Tết sum vầy của cô gái được hồi sinh từ ca ghép phổi của người hiến tạng

Sau khi ca ghép phổi thành công, Phạm Anh Thư (sinh năm 2003, Bắc Kạn) đã có thể quay trở lại Trường Đại học Công nghệ Thông tin và Truyền thông Thái Nguyên tiếp tục công việc học hành.

Giờ đây, mang trong mình hai lá phổi mới, Thư thấy dễ thở hơn, ăn ngon miệng và ngủ ngon hơn. Em được thoả sức với đam mê hát hò, nhảy múa và đặc biệt em đã có thể tự nấu cho chính mình một bữa cơm tử tế.

Năm 2020, khi đó đang học ở lớp, Thư cảm thấy trong người khó thở, thầy cô đã đưa em xuống trạm xá để thở oxy. Trong đầu của mọi người lúc đó chỉ nghĩ đơn giản rằng em không ăn sáng nên bị tụt huyết áp. Tuy nhiên lúc ở trạm y tế, Thư được thở oxy và tiêm các loại thuốc cũng không đỡ và được chuyển đến Bệnh viện ở Thái Nguyên để các bác sĩ tiến hành chọc thông khí, lúc đó Thư mới có thể thở được và bắt đầu tỉnh dần. Cũng từ đó Thư mới biết bản thân mình mắc bệnh phổi đục lỗ, đây là một bệnh hiếm gặp và thường xảy ra ở phụ nữ trẻ.

Sau 2 tháng nằm viện, Thư được về nhà. Mặc dù tình trạng sức khoẻ yếu, nhưng em vẫn tiếp tục đi học. Vào khoảng tháng 11/2023, bệnh lại tái phát, Thư được đưa đến Bệnh viện Phổi Trung ương để khám.

“Tại đây em được thở oxy liên tục. Đã có lúc em nghĩ rằng mình sẽ chết, bệnh em đã vô phương cứu chữa rồi”, Thư nói.

Theo TS.BSCC. Đinh Văn Lượng, Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương, tình trạng của bệnh nhân Phạm Anh Thư rất nặng, khả năng tử vong cao khi 2 lá phổi tổn thương nghiêm trọng, tình trạng suy hô hấp nặng.

Với Thư, bản thân em không nghĩ bệnh của mình phải ghép phổi. Lúc đó trong đầu em chưa bao giờ có khái niệm về hiến tạng và ghép tạng, chỉ nghĩ vậy thôi cơ thể em đã run lên rồi”, Thư nói.

Khi bệnh tật ập đến, người luôn bên em là mẹ. Những lời động viên như tiếp thêm sức mạnh để Thư chiến đấu, chống chọi với bệnh tật.

“Em may mắn vì có mẹ bên cạnh. Mẹ nói với em rằng “còn chữa được là mẹ sẽ cố gắng, mẹ sẽ lo tất cả để cứu được con”, đó là lúc em thấy bản thân mình mạnh mẽ nhất. Và lúc đó em cố gắng không buồn nữa. Mọi người sẽ vui khi thấy được sự lạc quan trong em, bởi em biết mọi người cũng đã mệt mỏi rồi”, Thư nói.

Những ngày cuối cùng của năm 2023 Quý Mão, là những ngày mà Thư không bao giờ quên được. Đó là những ngày em sống giữa lằn ranh sinh tử. Những ngày đó Thư nghĩ như đang tiến bước gần đến cánh cửa lên thiên đàng thì dường như đã có cánh tay sự sống níu em lại, cho em một phép màu để em được sống thêm một lần nữa.

Vào ngày 28 Tết, bác sĩ đã gọi gia đình Thư để nói chuyện riêng. Thấy vậy, Thư đã khóc. Khi thấy mọi người bước vào phòng bệnh, em vội lau đi những giọt nước mắt để không một ai thấy em buồn.

“Em thấy người nhà em khóc. Em hỏi rằng bác sĩ vừa nói gì với mọi người đúng không? Lúc đó em vừa hỏi vừa cười”, Thư kể.

Và sau khi nghe tin chỉ sống được 3 tháng nếu không có phổi ghép, Thư đã khóc. Thư không khóc lén nữa mà em khóc thật lớn, khóc thật nhiều.

