Tags:
Thâm cung bí sử (86 - 9): Một người làm quan, cả làng được nhờ
Sự kiện:
THÂM CUNG BÍ SỬ
GiadinhNet - Dòng họ Đặng ở làng tôi là một dòng tộc khoa bảng. Ông Đặng Văn Thụy, đỗ Hoàng Giáp năm 1904, đời vua Thành Thái. Ông làm quan Tế Tửu trường Quốc Tử Giám rồi xin cáo quan về quê vì không muốn hợp tác với người Pháp.
Khi ông Đặng Văn Thụy viết tấu xin từ quan được vua chuẩn tấu, ông vui mừng viết ngay bài thơ “Biệt đình quan” gửi người bạn tri kỷ đang bị tù đày là chí sĩ Huỳnh Thúc Kháng:
Quốc ân vị mẫu văn chương báo
Gia kế nan ngôn bổng hướng tân
Tự tiếu quy lai vô sự thận
Vị vong thả tác bất vong nhân
Dịch là:
Ân nước không lấy văn chương báo đáp được
Nghèo khó bổng lộc đâu để mà đãi khách
Nay về nhà tự cười rằng rồi sẽ chẳng có việc làm
Nhưng ai không quên ta thì ta cũng không quên người.
Ông Đặng Văn Thụy cáo quan về hưu không phải chẳng có việc làm mà ông làm không hết việc. Ông đã đào tạo nên một lớp Nho sinh sĩ tử ở làng tôi. Hai con trai của ông là Đặng Văn Oánh và Đặng Văn Hướng đều đỗ Phó Bảng năm 1919. Ông Đặng Văn Oánh làm Giáo thụ ở Bình Định. Ông Đặng Văn Hướng làm Giáo thụ Diễn Châu rồi sau làm Tổng đốc Nghệ An. Trong khi làm quan, ông Đặng Văn Hướng đã cùng Hoàng thân Xuphanuvong thiết kế và xây dựng đập nước Xuân Dương rất hiện đại và cần thiết. Làng tôi nhờ có đập nước này mà đời đời no đủ. Làng tôi không bao giờ bị hạn hán hoặc úng ngập. Nếu hạn hán thì lấy nước từ đập Xuân Dương về tưới lúa. Nếu úng ngập thì tháo nước qua kênh nhà Lê. Làm nông nghiệp mà hạn không thiếu nước, lụt không úng ngập thì trăm mùa trúng cả trăm. Cho đến bây giờ, làng tôi vẫn lấy nước từ đập Xuân Dương để cày cấy. Không chỉ xây đập Xuân Dương, ông Đặng Văn Hướng và Hoàng thân Xuphanuvong còn thiết kế cho làng tôi cả một hệ thống mương nước hiện đại để đưa nước ngọt tới từng chân ruộng.
Ông Đặng Văn Oánh tuy làm quan ở Bình Định nhưng đã dùng tiền riêng, xây cho làng tôi một cây cầu bê tông cốt thép vững chắc, bắc qua kênh nhà Lê. Tôi lớn lên đã thấy ôtô chạy thẳng một mạch từ đường 1 về làng. Tuổi học trò, tôi thường đạp xe qua cây cầu ông Oánh bắc để ra phố huyện. Ông Đặng Văn Thụy có công mở mang dân trí cho làng tôi. Ông Đặng Văn Hướng có công mở mang hệ thống thủy lợi cho làng tôi để cả làng luôn được no đủ. Ông Đặng Văn Oánh có công mở mang đường sá, cầu cống cho làng tôi.
Làng tôi nhờ thế mà phát triển về mọi mặt. Có câu “một người làm quan cả họ được nhờ”. Còn họ Đặng làm quan thì cả làng tôi được nhờ.
Khánh Hoàng/Báo Gia đình & Xã hội
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Tin liên quan
Đi làm mới biết: Đây là 3 cung hoàng đạo mạnh mẽ, quyết đoán nhất công sở
Gia đình - 2 giờ trướcGĐXH - Trong môi trường làm việc đầy áp lực và cạnh tranh, một số cung hoàng đạo lại luôn nổi bật trong mắt đồng nghiệp nhờ sự mạnh mẽ, quyết đoán và ý chí không dễ khuất phục.
Bán nhà lấy tiền cho con khởi nghiệp rồi phải đi ở trọ: Bài học cay đắng về '3 lá chắn' cuối cùng của người già
Gia đình - 4 giờ trướcGĐXH - Người xưa thường bảo "trẻ cậy cha, già cậy con", nhưng trong xã hội hiện đại, chân lý ấy đôi khi lại trở thành một cái bẫy nghiệt ngã nếu người già quá mù quáng.
