Tags:
Thâm cung bí sử (86 - 9): Một người làm quan, cả làng được nhờ
Sự kiện:
THÂM CUNG BÍ SỬ
GiadinhNet - Dòng họ Đặng ở làng tôi là một dòng tộc khoa bảng. Ông Đặng Văn Thụy, đỗ Hoàng Giáp năm 1904, đời vua Thành Thái. Ông làm quan Tế Tửu trường Quốc Tử Giám rồi xin cáo quan về quê vì không muốn hợp tác với người Pháp.
Khi ông Đặng Văn Thụy viết tấu xin từ quan được vua chuẩn tấu, ông vui mừng viết ngay bài thơ “Biệt đình quan” gửi người bạn tri kỷ đang bị tù đày là chí sĩ Huỳnh Thúc Kháng:
Quốc ân vị mẫu văn chương báo
Gia kế nan ngôn bổng hướng tân
Tự tiếu quy lai vô sự thận
Vị vong thả tác bất vong nhân
Dịch là:
Ân nước không lấy văn chương báo đáp được
Nghèo khó bổng lộc đâu để mà đãi khách
Nay về nhà tự cười rằng rồi sẽ chẳng có việc làm
Nhưng ai không quên ta thì ta cũng không quên người.
Ông Đặng Văn Thụy cáo quan về hưu không phải chẳng có việc làm mà ông làm không hết việc. Ông đã đào tạo nên một lớp Nho sinh sĩ tử ở làng tôi. Hai con trai của ông là Đặng Văn Oánh và Đặng Văn Hướng đều đỗ Phó Bảng năm 1919. Ông Đặng Văn Oánh làm Giáo thụ ở Bình Định. Ông Đặng Văn Hướng làm Giáo thụ Diễn Châu rồi sau làm Tổng đốc Nghệ An. Trong khi làm quan, ông Đặng Văn Hướng đã cùng Hoàng thân Xuphanuvong thiết kế và xây dựng đập nước Xuân Dương rất hiện đại và cần thiết. Làng tôi nhờ có đập nước này mà đời đời no đủ. Làng tôi không bao giờ bị hạn hán hoặc úng ngập. Nếu hạn hán thì lấy nước từ đập Xuân Dương về tưới lúa. Nếu úng ngập thì tháo nước qua kênh nhà Lê. Làm nông nghiệp mà hạn không thiếu nước, lụt không úng ngập thì trăm mùa trúng cả trăm. Cho đến bây giờ, làng tôi vẫn lấy nước từ đập Xuân Dương để cày cấy. Không chỉ xây đập Xuân Dương, ông Đặng Văn Hướng và Hoàng thân Xuphanuvong còn thiết kế cho làng tôi cả một hệ thống mương nước hiện đại để đưa nước ngọt tới từng chân ruộng.
Ông Đặng Văn Oánh tuy làm quan ở Bình Định nhưng đã dùng tiền riêng, xây cho làng tôi một cây cầu bê tông cốt thép vững chắc, bắc qua kênh nhà Lê. Tôi lớn lên đã thấy ôtô chạy thẳng một mạch từ đường 1 về làng. Tuổi học trò, tôi thường đạp xe qua cây cầu ông Oánh bắc để ra phố huyện. Ông Đặng Văn Thụy có công mở mang dân trí cho làng tôi. Ông Đặng Văn Hướng có công mở mang hệ thống thủy lợi cho làng tôi để cả làng luôn được no đủ. Ông Đặng Văn Oánh có công mở mang đường sá, cầu cống cho làng tôi.
Làng tôi nhờ thế mà phát triển về mọi mặt. Có câu “một người làm quan cả họ được nhờ”. Còn họ Đặng làm quan thì cả làng tôi được nhờ.
Khánh Hoàng/Báo Gia đình & Xã hội
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Tin liên quan
Chồng sắp cưới không muốn tôi đưa con riêng 3 tuổi về sống cùng
Chuyện vợ chồng - 1 giờ trướcMột năm trước, tôi gặp người đàn ông cũng trải qua đổ vỡ và chúng tôi đã tính đến chuyện hôn nhân nhưng khi nói về tương lai, anh đề nghị tôi gửi con cho bố ruột nuôi vì anh chưa từng làm cha.
