Thành công từ công tác truyền thông

PV Báo GĐ&XH có cuộc trao đổi với ông Phan Ngụy Trường, Chuyên gia Phát triển Xã hội, Dự án hỗ trợ TELT về vấn đề này.

Xin ông cho biết, vai trò của công tác thông tin - giáo dục - truyền thông (TT-GD-TT) trong việc ngăn ngừa và giải quyết tình trạng TELT  hiện nay?

- Việc trang bị cho các cá nhân và nhóm xã hội yếu thế, dễ bị tổn thương những kiến thức, kỹ năng và nâng cao nhận thức để họ tự giải quyết vấn đề của bản thân một cách tích cực là điều cần thiết.

Dự án hỗ trợ TELT xem đây là một trong các mảng hoạt động quan trọng của Dự án, nhằm nâng cao nhận thức của trẻ em, gia đình và cộng đồng về quyền trẻ em, sự tham gia của trẻ em, các nguy cơ hiểm hoạ của cuộc sống đường phố cũng như thu hút sự quan tâm của dư luận xã hội và nâng cao trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức, cơ quan chức năng trong việc giải quyết và ngăn ngừa tình trạng TELT.

Vậy Dự án Hỗ trợ TELT đã triển khai hoạt động này như thế nào?

- Tại cấp Trung ương và cấp tỉnh, thành phố chúng tôi thực hiện công tác này chủ yếu thông qua các kênh truyền thông đại chúng bao gồm cả báo hình, báo in, báo nói và các cuộc hội thảo, hội nghị.

Hoạt động này đã thu hút sự quan tâm và ủng hộ của các nhà lãnh đạo, hoạch định chính sách cũng như của đông đảo dư luận xã hội trong việc giải quyết tình trạng TELT. Tại cấp xã, phường có rất nhiều các hình thức TT-GD-TT được triển khai như qua hệ thống loa truyền thanh do chính đối tượng hưởng lợi thực hiện, hay những đoạn phim ngắn nói về những nguy cơ và hiểm họa nơi đường phố; các tờ rơi và cuốn sách nhỏ có nội dung ngắn gọn, xúc tích có kèm hình ảnh được thiết kế đa dạng.

Tuy nhiên, Dự án rất chú trọng đến các mô hình truyền thông trực tiếp thông qua tư vấn tại chỗ cho trẻ em và gia đình, tổ chức các buổi sinh hoạt nhóm, sinh hoạt CLB thường xuyên hay các cuộc thi lồng ghép vào các sự kiện tập thể theo thời điểm.

Đặc biệt, nhân Ngày châu Âu năm 2006 Dự án đã phát động cuộc thi viết và vẽ “Không nơi nào tốt hơn ở nhà” trên 10 tỉnh, thành phố Dự án can thiệp. Có hơn 500 bức tranh và gần 2.000 câu chuyện do chính trẻ em thực hiện được gửi về Ban tổ chức. Đó là một cơ hội tốt để nhóm trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt thể hiện mong ước, nguyện vọng và nói lên tiếng nói của mình.

Ông đánh giá thế nào về hiệu quả và tác động của công tác truyền thông mà Dự án đã thực hiện?

- Qua ba năm triển khai, nhận thức của các nhóm đối tượng đã được nâng lên rõ rệt. Điều đó được chứng minh qua việc Dự án đã hồi gia được hàng ngàn TELT thông qua sự tự nguyện của chính bản thân các em, và cũng đã ngăn chặn được dòng trẻ em lang thang phát sinh tại những địa bàn Dự án can thiệp. Các em đã trở về nhà không còn muốn ai nhắc tới hai từ ”lang thang” nữa và chính họ là những ”tuyên truyền viên” tích cực tại cộng đồng của mình.

Bên cạnh đó, các hộ gia đình cũng đã tự nguyện cam kết với chính quyền địa phương và dòng họ sẽ không để con em mình đi lang thang nữa, và tạo điều kiện tốt nhất để các em quay trở lại trường học hoặc đi học nghề. Các cấp lãnh đạo thì đã chủ động xây dựng kế hoạch hành động cụ thể, để giải quyết vấn đề này và lồng ghép chặt chẽ vào chương trình phát triển kinh tế xã hội của địa phương.

Theo ông, cần làm gì để các hoạt động này đảm bảo được tính hiệu quả và tính bền vững?

- Các hoạt động TT-GD-TT cần được triển khai liên tục, vì việc thay đổi thái độ và hành vi cần có quá trình. Do vậy, chúng ta không nên chỉ làm theo một chiến dịch ngắn ngày trong năm. Bên cạnh đó, với mỗi đối tượng cần có nội dung và phương pháp phù hợp với khả năng nhận thức, thói quen giao tiếp và gu thẩm mỹ của họ.

Ngoài ra, chúng ta cũng cần quan tâm đến công tác đào tạo kỹ năng chuyên môn cho các nhóm nòng cốt, cũng như tăng cường trách nhiệm và tính chủ động của các cấp chính quyền địa phương vào công tác này, nhất là trong việc huy động nguồn nhân lực tại chỗ đứng ra tổ chức các hoạt động tại cộng đồng.

Hà Thư (Thực hiện)