Ngày hôm đó, các bệnh nhân được về quê ăn Tết, bác sĩ cũng hỏi Thư muốn ăn Tết ở viện hay về nhà. Lúc đó Thư trả lời: “Các anh cho em ăn Tết ở đâu thì em sẽ ở đó. Lúc nói vậy, em đã chuẩn bị sẵn tinh thần rồi. Nhưng mà lúc đó em nghĩ, thôi mình về quê ăn Tết với gia đình. Em nghĩ dường như đó là Tết cuối cùng được ở nhà”, Thư xúc động chia sẻ.

Về nhà, ngủ được một đêm với gia đình. Ngày hôm sau (29 tháng Chạp năm 2023) cả nhà vừa ăn xong cơm trưa, mẹ Thư dọn dẹp nhà cửa. Lúc 2h chiều, bác sĩ ở Bệnh viện Phổi Trung ương gọi đến và yêu cầu người nhà đưa Thư xuống bệnh viện ngay. Lúc đó đang dở tay dọn dẹp đồ đạc, mẹ Thư bỏ hết lại và đưa Thư vào viện.

“Lúc gọi xe, trong người em đã cảm thấy điều gì đó vui vui. Trên xe, em trêu đùa với mẹ và chị gái rằng nếu Tết này ở bệnh viện thì sẽ còn được ăn nhiều cái Tết nữa, còn nếu quay xe về nhà thì đây là Tết cuối cùng”, Thư hóm hỉnh chia sẻ.

Xuống đến viện, lúc đăng ký giấy nhập viện, Thư mới biết rằng ngoài bản thân em vẫn còn có người nhà của 2 bệnh nhân nữa cũng đang được chờ ghép phổi giống em và họ cũng được yêu cầu xét nghiệm để ghép tạng. Và Thư nhận kết quả có chỉ số trùng khớp nhất với phổi từ người hiến.

2 giờ sau mổ, bệnh nhân Phạm Anh Thư đã tỉnh, tự thở những hơi thở đầu tiên của hai lá phổi mới. Ngay trong ngày đầu tiên sau ghép phổi, người bệnh đã phục hồi tốt, các chỉ số hô hấp ổn định.

Theo TS.BSCC. Đinh Văn Lượng, Giám đốc BV Phổi Trung ương, trên thế giới ghép phổi hầu hết chỉ được thực hiện ở các nước phát triển bởi đây là kỹ thuật ghép tạng rất khó và chi phí lớn.

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan nhận định, thành công của ca ghép phổi là dấu ấn rất lớn với lĩnh vực ghép mô tạng, bởi ghép phổi là kỹ thuật rất khó. Chúng tôi rất xúc động, tự hào với kết quả đội ngũ các y bác sĩ đã làm được. Thành công này là sự đoàn kết, sự chia sẻ, phối hợp rất tốt; đó còn là sự cố gắng, nỗ lực chung của toàn thể đội ngũ y bác sĩ. Là kết quả của sự chuẩn bị kỹ lưỡng, của lòng mong mỏi, khát vọng để kỹ thuật ghép tạng phát triển, là sự nỗ lực bền bỉ từ nhiều năm trước, từ nhiều thế hệ đúc rút ra những quy trình, điều kiện để có sự chuẩn bị tốt nhất kể cả về nhân lực, hậu cần, chuyên môn kỹ thuật…

Giờ đây với lá phổi mới, Thư được thở một cách dễ dàng, em có thể thở được như một người bình thường và có thể cất tiếng hát một cách thoải mái trên sân khấu nhà trường.

“Mọi người thấy em đi nhanh hơn trước. Các bạn trêu đùa rằng “ơ, cậu khoẻ lên nhiều thế nhỉ, khoẻ thế sắp chạy đua được với tớ rồi. Em tự tin bảo rằng, thích thì đua thôi, giờ tớ có phổi mới rồi mà”, Thư vui vẻ chia sẻ.