Người ta về hưu đi du lịch, tôi phải trông cháu, chăm con, vất vả hơn hồi đi làm
Gia đình - 5 giờ trướcTrong khi bạn bè đang du lịch khắp nơi để tận hưởng thú vui hưu trí, ông già 68 tuổi là tôi phải đầu tắt mặt tối chăm cháu, giúp con, chuyến đi chơi nào cũng bị hủy.
58 tuổi, kiệt sức và trắng tay sau khi bán nhà cho con cưới vợ: Đây là cái giá đắt tôi phải trả vì buông lỏng tài chính quá sớm
Chuyện vợ chồng - 17 giờ trướcNăm nay tôi 58 tuổi. Tôi viết những dòng này không phải để than vãn, mà để coi đây là một lời cảnh báo thẳng thắn cho những người đã và đang bước vào tuổi trung niên: Nếu về già mà mất nhà - hết tiền - không còn quyền quyết định, thì mọi hy sinh trước đó đều có thể trở thành vô nghĩa.
“Kỹ năng sống toàn diện cho trẻ 3+” gợi mở cách cha mẹ đồng hành hiệu quả cùng con ngay từ những năm đầu đời
Gia đình - 18 giờ trướcGĐXH - Không chỉ dạy trẻ kỹ năng, điều quan trọng hơn là giúp cha mẹ học cách đồng hành đúng. Tọa đàm “Kỹ năng sống toàn diện cho trẻ 3+” do Nhã Nam tổ chức đã mang đến nhiều gợi mở thiết thực về nuôi dưỡng cảm xúc, nhân cách và khả năng tự bảo vệ cho trẻ từ những năm đầu đời.
3 dấu hiệu của người may mắn
Gia đình - 23 giờ trướcMay mắn không phải là một món quà từ trên trời rơi xuống, mà là kết quả của những hạt giống nhân cách được gieo trồng kỹ lưỡng từ trong chính gia đình.
Mẹ chồng bỗng dưng tốt bất thường: Tưởng quan tâm hoá ra áp lực tàn nhẫn khiến con dâu bật khóc
Gia đình - 1 ngày trướcGĐXH - Mẹ chồng bỗng dưng quan tâm, chăm sóc con dâu từng bữa ăn, giấc ngủ, còn đưa đi khám Đông y để "giữ sức khỏe". Nhưng khi biết lý do thật sự, cô không khỏi phẫn nộ.
Kém miếng là khó chịu: Các cung hoàng đạo ghét nhất cảm giác bị lép vế
Gia đình - 1 ngày trướcGĐXH - Với những cung hoàng đạo này, cảm giác "kém miếng" chẳng khác nào một cú chạm mạnh vào lòng tự trọng. Chính vì thế, họ luôn mang trong mình tinh thần cạnh tranh mãnh liệt, không dễ chấp nhận đứng sau người khác.
Tết vui vẻ, hết cãi nhau khi vợ chồng tôi 'chốt' bố mẹ ai người nấy biếu
Chuyện vợ chồng - 1 ngày trướcTừ khi vợ chồng tôi thống nhất phương án bố mẹ ai thì người ấy biếu Tết, gia đình đón xuân vui vẻ, không còn cãi cọ về chuyện tại sao phải biếu nhà ngoại nhiều hơn.
Tôi bắt đầu tuổi già an yên với 4 lựa chọn rất tỉnh táo
Gia đình - 1 ngày trướcGĐXH - Tôi chọn sống một mình ở tuổi 69 và vẫn tận hưởng trọn vẹn niềm vui của tuổi già. Nhìn lại quãng đường đã qua, tôi tin chính những lựa chọn tỉnh táo từ sớm đã giúp tôi có được cuộc sống bình yên.
Muốn giàu có và hạnh phúc hơn, phụ nữ nên sửa ngay 4 thói quen này trước khi quá muộn
Chuyện vợ chồngGĐXH - Giàu có và hạnh phúc không tự nhiên mà có, đôi khi chỉ vì vài thói quen nhỏ nhưng kéo dài lại khiến phụ nữ mãi loay hoay với tiền bạc và cảm xúc. Nếu sớm nhận ra và thay đổi 4 điều này, cuộc sống của bạn có thể rẽ sang hướng tích cực hơn rất nhiều.