Bất ngờ mối liên hệ giữa tuổi sinh con của người cha và IQ của con: Độ tuổi 'vàng' là bao nhiêu?
Nuôi dạy con - 14 giờ trướcGĐXH - Các nghiên cứu khoa học gần đây cho thấy độ tuổi của người cha khi sinh con có liên quan nhất định đến chỉ số IQ của trẻ.
Về già, khi chỉ còn một mình: Nhất định đừng làm 3 điều này
Gia đình - 14 giờ trướcGĐXH - Dù thời trẻ từng sôi nổi, huy hoàng đến đâu, thì khi về già, con người cũng khó tránh khỏi cảm giác cô độc. Để sống an yên, có những điều nhất định phải tránh.
Xét nghiệm ADN khiến chồng nghi vợ ngoại tình, y học lại chứng minh người vợ vô tội
Chuyện vợ chồng - 17 giờ trướcGĐXH - Sau hơn một thập kỷ chạy chữa hiếm muộn mới có được con trai đầu lòng, ông Lý không ngờ rằng một lần đi xét nghiệm ADN lại đẩy gia đình vào bi kịch.
Valentine 2026 rơi vào ngày Âm lịch đặc biệt, không phải năm nào cũng có
Gia đình - 18 giờ trướcGĐXH - Nhiều bạn trẻ đang yêu bắt đầu đếm ngược đến Valentine 2026 để chuẩn bị quà tặng, kế hoạch hẹn hò hay lời tỏ tình dành cho người thương.
Cha mẹ có con trai cần biết: Có những việc càng quản càng tệ
Nuôi dạy con - 19 giờ trướcGĐXH - Nhiều cha mẹ thường phát hỏa khi thấy con trai mình làm gì cũng chậm chạp, từ việc mặc quần áo đến làm bài tập, hay tính cách có phần "bướng bỉnh", thích đi vào ngõ cụt. Thế nhưng, đằng sau những "khuyết điểm" gây ức chế đó lại là một nhịp điệu tư duy hoàn toàn khác biệt.
Dù yêu sâu đậm, 3 con giáp này vẫn giữ được cái đầu lạnh
Gia đình - 20 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi, một số con giáp nổi bật bởi khả năng yêu chân thành nhưng không mù quáng, luôn giữ được cái đầu lạnh trong các mối quan hệ tình cảm.
Lấy chồng thuộc 5 cung hoàng đạo này, phụ nữ nhàn tâm cả đời
Gia đình - 22 giờ trướcGĐXH - Nếu bạn may mắn trở thành nửa kia của một trong 5 cung hoàng đạo nam dưới đây, hãy trân trọng, bởi họ là những người yêu nghiêm túc, có trách nhiệm và sẵn sàng đồng hành dài lâu.
Điều khiến tuổi già hạnh phúc hơn cả tiền bạc, nhiều người trẻ chưa kịp hiểu
Gia đình - 23 giờ trướcGĐXH - Đôi khi, hạnh phúc của tuổi già không nhất thiết phải đến từ những điều to tát.
Bạn trai đến chơi ra mắt mua 1,5 kg cam, mẹ “phán” một câu khiến tôi chột dạ
Gia đình - 1 ngày trướcTôi đã nghĩ gặp được người đàn ông chỉn chu, biết tính toán chi tiêu là may mắn của đời mình. Nhưng chỉ sau lần anh ra mắt gia đình tôi, lời nhắc nhẹ của mẹ khiến tôi lại phải suy tính lại lựa chọn của mình.
Vợ ngoại tình với sếp và 2 lần xét nghiệm ADN: Lời thú nhận về thời điểm thụ thai mới khiến chồng gục ngã
Chuyện vợ chồngGĐXH - Mặc dù làm xét nghiệm ADN tới hai lần nhưng người đàn ông vẫn không thể ngờ rằng kết quả nhận được lại hoàn toàn trái ngược, đẩy cuộc hôn nhân của anh đến bờ vực tan vỡ.