Với Phạm Anh Thư, Tết năm nay thật đặc biệt bởi em đã có một cuộc sống mới. Thay vì sống bám viện như những năm trước, thì năm nay cả nhà em được quây quần bên nhau. Và em có thể phụ giúp bố mẹ trang trí tết, đi chợ mua sắm với mẹ, được cùng bày biện mâm cỗ cúng gia tiên, cùng bố mẹ đi chúc Tết nội ngoại, hàng xóm láng giềng… Đây là những việc dù nhỏ nhoi nhưng bệnh tật đã không cho phép em làm được điều đó.

“Trước đây em yếu, em chẳng muốn sáng tạo hay làm gì cả. Năm nay em được thoả sức sáng tạo, được bên cạnh gia đình, được đi chơi với bạn bè”, Thư nói.

Thư cho biết, ngay từ trước khi mổ xong, em cũng đã nghe ngóng về gia đình của người đã hiến tạng cho em. Bản thân em cũng đã chia sẻ về việc sẽ đến thăm gia đình của người đã hiến tạng và được mọi người ủng hộ.

Lúc nào em thấy sức khoẻ của chính thực sự hồi phục, em sẽ vào thăm gia đình người đã hiến tạng cho em để được nói lời cảm ơn từ tận đáy lòng mình. Và nếu có thể, em cũng muốn được làm một phần của gia đình, sẽ cố gắng giữ gìn sức khoẻ thật tốt để có thể gặp lại gia đình mình sớm nhất có thể và thắp cho anh một nén hương”, Thư bày tỏ.

Tại lễ phát động "Đăng ký hiến tặng mô, tạng - Cho đi là còn mãi", vào đúng dịp kỷ niệm sinh nhật Bác (19/5/2024), Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh rằng, ghép tạng là một trong những thành tựu quan trọng nhất của nền y học thế giới từ thế kỷ 20. Mặc dù đi sau thế giới 50 năm và sau các nước trong khu vực khoảng 20 năm, nhưng đến nay trình độ ghép tạng của Việt Nam đã ngang bằng nhiều nước và tỷ lệ sống sau ghép tạng ở Việt Nam còn cao hơn so với một số quốc gia phát triển, trong khi chi phí rẻ hơn rất nhiều.

Do đó, Thủ tướng kêu gọi mỗi người Việt Nam không phân biệt vùng miền, ngành nghề... hãy đăng ký hiến tặng mô, tạng sau khi chết, chết não để tiếp nối hy vọng, gieo mầm sự sống cho người bệnh. Với tinh thần "cho đi là còn mãi", đó là nghĩa cử cao đẹp nhất, là sức mạnh bắt nguồn từ nhân dân.

Thực hiện lời hiệu triệu của Thủ tướng Chính phủ, với tinh thần “Mở lòng nhân ái - Lan tỏa yêu thương - Thắp sáng niềm tin - Tiếp nối hi vọng - Gieo mầm sự sống” vì “Cho đi là còn mãi”, trong năm 2024, hàng chục chi hội vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người ra đời, không chỉ ở các cơ sở y tế công lập mà các cơ sở y tế tư nhân cũng tham gia vô cùng mạnh mẽ.

Số lượng người đăng ký hiến mô, tạng sau khi chết đã cao gấp nhiều lần tổng số người đăng ký những năm trước đó, và con số thực tế ghi nhận được trong năm 2024, số người bệnh hiến tạng sau chết là 41 ca, đây là con số kỷ lục của Việt Nam tính đến thời điểm hiện tại.

Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn nhấn mạnh: Mỗi hành động hiến tạng là một câu chuyện của lòng nhân ái, của tình yêu thương vô bờ bến và niềm tin vào cuộc sống.

“Đây cũng là lời nhắc nhở chúng ta về trách nhiệm cộng đồng, sự đồng lòng và quyết tâm chung tay vì sự nghiệp chăm sóc sức khỏe nhân dân. Chúng ta trân trọng và biết ơn sâu sắc những người hiến tạng và gia đình họ – những “người hùng thầm lặng” của cuộc sống. Chính họ đã tạo nên những kỳ tích, viết nên những câu chuyện cổ tích giữa đời thường, mang đến hy vọng và cơ hội sống cho nhiều người bệnh đang ngày đêm chờ đợi”.

Tác giả: Nguyễn Hà - Trình bày: Kiều Anh