Thâm cung bí sử (86 - 9): Một người làm quan, cả làng được nhờ
GiadinhNet - Dòng họ Đặng ở làng tôi là một dòng tộc khoa bảng. Ông Đặng Văn Thụy, đỗ Hoàng Giáp năm 1904, đời vua Thành Thái. Ông làm quan Tế Tửu trường Quốc Tử Giám rồi xin cáo quan về quê vì không muốn hợp tác với người Pháp.
Khi ông Đặng Văn Thụy viết tấu xin từ quan được vua chuẩn tấu, ông vui mừng viết ngay bài thơ “Biệt đình quan” gửi người bạn tri kỷ đang bị tù đày là chí sĩ Huỳnh Thúc Kháng:
Quốc ân vị mẫu văn chương báo
Gia kế nan ngôn bổng hướng tân
Tự tiếu quy lai vô sự thận
Vị vong thả tác bất vong nhân
Dịch là:
Ân nước không lấy văn chương báo đáp được
Nghèo khó bổng lộc đâu để mà đãi khách
Nay về nhà tự cười rằng rồi sẽ chẳng có việc làm
Nhưng ai không quên ta thì ta cũng không quên người.
Ông Đặng Văn Thụy cáo quan về hưu không phải chẳng có việc làm mà ông làm không hết việc. Ông đã đào tạo nên một lớp Nho sinh sĩ tử ở làng tôi. Hai con trai của ông là Đặng Văn Oánh và Đặng Văn Hướng đều đỗ Phó Bảng năm 1919. Ông Đặng Văn Oánh làm Giáo thụ ở Bình Định. Ông Đặng Văn Hướng làm Giáo thụ Diễn Châu rồi sau làm Tổng đốc Nghệ An. Trong khi làm quan, ông Đặng Văn Hướng đã cùng Hoàng thân Xuphanuvong thiết kế và xây dựng đập nước Xuân Dương rất hiện đại và cần thiết. Làng tôi nhờ có đập nước này mà đời đời no đủ. Làng tôi không bao giờ bị hạn hán hoặc úng ngập. Nếu hạn hán thì lấy nước từ đập Xuân Dương về tưới lúa. Nếu úng ngập thì tháo nước qua kênh nhà Lê. Làm nông nghiệp mà hạn không thiếu nước, lụt không úng ngập thì trăm mùa trúng cả trăm. Cho đến bây giờ, làng tôi vẫn lấy nước từ đập Xuân Dương để cày cấy. Không chỉ xây đập Xuân Dương, ông Đặng Văn Hướng và Hoàng thân Xuphanuvong còn thiết kế cho làng tôi cả một hệ thống mương nước hiện đại để đưa nước ngọt tới từng chân ruộng.
Ông Đặng Văn Oánh tuy làm quan ở Bình Định nhưng đã dùng tiền riêng, xây cho làng tôi một cây cầu bê tông cốt thép vững chắc, bắc qua kênh nhà Lê. Tôi lớn lên đã thấy ôtô chạy thẳng một mạch từ đường 1 về làng. Tuổi học trò, tôi thường đạp xe qua cây cầu ông Oánh bắc để ra phố huyện. Ông Đặng Văn Thụy có công mở mang dân trí cho làng tôi. Ông Đặng Văn Hướng có công mở mang hệ thống thủy lợi cho làng tôi để cả làng luôn được no đủ. Ông Đặng Văn Oánh có công mở mang đường sá, cầu cống cho làng tôi.
Làng tôi nhờ thế mà phát triển về mọi mặt. Có câu “một người làm quan cả họ được nhờ”. Còn họ Đặng làm quan thì cả làng tôi được nhờ.
Khánh Hoàng/Báo Gia đình & Xã hội
Hiền lành nhưng không dễ bắt nạt: 4 cung hoàng đạo một khi bị lợi dụng sẽ đáp trả thẳng tay
Gia đình - 1 giờ trướcGĐXH - Có những cung hoàng đạo sống chân thành, không thích tranh giành, nhưng một khi bị lừa dối hoặc lợi dụng, họ sẽ trở nên vô cùng cứng rắn.
