lý học Trường ÐHKHXH&NV Hà Nội - TTO