10 bài học cuộc đời càng trưởng thành càng thấm: Nghe phũ phàng nhưng đúng đến đau lòng
Gia đình - 3 giờ trướcGĐXH - Trưởng thành chưa bao giờ là con đường bằng phẳng. Sau nhiều năm va chạm với cuộc đời, con người mới dần nhận ra rằng có những bài học chua chát nhưng không thể phủ nhận.
Phụ nữ hay than phiền hôn nhân bất hạnh: Coi chừng khổ vì cái bẫy 'muốn đủ thứ' của chính mình
Gia đình - 5 giờ trướcGĐXH - Có một thực trạng phổ biến là nhiều phụ nữ cảm thấy hôn nhân bất hạnh không phải vì người chồng quá tệ, mà vì họ mắc vào cái bẫy "muốn đủ thứ". Họ muốn chồng vừa giỏi kiếm tiền, vừa phải tâm lý, lãng mạn, lại phải có thời gian làm việc nhà và luôn mang lại cảm giác an toàn tuyệt đối.
Vì sao nhiều người thích 'giả giàu'? Sự thật phía sau khiến ai cũng bất ngờ
Gia đình - 5 giờ trướcGĐXH - Không ít người lựa chọn thể hiện cuộc sống xa hoa để gây ấn tượng với người khác. Giữa sự hào nhoáng đó, có một khoảng cách rõ rệt giữa người giàu thật và người "giả giàu".
Hơn 10 năm không đổi số điện thoại: Tưởng là thói quen nhỏ, ai ngờ tiết lộ 4 điều về tính cách
Gia đình - 16 giờ trướcGĐXH - Giữ nguyên số điện thoại suốt nhiều năm không chỉ là thói quen mà còn phản ánh tính cách. Nghiên cứu chỉ ra 4 đặc điểm chung ở những người này.
5 cách sống đàn ông tuổi 50 nên nhớ để có cuộc sống mạnh khỏe, an yên
Gia đình - 16 giờ trướcGĐXH - Bước vào tuổi 50, nhiều người đàn ông vẫn mải miết đóng vai "siêu nhân", tự mặc định mình là cột trụ duy nhất phải gánh vác mọi trọng trách.
12 con giáp thay lòng đổi dạ sẽ thay đổi thế nào? Dấu hiệu rõ đến khó chối cãi
Gia đình - 20 giờ trướcGĐXH - Với 12 con giáp, dấu hiệu thay lòng đổi dạ thường bộc lộ khá rõ qua thái độ, hành động và cách ứng xử trong mối quan hệ.
Cụ bà không lương hưu vẫn sống 'sang chảnh': Quan điểm nghỉ hưu khiến con cái cũng bất ngờ
Gia đình - 21 giờ trướcGĐXH - Thay vì lựa chọn cuộc sống nghỉ hưu quây quần bên con cháu, bà lại chọn cách tận hưởng tuổi nghỉ hưu theo hướng hoàn toàn khác.
Muốn biết con có thành công hay không, hãy nhìn 3 biểu hiện trước 7 tuổi
Nuôi dạy con - 23 giờ trướcGĐXH - Một nghiên cứu dài hạn của Đại học Harvard cho thấy, nhiều người thành công khi trưởng thành thường bộc lộ 3 đặc điểm nổi bật trước năm 7 tuổi.
Sau ly hôn, điều phụ nữ cần nhất không phải tình yêu mà là thứ này
Chuyện vợ chồng - 23 giờ trướcGĐXH - Sau ly hôn, phụ nữ không chỉ đối diện tổn thương mà còn cần một “bờ vai” để đứng vững. Nhưng điều họ cần nhất lại không phải là một người đàn ông.
Tận mắt thấy 'cảnh nóng' của người vợ ngoại tình trong xe ô tô, chồng làm điều dại dột rồi ân hận
Chuyện vợ chồngGĐXH - Một người chồng đã rơi vào tình huống trớ trêu khi cố gắng bắt quả tang vợ ngoại tình, nhưng cuối cùng chính mình lại là người phải lãnh hậu quả.